༄༅། །ཟབ་མོ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རབ་ཏུ་གསལ་བར་
བྱེད་པའི་བསྟན་བཅོས་སྐལ་བཟང་མིག་འབྱེད་ཀྱི་
བཀའ་ཁྲིད་བཞུགས་སོ། །

༸གོང་ས་མཆོག་གི་གསུང་འབུམ་ཕྱོགས་སྒྲིག་ཁང་།

༢༠༢༢

༸གོང་ས་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོ་མཆོག་གི་
གསུང་འབུམ་ཕྱོགས་སྒྲིག་ཁང་།

ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་དགེ་རྩ་ནས་བཀའ་ཁྲོལ་མེད་པར། པར་སྐྲུན་འགྲེམ་སྤེལ་དང་། སྐད་ཡིག་གཞན་དུ་བསྒྱུར་མི་ཆོག །

གསུང་བ་པོ།

༸རྒྱལ་མཆོག་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོ།

སྤྱི་ཁྱབ་ཞུ་སྒྲིག་པ།

ལྷ་རམས་པ་ཡང་སྟེང་སྤྲུལ་སྐུ།

སྤྱི་ཁྱབ་ཞུ་སྒྲིག་ལས་རོགས།

ལྷ་རམས་པ་རོང་པོ་བློ་བཟང་སྙན་གྲགས།

ཕབ་བཤུས་དང་ཕྱོགས་སྒྲིག་པ།

ལྷ་རམས་པ་རབ་བརྟན་སྤྲུལ་སྐུ།

ཞུས་དག་པ།

ལྷ་རམས་པ་རབ་བརྟན་སྤྲུལ་སྐུ།

དགེ་བཤེས་འཇུ་ཐུབ་དགའ།

དེབ་གཟུགས་བྱུས་འགོད་པ།

སྟོང་སྐོར་བློ་བཟང་དབང་ལྡན།

པར་ཐེངས་དང་པོ། ཕྱི་ལོ་ ༢༠༢༢

པར་གྲངས། ༥༠༠

རྒྱལ་སྤྱིའི་དཔེ་རྟགས། 978-93-93373-35-9

པར་སྐྲུན་པ། ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་དགེ་རྩ།

དྲ་བྱང་། www.dalailamatrust.org

གློག་འཕྲིན། sungbum@dalailama.com

པར་ཁང་། དིལླཱི་ཨར་ཆ་ན་དཔར་ཁང་། www.archanapress.com

CENTRE FOR COMPILATION AND EDITING OF HIS HOLINESS THE 14th DALAI LAMA’S WRITINGS AND DISCOURSES

Compiled, Edited and Published under the auspice of the Office of His Holiness the Dalai Lama

Copyright © The Dalai Lama Trust 2022

All Rights Reserved. No part of this publication may be reproduced, translated or circulated without the publisher’s prior consent.

Author

His Holiness the XIVth Dalai Lama

Chief Editor

Lharampa Yangten Tulku

Deputy Chief Editor

Lharampa Rongpo Lobsang Nyendak

Transcription & Compilation

Lharampa Rabten Tulku

Editors

Lharampa Rabten Tulku

Geshe Jigme Lodoe

Layout

Lobsang Wangden Shastri

First Edition: 2022

Copies: 500

ISBN: 978-93-93373-35-9

Published by: Gaden Phodrang Trust

Thekchen Choeling

McLeod Ganj – 176219

Dharamsala (H.P.) INDIA

Website: www.dalailamatrust.org

E-mail: sungbum@dalailama.com

Printed at: Archana, India (www.archanapress.com)

དཀར་ཆག །

དཔར་སྐྲུན་གསལ་བཤད། V

བཀའ་ཆོས་ཉིན་དང་པོ། 1

མཆོད་བརྗོད་དང་རྩོམ་པར་དམ་བཅའ་སོགས། 11

དེ་ཁོ་ན་ཉིད་འཚོལ་རིགས་པའི་རྒྱུ་མཚན། 43

བཀའ་ཆོས་ཉིན་གཉིས་པ། 49

འཕགས་པ་ཐོགས་མེད་སྐུ་མཆེད་ཀྱིས་དྲང་ངེས་འབྱེད་པའི་ཚུལ། 61

ཆོས་ཀྱི་བདག་ཏུ་སྒྲོ་འདོགས་ཚུལ། 78

ཆོས་བདག་འགོག་པའི་རིགས་པ་ངོས་གཟུང་བ། 92

འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཡབ་སྲས་ཀྱིས་དྲང་ངེས་འབྱེད་པའི་ཚུལ། 100

འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་དང་དེའི་དགོངས་འགྲེལ་གྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ཏེ་སྟོང་ཉིད་ཀྱི་དོན་གཏན་ལ་དབབ་པ། 106

དགག་བྱ་ངོས་འཛིན་ཁྱབ་ཆེས་པ་འགོག་པ་འཕྲོས་དང་བཅས་པ། 107

བཀའ་ཆོས་ཉིན་གསུམ་པ། 115

དགག་བྱ་ངོས་འཛིན་ཁྱབ་ཆུངས་པ་འགོག་ཚུལ། 138

རང་ལུགས་ཀྱི་དགག་བྱ་སྤྱིའི་རྣམ་གཞག ། 141

དབུ་མ་རང་རྒྱུད་པའི་དགག་བྱའི་ཚད་བཤད་པ། 144

དབུ་མ་ཐལ་འགྱུར་བའི་དགག་བྱའི་ཚད་བཤད་པ། 153

དེ་ལ་ལོག་པར་རྟོག་པ་དགག་པ། 165

དགག་བྱ་བདག་གཉིས་དང་དེ་བཀག་པའི་བདག་མེད་གཉིས་བཤད་པ། 167

བཀའ་ཆོས་ཉིན་བཞི་པ། 171

ཉན་རང་གིས་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་རྟོགས་པ་ཡོད་མེད་བཤད་པ། 181

ཉན་རང་གིས་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་རྟོགས་པར་བཞེད་པའི་ཚད་ལྡན་གཞན་གྱིའང་ལུགས་བརྗོད་པ། 183

ཉན་རང་གིས་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་རྟོགས་པ་འཐད་པའི་ལུང་རིགས་རྒྱས་པར་བརྗོད་པ། 185

བཀའ་ཆོས་ཉིན་ལྔ་པ། 187

སྒྲིབ་པ་གཉིས་དང་དེ་དག་ལམ་གང་དུ་སྤོང་བའི་ཚུལ་བཤད་པ། 194

དེ་འགོག་བྱེད་ཐལ་རང་གི་ཁྱད་པར་བཤད་པ། 203

ཐལ་རང་གི་དོན་དང་རང་རྒྱུད་ཁས་མི་ལེན་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཚིག་གསལ་དང་སྦྱར་ཏེ་བཤད་པ། 204

གང་ཟག་གི་བདག་འགོག་པའི་རིགས་པ་བཤད་པ། 209

ཆོས་བདག་འགོག་པའི་རིགས་པ་དང་འཕྲོས་དོན་ཐལ་བཟློག་སྐོར་བཤད་པ། 210

གཞན་སྐྱེ་དང་གཉིས་ཀ་དང་རྒྱུ་མེད་ལས་སྐྱེ་བ་འགོག་ཚུལ། 215

དུས་གསུམ་གྱི་རྣམ་གཞག་བཤད་པ། 216

བཀའ་ཆོས་ཉིན་དྲུག་པ། 219

ཀུན་གཞི་ཁས་མི་ལེན་པའི་རྒྱུ་མཚན་སོགས་བཤད་པ། 223

ཐ་སྙད་དུ་ཕྱི་དོན་བཞེད་པའི་ཚུལ། 225

བཀའ་ཆོས་ཉིན་བདུན་པ། 227

རང་རིག་ཁས་མི་ལེན་པའི་ཁྱད་པར་བཤད་པ། 235

བདེན་པ་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་བཤད་པ། 237

བདེན་པ་གཉིས་ངེས་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མ་བཤད་པ། 238

སྟོང་ཉིད་སྒོམ་ཚུལ་དང་བསྒོམས་པའི་འབྲས་བུ་བཤད་པ། 239

སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཡུལ་མཁྱེན་ཚུལ། 240

མཇུག་བྱང་། 240

དཔར་བྱང་སྨོན་ཚིག ། 243

དཔར་སྐྲུན་གསལ་བཤད།

༄༅། །ཟབ་མོ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རབ་ཏུ་གསལ་བར་བྱེད་པའི་བསྟན་བཅོས་སྟོང་ཐུན་སྐལ་བཟང་མིག་འབྱེད་ཀྱི་བཀའ་ཁྲིད་འདི་ནི། ཕྱི་ལོ་༡༩༩༧ ཟླ་༡༢ ཚེས་༢༨ ནས་༡༩༩༨ ཟླ་༡ ཚེས་༤ བར། འཕགས་མཆོག་ཕྱག་ན་པདྨོ་ཁམས་གསུམ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ། ལྷ་དང་བཅས་པའི་འགྲོ་བ་ཡོངས་ཀྱི་མ་འདྲིས་པའི་མཛའ་བཤེས་ཆེན་པོ། འཇིག་རྟེན་ཞི་བདེའི་དེད་དཔོན། སྤྱི་ནོར་༸གོང་ས་༸སྐྱབས་མགོན་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོའི་ཞལ་སྔ་ནས་ཀྱིས། འཕགས་ཡུལ་ལྷོ་ཕྱོགས་བྱེས་ཀྱི་གདན་ས་ཆེན་པོ་སེ་ར་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་གླིང་སེར་བྱེས་མཁས་སྙན་གྲྭ་ཚང་གི་འདུ་ཁང་གསར་པའི་ནང་དུ། སེར་བྱེས་མཁན་ཟུར་ལེགས་ལྡན་དང་། རྒྱུད་སྨད་མཁན་ཟུར་རྡོ་རྗེ་བཀྲ་ཤིས། རྒྱུད་སྨད་མཁན་ཟུར་ཨོ་རྒྱན་ཚེ་བརྟན། སུད་སིར་གནས་སྡོད་རབ་ཡངས་བཅས་ཀྱིས་ཞུས་ངོར། སེར་བྱེས་འདུ་ཁང་གསར་བཞེངས་ལེགས་གྲུབ་ཟིན་པའི་རྟེན་འབྲེལ་མཛད་སྒོར་ཕེབས་པའི་དགའ་ལྡན་ཁྲི་པ་བློ་བཟང་ཉི་མ་དང་། བྱང་རྩེ་ཆོས་རྗེ་རི་རྫོང་རིན་པོ་ཆེས་དབུས་གདན་ས་ཁག་གི་མཁན་ལས་ཟུར་རྣམ་པས་དབུས་སེར་སྐྱ་མང་ཚོགས་མི་གྲངས་ ༡༠༠༠༠ ལྷག་ཙམ་ལ། བསྟན་བཅོས་ཆེན་པོ་སྟོང་ཐུན་སྐལ་བཟང་མིག་འབྱེད་ཀྱི་བཀའ་ཁྲིད་གནང་བའི་གསུང་གི་རིམ་པ་རྣམས་གླེགས་བམ་གཅིག་ཏུ་ཕབ་བཤུས་ཕྱོགས་བསྒྲིགས་བྱས་ཡོད།

བཀའ་ཁྲིད་འདི་ཉིད། འབྲས་སྒོ་མང་དགེ་བཤེས་ལྷ་རམས་པ་རབ་བརྟན་སྤྲུལ་སྐུ་བསྟན་འཛིན་ཐེག་མཆོག་གིས་ཡི་གེར་ཕབ་བཤུ་བྱས་ཤིང་། སླར་ཡང་རིན་པོ་ཆེ་ཁོང་ཉིད་དང་། སེར་བྱེས་དགེ་བཤེས་འཇུ་ཐུབ་དགའ། སེར་བྱེས་དགེ་བཤེས་ལྷ་རམས་པ་རོང་པོ་བློ་བཟང་སྙན་གྲགས་བཅས་ཀྱིས་གཟབ་ནན་གྱིས་ཞུས་དག་འཕར་བལྡབ་མང་པོ་བཏང་སྟེ། སེར་སྨད་ཤཱསྟྲཱི་བློ་བཟང་དབང་ལྡན་གྱིས་དེབ་གཟུགས་ཇུས་འགོད་བྱས་པ། འགན་འཛིན་ཡང་སྟེང་སྤྲུལ་སྐུ་ལ་སྤྱན་ཞིབ་གཟིགས་འབེབས་ཞུས་པ་བརྒྱུད་མཐའ་མའི་གཏན་འབེབས་ཀྱིས་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་ཡིག་ཚང་ནས་དཔར་བསྐྲུན་འགྲེམས་སྤེལ་བྱས་པ་ཡིན།

ཟབ་མོ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རབ་ཏུ་གསལ་བར་བྱེད་པའི་བསྟན་བཅོས་སྟོང་ཐུན་སྐལ་བཟང་མིག་འབྱེད་ཀྱི་བཤད་ཁྲིད་ཀྱི་བརྒྱུད་པ་ནི། སྐུ་འབུམ་མི་ཉག་རིན་པོ་ཆེ་ངག་དབང་ལེགས་བཤད་རྒྱ་མཚོའི་དྲུང་ནས་དགའ་ལྡན་ཁྲི་ཐོག་གོ་བདུན་པ་མཚུངས་མེད་ཆོས་ཀྱི་རྗེ་ཡོངས་འཛིན་གླིང་སྤྲུལ་རྡོ་རྗེ་འཆང་དོན་གྱི་སླད་དུ་མཚན་ནས་སྨོས་ན། ༸རྗེ་བཙུན་ཐུབ་བསྟན་ལུང་རྟོགས་རྣམ་རྒྱལ་འཕྲིན་ལས་དཔལ་བཟང་པོའི་ཞལ་སྔ་ནས་ཀྱིས་གསན་བཞེས་གནང་བ་དང་། རྗེ་དེའི་ཞལ་སྔ་ནས་ལས་འཕགས་མཆོག་ཕྱག་ན་པདྨོ་༸གོང་ས་༸རྒྱལ་མཆོག་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོས་གསན་བཞེས་བཀའ་དྲིན་ཆེ་བའོ། །

ཕབ་སྒྲིག་དང་ཞུས་དག་སྐབས། ཉིན་རེའི་སྤྱི་བཤད་རྣམས་སྐབས་མཚམས་རྣམས་སུ་རང་སོར་བཞག་ཅིང་། ཁྲིད་གཞུང་སྟོང་ཐུན་གྱི་བཤད་པ་གང་དུ་གནང་སའི་ཡི་གེ་འགའ་ཤས་ནག་འབུར་བཟོས་པ་ལས་གཞན། ཚིག་ཚོགས་སྐྱུང་སླད། ཞེས་པ་ནས་སམ་ཅེས་པ་ནས། ཞེས་པའི་སྦུབས་སུ་དྲངས་ཡོད།

ཕབ་སྒྲིག་དང་ཞུས་དག་སྐབས་༸གོང་ས་མཆོག་གི་གསུང་འབུམ་སྡེ་ཚན་གྱི་རྩ་འཛིན་ལམ་སྟོན་ལྟར། སྤྱི་ནོར་༸གོང་ས་༸སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་གི་གསུང་གི་ཚིག་འགྲོས་མ་ཉམས་པའི་ཐོག །གཞུང་ཆེན་མོ་རྣམས་ཀྱི་འགྲོས་དང་མཐུན་པ་དང་། བརྡ་སྤྲོད་ཀྱི་གཞུང་ལུགས་དང་མི་འགལ་བ། བོད་མི་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་བོད་ཡིག་སྤྱོད་མཁན་མཐའ་དག་གིས་གོ་ཐུབ་པ། སྤྱི་ལ་མ་ཁྱབ་པའི་སྐད་བྱེ་བྲག་པ་རྣམས་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་བརྡ་སྐད་དུ་བཟོ་གང་ཐུབ་བྱས་ཤིང་། སྐབས་འགར་༸གོང་ས་མཆོག་གི་གསུང་ཚིག་གི་ཟུར་དང་དགོངས་པ་བཞེས་ཕྱོགས་སོགས་མ་ཉམས་པའི་སླད་རེ་ཟུང་སོར་བཞག་བྱས་ཡོད། ཁྲིད་གཞིའི་ནང་ཡི་གེ་མ་དག་པའམ་ཚིག་རིས་མི་འདྲ་བ་གང་ཡོད་པ་རྣམས་གཤམ་མཆན་དུ་བཞག་ཡོད།

གསུང་གི་སྒྲ་འཇུག་གསལ་པོ་མེད་པ་དང་ཆད་པ་སོགས་ལ་བརྟེན་ནས་བཀའ་ཁྲིད་ཀྱི་དོན་ཇི་བཞིན་ཡིག་འབེབས་ཞུ་མ་ཐུབ་པ་དང་། གཞན་ཡང་། གླེགས་བམ་འདིའི་ཐོག་མཐའ་བར་གསུམ་གང་དུའང་མ་རྟོགས་པ་དང་། ལོག་པར་རྟོག་པ་སོགས་རྨོངས་བློས་ནོངས་པ་གང་མཆིས་ཚིག་དང་དོན་གྱི་བདག་པོ་སྤྱི་ནོར་༸གོང་ས་༸སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་དང་། གཟུར་གནས་རིས་མེད་མཁས་པ་རྣམས་ལ་སྙིང་ནས་འཆགས་ཤིང་། བརྗོད་དོན་གསལ་ཁ་མེད་པའམ་དོགས་གནས་ཀྱི་རིགས་མཆིས་ཚེ་བཀའ་ཁྲིད་ཀྱི་སྒྲ་རང་ལ་རྩ་འཛིན་གནང་སྐྱོང་ཡོང་བ་དང་། མཁྱེན་སྤྱན་ཡངས་པའི་གཟིགས་པ་པོ་ཡོངས་ནས་དེབ་འདིའི་ནང་ནོར་འཁྲུལ་མཛུབ་སྟོན་གྱིས་སྤྱི་སྨན་དགོངས་འཆར་ཡིག་ངག་གང་རུང་ཐོག་བྱུང་ན། ཐེངས་རྗེས་མའི་དཔར་སྐྲུན་སྐབས་བཟོ་བཅོས་བྱ་བདེ་ཡོང་བའི་རེ་སྐུལ་ཞུ་བཞིན་ཡོད།

འདིར་འབད་རྣམ་དཀར་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཅི་མཆིས་སྤྱི་སྒོས་རྒྱལ་བའི་བསྟན་པ་རིན་པོ་ཆེ་དར་ཞིང་རྒྱས་ལ་ཡུན་རིང་དུ་གནས་པ་དང་། བྱེ་བྲག་ཏུ་ཟབ་མོ་དབུ་མའི་འཆད་ཉན་སྒོམ་སྒྲུབ་ཀྱི་འཕྲིན་ལས་ཕྱོགས་ཀུན་ཏུ་ཉི་མ་ལྟར་གསལ་ཞིང་། བསྟན་པ་དེ་འཛིན་ཀུན་གྱི་གཙུག་རྒྱན་སྟོང་ཉིད་སྙིང་རྗེའི་བདག་ཉིད། ལྷར་བཅས་སྲིད་ཞིའི་གཙུག་རྒྱན་༸གོང་ས་༸སྐྱབས་མགོན་༸རྒྱལ་བའི་དབང་པོ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་ཅིང་གཟིགས་པ་ཆེན་པོ་མཆོག་གིས་གཙོས་རིས་མེད་བསྟན་འཛིན་གྱི་སྐྱེས་བུ་གང་ན་སུ་བཞུགས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྐུ་ཚེ་མི་འགྱུར་རྡོ་རྗེའི་ཁམས་སུ་བརྟན་ཅིང་། རླབས་ཆེན་ཐུགས་བཞེད་མཐའ་དག་ལྷུན་གྱིས་འགྲུབ་པའི་རྒྱུར་གྱུར་ཅིག །

༸གོང་ས་མཆོག་གི་གསུང་འབུམ་ཕྱོགས་སྒྲིག་ཁང་གིས། བོད་རྒྱལ་ལོ་༢༡༤༦ ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༩ ཟླ་ ༡༢ ཚེས་ ༡༥ ཉིན།།

བཀའ་ཆོས་ཉིན་དང་པོ།

༄༅། །དེ་རིང་འདིར་བྱེས་པ་གྲྭ་ཚང་གི་འདུ་ཁང་གསར་བཞེངས་ཀྱི་སྒོ་འབྱེད་རྟེན་འབྲེལ་དང་འབྲེལ། འདིར་ཡོང་དགོས་དོན་གཙོ་བོ་རྒན་ལེགས་ལྡན་ལགས་ཀྱིས་སྔོན་ནས་སྟོང་ཐུན་སྐལ་བཟང་མིག་འབྱེད་ཀྱི་བཤད་ལུང་ཞིག་བྱུང་ན། ཞེས་རེ་སྐུལ་བྱུང་བར་བརྟེན་ད་རེས་འདིར་ཉིན་གྲངས་མང་པོ་མེད་པས་ཆོས་ཐུན་དང་པོ་དེ་རིང་ཉིན་རྒྱབ་ནས་ཚུགས་ན་བསམ་པ་བྱུང་། ཚོགས་ཁང་སྒོ་འབྱེད་ཕྱི་ཚེས་༣༡ ཉིན་ཡིན་པས་སྔོན་ལ་ཚོགས་ཁང་ལེགས་གྲུབ་བྱུང་བར་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། མཁན་པོས་མཚོན་པའི་ཕྱག་ལས་གནང་མཁན་དག་གིས་ལྷག་བསམ་རྣམ་དག་གིས་འབད་བརྩོན་ཆེན་པོ་གནང་བ་དང་། དེ་བཞིན་སྦྱིན་བདག་རྣམ་པས་ཀྱང་བྱེས་པ་གྲྭ་ཚང་སློབ་གཉེར་ཡག་པོ་ཡོད་པས། དགོས་པ་རྒྱུ་མཚན་མཐོང་བའི་ཐོག་ནས་མཐུན་རྐྱེན་སྦྱར་ཏེ། ཆེ་གཞོག་ཆུང་གཞོག་གིས་ཞལ་འདེབས་ཕུལ་བ་ཐམས་ཅད་རྗེས་སུ་ཡི་རང་གི་གནས་ཡིན་ཞིང་ཧ་ཅང་ལེགས་པས་ཚང་མ་ལ་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། དེ་ནས་ནམ་རྒྱུན་བཞིན་རྒྱུན་ཆགས་གསུམ་པ་དང་ཤེས་རབ་སྙིང་པོའི་མཇུག་ཏུ་མཎྜལ་འབུལ་རྒྱུ་བཅས་ཡིན།

གང་གིས་ཐུགས་བརྩེ་ཉེར་བཟུང་ནས། །ལྟ་བ་ཐམས་ཅད་སྤང་བའི་ཕྱིར། །
དམ་པའི་ཆོས་ནི་སྟོན་མཛད་པ། །གཽ་ཏམ་དེ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །

དེ་ཡང་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་གཞན་དབང་དུ་གྱུར་ནས་ནམ་མཁའི་མཐས་གཏུགས་པའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་མ་བུ་གཅིག་པུ་ལ་བརྩེ་བ་བཞིན་དུ་ཐུགས་བསྐྱེད་ནམ་ཡང་མི་གཏོང་བ་དང་། དེ་ལྟ་བུའི་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་མཛད་ལུགས་དེའང་བླང་དོར་གྱི་གནས་སྟོན་པ་སྟེ། མདོར་ན། ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ལྟ་བ་རྣམས་བསལ་བའི་དོན་དུ། ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་ལྟ་བའི་ལམ་ཐབས་མཁས་ཀྱི་སྒོ་ནས་རང་ཉིད་ཀྱིས་བརྙེས་པའི་ས་དེར་འགོད་པར་མཛད་ཅིང་། སྟོབས་བཅུ་མངའ་བའི་བདག་ཉིད་རྣམ་འདྲེན་ཤཱཀྱ་སེངྒེ་གང་ལ་ཕྱག་འཚལ་བ་སྔོན་དུ་བཏང་ནས། རང་ཅག་རྣམས་ཐབས་མཁས་ལ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་དེའི་རྗེས་འབྲང་དུ་གྱུར་ཡོད། སྤྱིར་ཚེ་ལོ་བརྒྱ་པའི་སྐབས་དང་དེའི་ནང་ནས་སྙིགས་མ་ལྔ་ལྷག་པར་བདོ་བའི་དུས་ཡིན་མོད། རང་ཅག་གི་ངོས་ནས་ད་རེས་མི་ལུས་ཐོབ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ཚང་ལ་མ་ནོར་བ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་འདི་ལྟ་བུ་ཞིག་དང་མཇལ་བ་ནི་ཧ་ཅང་གི་སྐལ་བ་བཟང་པོ་ཡིན་པ་དང་། གཏན་གྱི་འདུན་མ་སྒྲུབ་པའི་གོ་སྐབས་ཤིག་ཡོད་པ་འདི་རང་ཅག་གིས་ངོ་ཤེས་པར་བྱས་ནས། ལུས་རྟེན་འདིའི་སྟེང་ནས་གང་ཐུབ་ཅི་ཐུབ་ཀྱིས་ཨེ་ཡོང་མི་ཡོང་བལྟ་དགོས། སྐབས་སུ་བབས་པ་རང་ཅག་རང་དབང་བྲལ་ཏེ་བཙན་བྱོལ་བར་གྱུར་ཡོད་པར་མ་ཟད། ཐབས་སྡུག་ཤོས་ཤིག་ལ་བོད་པས་བོད་མིར་ཤ་ཞེན་བྱས་ན་ཁྲིམས་འགལ་དང་། བོད་པས་རྒྱ་མིར་ཤ་ཞེན་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཡོད། རྒྱ་མི་དེའང་ཚད་དང་མཚན་ཉིད་ལོངས་པ་ཞིག་ཡོད་ན་མི་ཚང་མ་གཅིག་མཚུངས་ཡིན་པས་ཁྱད་གང་ཡང་མི་འདུག་ཀྱང་། རང་ཉིད་མདོར་མ་འདུས་པའི་གནས་སྟངས་ཐབས་སྐྱོ་པོའི་འོག་ཏུ་ལུས་ཡོད། གང་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ཞེས་པ་སྙིང་པོ་མེད་པ། རྗེས་ལུས་དང་ཕན་ཐོགས་མེད་པ་ཞིག་ལ་བལྟས་ཏེ་འཆར་གཞི་ལྡན་པའི་ཐོག་ནས་སྒོ་གང་ས་ནས་ཉམས་རྒུད་དུ་འགྲོ་བའི་ཉེན་ཁ་བཟོ་བཞིན་ཡོད། གནས་སྟངས་དེའི་འོག་ནས་རང་ཅག་ཀྱང་བཙན་བྱོལ་བར་གྱུར་ཏེ་གཞི་རྐང་ཁ་སྟབས་སྐྱོ་པོ་ཞིག་ལ་གནས་མོད། ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་སྔགས་དང་བཅས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ད་ལྟ་འཛམ་གླིང་འདིར་ནུབ་པའི་དུས་ལ་སླེབས་མེད་པས། བོད་གངས་ཅན་གྱི་ལྗོངས་སུ་མཁས་གྲུབ་གཉིས་ལྡན་གྱི་སྐྱེས་ཆེན་མང་པོ་ཞིག་གིས་དག་ཐེར་ལེགས་པར་མཛད་དེ་གཏན་ལ་ཕབ་ཡོད་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་དེ། ད་ལྟའང་འཛམ་གླིང་འདིར་གནས་ཡོད་པ་དང་། དེ་ཙམ་དུ་མ་ཟད་དོ་སྣང་གསར་པ་བྱེད་མཁན་མང་དུ་འགྲོ་བཞིན་པའི་སྐབས་འདིར། རྒྱ་གར་ལྷོ་ཕྱོགས་གཞིས་ཆགས་ཀྱི་ཁོངས་སེ་ར་ཐེག་ཆེན་གླིང་གི་བྱེས་པ་གྲྭ་ཚང་དུ་ཆོས་འབྲེལ་བྱེད་རྒྱུ་བྱུང་བ་ང་རང་ཡིན་ནའང་སྐལ་བ་བཟང་པོ་བྱུང་། ང་སྟོན་པ་བཀའ་དྲིན་ཅན་གྱི་རྗེས་འབྲང་དགེ་སློང་དཀྱུས་མ་ཞིག་ཡིན། སྟོན་པ་བཀའ་དྲིན་ཅན་གྱི་ཆོས་ཚུལ་ལ་ཞབས་འདེགས་ཕྲན་བུ་སྒྲུབ་ཐུབ་པའི་གོ་སྐབས་ཡོད་པ་འདི་ང་རང་སྐལ་བ་བཟང་པོ་ཡིན་བསམ་གྱིན་ཡོད། རྣམ་པ་ཚོ་ཡིན་ནའང་དེ་དེ་བཞིན་རེད། རང་ཅག་གིས་འདིར་ཆོས་བཤད་ཀྱི་ཡོད་པ་ལས་སྒྲུང་བཤད་ཀྱི་མེད་ལ་ཤེས་བྱའི་རྣམ་གྲངས་ཙམ་ཞིག་གཏན་ལ་འབེབས་ཀྱི་མེད། མ་གཞི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་བཤད་ཀྱི་ཡོད་པས་ཤེས་བྱའི་རྣམ་གྲངས་གཏན་ལ་འབེབས་ཀྱི་ཡོད་པ་ལྟར་མངོན་ཡང་། འདི་ལྟར་གཏན་ལ་ཕབ་པའི་དགོས་དོན་ཤེས་རྒྱུད་འདུལ་བའི་དོན་ཏེ་བློ་མ་ཐུལ་བ་བཏུལ་བ་དང་། བློ་མ་ཞི་བ་ཞི་བར་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ཡིན། དེའི་ཕྱིར་རང་གཞན་ཚང་མས་དོན་རླབས་ཆེན་ཞིག་བསྒྲུབ་ཨེ་ཐུབ་བལྟ་དགོས། དེ་འདྲའི་དམིགས་ཡུལ་ལམ་དགོས་པ་ཞིག་གི་ཆེད་དུ་ཆོས་ཉན་བཤད་བྱེད་དགོས་པ་ཡིན། འོན་ཀྱང་། ངའི་ངོས་ནས་གཞུང་འདི་འདྲ་ཞིག་འཆད་པའི་སྤོབས་པ་མེད་ཀྱང་ཡོངས་འཛིན་དམ་པའི་བཀའ་དྲིན་ལ་བརྟེན་ནས་གཞུང་འདིའི་བཤད་ལུང་ཐོབ་ཅིང་། དབུ་མའི་གཞུང་གི་འགྲོ་སྟངས་ལ་ཆུང་དུས་ནས་མོས་པ་ཅུང་ཙམ་ཡོད་མཁན་ཞིག་ཡིན་པ་དེ་ཙམ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་དེ་རིང་འདིར་ཀུན་སློང་རྣམ་པར་དག་པའི་སྒོ་ནས་བཤད་ལུང་འབུལ་རྒྱུ་ཡིན།

ཡང་སྐབས་རེར་བློའི་ཟུར་ནས་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་ཞབས་འདྲེན་ཞུས་སོང་བསམ་པ་དང་། ཡང་ཡག་པོ་བཤད་སོང་བསམ་པ་དྲན་མི་འོང་ངམ་སྙམ་པའི་རེ་དོགས་འཆར་སྲིད་པ་ཞིག་རེད། དེ་འདྲའི་སྐབས་ལ་ངས་ཆོས་ཁྲིའི་སྟེང་དུ་ཆོས་འཆད་ཀྱི་ཡོད་པ་ལས། འཇིག་རྟེན་ཆོས་བརྒྱད་ཀྱི་དོན་དུ་གཏམ་སྙན་གྲགས་དང་ཐོབ་གོ་ས་སོགས་ཀྱི་དོན་དུ་འཆད་ཀྱི་མེད་སྙམ་དུ་རང་སེམས་ལ་ཞུས་དག་བཏང་སྟེ། ཅི་བཤད་ཕན་པའི་དོན་དུ་ཡིན་བསམ་པའི་ཀུན་སློང་བཅོས་ནས་འཆད་དགོས་ལ། ཁྱེད་ཉན་མཁན་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་ཚུལ་དང་མཐུན་པའི་སྒོ་ནས་གསན་རོགས་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།

ཐོག་མའི་སྐུལ་བ་པོ་གོང་ཞུས་བཞིན་མཁན་ཟུར་ལེགས་ལྡན་ལགས་རེད།
སྔོན་ལྷ་སར་ངེད་གཉིས་སྐད་ཆ་བྱུང་བ་གང་ཡང་མེད་ལ། སྐབས་དེར་སྐད་ཆ་བཤད་ནས་ལྷོད་པོར་སྡོད་པའི་ལུགས་སྲོལ་ཡང་མེད། འོན་ཀྱང་། ད་ལྟར་དམིགས་འོག་ཏུ་ཚུད་པ་དེ་འདྲ་ཡིན། དེ་ཡང་རྒན་དངོས་གྲུབ་ཚོགས་གཉིས་ཀྱི་དགེ་ཕྲུག་ཡིན་པ་དང་། ༡༩༥༩ ལོར་བོད་དུ་ལྷ་རམས་དམ་འཇོག་གནང་མཁན་མཐའ་མ་དེ་ཡིན་པས་ངེད་གཉིས་རྒྱུས་ཡོད་ཡིན། དེ་ནས་རྒྱ་གར་ལ་སླེབས་ནས་ཧུར་ཐག་གནང་མཁན་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་ཡིན། སྔོན་མ་ང་འདིར་ཡོང་སྐབས་ཤིག་ལ་ཁོང་གིས་སྟོང་ཐུན་སྐལ་བཟང་མིག་འབྱེད་གནང་རོགས་ཞེས་སྐུལ་མ་བྱས་བྱུང་། ཁོང་ལ་འབུལ་བ་གྲ་སྒྲིག་བྱོས། ངེས་པར་འཆད་ཀྱི་ཡིན་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན། དེ་སྔོན་ཁོང་སྙུན་སྐབས་ང་ཞེད་སྣང་བྱུང་ཡང་དེ་རིང་སྐུ་གཟུགས་གཅོང་པོ་ཞིག་གི་འོག་ནས་མཇལ་ཐུབ་པ་བྱུང་བས་རྒན་ཡང་མཉེས་པོ་ཡོང་གི་རེད་ལ། ཁོང་གིས་མཐའ་ལ་བཀར་ནས་ཨུ་ཚུགས་བྱས་ཏེ་བསྐུལ་མ་གནང་བ་དེ་རིང་དངོས་སུ་འཆད་ཉན་གྱི་གོ་སྐབས་བྱུང་བས་ང་ཡང་དགའ་པོ་བྱུང་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།

ཁོང་གི་དགེ་རྒན་དངོས་གྲུབ་ཚོགས་གཉིས་མཚན་ཞབས་པ་ཡིན་ཀྱང་དོན་ལ་དཔེ་ཁྲིད་རྒན་ཡིན་པས་ང་ལ་ཧ་ཅང་བཀའ་དྲིན་ཆེན་པོ་ཡིན། སྨོན་ལམ་གྱི་ལྷ་རམས་གྲྭ་སྐོར་ཟིན་མཚམས་སྔོན་གྱི་༸རྒྱལ་དབང་གོང་མའི་མཛད་པ་རྣམ་ཐར་བཞིན་ལྷོ་གནས་ལ་སོང་སྟེ། དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོའི་དབུ་ནས་ཞིབ་ལྟ་བྱེད་རྒྱུར་ང་གཉིས་ཁ་ཆད་ཡོད་ཀྱང་སྨོན་ལམ་གྱི་རྗེས་སུ་དུས་ལོག་བྱུང་ནས་དེ་ལྟར་མ་བྱུང་། ང་ནོར་གླིང་ནས་ ༡༩༥༩ ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༡༧ དགོང་མོར་འབྲོ་བར་ཐག་ཆོད་པའི་སྐབས་ངས་གཟིམ་དཔོན་མཁན་པོ་དངོས་གྲུབ་ཚོགས་གཉིས་སར་བཏང་ནས། ང་སྡོད་ཀྱི་མེད་པས་ནོར་གླིང་དུ་མ་འདུག །སེ་ར་ལའང་མ་ཕེབས་ཐད་ཀར་དགའ་ལྡན་ལ་ཕེབས་ཞེས་འཕྲིན་བཏང་བ་ཡིན། ཉིན་གཅིག་གཉིས་ཀྱི་གོང་ལ་རྒན་ངའི་རྩར་ཕེབས་ཏེ་རྒྱ་དངུལ་རྟ་རྨིག་མ་ཆུང་ཆུང་ཞིག་དང་སོག་དར་སྔོན་པོ་ཞིག་གནང་བྱུང་། གྲྭ་སྐོར་ཟིན་པ་རེད་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་བྱུང་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཡོད་ཅེས་གསུངས་བྱུང་། དེ་ནི་རྒན་ངེད་གཉིས་ཐུག་པ་མཐའ་མ་ཡིན། གང་ལྟར་རྒན་ཚུར་ཕེབས་མ་ཐུབ་པ་རེད། སྐབས་རེར་རྒན་ལེགས་ལྡན་ཐུག་སྐབས་དགེ་ཕྲུག་གཅིག་པ་ཡིན་སྙམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག །དེས་ན་དེ་རིང་འདིར་མཁན་ཟུར་ལེགས་ལྡན་གྱིས་ཇི་ལྟར་བསྐུལ་བ་བཞིན་སྟོང་ཐུན་སྐལ་བཟང་མིག་འབྱེད་ཀྱི་བཤད་ལུང་འབུལ་རྒྱུ་ཡིན།

དེ་ནས་འདིར་འཇམ་མགོན་རྒྱལ་བའི་རྒྱལ་ཚབ་མཚུངས་མེད་ཆོས་ཀྱི་རྗེ་དགའ་ལྡན་ཁྲི་རིན་པོ་ཆེ་དང་། དེ་བཞིན་བྱང་རྩེ་ཆོས་རྗེ། གདན་ས་གསུམ་གྱི་མཁན་ལས་ཟུར་བླ་སྤྲུལ་དགེ་བཤེས་དང་དཔེ་ཆ་བ་མང་པོ་ཞིག་ཆེད་མངགས་དོན་གཉེར་བྱས་ནས་ཕེབས་འདུག །རང་ཅག་དད་པ་དང་དམ་ཚིག་གཡོ་བ་མེད་པ་ཡིན་པས་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད། དུས་ཚོད་འདི་འདྲ་ཞིག་ལ་རང་ཅག་ཕན་ཚུན་སྐྱོ་རོགས་ལྟ་བུ་ཡིན་པས་ཚང་མར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།

དེ་ལྟར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུས་པ་དང་ཆབས་ཅིག་ངས་གསལ་བཤད་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་ལ་གསལ་བསྒྲགས་སྔོན་སོང་བཞིན་དགེ་འདུན་པ་རྣམ་པའི་ནང་དོལ་རྒྱལ་སྟེན་མཁན་ཡོད་ན་མ་བཞུགས་རོགས་ཞེས་ཞུས་ཡོད། དེའི་སྐོར་དུས་ཚོད་བྱུང་ཞིང་དགོས་པ་ཡོད་ན་རྗེས་སུ་ངས་འགྲེལ་བཤད་བྱེད་ཀྱི་ཡིན། གང་ལྟར་ངས་ལོ་ནས་ལོ་བསྟུད་དེ་བརྟག་དཔྱད་བྱས་ཏེ་ཐག་བཅད་པ་ཞིག་ཡིན། མ་གཞི་ན་ནིང་རོབ་ཙམ་ཞུས་ཡོད། འོན་ཀྱང་། ན་ནིང་ཞུས་ཟིན་པའི་རྗེས་སུ་བར་སྐབས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ལ་གཞིགས་ན། ཅུང་ཟད་ཤེས་བཞིན་ཁྱད་གསོད་བྱེད་མཁན་གྱི་རིགས་ཁ་ཤས་ཇེ་སྡུག་ཏུ་འགྲོ་བའི་བཟོའང་འདུག །ངའི་ངོས་ནས་ལྷག་བསམ་རྣམ་དག་གིས་ཕྱི་ནང་གསང་གསུམ་གྱིས་བརྟག་དཔྱད་བྱས་ཏེ་བསྟན་པར་དག་ཐེར་ཡིན་བསམས་ནས་འགོ་བཙུགས་པ་ཡིན་པས། ངས་ལྷག་བསམ་རྣམ་དག་གིས་མཇུག་སྐྱེལ་རྒྱུ་ལས་རང་དགར་འཇོག་ཐབས་བྲལ། གལ་ཏེ་དོལ་རྒྱལ་སྟེན་མཁན་ཞིག་གིས་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་རྩ་ནས་དབང་ཞུས་ན། དབང་བསྐུར་མང་པོ་བྱས་ལགས་སམ། །དམ་ཉམས་ས་སྟེང་བཀང་ལགས་སམ། །ཞེས་པ་ལྟར་འགྱུར་བས་དབང་ཞུ་སར་མ་ཡོང་ན་དགེ་མཚན་ཆེ་བའི་ཐག་གཅོད་ལོ་སྔོན་མ་ནས་བྱས་པ་རེད། དེ་བཞིན་དོལ་རྒྱལ་སྟེན་མཁན་དག་གིས་ངའི་རྩ་ནས་བསྙེན་རྫོགས་སྒྲུབ་པའང་དགོས་པ་མ་མཐོང་བས་བསྙེན་རྫོགས་སྒྲུབ་སར་མ་བཞུགས་རོགས་ཞེས་ཞུས་ཡོད། བཀའ་ཆོས་ལ་མཚོན་ན་གཏམ་བཤད་ཉན་པ་ལྟ་བུ་བྱས་ན་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་ཡིན་ཀྱང་འདིར་ཚང་མ་བླ་སློབ་ཀྱི་འདུ་ཤེས་བཟུང་ནས་ཕེབས་ཀྱི་ཡོད་པས། དོལ་རྒྱལ་སྟེན་བཞིན་དུ་བླ་སློབ་ཀྱི་འདུ་ཤེས་འཇོག་པ་ནི་མི་ལེགས་ཤིང་། དེ་ཡང་དོལ་རྒྱལ་སྟེན་མཁན་དག་གི་ངོས་ནས་བཤད་ན་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་མི་བྱེད་དགུ་བྱེད་དང་། མ་དྲང་མ་འཚམ་པར་བྱེད་མཁན་གྱི་མི་ཐབས་རྡུགས་ཤིག་ཏུ་མཐོང་གིན་ཡོད། དོལ་རྒྱལ་སྟེན་མཁན་དག་མི་ཤེས་རྨོངས་པས་བསྒྲིབས་ནས་ནོར་འཁྲུལ་གྱི་ལམ་དུ་ཕྱིན་པ་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་རེད། ཤེས་བཞིན་ཁྱད་གསོད་བྱེད་མཁན་རིགས་ངའི་ངོས་ནས་བཤད་ན་མ་འོས་པ་ཞིག་ལས་ཡག་པོ་ཞིག་ཏུ་མཐོང་གི་མེད། དེས་ན་བླ་སློབ་གཉིས་ཀའི་ངོས་ནས་དེ་རིགས་དང་ལྷན་དུ་ཚོགས་པ་གཏན་ནས་མི་ལེགས་ཤིང་། དམ་ཉམས་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་ཚོགས་ན་བླ་མར་རྟོགས་པ་ཡོད་མེད་ལ་མ་བལྟོས་པར་བླ་མའི་ཚེ་ལ་གནོད་པ་ནི་ངས་གསར་བཟོ་བྱས་པ་མ་ཡིན་པར་སྔར་ནས་བཤད་སྲོལ་ཡོད་པ་མཁྱེན་གསལ་ལྟར་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོའི་ནང་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་སྡུག་ཤི་རྒྱག་རོགས་བྱས་ན་བསམ་པ་ཡོད་ན་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་རེད། དེ་མ་གཏོགས་ཆོས་གྲལ་དུ་མ་བསྡད་ན་ལེགས།

སྤྱིར་དོལ་རྒྱལ་ལམ་ཤུགས་ལྡན་བསྟེན་དང་མ་བསྟེན་རང་དབང་རེད།
འདིར་སྟེན་མཁན་རེ་ཟུང་སླེབས་ཡོད་ན་ཆོས་གྲལ་ནས་ལངས་ཏེ་སོང་ན་དྲང་པོ་ཡིན་པས་ངོ་ཚ་སོགས་བྱེད་དགོས་དོན་གང་ཡང་མེད། དེ་ལས་ལྡོག་སྟེ་མགོ་གཉིས་མ་ལྟ་བུ་བྱས་ན་ཆོས་ཕྱོགས་ནས་བླ་སློབ་མགོ་སྐོར་དང་། འཇིག་རྟེན་ཕྱོགས་ནས་མངོན་ལྐོག་རྒྱབ་མདུན་མི་མཚུངས་པ་བྱས་པ་ཡིན་པས་གཏན་ནས་ཡག་པོ་མེད། ཁྱེད་ཚོ་ལངས་འདོད་མཁན་ཡོད་དམ་མེད། ཡོད་ན་ལངས་ན་ལེགས། འདིར་ཕྱི་རྒྱལ་བ་ཁ་ཤས་ཀྱང་འདུག་པས་ཁྱེད་ཚོས་དེའི་སྐོར་ཤེས་ཀྱི་ཡོད་མེད་མི་ཤེས། ཨིན་ཇིའི་ཚིག་ལ་ fanatic ཞེས་པ་དེ་ཡིན་པས་དེ་ནི་ཧིན་དཱུ་དང་། ཁ་ཆེ། ཡེ་ཤུ་སོགས་ཆོས་ལུགས་གང་གི་ནང་ལ་ཡོད་ན་ངོ་རྒོལ་ཡོད། རྒྱ་གར་ས་གནས་ཉེན་རྟོག་པས་ཞིབ་འཇུག་བྱས་ཏེ་དྷ་སའི་རིགས་ལམ་སློབ་དགེ་སོགས་དོལ་རྒྱལ་སྟེན་མཁན་དག་གིས་བསད་པ་གསལ་པོར་བཤད་ཡོད། དེ་ལྟར་མི་བསད་པའི་དོན་རྐྱེན་དང་། གཞིས་ཆགས་ནང་དུ་མེ་བརྒྱབ་སྟེ་མི་གསོན་སྲེག་བཏང་བའི་བྱ་སྤྱོད་ཀྱི་རིགས་འདི་དག་ཉེན་རྟོག་པས་ཞིབ་འཇུག་བྱས་ཏེ་ཁྲིམས་ཐོག་ནས་གསལ་པོར་གྱུར་ཡོད། ཡང་འགའ་ཤས་ཀྱིས་ཆོས་དད་རང་མོས་མི་འདུག་ཟེར་གྱི་ཡོད། དོལ་རྒྱལ་སྟེན་མཁན་རྣམས་ཀྱིས་རྙིང་མ་དང་བཀའ་བརྒྱུད་ཀྱི་ཆོས་བྱས་པ་ཡིན་ན་དོལ་རྒྱལ་གྱིས་ཚར་གཅོད་ཀྱི་རེད་ཟེར་གྱིན་ཡོད། དཔེར་ན། པཎ་ཆེན་སྐུ་ཕྲེང་བརྒྱད་པ་བསྟན་པའི་དབང་ཕྱུག་གིས་རྙིང་ཆོས་ཉམས་བཞེས་གནང་བའི་རྐྱེན་གྱིས་དོལ་རྒྱལ་གྱིས་ཚར་བཅད་པ་དང་། ང་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་རེད་ཅེས་ཐག་གཅོད་གནང་མཁན་རྭ་སྒྲེང་རིན་པོ་ཆེའང་དོལ་རྒྱལ་གྱིས་ཚར་བཅད་པ་རེད་ཟེར། ཡང་བར་སྐབས་གཞིས་ཆགས་འགའ་རེ་ལ་དང་པོ་དོལ་རྒྱལ་གྱི་བུམ་སྒྲུབ་བྱས། དེ་ནས་དོལ་རྒྱལ་སྟེན་མཁན་དུ་གྱུར་པ་ན་རང་ཁྱིམ་དུ་པདྨ་བཀའ་ཐང་བཞུགས་པ་ཕྱིར་བཏོན་པའི་གནས་ཚུལ་ཡང་བྱུང་ཡོད། དེ་ལྟར་བྱས་ན་ཆོས་དད་རང་མོས་མེད་པ་གསལ་པོ་ཡིན། དེས་ན་ཆོས་དད་རང་མོས་མེད་པ་ལ་སྟངས་འཛིན་བྱས་པ་དེ་ཆོས་དད་རང་མོས་ལ་སྲུང་སྐྱོབ་བྱས་པར་འགྲོ། དགག་པ་གཉིས་ཀྱིས་རྣལ་མ་སྟོན་པ། ཞེས་པ་ལྟ་བུ་རེད། འདི་དག་ཞོར་འཕྲོས་ཡིན།

ཡང་ཁྱེད་རྣམས་ལ་བློ་དོགས་ཡོད་ན་གང་སར་རྩད་གཅོད་བྱོས་དང་། དེང་གི་གནས་ཚུལ་ཙམ་མིན་པར་ལོ་སུམ་བརྒྱ་དྲུག་ཅུ་ལྷག་གི་གནས་ཚུལ་ཡིན་པས་ཞིབ་འཇུག་བྱས་ཏེ། འདས་པའི་ལོ་དྲུག་ཅུའི་ནང་ལྷ་ས་དང་ཁམས་ཁུལ་དུ་ག་འདྲ་བྱུང་འདུག །གནས་ཚུལ་ཆ་ཚང་རྟོགས་ན་ངས་ཐག་བཅད་པའི་རྒྱུ་མཚན་གཞི་ནས་ཤེས་འོང་། བར་སྐབས་སེར་སྨད་དགེ་བསྐོས་བསྐོ་ཕྱོགས་ཐད་ཏོག་ཙམ་ཁྱད་མཚར་བྱུང་འདུག་པ་དེ་དག་ནི་ཤེས་བཞིན་ཁྱད་གསོད་བྱས་པ་ཞིག་ཏུ་མཐོང་། དེ་འདྲའི་སྐོར་ལ་དགེ་འདུན་མང་ཕྱོགས་ཀྱིས་བསམ་བློ་ཡག་པོ་བཏང་སྟེ་གཟབ་གཟབ་བྱོས། བློ་ཐག་ཐུང་ཐུང་བྱས་ན་ཡག་པོ་མེད། གང་ལྟར་ངས་ལོ་ནས་ལོ་བསྟུད་དེ་བརྟག་དཔྱད་བྱས་ཏེ་ཐག་གཅོད་བྱས་པ་དེ་བོད་བསྟན་སྲིད་ཀྱི་ཁུར་ཞིག་ཡོད་པས། ཤ་ཚ་བྱས་ནས་འདི་ལྟར་བཤད་པ་ལས་ངས་གང་བྱུང་དུ་བཤད་པ་ཞིག་མིན། སྤྱིར་ངས་བཤད་ཚད་ལ་ཆ་འཇོག་དགོས་དོན་མེད་ཀྱང་དོལ་རྒྱལ་གྱི་སྐོར་ལ་ཐག་གཅོད་བྱས་པ་དེ་ལོ་ནས་ལོ་བསྟུད་དེ་བརྟག་དཔྱད་བྱས་པ་ཞིག་དང་། ངས་བཤད་པ་གཅིག་པུ་མ་ཡིན་པར་བླ་མ་གོང་མ་མང་པོའི་རྣམ་ཐར་ནང་གསལ་ཡོད། དེས་ན་ཚང་མས་དགོངས་པ་ཡག་པོ་བཞེས་ཏེ་གཟབ་གཟབ་གནང་ན་ཡག་པོ་རེད།

དེ་ནས་རྒན་ཨོ་རྒྱན་ཚེ་བརྟན་དང་། བློ་བཟང་ཐུབ་བསྟན། སྨད་ཀྱི་རྒྱལ་རོང་མཁན་ཟུར་སོགས་ཀྱིས་སྔར་དོལ་རྒྱལ་བསྟེན་ཀྱང་། བར་སྐབས་ངས་གནས་ཚུལ་གསལ་བཤད་བྱས་པར་བརྟེན་རྒན་རྣམ་པས་རྒྱུ་མཚན་ལ་དཔྱད་པ་གནང་སྟེ་ཚུལ་མཐུན་གནང་བ་ཧ་ཅང་ལེགས་པོ་བྱུང་བས་བཀའ་དྲིན་དང་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།

དེ་རིང་འདིར་ཆོས་འབྲེལ་དེ་མཁས་གྲུབ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ལེགས་བཤད་རྨད་དུ་བྱུང་བ་སྟོང་ཐུན་སྐལ་བཟང་མིག་འབྱེད་དུ་གྲགས་པ་འདི་ཡིན། མཁས་གྲུབ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ནི་འཇམ་མགོན་བླ་མ་ཙོང་ཁ་པའི་ནང་ཐུགས་ཀྱི་སྲས་གཅིག་པུ་དེ་ཡིན་ཞིང་། ཁོང་སྙན་ངག་སྨྲ་བའི་དབང་པོ་ཡིན་པས་སྤོབས་པ་ཆེན་པོའི་གསུང་དེ་དག་རྣོན་པོ་དང་ཚ་པོ་ཡོད་པས་གཞུང་འདིར་ཡང་བཀའ་བཀྱོན་གྱི་ཚིག་རྣོན་པོ་དེ་འདྲ་ཡོད། འོན་ཀྱང་། མཁས་གྲུབ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཐུགས་གཤིས་དང་ཉམས་བཞེས་ཅི་འདྲ་གནང་ཡོད་མེད་དང་། དགེ་སློང་འདུལ་བ་འཛིན་པ་གང་འདྲ་ཞིག་ཡིན་པ་ནི། ཁོང་གི་གསུང་ཐོར་བུའི་ནང་ཐུགས་ཀྱི་དམ་བཅའ་བཅུ་ཞེས་པ་ཞིག་བཞུགས་པ་དེར་གཟིགས་ན་གསལ། ངེས་དོན་ལ་གང་ཡིན་ཀྱང་རུང་ཐུན་མོང་གདུལ་བྱའི་སྣང་ངོར་མཁས་ཤིང་གྲུབ་པའི་དབང་ཕྱུག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་ཐུགས་རྒྱུད་ཧ་ཅང་དུལ་ཞིང་། འཇམ་མགོན་བླ་མའི་བསྟན་པར་བསམ་བཞིན་སྲིད་པ་བཟུང་སྟེ་བསྟན་པའི་བྱ་བ་རླབས་ཆེན་མཛད་མཁན་ཞིག་ཡིན།
ལེགས་བཤད་ཀྱི་གསུང་ཡང་ཁྱད་དུ་འཕགས་པ་དུ་མ་ཡོད་པ་ལས་གཞུང་འདི་ནི་མདོ་ཕྱོགས་ནས་གསུང་གི་གཙོ་བོ་དང་རྒྱལ་པོ་ལྟ་བུ་ཡིན། འདིར་སྟོང་ཐུན་ཞེས་འབྱུང་བ་ནི་རྗེ་བདག་ཉིད་ཆེན་པོའི་གསུང་ལྷག་མཐོང་ཆེ་ཆུང་དང་། དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ། རྩ་ཤེ་ཊཱིཀ་ཆེན། འཇུག་པའི་རྣམ་བཤད་དགོངས་པ་རབ་གསལ་བཅས་རྗེའི་དབུ་མའི་ལྟ་བའི་སྐོར་ལ་ལེགས་བཤད་རྨད་དུ་བྱུང་བ་ལྔ་ཡོད་པ་དེ་དག་གི་ཉིང་ཁུ་ལྟ་བུ་བསྡུས་ནས་སྟོན་པས་ན། སྟོང་ཐུན་ཞེས་པ་དོན་ལྡན་གྱི་མཚན་དུ་གྱུར་ཡོད།

ཡང་རྗེ་རིན་པོ་ཆེའི་གསུང་དེ་དག་ཀྱང་ཀླུ་སྒྲུབ་ཡབ་སྲས་དང་སློབ་དཔོན་ལེགས་ལྡན་སོགས་ཀྱི་གསུང་གི་ལེགས་བཤད་ཀྱི་ཉིང་ཁུ་བསྡུས་ནས་སྟོན་པ་ཤ་སྟག་ཡིན་པས། རྗེ་རིན་པོ་ཆེའི་གསུང་ལ་ཐོས་བསམ་གྱིས་འདྲིས་པར་བྱས་ཏེ། བུདྡྷ་པཱ་ལི་ཏ་དང་། འགྲེལ་པ་ཚིག་གསལ། འཇུག་པའི་རང་འགྲེལ། བཞི་བརྒྱ་པའི་འགྲེལ་པ་སོགས་མཇལ་ན། རྗེ་རིན་པོ་ཆེའི་གསུང་རྣམས་སུ་རྩ་བའི་ཁུངས་གཏུགས་སའི་རྒྱ་གཞུང་གི་མིང་ཚིག་དེ་ག་རང་སོར་བཞག་སྟེ་བཀོད་པ། དཔེར་ན། རྐྱེན་ཉིད་འདི་པ་ཙམ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུ་དུ་མ་ཞིག་ཡོད་པས། ཀླུ་སྒྲུབ་ཡབ་སྲས་དང་རྗེ་རིན་པོ་ཆེའི་གསུང་གོང་འོག་བསྒྲིགས་ན་རྩ་འགྲེལ་ལྟ་བུའི་སྣང་བ་འཆར་འོང་བས་རྗེའི་གསུང་རྣམས་ཀྱང་དེ་དག་གི་སྟོང་ཐུན་ལྟ་བུར་གྱུར་ཡོད། ཡང་མཁས་གྲུབ་རྗེའི་གསུང་འགའ་རེར་ཡབ་སྲས་ཀྱི་གསུང་དང་ཚིག་ཟིན་མི་མཐུན་པ་རེ་གཉིས་ཀྱང་ཡོད། དཔེར་ན། རྒྱལ་ཚབ་རྗེ་དང་མཁས་གྲུབ་རིན་པོ་ཆེ་གཉིས་ཀྱི་གསུང་རྒྱུན་ལའང་ཅུང་ཟད་མི་འདྲ་བ་ཡོད། མདོ་སྔགས་རབ་འབྱམས་སྨྲ་བ་པཎ་ཆེན་བསོད་ནམས་གྲགས་པས་སྒྲུབ་པའི་མཆོད་པའི་ཚུལ་དུ་མཆོད། ཅེས་པ་ཆུང་དུས་ཡོངས་འཛིན་རིན་པོ་ཆེས་གསུངས་པ་དྲན་གྱི་འདུག །དེ་ལྟར་བསམ་བློ་གཏོང་དུས་སྔོན་བོད་ཀྱི་མཁས་པ་དག་ཧ་ལས་པ་རེད། བོད་མི་གྲངས་ཀ་མང་པོ་མེད་ཀྱང་ནང་པའི་གཞུང་ལ་དཔྱད་པ་བྱེད་མཁན་ཧ་ལས་པའི་མཁས་པ་བྱུང་འདུག །དེ་ཡང་ཚིག་ལ་མཁས་པ་ཙམ་མ་ཡིན་པར་མཁས་གྲུབ་གཉིས་ལྡན་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཤ་སྟག་དུས་ད་ལྟའི་བར་དུ་བྱུང་ཡོད།

ངས་སྟོང་ཐུན་སྐལ་བཟང་མིག་འབྱེད་ཀྱི་བཤད་ལུང་དེ་ཁྲི་ཆེན་རྡོ་རྗེ་འཆང་གླིང་རིན་པོ་ཆེའི་མདུན་ནས་རྒྱ་གར་དུ་ཞུས་པ་དང་། ཡོངས་འཛིན་རིན་པོ་ཆེས་མདོ་སྨད་སྐུ་འབུམ་མི་ཉག་རིན་པོ་ཆེའི་མདུན་ནས་བོད་དུ་གསན་ཞིང་། མི་ཉག་རིན་པོ་ཆེ་དབུས་སུ་ཕེབས་སྐབས་དབུས་གཙང་ཕྱོགས་སུ་མེད་པའི་བཤད་ལུང་གི་རྒྱུན་མང་པོ་ཞིག་ཞུས་ཡོད། ཡོངས་འཛིན་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་དེ་དུས་ཁོང་གི་མདུན་ནས་ལྷན་དུ་གསན་པ་རེད། ཡང་རྒན་ཉི་མ་རིན་པོ་ཆེ་སྤྱན་དེ་ཙམ་བདེ་པོ་མེད་པས་ངས་དཔེ་ཆ་བཀླགས། ཁོང་གིས་མཚམས་མཚམས་སུ་བཤད་པ་གནང་སྟེ་སེམས་ཙམ་པའི་སྐོར་ལས་སོང་མེད་ཀྱང་ཁྲིད་མདོར་བསྡུས་ཙམ་ཐོབ་ཅེས་ལབ་ཆོག་པ་ལྟ་བུར་ཡོད།

༄༅། །ཟབ་མོ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རབ་ཏུ་གསལ་བར་བྱེད་པའི་བསྟན་བཅོས་སྐལ་བཟང་མིག་འབྱེད་ཅེས་བྱ་བ་བཞུགས་སོ། །

མཆོད་བརྗོད་དང་རྩོམ་པར་དམ་བཅའ་སོགས།

༄༅། །རྒྱལ་བ་ཀུན་གྱི་སྲས་ཀྱི་ཐུ་བོ་རྗེ་བཙུན་འཇམ་པའི་དབྱངས་དང་གཉིས་སུ་མ་མཆིས་པའི་དཔལ་ལྡན་བླ་མ་དམ་པ་དམིགས་པ་མེད་པའི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་དེའི་ཞབས་ལ་གུས་པ་ཆེན་པོས་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཞེས་རྒྱལ་ཀུན་མཁྱེན་པའི་རང་གཟུགས་ཟབ་མོའི་ལམ་གྱི་བཀའ་བབ་འཕགས་པ་འཇམ་པའི་དབྱངས་དང་གཉིས་སུ་མ་མཆིས་པ་དཔལ་ལྡན་བླ་མ་དམ་པ་དམིགས་པ་མེད་པའི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་རྗེ་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་དེའི་ཞབས་ལ་གུས་པ་ཆེན་པོས་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཞེས་པའོ། །

གང་ཞིག་སྟོང་ཉིད་ཟབ་མོའི་རྔ་སྒྲ་དབྱར་དུས་ཀྱི་ནི་སྤྲིན་གྱི་དབྱངས། །རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་འབྱུང་ནམ་མཁའི་སྒོ་ལས་རྒྱུན་ཆད་མེད་པར་སྒྲོགས་པ་ཡིས། །བདག་ཏུ་ལྟ་བའི་ཚ་གདུང་ཀུན་སེལ་ཆུ་ཆར་དུས་སུ་འབེབས་མཁས་པ། །ཟླ་མེད་སྟོན་པ་སྙིང་རྗེའི་ཆུ་འཛིན་གཡོ་བ་དེ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཞེས་སྨྲ་བ་ཟླ་མེད་ཅིང་དོན་བཞིན་སྟོན་པ་སྙིང་རྗེའི་གཞན་དབང་དུ་གྱུར་པ། ཇི་ལྟ་ཇི་སྙེད་ཀྱི་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་དོན་ཁོང་དུ་ཆུད་པ། གདུལ་བྱའི་ཁམས་དང་མོས་པ་དང་འཚམས་པར་བླང་དོར་གྱི་གནས་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་སྟོན་ཅིང་། ཐུགས་རྗེའི་འཇུག་པ་དུས་ལས་ཡོལ་བ་མེད་པའི་སྟོན་པ་བཀའ་དྲིན་ཅན་དེ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཞེས་པའོ། །

རྒྱལ་བ་ཀུན་གྱི་ཆོས་ཀྱི་མདུན་ས་ཆེ། །གྲངས་མེད་སེམས་དཔའི་དབུས་སུ་ཟབ་མོའི་གཏམ། །སེང་གེའི་སྒྲ་དབྱངས་སྒྲོག་ལ་ཟླ་མེད་པ། །འཇམ་དབྱངས་མཁྱེན་པའི་གཏེར་གྱིས་བདག་སྐྱོངས་ཤིག །ཅེས་པ་ནི་ཟབ་མོའི་ལམ་གྱི་རིམ་པའི་བཀའ་བབ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པ་ཅན་སྟོན་པ་བཀའ་དྲིན་ཅན་གྱི་སྲས་ཀྱི་ཐུ་བོའི་ཚུལ་བཟུང་བའི་འཕགས་པ་འཇམ་པའི་དབྱངས་ལ་བསྟོད་ཅིང་ཐུགས་རྗེ་བསྐུལ་བའོ། །

ཐུབ་དབང་བསྟན་པའི་སྙིང་པོ་སྟོང་པ་ཉིད། །ཚུལ་བཞིན་འགྲེལ་ལ་རྒྱལ་བ་གཉིས་པར་ནི། །རྒྱལ་བས་ལུང་བསྟན་འཕགས་མཆོག་ཀླུ་སྒྲུབ་ཞབས། །སྲས་དང་བཅས་ལ་སྙིང་ནས་བདག་ཕྱག་འཚལ། །ཞེས་སྟོན་པ་ཐུགས་རྗེ་ཅན་གྱི་ཟབ་མོའི་ལམ་གྱི་རིམ་པའི་བཀའ་བབ་དབུ་མའི་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་འབྱེད། བསྟན་པ་འདི་ལ་སྟོན་པ་གཉིས་པར་གྲགས་པ། རྒྱལ་བའི་ལུང་གིས་ཟིན་པ་འཕགས་མཆོག་ཀླུ་སྒྲུབ་དང་། དེའི་སྲས་ཀྱི་ཐུ་བོ་ཨཱརྱ་དེ་ཝ་དང་། སློབ་དཔོན་སངས་རྒྱས་བསྐྱངས་དང་།
ཟླ་བ་གྲགས་པ་དང་། སློབ་དཔོན་ལེགས་ལྡན་འབྱེད་སོགས་ལ་སྙིང་ནས་བདག་ཕྱག་འཚལ་ཞེས་པའོ། །

སྨྲ་བའི་ཁྱུ་མཆོག་ཁྱོད་ལ་མངོན་སུམ་དུ། །འཇམ་པའི་དབྱངས་ཀྱིས་རྒྱལ་བའི་ཆོས་ཚུལ་ཀུན། །ལེགས་པར་འདོམས་མཛད་ས་གསུམ་འགྲོ་བའི་མིག །
མཚུངས་མེད་བླ་མ་དེ་ལ་མགོས་ཕྱག་འཚལ། །ཞེས་འཇམ་མགོན་བླ་མ་ཙོང་ཁ་པ་ཆེན་པོར་མཆོད་བརྗོད་མཛད་པ་སྟེ། སྙན་ངག་གི་འུད་སྒྲོག་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་པར་རྗེ་བདག་ཉིད་ཆེན་པོའི་གསུང་པོ་ཏི་བཅོ་བརྒྱད་མཇལ་ན་སྨྲ་བའི་ཁྱུ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པར་གསལ་ཞིང་། དེ་ཉིད་སྐུ་གཞོན་ནུའི་སྐབས་ནས་ལྷག་པའི་ལྷ་སྤྱི་དང་། ཁྱད་པར་དུ་གནས་མཆོག་དགའ་བ་གདོང་ནས་བཟུང་ནམ་འདོད་དུ་རྗེ་བཙུན་འཇམ་པའི་དབྱངས་ཀྱི་སྣང་བ་མངོན་སུམ་དུ་ཤར་བའི་སྒོ་ནས་སྔགས་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་གཞུང་སྤྱི་དང་། བྱེ་བྲག་ཏུ་དཔལ་གསང་བ་འདུས་པ་དང་། དབུ་མའི་ལྟ་བའི་སྐོར་ལ་སོགས་པ་རྒྱུན་དུ་རྗེ་བཙུན་འཇམ་པའི་དབྱངས་ལ་གསན་པར་མཛད། འཇམ་མགོན་བླ་མ་ཙོང་ཁ་པ་ཆེན་པོའི་སྐུ་ཚེ་དུ་མར་པཎ་གྲུབ་མང་པོའི་སྐྱེ་བ་བཞེས་པ་དང་། མདོར་ན། སྟོན་པ་བཀའ་དྲིན་ཅན་ཞལ་བཞུགས་པའི་སྐབས་ཐུགས་བསྐྱེད་པ་ནས་བཟུང་།
སྐུ་ཚེ་དུ་མའི་བག་ཆགས་སད་དེ་ཆུང་དུས་ནས་སྐྱེས་སྟོབས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ཐོག །སྐུ་ཚེ་འདིའི་དབང་དུ་བྱས་ནའང་ཐོག་མར་ཆོས་རྗེ་དོན་གྲུབ་རིན་ཆེན་གྱི་མདུན་ནས་སློབ་གཉེར་དབུ་ཚུགས་ཏེ་གསན་བསམ་མཛད་པ་དང་། དེ་ནས་དབུས་སུ་ཕེབས་ཏེ་སློབ་གཉེར་གནང་བའི་ཚེ་ཡང་ཆོས་རྗེ་དོན་གྲུབ་ཪིན་ཆེན་གྱིས་ཞལ་གདམས་བཀའ་སློབ་གནང་བ་བཞིན་པོ་ཏི་ལྔ་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་གཞུང་ལུགས་རབ་འབྱམས་ལ་སྦྱངས་པ་མཛད་དེ་མཁས་པ་ཕུལ་དུ་ཕྱིན་པར་གྱུར། དེ་ཙམ་གྱིས་མ་ཚིམ་པར་རྗེ་བཙུན་གྱིས་བསྐུལ་མ་མཛད་པ་བཞིན་བྱ་བྲལ་ལ་ཕེབས། དཀའ་སྤྱད་སྙིང་རུས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་མཛད་ཅིང་ཐོས་བསམ་སྒོམ་པ་ཕྱོགས་ཆར་མ་ལྷུང་བ་མཛད་པའི་ལག་རྗེས་ལས་མདོ་རྒྱུད་རྒྱ་མཚོའི་དགོངས་དོན་ཇི་བཞིན་ཐུགས་ལ་མངོན་དུ་གྱུར་ནས་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ལེགས་བཤད་མང་པོ་མཛད་དེ། སྟོན་པ་བཀའ་དྲིན་ཅན་གྱི་མདོ་སྔགས་ཀྱི་བསྟན་པ་ལ་བྱ་བ་རྒྱ་ཆེན་པོ་མཛད་ཡོད། དེ་ལྟར་ས་གསུམ་གྱི་འགྲོ་བའི་མིག་གཅིག་པུར་གྱུར་པ་ཆོས་ཀྱི་རྗེ་བློ་བཟང་གྲགས་པའི་དཔལ་ལ་མགོ་བོས་ཕྱག་འཚལ་ཞེས་པའོ། །

དེ་ལྟར་མཆོད་པར་བརྗོད་པ་སྔོན་དུ་བཏང་ནས་རྩོམ་པར་དམ་བཅའ་བ་ནི།
འདི་ན་གང་དག་མང་དུ་ཐོས་དང་ཏིང་འཛིན་ལྷུར་ལེན་ཟབ་མོའི་བཟླས་བརྗོད་ལ་བརྩོན་པ། །དེ་དག་ཀུན་ཀྱང་རང་ཉིད་འཆིང་བྱེད་འཁོར་བའི་རྩ་བ་གང་ན་འདུག་པ་མ་ཤེས་ནས། །བདག་ཏུ་འཛིན་པའི་ལྗོན་ཤིང་རྒྱ་ཆེན་སླར་ཞིང་འཕེལ་བས་ངལ་བ་དོན་མེད་འགྱུར་མཐོང་སྟེ། །འདི་དག་རྣམས་ལ་བརྩེ་བའི་བསམ་པས་ཟབ་མོའི་ལམ་འདི་བླ་མའི་དྲིན་ལས་འདིར་བཤད་བྱ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་དེ་ལྟར་བརྩམས་པའི་དགོས་པ་ནི། ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས། གཞུང་ལུགས་མང་ཐོས་རིགས་པའི་ལམ་དུ་ཡང་། །ཞེས་སོགས་གསུངས་པ་ལྟར་གཞུང་ལུགས་མང་དུ་ཐོས་པ་དང་། གསང་སྔགས་དང་འབྲེལ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཉམས་བཞེས་བཟང་པོ་དང་ལྡན་པ། ལྷག་པའི་ལྷའི་བཟླས་བརྗོད་ལ་ཆེས་ཆེར་བརྩོན་པ་བཅས་གངས་རིའི་ལྗོངས་འདིར་མང་དུ་བྱུང་ཞིང་། དེ་དག་ལས་འཕགས་པའི་ས་བརྙེས་ཏེ་གྲུབ་པའི་གོ་འཕང་མཐོན་པོར་གཤེགས་པའང་མང་དུ་བྱུང་ཡོད་ལ། ཡང་དུ་མ་ཞིག་ནི་མང་དུ་ཐོས་པ་དང་ཟབ་མོའི་བཟླས་བརྗོད་ལྷུར་ལེན་པ་སོགས་ལ་བརྩོན་པར་བྱས་ཀྱང་། འཁོར་བར་འཆིང་བྱེད་ཀྱི་རྩ་བ་བདག་ཏུ་འཛིན་པ་ཡིན་པར་ངོ་མ་འཕྲོད་ཅིང་། དེའི་ཞེན་ཡུལ་འགོག་ཚུལ་ཤེས་པར་བྱས་ཏེ་བདག་འཛིན་གྱི་ཞེན་ཡུལ་སུན་ཕྱུང་ནས་ཇི་ལྟར་ཉམས་སྨོད་པར་བྱེད་དགོས་པ་དང་། རིམ་གྱིས་རྩ་མེད་ཤུལ་མེད་དུ་ཇི་ལྟར་བཟོ་དགོས་ཚུལ་ཇི་བཞིན་མ་ཤེས་པའི་དབང་གིས་བདག་ཏུ་འཛིན་པའི་ལྗོན་ཤིང་སླར་ཞིང་འཕེལ་ཏེ་ངལ་བ་དོན་མེད་དུ་འགྱུར་བའང་དུ་མ་ཞིག་མཐོང་། རྒྱུ་མཚན་དེས་ན་ཕྲག་དོག་དང་། འགྲན་སེམས། ཁེངས་དྲེགས་སོགས་ཉོན་མོངས་ཅན་གྱི་ཀུན་སློང་དང་མ་འདྲེས་པར་མ་རྟོགས་པ་དང་ལོག་པར་རྟོག་པའི་གནས་ལ་འཕྱན་པ་དག་ལ་མཐའ་གཅིག་ཏུ་བརྩེ་བའི་བསམ་པས་ཟབ་མོའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་སྟོན་པའི་ཚུལ་ལུགས་འདི་ཉིད་བཤད་པར་འདོད་ལ། དེ་ཡང་མཁས་གྲུབ་རྗེ་རང་ཉིད་ཀྱིས་རང་སྟོབས་ཀྱིས་མ་ཡིན་པར་བླ་མའི་དྲིན་ལ་བརྟེན་ནས་ཟབ་མོའི་དོན་ལ་སྒྲོ་འདོགས་ཆོད་པས་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་གསལ་བར་འདོམས་རྒྱུ་ཡིན་ཞེས་པའོ། །

དེ་ཡང༌། ཤེས་ལྡན་གང་དག་རང་དང་གཞན་གྱི་དོན་ཆེན་པོའི་གནས་ལ་དཔྱོད་པ་ཞུགས་ནས། ཞེས་ཤེས་ལྡན་གང་དག་ཅེས་གསུངས་པ་ནི། སྡུག་བསྔལ་ཕྲ་མོ་ཙམ་ཡང་མི་འདོད་ཅིང་། །བདེ་ལ་ནམ་ཡང་ཆོག་ཤེས་མེད་པར་ནི། །བདག་དང་གཞན་ལ་ཁྱད་པར་ཡོད་མིན་ཞེས། །གཞན་བདེ་དགའ་བ་བསྐྱེད་པར་བྱིན་གྱིས་རློབས། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རང་གཞན་སུ་ཡིན་ཀྱང་རང་གི་ངང་གིས་བདེ་བ་འདོད་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་མི་འདོད་པ་ནི་རྒྱུ་མཚན་འགོད་མི་དགོས་པར་རང་ཆས་སུ་ཡོད། སྲོག་ཆགས་འབུ་སྲིན་ཚུན་ཆད་རང་རང་གི་འཁོས་དཔག་གིས་འགུལ་སྐྱོད་རེ་བྱེད་པ་ཙམ་ལས། འདི་ནས་སོང་ན་དེར་བསླེབ་ངེས་སྙམ་པ་སོགས་གང་ཡང་མེད་པར་གླེན་ཞིང་གཏི་མུག་པའི་གཞན་དབང་དུ་གྱུར་ནས་ཡོད་ཀྱང་། འཁོས་དཔག་གིས་སྡུག་བསྔལ་བསལ་བ་དང་། བདེ་བ་བསྒྲུབ་པའི་སླད་དུ་འགུལ་སྐྱོད་བྱེད་པ་རང་གཞན་ཀུན་གཅིག་མཚུངས་ཡིན་ལ། རྒྱུད་བླ་མར་སྡུག་བསྔལ་འདོར་འདོད་དང་། བདེ་བ་ཐོབ་འདོད་ཡོད་པ་འདི་ག་སྡུག་བསྔལ་ཟད་རྒྱུ་ཡོད་པ་དང་། བདེ་བ་གཏན་ཆགས་སུ་གནས་པ་ཞིག་ཡིན་པས་རང་གི་ངང་གིས་དེ་ལྟའི་འདོད་པ་བྱུང་བར་གསུངས་ཡོད། དེ་ནི་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་སྟེ་སྡུག་བསྔལ་བསལ་བ་དང་། བདེ་བ་བསྒྲུབ་པ་ནི་མི་ཙམ་མ་ཡིན་པར་སྲོག་ཆགས་ཀུན་གྱི་ཐུན་མོང་གི་ཐོབ་ཐང་ཞིག་རེད། དེས་ན་སྡུག་བསྔལ་མི་འདོད་པ་དང་བདེ་བ་འདོད་པ་དེ་ཙམ་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་ནས། སྡུག་བསྔལ་བསལ་བ་དང་བདེ་བ་བསྒྲུབ་དགོས་པ་ཡིན་པས་དུད་འགྲོ་ཚུན་ཆད་ནས་སྡུག་བསྔལ་བསལ་དགོས་པ་དང་། བདེ་བ་བསྒྲུབ་དགོས་པ་སྒོ་ཀུན་ནས་མཚུངས། འཛམ་གླིང་འདིར་མཐོང་ཆོས་སུ་ཡོད་པར་མཚོན་ན་བདེ་སྡུག་འདོད་མི་འདོད་དང་། དེ་སྒྲུབ་པ་དང་སྤོང་བའི་ཐབས་ལ་བརྩོན་པ་གཅིག་མཚུངས་ཡིན་ནའང་། མི་འདྲ་བའི་ཁྱད་པར་ནི་མི་ལ་རྟོག་དཔྱོད་བྱེད་པའི་ནུས་པ་དང་། སྔར་གྱི་ཉམས་མྱོང་གི་དྲན་པ་བརྟན་པོར་སྡོད་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད། དེ་འདྲའི་གནས་ཚུལ་གྱི་འོག་ནས་ལོ་སྔ་མ་ཙམ་དུ་མ་ཟད་མི་ཐོག་མང་པོའི་ཉམས་མྱོང་དྲན་ཡུལ་དུ་བཟུང་བ་ལ་བརྟེན་ནས་དེའི་གནད་འགག་དང་རྫི་གསང་ཤེས་པའི་གནས་སྟངས་བྱུང་ཡོད། དེའི་ཐོག་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གྱི་འཕྲལ་ཕུགས་ཀྱི་འགྱུར་བའི་འབྲེལ་བ་ཇི་ལྟར་འོང་བར་དཔྱོད་པ་ལ་དུད་འགྲོ་ལས་མིའི་རྣམ་དཔྱོད་ས་ཆོད་ཆེ་བ་ཡོད། འོན་ཀྱང་། རྟོག་དཔྱོད་ཀྱི་ནུས་པ་ཡོད་པ་གཅིག་པུས་བདེ་སྐྱིད་ཐོབ་པའི་ངེས་པ་མེད་པར་མ་ཟད་དེ་ལས་ལྡོག་སྟེ་སྡུག་བསྔལ་སྣོན་མ་འདྲེན་པའི་ཉེན་ཁ་ཡོད། ངས་རྒྱུན་དུ་འདི་ལྟར་དྲན་བཞིན་ཡོད་ལ་བཤད་ཀྱང་མྱོང་སྟེ། འཛམ་གླིང་འདིར་མིའི་འགྲོ་བ་བྱུང་བ་ནས་བཟུང་དམག་འཁྲུག་གིས་མཚོན་སེམས་ཅན་གཞན་དག་ལ་བརྡབ་གསིག་དང་མནར་གཅོད་སོགས་བཏང་བ་འདི་དག་ལ་བསམས་ན། འཛམ་གླིང་འདིར་སེམས་ཅན་གྱི་རིགས་མི་འདྲ་བ་མང་པོ་ཡོད་པ་ལས་མི་ལས་ཐ་ཆད་པ་ཞིག་མེད་པ་གསལ་པོ་རེད། དཔེར་ན། འདམ་སེང་དང་སྟག་སོགས་གཅན་གཟན་གྱི་རིགས་དག་གིས་བཀྲེས་སྐོམ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་མངོན་དུ་འགྱུར་བའི་སྐབས་སེམས་ཅན་གསོད་པ་ལས། སྐབས་གཞན་དུ་སེམས་ཅན་གཞན་དང་འདྲེས་ནས་ཡོད། རང་ཅག་མི་ནི་ད་ལྟ་ལྟོ་འགྲངས་པ་ཙམ་གྱིས་མི་ཚིམ་པར་སྤུས་དག་པོ་དང་། ད་དུང་ལོ་དང་ཟླ་བ་རྗེས་མའི་འཆར་གཞི་མང་པོ་བཏང་ནས་འཕྲལ་གྱི་ལྟོ་གང་གི་དོན་ཙམ་མ་ཡིན་པར་གསོག་འཇོག་གི་རྒྱུ་སྣ་ཚོགས་ཤིག་བསྐྱེད་པ་འདི་དག་ནི་རྩ་བ་རྣམ་དཔྱོད་ཀྱི་སྟེང་ནས་བྱུང་བ་ཡིན་ཀྱང་བསམ་ཚད་དང་འདོད་ཚད་ཐམས་ཅད་མི་འགྲུབ་ནའང་མི་འགྲུབ་བཞིན་དུ་ཨུ་ཚུགས་ཀྱིས་བྱ་བ་མང་པོ་ཞིག་རྒྱ་བཀྲམ། གང་བཀྲམ་པ་དེ་དག་འདོད་པ་བཞིན་མ་འགྲུབ། དེ་མ་གྲུབ་པའི་སྐབས་ཅུང་ཙམ་མ་འགྲིག་ནའང་འདི་དང་འདིས་གནོད་པ་བསྐྱལ་སོང་ཞེས་པ་ནི། རྣམ་འགྲེལ་ལས། བདག་ཡོད་ན་ནི་གཞན་དུ་ཤེས། །བདག་གཞན་ཆ་ལས་འཛིན་དང་སྡང་། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། རང་རང་གི་བདེ་སྐྱིད་ལའང་ཕན་ཐོགས་མེད་པར་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྟེང་གི་དུད་འགྲོ་ཚུན་ཆད་ཕུང་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་ལ་མི་སྡུག་ཤོས་རེད། ངས་རྩེད་མོའི་རྣམ་པར་འཛམ་གླིང་འདིར་དོན་ངོ་མའི་ཞི་བདེ་ཞིག་དགོས་ན་མི་ཚང་མ་སྟོངས་པར་ཤོག་ཅེས་སྨོན་ལམ་བཏབ་ན་ལེགས་ཏེ། མི་གཅིག་ཀྱང་མེད་ན་མིའི་རིགས་ཀྱིས་བཟོས་པའི་རྩོད་རྙོག་འདི་དག་མེད་པས་འཛམ་གླིང་འདིར་ཞི་བདེ་ཡག་པོ་ཞིག་ཡོང་ངེས་རེད། ཁོར་ཡུག་གི་གནད་དོན་ལ་མཚོན་ན་ཉ་སོགས་བགྲང་གིས་མི་ལང་བ་ཞིག་མིས་ལོངས་སུ་སྤྱད་བྱ་ཙམ་ལས་དེ་དག་ལ་སྲོག་ཡོད་པའི་འདུ་ཤེས་དང་བརྩེ་བ་གཏན་ནས་མི་བྱེད། སྔོན་ང་ཚོ་རྒྱ་གར་ལ་ཐོག་མར་ཡོང་སྐབས་དྷ་རམ་ས་ལ་སོགས་སུ་བྱ་ཤ་འཚོང་མཁན་དེ་ཙམ་མེད། དེང་སྐབས་བྱ་གསོ་ཁང་མང་པོ་ཡོད། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༩ ལོར་སྦེང་ལོར་ལ་ཐེངས་འགའ་རེ་སླེབས་མྱོང་ཡང་དེ་ཙམ་མཐོང་རྒྱུ་མི་འདུག །དེང་སང་ཚོད་མ་འཚོང་སའི་ཉེ་འགྲམ་དུ་བྱ་དེ་བཙོང་རྒྱུ་བཞག་འདུག་པ་ཧ་ཅང་ཐབས་རྡུགས་སུ་མཐོང་། དེ་ལྟར་མིས་སྲོག་ཆགས་མང་པོ་ཞིག་ལ་བརྡབ་གསིག་ཡང་ཡང་གཏོང་བཞིན་ཡོད་པས། སྡུག་ས་ནས་བཤད་ན་མི་ནི་བསམ་རྒྱུ་དྲན་རྒྱུ་དང་བྱེད་རྒྱུ་མང་བའི་རྐྱེན་གྱིས་རང་གཞན་གཉིས་ཀར་བདེ་སྐྱིད་མེད་པ་བཟོ་མཁན་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཡོད། དུད་འགྲོ་རྣམས་བློ་སྣ་ཐུང་བའི་རྐྱེན་གྱིས་འཁྲིག་དུས་ལྟ་བུར་ལྷོད་པོ་མེད་ཙམ་ལས། དེ་མིན་གནས་སྐབས་བཀྲེས་སྐོམ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་མངོན་གསལ་མེད་ན་ལྷོད་པོར་འདུག་ཅིང་། མི་ནི་དེ་ལས་ལྡོག་སྟེ་རེ་དོགས་ལུ་གུ་རྒྱུད་ཀྱིས་བཅིངས་ནས་མི་ཚེ་སྐྱེལ་གྱིན་ཡོད། ཡང་ཕྱོགས་གཞན་ནས་མིའི་རྣམ་དཔྱོད་དེ་ལྷག་བསམ་གྱི་རྒྱབ་རྟེན་ཡོད་པའི་ཐོག །ལམ་ཡང་དག་པ་ཞིག་ལ་བེད་སྤྱོད་གཏོང་ཐུབ་ན་རང་གཞན་ལ་ཕན་པ་ཆེ། སྦྲང་རྩི་གསོག་པའི་སྦྲང་མ་ལྟ་བུ་དུད་འགྲོའི་རིགས་དག་ལ་རྩ་ཁྲིམས་དང་ཆོས་མེད་ལ། ཆེད་དུ་བཟོས་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱང་མེད་མོད། དེ་དག་ནི་དུ་མ་ཚོགས་པའི་སྟེང་ནས་འཚོ་དགོས་སྟབས་རང་གི་ངང་གིས་ལུས་ཀྱི་གནས་སྟངས་ཀྱི་དབང་གིས་མཉམ་རུབ་ཀྱི་འདུ་ཤེས་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཡོད། དེའི་ཕྱིར་དུད་འགྲོའི་རིགས་ལ་ཕན་ཚུན་བརྩེ་བ་དང་རོགས་བྱེད་པ་ཡོད་ཀྱང་། རང་རང་གི་རིགས་མཐུན་ཙམ་ལས་དེ་ལས་རྒྱ་ཆེ་བའི་སེམས་ཅན་ལ་བརྩེ་བའི་བསམ་པ་སྤེལ་བའི་ནུས་པ་མེད། མི་ལ་ནི་རྣམ་དཔྱོད་ཀྱི་གྲོགས་དང་བཅས་ཏེ་བརྩེ་སེམས་གོམས་པ་མཐའ་མེད་དུ་སྤེལ་བའི་ནུས་པ་ཡོད་པས། དེ་ནི་མིའི་ཡོན་ཏན་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཞིག་རེད་སྙམ། མི་ཚེ་གཅིག་ལ་འཚོ་བ་ཙམ་ནི་དུད་འགྲོས་ཀྱང་བྱེད་ཐུབ་པར་སློབ་སྤྲིངས་ལས་གསུངས་པ་ལྟར་རེད། ཆོས་ཁས་ལེན་མིན་ཇི་ལྟར་ཡང་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་མནར་བའི་སེམས་ཅན་གྲོག་མ་ཚུན་ཆད་ལ་སྙིང་རྗེའི་བསམ་པས་བརྩེ་བ་སྐྱེ་ཐུབ་པ་དང་། སྐྱེས་ནས་དེས་དྲངས་པའི་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་གྱི་སྒོ་ནས་གཞན་ལ་ཕན་བདེ་སྒྲུབ་པ་ལ་ནི་མི་ལས་གཞན་སུས་ཀྱང་བྱེད་མི་ཐུབ་པས། གཟབ་གཟབ་བྱས་ན་མིའི་ལུས་རྟེན་འདི་གཞན་དང་མི་འདྲ་བའི་རླབས་ཆེན་དང་ནུས་པ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་ཞིག་རེད། རང་དང་གཞན་གྱི་དོན་ཆེན་པོའི་གནས་ལ་དཔྱོད་པ་ཞུགས་ནས། ཞེས་པ་ནི། དེ་ལྟར་ལུས་རྟེན་བཟང་པོ་ཐོབ་ཡོད་ནའང་མིའི་ཚེ་ནི། དཔེར་ན། ཤིང་དང་མེ་ཏོག་དག་གི་ས་བོན་ལ་བརྟེན་ནས་མེ་ཏོག་དང་ལྗོན་ཤིང་གསར་པ་སྐྱེ་རྒྱུ་ཡོད་ཀྱང་། དང་པོའི་ཤིང་དང་མེ་ཏོག་ནི་དུས་ཚོད་ངེས་ཅན་ལ་བསྐམ་འགྲོ་བ་བཞིན། མི་ཐོག་རྒན་པའི་བུ་ཕྲུག་གི་རྒྱུད་པ་ཡོད་པ་ཙམ་ལས་སྔར་གྱི་མི་དེ་དག་ཤིང་དང་མེ་ཏོག་བསྐམས་པ་བཞིན་རྩ་མེད་དུ་འགྲོ་ཟེར་ན། འཛམ་གླིང་འདིར་ཆོས་ལུགས་མི་འདྲ་བ་མང་པོ་ཡོད་པ་དེ་དག་གིས་དེའི་ཐོག་ལ་བརྟག་དཔྱད་བྱས་ཏེ་འགྲེལ་བཤད་མི་འདྲ་བ་མང་པོ་ཡོད། སྔར་ཡང་ཆོས་ལུགས་མང་པོ་བྱུང་ཡོད་ལ་ད་ལྟའང་མང་པོ་གནས་ཡོད། ཆོས་ལུགས་རང་རང་ཉམས་སུ་ལེན་མཁན་གྱི་ཆོས་པ་དག་ཆོས་པ་རྣམ་དག་ཡིན་ན་སེམས་ལ་བཟང་པོའི་བསླབ་བྱ་ཡ་རབས་དང་། ཁྲིམས་མཐུན། དེ་ལྟར་ཆོས་ལུགས་ཚང་མའི་ཐོག་ནས་ཕན་ཐོགས་ཏན་ཏན་ཡོང་གིན་ཡོད། དེ་ལྟར་ནའང་འཛམ་གླིང་འདིར་ཆོས་ལུགས་མང་པོ་ཡོད་པའི་ནང་ནས་སྡུག་བསྔལ་བསལ་རྒྱུ་དང་། བདེ་བ་བསྒྲུབ་རྒྱུ་དེ་མི་ཙམ་མ་ཡིན་པར་སེམས་ལྡན་ཡོད་དོ་ཅོག་སྡུག་བསྔལ་མི་འདོད་པ་དང་བདེ་བ་འདོད་པ་གཅིག་མཚུངས་ཡིན་པས་ཚང་མར་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་གསུང་མཁན་ཕལ་ཆེར་ནང་པ་ལས་མེད། དེ་ནི་ཧ་ལས་པའི་རླབས་ཆེན་རེད། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་བྱེད་ཐུབ་རུང་མ་ཐུབ་རུང་། འགྲུབ་རུང་མ་འགྲུབ་རུང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཅེས་སྨོན་ལམ་ཚིག་སྐམ་པོ་ཚུན་ཆད་ཚང་མས་འདེབས་ཀྱིན་ཡོད། འཛམ་གླིང་གི་མི་གཅིག་པུ་དང་། ངའི་གྲོང་པ་དང་། ངའི་ལུང་པ་གཅིག་པུ་ཞེས་མི་བརྗོད་པར་ནམ་མཁའི་མཐས་གཏུགས་པའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཅེས་རྗོད་ཀྱིན་ཡོད། འགྲོ་ལ་ཕན་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་འགྲུབ་པར་ཤོག །ཅེས་རང་ཅག་ཚང་མས་རྒྱུན་དུ་འདོན་བཞིན་ཡོད་པས་འགྲོ་བ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་བདེ་སྒྲུབ་པའི་བློ་བསྐྱེད་པ་ནི་སྤྱིར་ནང་པ་དང་། དེའི་ནང་ནས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ངོ་མཚར་བའི་བསམ་བློའི་ཁྱད་ཆོས་ཤིག་རེད། འཛམ་གླིང་ཞེས་པའང་ད་ལྟའི་འཛམ་གླིང་འདི་ཙམ་མ་ཡིན་པར་མངོན་པ་མཛོད་དང་། ཕྱག་རྡོར་དབང་བསྐུར་བའི་རྒྱུད་ལས་གསུངས་པ་བཞིན་མཐའ་ཡས་ཏེ། རབ་འབྱམས་རྒྱ་མཚོའི་རྒྱུད་དང་པོ་དང་། གཉིས་པ་གསུམ་པ་ཞེས་མཐའ་མེད་པར་གསུངས་པ་དང་། དེང་གི་འཛམ་གླིང་འདིར་རྒྱང་ཤེལ་དང་ཆེ་ཤེལ་ཤུགས་ཇི་ཙམ་ཆེ་བ་དེའི་ཚོད་ཀྱིས་སྐར་ཚོགས་མཐའ་མེད་དུ་མཐོང་བ་ལས། སྐར་ཚོགས་ཀྱི་མཐའ་འདི་ནས་རྫོགས་པ་རེད་ཅེས་བརྗོད་ཐུབ་ཀྱི་མེད། མཐོང་བྱེད་ཀྱི་ནུས་པ་ཇི་ཙམ་ཤུགས་ཆེ་བ་དེའི་ཚོད་ཀྱིས་མཐོང་བྱའི་སྐར་ཚོགས་མཐའ་མེད་དུ་མཐོང་བར་བཤད་ཡོད། འདི་དག་ནི་ནང་པའི་གཞུང་དུ་བཤད་པ་དང་ཧ་ཅང་མཐུན། དེ་བཞིན་དུ་ཚེ་དེའང་ཚེ་གཅིག་གི་དོན་མ་ཡིན་པར་སྐྱེ་བ་བརྒྱུད་ནས་འགྲོ་བ་ཡོད་པ་དང་། དེ་ཡང་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པ་རེད་ཟེར་བ་ཙམ་མ་ཡིན་པར་ཤེས་རྒྱུད་ལ་བརྟེན་ནས་གང་ཟག་འཇོག་གི་ཡོད་ལ། ཤེས་པའི་རྒྱུད་ཅེས་པ་འདི་ཤེས་པ་ལ་བསྡུས་གྲྭ་སློབ་པའི་སྐབས་ནས་ཚད་མས་དམིགས་པ་ཡོད་པའི་མཚན་ཉིད། ཅེས་དང་། ཡོད་པ་ལ་དབྱེ་ན་རྟག་དངོས་གཉིས་དང་། དངོས་པོ་ལ་གཟུགས་ཤེས་ལྡན་མིན་འདུ་བྱེད་གསུམ། ཞེས་པ་དེ་ཧ་ཅང་གནད་འགག་རེད། ཤེས་བྱའི་རྣམ་གྲངས་དེ་དག་ཞིབ་ཚགས་པོས་གཏན་ལ་ཕབ་པ་དེ་ཧ་ཅང་གལ་འགངས་ཆེན་པོ་རེད།

དེས་ན་གསལ་རིག་མྱོང་ཙམ་གྱི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཤེས་པ་འདི་ཧ་ཅང་གནད་འགག་ཆེན་པོ་ཡིན། ད་ལྟ་ང་ཚོས་རྣམ་དཔྱོད་ཅེས་འཆད་བཞིན་པ་འདི་ཤེས་པའི་ཐོག་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུ་རེད། ཤེས་པའི་རྟེན་ཀླད་པ་དང་རྩ་ཕྲ་རགས་སོགས་ཀྱིས་མིའི་ལུས་ཀྱི་གནས་སྟངས་མི་འདྲ་བའི་དབང་གིས་རྣམ་དཔྱོད་མི་འདྲ་བའི་ཁྱད་པར་ཡོད་ཀྱང་། ཡུལ་འཛིན་པའི་ནུས་པ་དང་སྤུ་རིས་མི་འདྲ་བ་འབྱེད་པའི་ཁྱད་པར་རྣམས་ནི་གཙོ་བོ་ལུས་ལ་བརྟེན་པའི་བརྟེན་པ་རྣམ་ཤེས་དེའི་ཐོག་ནས་ཡོང་བཞིན་ཡོད། ཤེས་པ་དེ་ལུས་ཀྱི་དབང་པོ་ལ་བརྟེན་ཡོད་པ་ནི་གསལ་ཏེ་མིའི་ལུས་ལ་བརྟེན་པའི་རྣམ་ཤེས་ལ་མིའི་རྣམ་ཤེས་དང་། དུད་འགྲོའི་ལུས་ལ་བརྟེན་པའི་རྣམ་ཤེས་ལ་དུད་འགྲོའི་རྣམ་ཤེས་ཞེས་མིང་འདོགས་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད། དེ་དག་མྱོང་ཙམ་གྱི་བདག་ཉིད་ཡིན་པ་མཚུངས་ཀྱང་རྟེན་མི་འདྲ་བའི་དབང་གིས་ཡུལ་རིག་པའི་ནུས་པ་ལའང་ཆེ་ཆུང་གི་ཁྱད་པར་ཡོད། སྤྱིར་ཤེས་པ་ཞེས་པ་དེར་དབྱིབས་དང་ཁ་དོག་མེད་པ། གཟུགས་སུ་མ་གྲུབ་ཅིང་སྐད་ཅིག་གིས་འཇིག་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་པ་ནི་ད་ལྟ་ད་ལྟར་འགྱུར་བ་འགྲོ་བཞིན་པ་མྱོང་བས་གྲུབ་པ་གསལ་པོ་རེད། འགྱུར་བ་འགྲོ་བ་དེ་ཡང་རྒྱུ་རྐྱེན་ལ་རག་ལས་པས་རྒྱུ་རྐྱེན་དེ་ལ་བསྡུས་གྲྭ་སོགས་སུ་དངོས་རྒྱུ་དང་བརྒྱུད་རྒྱུ། ལྷན་ཅིག་བྱེད་རྐྱེན་དང་ཉེར་ལེན་སོགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་མཛད་ཡོད། དེ་ལ་སོགས་པ་བརྟག་ཅིང་དཔྱད་པའི་གནས་སྟངས་མང་པོ་ཞིག་ནང་པའི་གཞུང་དུ་གསུངས་པའི་སྐབས། རྣམ་ཤེས་མིན་པ་རྣམ་ཤེས་ཀྱི། །ཉེར་ལེན་མིན་པའི་ཕྱིར་ཡང་འགྲུབ། །ཅེས་རྣམ་འགྲེལ་དུ་འབྱུང་བ་བཞིན་རྣམ་ཤེས་དང་གཟུགས་གཉིས་བྱེད་ལས་སམ་ངོ་བོས་ཁྱད་པར་ཆེ་ཞིང་། གཅིག་གཟུགས་ཅན་རགས་པ་ཚད་གཞལ་དུ་ཡོད་པ་དང་། གཅིག་ཤོས་མྱོང་ཙམ་གྱི་བདག་ཉིད་ལས་གཟུགས་སུ་གྲུབ་མེད། དེ་གཉིས་ལ་རང་རང་གི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་སྒོས་ཆོས་དེ་ལ་བལྟོས་པའི་ཉེར་ལེན་གྱི་རྒྱུའི་རིགས་འདྲ་འཇོག་དགོས་པས་དེ་འདྲར་བསམ་བློ་བཏང་ན། གལ་ཏེ་ཤེས་པ་སྐད་ཅིག་དང་པོ་འཇོག་ན་དེར་ཉེར་ལེན་གྱི་རྒྱུ་མེད་པར་སྐྱེ་དགོས་ལ། དེ་ལྟར་ན་སྐད་ཅིག་གཉིས་པ་སོགས་དུས་ཕྱི་མ་རྣམས་ཀྱང་དེ་ལྟར་སྐྱེ་མི་ཆོག་པའི་རྒྱུ་མཚན་མེད་དོ། །དཔལ་མཆོག་དང་པོ་ལས། ཐོག་མཐའ་མེད་པའི་སེམས་པ་ནི། །ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན་གཉུག་མ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་འོད་གསལ་གྱི་སེམས་བཤད་སྐབས། རགས་པ་གློ་བུར་བའི་སེམས་ལ་རྟེན་སོ་སོར་བལྟོས་པའི་གློ་བུར་བའི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུན་འགོག་ཐུབ་པ་ཡོང་གི་ཡོད། ཡིན་ནའང་གསལ་རིག་གི་བདག་ཉིད་ཡིན་ཕྱིན་གསལ་རིག་ཙམ་དུ་བསྐྱེད་པའི་རྩ་བའི་ནུས་པ་དེ་གཉུག་མ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་འོད་གསལ་གྱི་ཐོག་ཏུ་བསམ་བློ་གཏོང་བཞིན་ཡོད། གང་ལྟར་ཐོག་མཐའ་མེད་པའི་སྟེང་ནས་བཤད་པས་དེར་བསམ་བློ་གཏོང་ས་ཡོད། དེའི་ཕྱིར་ནང་པའི་གཞུང་ནས་སྐྱེ་བ་ཐོག་མཐའ་མེད་པར་བཤད་པ་དེ་ཧ་ཅང་གི་རླབས་ཆེན་ཪེད། ཆོས་ལུགས་གཞན་དག་ཀྱང་མི་མང་པོ་ལ་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པས་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་པས། ང་ཚོས་རྒྱབ་མདུན་ངོ་ལྐོག་མེད་པའི་ཐོག་ནས་གུས་བཏུད་བྱེད་ཆོག་པ་དང་བྱེད་འོས་པ་རེད། ཡིན་ནའང་ཁྱད་པར་ཞིབ་ཏུ་བསམ་བློ་བཏང་ན་ནང་པའི་གཞུང་ནས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཅེས་དང་། ཡང་འཚེ་བ་བྱས་ན་སྡིག་པ་ཡོད་ཟེར་བ་ཙམ་མ་ཡིན་པར་གལ་ཆེ་ཤོས་རང་ཉིད་ཀྱིས་བདེ་བ་འདོད་ཅིང་སྡུག་བསྔལ་མི་འདོད་པ་བཞིན་དུ། ཕ་རོལ་པོས་ཀྱང་བདེ་བ་འདོད་ཅིང་སྡུག་བསྔལ་མི་འདོད་པས་དེར་གནོད་པ་བྱས་ན་སྡུག་བསྔལ་བར་འགྱུར་བས་མི་རུང་ཞེས་སྙིང་རྗེ་རྩ་བར་གསུངས་པ་ཧ་ཅང་རླབས་ཆེན་པོ་ཡིན། དེ་བཞིན་བདེ་སྡུག་དང་ཕན་གནོད་མྱོང་མཁན་དང་བྱེད་མཁན་གྱི་བདག་ཀྱང་ཤེས་པའི་རྒྱུད་ལ་བརྟེན་ནས་བཏགས་པ་དང་། ཤེས་རྒྱུད་དེ་ཡང་རྒྱུ་རྐྱེན་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བ་དང་། དེ་ཡང་ཐོག་མེད་ནས་བྱུང་བར་བསམས་ན་ཧ་ཅང་རྒྱ་ཆེན་པོ་རེད། མི་ཚེ་གཅིག་ནི་དེའི་ནང་གི་དུམ་བུ་ཆུང་ཆུང་ཞིག་ཡིན་པས་མི་ཚེ་གཅིག་སྐྱིད་ན་རེ་བ་ཡོད་པ་དང་། དེ་འཕྱུགས་ན་འཕྱུགས་ཟིན་པ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་པར་སྐྱེ་བ་ལ་མཐའ་མ་མེད་པའི་བསམ་བློ་རྒྱ་ཆེ་ཞིང་གུ་ཡངས་པ་དང་། དེའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་སྤྱིར་འཛམ་གླིང་འདིར་ཆོས་བརྒྱུད་མང་པོ་ཡོད་པ་ལས་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་དེ་གཞན་དང་མི་འདྲ་བའི་རྒྱ་ཆེན་པོ་དང་རླབས་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་ཧ་ཅང་གསལ། དེ་འདྲའི་ཆོས་དེ་མི་ཚེའི་འཚོ་བ་ཙམ་ལ་ངེས་པར་དགོས་པ་ཞིག་མིན་ཏེ། ཆོས་ཁས་མི་ལེན་པའི་མི་ཞིག་ཡིན་ཀྱང་མི་ཚེ་འཚོ་ཐུབ་པ་དང་གྲ་འགྲིག་པོ་ཡང་གང་འཚམ་ཡོང་གི་ཡོད། དེ་ལྟར་ནའང་ཞིབ་ཏུ་བསམས་ན་ཆོས་ནས་བཤད་པའི་བཟང་པོའི་བསླབ་བྱ་འདི་དག་མེད་ན་མི་ཚེ་བདེ་སྐྱིད་དང་ལྡན་པ་ཞིག་འོང་མི་ཐུབ་པ་གསལ་པོ་རེད། རྒྱུ་དངོས་པོ་དང་གཏམ་སྙན་གྲགས་ཅི་ཙམ་ཆེ་རུང་དེ་ཙམ་གྱིས་ཡིད་རྟོན་འཕེར་བའི་བདེ་སྐྱིད་ཅིག་ཡོང་མི་ཐུབ་ལ། སེམས་དུལ་བ་དང་བྱམས་བརྩེའི་བདེ་སྐྱིད་ཅིག་ཡོད་ན་ཡིད་རྟོན་འཕེར་བའི་བདེ་སྐྱིད་ངོ་མ་ཞིག་འོང་ཐུབ་པ་ཧ་ཅང་གསལ་པོ་རེད།

དེས་ན་བདེ་སྐྱིད་ཀྱི་གཙོ་བོའི་རྒྱུ་ནི་སེམས་སམ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་སྟེང་ནས་ཡོང་དགོས་པ་གསལ་པོ་ཡིན་པས་ཕྱིའི་མཐུན་རྐྱེན་རྒྱུ་ལོངས་སྤྱོད་དང་། གཉེན་ཉེ་དུ། གྲོགས་འཁོར་གཡོག་སོགས་སྟོབས་འབྱོར་མངའ་ཐང་ཅི་ཙམ་ཆེ་ཡང་དེ་དག་ནི་མཐུན་པའི་རྐྱེན་ཙམ་ལས་རྒྱུའི་གཙོ་བོ་མིན་ཏེ། དེ་དག་ཡོད་ཀྱང་རྒྱུ་གཞན་ཞིག་མ་ཚང་ན་མི་དེ་སེམས་ཁྲལ་འབའ་ཞིག་གི་ངང་དུ་གནས་དགོས་པར་འགྱུར་ཞིང་། ནང་གི་བསམ་བློ་གཏོང་ཕྱོགས་ཀྱང་ཞི་དུལ་བག་ཡོད་ལྡན་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི་ཕྱིའི་ལྟོ་གོས་ཀྱི་ཐད་ནས་དཀའ་ངལ་ཡོད་ཀྱང་། གཉེན་ཉེ་དུ་སུ་ཡང་མེད་པར་སྡོད་དགོས་བྱུང་རུང་མི་དེ་ཞི་བདེ་བག་ཕེབས་དང་གདེང་འཁེལ་བའི་ངང་གནས་ཐུབ། དེ་ཡང་བཀའ་གདམས་གོང་མས། མི་གྲལ་ནས་བུད་དེ། ཁྱི་གྲལ་བསྙེགས་གསུངས་པ་ལྟར། སྤྱིར་འཛམ་གླིང་འདིར་མི་དེ་ཁྱི་གྲལ་དུ་འདུག་དགོས་བྱུང་རུང་སེམས་ཧ་ཅང་བདེ་སྐྱིད་ལྡན་པ་ཞིག་འབྱུང་བ་ནི་གཙོ་བོ་ནང་བསམ་བློའི་འཁྱེར་སོའི་ཐོག་ནས་ཡིན་པས། ཕྱིའི་རྐྱེན་དེ་དག་མེད་ཀྱང་ནང་གི་རྒྱུ་རྐྱེན་གཞན་དག་ཚང་ན་བདེ་སྐྱིད་འབྱུང་ལ། ཕྱིའི་རྐྱེན་ཐམས་ཅད་འཛོམས་མོད། ནང་གི་རྐྱེན་སྣ་གཅིག་མ་ཚང་ནའང་བདེ་སྐྱིད་མི་འོང་བ་འདིས་རྟགས་ཅི་ཞིག་བསྟན་ཅེ་ན། སེམས་ཀྱི་བདེ་སྐྱིད་ནི་ནང་བསམ་བློའི་སྟེང་ནས་ཡོང་དགོས་པ་གསལ་པོ་ཤེས་ཐུབ། དེའི་ཕྱིར་དེང་གི་དུས་སུ་སེམས་ལ་ལྟ་སྟངས་སམ་མཐོང་ཆེ་རུ་འགྲོ་བཞིན་པའི་རྒྱུ་མཚན་དེ་རེད། སྔར་འཛམ་གླིང་གི་ཚན་རིག་པས་ཕྱི་དངོས་པོ་ཁོ་ནའི་སྟེང་དུ་བརྟག་དཔྱད་དང་འགྲེལ་བཤད་བྱས་པ་དང་། དེ་གཅིག་པུའི་སྟེང་ནས་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་ཐུབ་པར་ཡིད་ཆེས་བྱས་ཏེ་བཙལ་ནས་བསྡད་པ་རེད། བདེན་རྫུན་ཕྱི་རུ་བཙལ་ཡང་དེང་སང་ཕྲ་མོ་ཕྲ་མོའི་སྟེང་དུ་དཔྱོད་སྐབས་སེམས་ཀྱིས་འདོགས་སྟངས་སམ་སེམས་ཀྱིས་ཐ་སྙད་སྦྱོར་སྟངས་ལ་ཧ་ཅང་ལྟོས་ཚབས་ཆེན་པོ་འདུག་ཅེས་འཆད་བཞིན་ཡོད། དཔེར་ན། དེང་གི་སྨན་གཞུང་རིག་པའི་ནང་དུའང་སེམས་ཀྱིས་འཕེན་པ་གཏོང་ཕྱོགས་ལས་ནད་གསོ་བ་དང་། ནད་ཉུང་བ་སོགས་ལ་ཁྱད་པར་འདུག་ཅེས་སེམས་ལ་དོ་སྣང་ཅུང་ཟད་ཆེ་རུ་འགྲོ་བཞིན་འདུག །དེང་སྐབས་ཚན་རིག་གི་དཔྱད་པ་ཇེ་ཟབ་ཏུ་ཕྱིན་ཏེ་ལུས་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲན་སོགས་གཟུགས་ཅན་འབའ་ཞིག་ལ་དཔྱད་པ་ཙམ་མ་ཡིན་པར་ནང་གི་སེམས་དེ་གནས་སྐབས་གང་ཡིན་ཀྱང་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་པར་ངོས་འཛིན་བྱེད་བཞིན་པ་རེད། ནང་པའི་གཞུང་དུ་རང་ཅག་ཕུང་ལ་སྦྱོར་མཁན་དང་དེའི་གཉེན་པོ་གཉིས་ཀ་སེམས་ཀྱི་སྟེང་ནས་ཡོང་དགོས་པ་དང་། ས་ལམ་གྱི་ཡོན་ཏན་སྤྱི་དང་འབྲས་བུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་ཡོན་ཏན་རྣམས་ཀྱང་གཙོ་བོ་སེམས་ཀྱི་སྟེང་ནས་ཡོང་དགོས།

མདོར་ན། ཡེ་ཤེས་ཆོས་སྐུའི་དབྱིངས་ལས་གཟུགས་སྐུའི་རོལ་བ་ཅིར་ཡང་ཤར་བ་དེའི་ཐོག་ནས་ལོངས་སྤྲུལ་གྱི་སྐུ་ཤར་བ་ཡིན་པས་གཞི་རྩ་སེམས་ཀྱི་སྟེང་ནས་བསམ་དགོས། རྒྱུ་མཚན་དེ་འདྲར་བརྟེན་ནས་ནང་པའི་གཞུང་དུ་ཤེས་པའི་རྣམ་གཞག་ཞིབ་ཚགས་པོས་སྤུ་རིས་མི་འདྲ་བར་ཕྱེས་ནས་གསུངས་པ་དང་། བསྡུས་གྲྭའི་སྐབས་ནས་ཤེས་པའི་རྣམ་གཞག་སྡེ་ཚན་ཕྱེས་ནས་བསྟན་པ་དེ་དག་ཧ་ཅང་གནད་འགག་ཆེ། མི་ཚེ་འདིའི་དབང་དུ་བྱས་ནའང་ཆོས་ནས་བཤད་པའི་བསླབ་བྱ་ཕན་སེམས་དང་། བཟོད་བསྲན། ཆོག་ཤེས་སོགས་ཡོད་ན་ཆོས་ལ་དད་པ་མེད་ཀྱང་ཆོས་ནས་བཤད་པའི་བཟང་པོའི་ཡོན་ཏན་དེ་དག་དང་ལྡན་ན། མི་དེ་སྐྱིད་པོ་དང་བག་ཕེབས་པ་འོང་བ་དང་། དེ་དག་མེད་ན་བདེ་སྐྱིད་མི་འབྱུང་བས། འཛམ་གླིང་འདིར་གནས་པའི་ཆོས་བརྒྱུད་དེ་དག་མི་ལ་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ་དང་། དེའི་ནང་ནས་ཀྱང་ནང་པའི་ཆོས་དེ་དམིགས་བསལ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཡོད།

ཡང་དམིགས་བསལ་གྱི་ཁྱད་པར་ཞིག་ལ་རྣམ་འགྲེལ་དུ་རྟག་པ་རང་བྱུང་གི་སྐྱེས་བུ་གསུངས་པ་ལྟར་ཆོས་ལུགས་གཞན་དག་གིས་འཇིག་རྟེན་བཀོད་པ་པོའི་བློའི་གཡོ་བ་སྔོན་དུ་སོང་བའི་ཐོག་ནས་འཇིག་རྟེན་བཀོད་པར་འདོད་ཅིང་། དཀོན་མཆོག་གི་ངོ་བོ་མི་འདྲ་བར་འདོད་མཁན་དུ་མ་ཡོད་སྲིད་ཀྱང་། གང་ལྟར་འཇིག་རྟེན་བཀོད་པ་པོ་འདོད་ཅིང་རང་ཅག་དེས་བཀོད་པའི་མི་ཡིན་པ་སོགས་ཀྱི་འགྲེལ་བཤད་དེས་དེ་དང་དེ་ལ་དགེ་མཚན་དང་ཕན་ཐོགས་ཡོད་ངེས་རེད། འོན་ཀྱང་། འདོད་པ་དེ་དག་ནི་མཐར་གཏུགས་ན་ཅི་བྱས་དཀོན་མཆོག་གི་ཕྱག་ཏུ་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་ལས་རང་ཅག་ལ་དེ་ཙམ་འབྲེལ་བ་མེད་དེ། དཀོན་མཆོག་གིས་ལམ་སྟོན་གནང་བ་ཚུལ་བཞིན་དུ་ཉམས་སུ་བླངས་ན་རང་ལ་བདེ་སྐྱིད་ཡོང་བ་དང་། དེ་ཉམས་སུ་མ་བླངས་ན་བདེ་སྐྱིད་མི་འབྱུང་བ་ལྟ་བུ་རང་དང་འབྲེལ་བ་འགའ་རེ་མ་གཏོགས། དེ་མིན་རྩ་བའི་བདེ་སྡུག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བྱེད་པ་པོ་འཇིག་རྟེན་བཀོད་པ་པོར་གཏུགས་ཀྱི་ཡོད། ནང་པའི་གཞུང་དུ་བདག་ཉིད་བདག་གི་མགོན་ཡིན་ཞེས་པའི་གོ་བ་ལེན་ཕྱོགས་གཅིག་ལ། རང་ཅག་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀོད་པ་མ་ཡིན་པར་གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་ཤེས་པའི་རྒྱུད་དེ་ཐོག་མེད་ནས་ཡོད་པས་སེམས་ཅན་ཐོག་མེད་ནས་ཡོད་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་ཟད་རུང་ཡིན་པས་དེ་སེལ་བའི་ཐབས་མ་ནོར་བ་ཤེས་པར་བྱས་ཏེ་ཉམས་སུ་བླངས་ན། རང་རྒྱུད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་རྒྱུ་དང་བཅས་པ་ཟད་རྒྱུ་ཡོད་པ་དང་། ཟད་ནས་འབྲས་བུ་སྡུག་བསྔལ་ལས་ཐར་རྒྱུ་ཡོད་པས་སྟོན་པ་མཉམ་མེད་ཤཱཀྱ་སེངྒེ་ཉིད་ཀྱང་ཚུལ་ལུགས་དེ་ལ་བརྟེན་ནས། དང་པོ་ཐ་མལ་པའི་གང་ཟག་ཅིག་གིས་མ་ནོར་བའི་ལམ་ཡང་དག་པར་བསླབས་ནས་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་ལྟ་བ་རྒྱུད་ལ་སྐྱེས། མཐར་རང་རྒྱུད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་བག་ཆགས་དང་བཅས་པ་གཏན་ནས་བཅོམ་པའི་གཏན་གྱི་བདེ་བ་མངོན་དུ་མཛད་པ་ཡིན། དེས་ན་གཙོ་བོ་རང་རང་གི་ལག་ཏུ་ཡོད་ཅེས་པའི་སྟོན་སྟངས་མི་འདྲ་བའི་ཁྱད་པར་དེས་སེམས་ལ་སྤོབས་པ་བསླེབ་ངེས་པས་ཧ་ཅང་ཁྱད་པར་ཆེ།

སྲོག་འདི་ཇི་སྲིད་འཚོ་བ་དེ་སྲིད་ཀྱི་བདེ་བ་བསྒྲུབ་པ་དང༌། སྡུག་བསྔལ་སེལ་བའི་ཐབས་ཙམ་གྱིས་ཆོག་པར་མི་འཛིན་པར། ཞེས་འདི་ལྟར་བསམ་བློ་བཏང་ན་སྐྱེ་བ་སྔ་ཕྱི་ཁས་མ་བླངས་ན་ཕྱི་མའི་གཏན་གྱི་བདེ་བ་འཚོལ་བའི་དོན་དུ་དཔྱད་པའང་མི་བྱེད། ཡང་འཇིག་རྟེན་ཕྱི་མ་སྟེ་ཚེ་རབས་མང་པོ་ཁས་ལེན་པར་མ་ཟད་ལས་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེ་བ་བཟང་ངན་ཡོད་ཀྱང་མཐར་གཏུགས་ན་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བ་དབང་ཕྱུག་གི་བློའི་གཡོ་བ་ལས་བྱུང་བར་དེང་གི་མུ་སྟེགས་པ་འགའ་ཤས་ཀྱིས་བཤད་ཡོད། ནང་པས་ནི་དེ་དང་མི་འདྲ་བར་ཐམས་ཅད་ལས་ཀྱིས་བྱས་པ་དང་དེའང་རྩ་བ་སེམས་མ་དུལ་བའི་དབང་གིས་བྱུང་བར་གསུངས་ཡོད།

མདོར་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བདེན་བཞིའི་ཚུལ་ལས་བརྩམས་པའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ཐོག་མར་བསྐོར་བར་མཛད་ཅིང་། རྗེ་བདག་ཉིད་ཆེན་པོས་ལམ་རིམ་ཆེན་མོའི་སྐྱེས་བུ་འབྲིང་གི་ཐད་དུ་ཉམས་ལེན་གྱི་འགག་སྡོམ་ཡང་ཆེ་བས་རིམ་པ་དེ་ལྟར་དུ་སློབ་མ་འཁྲིད་དགོས་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། བདེན་པ་བཞི་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྡོམ་ཆེན་པོར་གསུངས་པ་ལྟར་དེའི་ཐོག་ནས་གོ་བ་འཆར་ཐབས་བྱེད་དགོས། སྡུག་བསྔལ་བདེན་པ། ཀུན་འབྱུང་བདེན་པ། འགོག་པའི་བདེན་པ། ལམ་གྱི་བདེན་པ་བཅས་བཞི་གསུངས་ཤིང་། ཚང་མས་མཁྱེན་ངེས་ཀྱང་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་པས་འདིར་མདོར་ཙམ་བརྗོད་ན། ང་ཚོས་མི་འདོད་པའི་འབྲས་བུ་སྡུག་བསྔལ་བདེན་པ་དང་དེའི་རྒྱུ་ཀུན་འབྱུང་བདེན་པ་སྟེ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་ཕྱོགས་ཀྱི་རྒྱུ་འབྲས་ཚན་པ་གཅིག་དང་། འདོད་པའི་བསྒྲུབ་བྱ་འགོག་པའི་བདེན་པ་དང་དེ་སྒྲུབ་བྱེད་ལམ་གྱི་བདེན་པ་སྟེ་རྣམ་བྱང་ཕྱོགས་ཀྱི་རྒྱུ་འབྲས་ཚན་པ་གཅིག་སྟེ་རྒྱུ་འབྲས་ཚན་པ་གཉིས་གསུངས། མདོར་ན། སྡུག་བསྔལ་མི་འདོད་པ་དང་བདེ་བ་འདོད་པ་དེ་ལ་དགོངས་ནས་བདེན་པ་བཞི་དང་། དེ་འདྲའི་མི་འདོད་པའི་སྡུག་བསྔལ་དང་འདོད་པའི་བདེ་བ་དེའང་རྒྱུ་རྐྱེན་གྱི་དངོས་པོ་ཚོགས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བ་དང་འགྱུར་བའི་རང་བཞིན་ཡིན་པས་རང་རང་གི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་དེ་དག་གསུངས་པ་ཡིན། བདེ་བ་འགོག་པའི་བདེན་པ་སྟེ་སྡུག་བསྔལ་སྤངས་པའི་བྲལ་བ་ཚོར་བ་བདེ་བ་མིན་ཡང་། སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་གཏན་དུ་ལོག་པའི་གཏན་གྱི་བདེ་བར་འདོད་ཅིང་དེ་ནི་རྒྱུ་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱས་ཏེ་བྱུང་བ་མིན་ཡང་རྒྱུ་རྐྱེན་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བར་རྩ་ཤེ་ཊཱིཀ་ཆེན་དུ། དེ་ཡང་རང་རང་གི་རྒྱུ་རྐྱེན་ལ་བརྟེན་ནས་འབྱུང་ན་བྲལ་འབྲས་མ་གཏོགས་པ་རྣམས་དངོས་པོ་ལ་བྱ་དགོས་ལ་དེ་མིན་པའི་རྟེན་འབྱུང་རྣམས་ནི་ཆོས་གཞན་ལ་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བ་ཡིན་ཀྱང་ལྟོས་ས་དེ་དེའི་རྒྱུ་རྐྱེན་མིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། སྐྱེས་བུས་རྩོལ་བ་ལ་བརྟེན་ནས་བསྒྲུབ་དགོས་པས་རྒྱུ་རྐྱེན་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་ཡང་དེ་རྟག་པ་ཡིན་པས་རྒྱུ་རྐྱེན་གྱིས་རྒྱུ་བྱས་ནས་བྱུང་བར་ནི་མི་འདོད་དོ། །དེས་ན་ལམ་གྱི་བདེན་པ་ལ་བརྟེན་ནས་བྲལ་འབྲས་སམ་འགོག་པའི་བདེན་པའམ་གཏན་གྱི་བདེ་བ་མངོན་དུ་བྱེད་དགོས། མགོ་ན་བ་ལྟ་བུའི་སྡུག་བསྔལ་བྱུང་སྐབས་སྨན་ཟ་བ་སོགས་ཀྱི་ཐབས་ལ་བརྩོན་དགོས་པ་ཤེས་མོད། སྡུག་བསྔལ་ངོ་འཕྲོད་དགོས་པས་དེའི་དོན་དུ་སྡུག་བསྔལ་ལ་རྣམ་པ་མི་འདྲ་བ་གསུམ་གསུངས་ཡོད། ཚོར་བ་སྡུག་བསྔལ་མིན་ཡང་སྡུག་བསྔལ་བར་བྱེད་པའི་འགྱུར་བའི་སྡུག་བསྔལ་དང་། ཁྱབ་པ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་གསུངས་ཤིང་། སྡུག་བསྔལ་ངོ་ཆ་འཕྲོད་པ་དགོས་སྟབས་ཁྱབ་པ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ཞེས་པ་རང་དབང་མེད་པ་གཞན་དབང་ཅན། དཔེར་ན། ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་དུ་གྱར། རང་གི་ལུང་པ་དང་བྲལ་ཏེ་གཞན་དབང་དུ་གྱུར་ཡོད་པ་འདི་སྡུག་བསྔལ་ཆགས་ཀྱི་ཡོད། དེ་ཡང་མཐར་གཏུགས་ན་བདེ་སྐྱིད་འདོད་ལ་སྡུག་བསྔལ་མི་འདོད་ཀྱང་ང་ཚོ་དུས་རྟག་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་མནར་ཏེ་ཁ་ཆག་སྣ་རལ་ཡོང་དགོས་དོན་ཅི་རེད་དམ། འདི་ལྟར་བསམ་རྒྱུ་གལ་ཆེ་སྟེ། བདེ་སྡུག་ཇི་ལྟར་ཡོང་བ་རང་ཅག་གིས་ཆ་ཚང་ཤེས་ཡོད་ན་སྡུག་བསྔལ་ཡོང་དགོས་དོན་ཅི་ལ་ཡོད། རྨོངས་པའི་དབང་གིས་སྡུག་བསྔལ་དེ་དག་འབྱུང་གི་ཡོད་སྟབས་མ་རིག་པ་དེ་གསུངས་པ་རེད། མ་རིག་པ་ལ་ངོས་འཛིན་མི་འདྲ་བ་མང་པོ་ཡོད་ཀྱང་གང་ལྟར་བླང་དོར་གྱི་གནས་ལ་རྨོངས་པའི་མ་རིག་པ་ཞིག་ཀྱང་ཡོད། འཁོར་བའི་གཞི་རྩར་གྱུར་པའི་བདེན་འཛིན་ལ་མ་རིག་པ་ཞེས་གསུངས་ཀྱང་གནས་ལུགས་ལ་རྨོངས་པ་དང་དེ་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་བཟུང་བའི་ཐོག་ནས་ཡོང་བ་ཡིན། དེས་ན་སྡུག་བསྔལ་མི་འདོད་ཅིང་བདེ་སྐྱིད་འདོད་མོད་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ལ་མིག་ལྡན་གཡང་མཆོངས་ཀྱི་ཚུལ་དུ་འབྱུང་བ་འདི། མ་རྟོགས་པ་དང་ལོག་པར་རྟོག་པའི་དབང་གིས་དང་། རྩ་བ་བླང་དོར་ལ་རྨོངས་པའི་དབང་གིས་བྱུང་བ་ཡིན། དེར་བརྟེན་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཀུན་འབྱུང་གི་འཇུག་རིམ་དེ་དག་གསུངས་ཡོད། དེ་དག་གི་སྐོར་རྣམ་འགྲེལ་དང་ཕར་ཕྱིན་སོགས་ལས་གསུངས་ཀྱང་རྩ་བ་ཉོན་མོངས་ངོ་མ་ཤེས་ན་མི་འགྲིག་པས་དེ་ཞིབ་ཕྲ་ངོ་ཤེས་པའི་དོན་དུ་དབུ་མའི་གཞུང་ནས་ཞིབ་ཕྲར་གསུངས་ཡོད། རྗེ་རིན་པོ་ཆེས་དབུ་མ་དགོངས་པ་རབ་གསལ་དུ་ལུགས་འདིའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཉོན་མོངས་ངོས་གཟུང་བ་ཞེས་གསུངས་པ་ཧ་ཅང་གལ་གནད་ཆེན་པོ་ཡིན། འཁྲུལ་བ་དང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་བློ་གཏི་མུག་བདེན་འཛིན་ཞེས་པ་དེས་ཕྱི་ནང་གི་ཆོས་ཅི་འདྲ་ཞིག་སྣང་ཡང་ཡུལ་སྟེང་དུ་གྲུབ་པར་སྣང་བ་དང་། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་རང་གི་བློར་འཐད་ན་ཞེན་ཅིང་ཆགས་པ་དང་འདོད་པའི་རྣམ་པ་སྐྱེས་ཤིང་། བློར་མི་འཐད་ན་དེ་ལ་རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་པའམ་འབྲལ་འདོད་ཀྱི་བསམ་པས་སྡང་སེམས་སྐྱེས་པ་ལྟ་བུ་ཡིན།

མདོར་ན། ཆགས་སྡང་གི་རྩ་བ་གཏི་མུག་བདེན་འཛིན་གྱིས་བྱེད་པ་འདི་ཤེས་དགོས་པ་ནི། ང་ཚོས་སྡུག་བསྔལ་མི་འདོད་ཅིང་བདེ་བ་འདོད་པ་འདི། ཚེ་འདི་གཅིག་པུ་མ་ཡིན་པར་ཚེ་རབས་ནས་ཚེ་རབས་དེ་ལ་ཨུ་ཚུགས་བྱས་ཡོད་ཀྱང་ཁ་སྟབས་འདི་ལས་མ་བྱུང་བའི་རྩ་བ་གང་ཞིག་འགྲིག་མེད་པ་བསམ་བློ་བཏང་ན། རང་ཅག་གི་སེམས་རྒྱུད་ཀྱི་སྟེང་ནས་ལྟ་སྟངས་ཤིག་ནོར་བ་སྟེ། ཆགས་སྡང་གི་གཞན་དབང་དུ་ཕྱིན་ཏེ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ལ་མི་འདོད་བཞིན་དུ་རང་དགར་ཞུགས་ཤིང་། དེའི་དབང་གིས་མི་འདོད་པའི་སྡུག་བསྔལ་ཆུའི་གཉེར་མ་བཞིན་བྱུང་བ་གསལ། དེས་ན་ཕུང་བྱེད་ཀྱི་ཉོན་མོངས་འདིའི་བྲན་གཡོག་ཏུ་གྱུར་པ་ནས་སྐྱིད་པ་ནམ་ཡང་མེད་པ་ཧ་ཅང་གསལ་པོ་ཡིན། དེས་ན་རྩ་བ་དེ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ལས་ཉོན་གྱི་གཞན་དབང་ཅན་དང་དེའི་རྩ་བ་བཀྲ་མི་ཤིས་པའི་ཐ་སྙད་ཅན་གྱི་ཉོན་མོངས་ནི་དགྲ་ཡི་དྭངས་མ་དེ་རེད། སྤྱོད་འཇུག་ཏུ་གསུངས་པ་བཞིན་ཉོན་མོངས་པའི་དགྲ་བོ་རང་ཅག་གི་རྒྱུད་ལ་གྲ་གྲུ་མ་ཉམས་པར་དཔུང་བསགས་ནས་གནས་པའི་རིང་ལ་བདེ་བ་ནམ་ཡང་མི་འབྱུང་བ་དང་། རང་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་ཉོན་མོངས་གཅིག་པུ་འདིས་ད་ལྟའི་བར་དུ་ཕུང་ལ་སྦྱར་བ་རེད། ཉོན་མོངས་ཀྱི་དགྲ་ལས་རྒྱལ་བ་ཞིག་བྱུང་ན་སྲིད་པ་གསུམ་གྱི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་རང་གི་དགྲར་གྱུར་ཀྱང་རང་ལ་གླགས་མི་རྙེད་ཅིང་། ཉོན་མོངས་པའི་དགྲ་བོ་སྣ་གཅིག་གིས་ཀྱང་ཚེ་རབས་མང་པོ་ཕུང་བར་བྱེད།

གང་ལྟར་མཐུ་དང་དཔུང་ཡོད་པའི་དགྲ་བོ་དེ་རང་ཅག་གི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པས་བློ་བདེ་བག་ཕེབས་ཤིག་གི་ངང་དུ་གནས་ཐུབ་པ་ཞིག་གཏན་ནས་མི་འདུག་བསམ་པ་དྲན་འོང་། ཇི་སྲིད་དགྲ་བོ་ཉོན་མོངས་ཀྱི་གཞན་དབང་དུ་ཡོད་པ་དེ་སྲིད་དུ་བདེ་བ་ནམ་ཡང་མེད་པས་ལས་ཉོན་གྱི་གཞན་དབང་དུ་གྱུར་པ་དེ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་གཞི་རྩར་གྱུར་ཡོད། ཉོན་མོངས་ལ་དགྲར་བལྟས་ཏེ་མི་འདོད་པ་ཅི་ཙམ་ཤུགས་ཆེན་པོ་སྐྱེས་པ་དེའི་ཚོད་ཀྱིས་དེ་ལས་ཐར་འདོད་དང་། དེ་ལ་ཁ་གཏད་གཅོག་འདོད་འབྱུང་ཞིང་། གལ་ཆེ་ཤོས་ཤིག་ལ་ཉོན་མོངས་སྤོང་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད་དམ་མེད། ཉོན་མོངས་ཆུང་དུ་གཏོང་ཐུབ་པ་ནི་ཁོང་ཁྲོ་ཟ་མཁན་ཞིག་གིས་བཟོད་པའི་ཕན་ཡོན་དང་། ཁོང་ཁྲོའི་ཉེས་དམིགས་བསམས་པ་ལས་རིམ་གྱིས་ཁོང་ཁྲོ་ཆུང་དུ་འགྲོ་བ་མཐོང་ཆོས་སུ་གྱུར་པ་འདི་རེད། ཡིན་ནའང་ཁོང་ཁྲོ་གཏན་ནས་མེད་པར་བཟོ་ཐུབ་བམ་མི་ཐུབ། དེ་བཞིན་འདོད་ཆགས་ཤུགས་ཆུང་དུ་གཏོང་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད་མོད་རྐྱེན་དང་འཕྲད་ན་སྐབས་རེར་འདོད་ཆགས་ཆེ་རུ་འགྲོ་བ་དང་། སྐབས་རེར་ཆུང་དུ་འགྲོ་བ་ཡོད་ཀྱང་གཏན་ནས་མེད་པར་བཟོ་ཐུབ་བམ་མི་ཐུབ། དེ་ཡང་ཆགས་སྡང་གི་བློ་ལ་ཕྲ་རགས་མང་པོ་ཡོད་པ་དང་། དེ་དག་གི་རྩ་བ་གཏི་མུག་བདེན་འཛིན་གྱིས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་དེ་ལ་དབུ་མའི་གཞུང་ནས་གསུངས་པ་བཞིན་དང་། ལྷག་པར་རྗེ་བླ་མ་ཙོང་ཁ་པ་ཆེན་པོས་ཞིབ་ཚགས་པོས་བརྟག་དཔྱད་གནང་ནས་གཏན་ལ་ཕབ་ཡོད་པ་དེ་དག་བསམ་བློ་ཡག་པོ་བཏང་སྟེ་སེམས་ལ་ཅུང་ཟད་ངེས་པ་རྙེད་ཐུབ་ན་ཉོན་མོངས་ཀྱི་རྩ་བ་གཏི་མུག་བདེན་འཛིན་ཡིན་པ་དང་། གཏི་མུག་བདེན་འཛིན་འདིས་ཉིན་པར་མ་ཟད་རྨི་ལམ་ཚུན་ཆད་དུའང་གང་སྣང་ཐམས་ཅད་དོན་སྟེང་ནས་ཡོད་པ་ཞིག་ཏུ་སྣང་བ་དང་། སྣང་བ་ལྟར་དུ་ཞེན་ནས་ཆགས་སྡང་གི་བློ་འབྱུང་བཞིན་པ་གསལ། དེ་འདྲའི་གཏི་མུག་བདེན་འཛིན་དེ་ཕུང་བྱེད་ཡིན་པའི་གོ་བ་ཞིག་ཆགས་ན། ཆོས་ཐམས་ཅད་བདེན་པར་མེད་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་མང་པོ་གསུངས་པ་དག་ལའང་བསམ་བློ་གཏོང་ས་འདུག་སྙམ་པ་བློ་ལ་འཆར་འོང་། དེ་ལྟར་ཤར་བ་ན་ཉོན་མོངས་པའི་རྩ་བ་གཏི་མུག་བདེན་འཛིན་ཞེས་པ་ཐོག་མེད་ནས་རང་ཅག་གི་རྒྱུད་ལ་གྲ་དང་གྲུ་མ་ཉམས་པར་གནས་པས་ཤུགས་ཆེ་ན་ཡང་། རྩ་བ་དེད་ན་ཁུངས་མེད་ཅིང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་བློ་ཡིན་སྟབས་རྒྱབ་རྟེན་ཚད་མ་མེད་ཅིང་། བདག་མེད་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་ལ་ད་ལྟ་རང་ཅག་གི་རྒྱུད་ལ་གོ་བ་ཆགས་པའི་བློ་ཙམ་ཁག་པོ་འདུག་སྟེ། ཡིན་ནའང་ཨུ་ཚུགས་མང་པོ་བྱས་ཏེ་གང་འཚམ་ཞིག་ནས་སེམས་ལ་ངེས་ཤེས་ཐོབ་པ་ཡིན་ན་དེ་ལ་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་པ་དང་། དེ་ཡོད་པས་ཅི་ཙམ་དཔྱད་པ་དེའི་ཚོད་ཀྱིས་ངེས་པ་ཤུགས་ཇེ་ཆེར་འགྲོ་བ་དང་། དེའི་ཚེ་གཏི་མུག་བདེན་འཛིན་དེ་ཤུགས་ཆུང་དུ་སོང་སྟེ་མཐར་ཟད་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་རེད་འདུག་སྙམ་པ་འཆར་འོང་། ཤུགས་ཆུང་དུ་འགྲོ་རྒྱུ་ཡོད་པར་མ་ཟད་རྩ་བ་ནས་ཟད་རྒྱུ་ཡོད་པ་ནི་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་འོད་གསལ་བ་ཞེས་རྣམ་འགྲེལ་དུ་གསུངས་ལ། ཞིབ་པར་རྒྱུད་བླ་མའི་སྐབས་ནས་གསུངས་པ་ལས་ཤེས་ནུས། སྤང་བྱ་ཉོན་མོངས་ཞེས་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་བློ་དེ་དག་གློ་བུར་བ་དང་འབྲལ་རུང་གི་ཚུལ་དུ་ཡོད་པ་དང་། ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་བློ་དེ་དག་སེམས་ཀྱི་གཤིས་ལ་ཞུགས་མེད་པས་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་འོད་གསལ་བ་དང་། དེ་ལ་སྟོབས་སོགས་འགྲུབ་པའི་ནུས་པ་རང་ཆས་སུ་ཡོད། སྤྱིར་རྣམ་འགྲེལ་ལེའུ་གཉིས་པའི་སྐབས་སོགས་སུ་གསུངས་པ་དང་། ད་དུང་གོ་བ་ཟབ་པོ་འབྱུང་བའི་དོན་དུ་རྒྱུད་བླ་མ་དང་དབུ་མའི་གཞུང་རྣམས་སུ་གསུངས་པ་དག་བསྡུར་ཏེ་ལེགས་པར་དཔྱད་ན་སེམས་ལ་བཟོ་ལྟ་ཅུང་ཟད་མངོན་གྱི་མི་འདུག་གམ། རང་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་དུས་ད་ལྟའི་བར་དུ་སྡུག་པོ་གཏོང་མཁན་གྱི་ཉོན་མོངས་འདི་མེད་པར་བཟོ་རྒྱུ་ཡོད་ངེས་སྙམ་པ་བྱུང་ན། གཉེན་པོ་སྐྱེས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་དུས་ད་ལྟའི་བར་དུ་ཕུང་ལ་སྦྱོར་མཁན་དེ་གཏན་དུ་ཟད་པའི་བྲལ་བ་ཞིག་ཕལ་ཆེར་ཐོབ་རྒྱུ་ཡོད་སྙམ་དུ་བློར་འཆར་འོང་། དེའི་ཚེ་འགོག་བདེན་ནམ་བྲལ་བའི་ཡོན་ཏན་ཞིག་ཐོབ་ན་སྐྱིད་པོ་འོང་ངེས་སྙམ་པ་འབྱུང་ལ། དེ་ལྟར་ན་གཉེན་པོ་ལམ་བདེན་སྐྱེས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་སྤང་བྱ་སྤོང་དགོས་པ་ལས་སྤང་བྱ་སྐད་ཅིག་སྔ་མ་སྐད་ཅིག་ཕྱི་མའི་དུས་སུ་འགག་འགྲོ་བ་དེའི་དོན་མིན།

དེ་ལྟར་བདེན་པ་བཞིའི་དོན་བསམ་པ་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མིག་ཁ་ཕྱེས་པ་ལྟ་བུའི་གསུང་འདི་དག་ཡོད་པས། དེའི་རྗེས་སུ་བསླབས་ནས་ཉམས་ལེན་མ་བྱས་ན་ཐབས་མི་འདུག་སྙམ་པ་བློ་ལ་འཆར་འོང་། དེ་འདྲའི་བདེན་པ་བཞིའི་ཚུལ་ཡང་དག་པར་ཤེས་པ་ལའང་སྔར་བཤད་པ་བཞིན་གཏི་མུག་བདེན་འཛིན་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ཡོད་དམ་མེད་ཅེས་པ་དེར་ཐུག །དེས་ན་དབུ་མའི་གཞུང་རྣམས་སུ་གསུངས་པའི་བདེན་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་སྟེ། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་སྣང་ཚུལ་དང་གནས་ཚུལ་སྟེང་ནས་སོ་སོར་འབྱེད་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ་གནད་ཆེ། ངས་རྒྱུན་དུ་འཆད་བཞིན་པ་མཁྱེན་གསལ་ལྟར་ལམ་གྱི་གོ་རིམ་དེ་མངོན་རྟོགས་རྒྱན་དུ། སྒྲུབ་དང་བདེན་པ་རྣམས་དང་ནི། །སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་དཀོན་མཆོག་གསུམ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། སྤྱིར་བདེན་གཉིས་ཀྱི་མིང་ཙམ་གྲུབ་མཐའ་གོང་འོག་ཚང་མས་འདོད་མོད་ཀྱང་དབུ་མའི་གཞུང་ནས་གསུངས་པའི་གཞི་བདེན་པ་གཉིས་དང་། དེ་ཡང་ཚིག་གསལ་དུ་རྟེན་འབྱུང་འཐད་ན་འབྲས་བུ་སྡུག་བདེན་འཐད་པ་དང་། དེ་འཐད་ན་རྒྱུ་ཀུན་འབྱུང་འཐད་ཅིང་། དེ་ལྟར་ན་ཀུན་འབྱུང་ཟད་དུ་ཡོད་པས་འགོག་པ་དང་ལམ་བདེན་ཡང་འཐད་པས་ཆོས་དཀོན་མཆོག་འཐད། དེ་འཐད་ན་དེ་རྒྱུད་ལྡན་གྱི་དགེ་འདུན་དཀོན་མཆོག་འཐད་ལ། དེ་འཐད་ན་མི་སློབ་པའི་དགེ་འདུན་དཀོན་མཆོག་སངས་རྒྱས་འཕགས་པའང་འཐད་ཅེས་གསུངས་པ་བཞིན། བདེན་གཉིས་ལ་བརྟེན་ནས་བདེན་བཞི་ལ་གོ་བ་ཆགས། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ཆོས་དཀོན་མཆོག་ལ་གོ་བ་ཆགས། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་སློབ་མི་སློབ་ཀྱི་དགེ་འདུན་དཀོན་མཆོག་ལ་གོ་བ་ཆགས། དེ་ལྟར་ན་སངས་རྒྱས་ལ་སྐྱབས་སུ་མཆིའོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ན། ལོ་ཉིས་སྟོང་ལྔ་བརྒྱའི་གོང་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་པ་ཞིག་བྱུང་བ་ཧ་ཅང་རྩ་ཆེན་པོ་ཡིན་པས། སྐྱབས་སུ་མཆི་ཞེས་བརྗོད་པ་ཙམ་མ་ཡིན་པར་བློ་ལ་འཆར་རྒྱུ་ཞིག་འོང་། ལྷག་དོན་བོད་ཀྱི་ཆོས་དེ་ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་སྔགས་དང་བཅས་པ་ཉམས་སུ་ལེན་རྒྱུ་ཡོད་པའི་ཆོས་ཤིག་ཡིན་པས། སངས་རྒྱས་ཞེས་པ་སྐུ་བཞིའི་རྣམ་གཞག་བློ་ལ་འཆར་རྒྱུ་ཡོད་པའི་ཐོག་ནས་སངས་རྒྱས་ངོ་འཕྲོད་དགོས་པ་ལས་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་པའི་མཆོག་གི་སྤྲུལ་སྐུའི་རྣམ་པ་ཅན་དེ་ཙམ་ཞིག་བློ་ལ་ཤར་བས་མི་ལྡང་། སྐུ་བཞིའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་སངས་རྒྱས་ཞེས་པ་བློར་འཆར་རྒྱུ་ཡོད་པ་དང་། དེ་འདྲ་ཞིག་འོང་ཆོག་སྙམ་པ་སེམས་ལ་མ་སླེབས་བར་དུ་སྐྱབས་འགྲོ་བརྟན་པོ་ཞིག་འོང་དཀའ། དེ་ལྟ་བུའི་ཚུལ་གྱིས་སྐྱབས་འགྲོའི་རྣམ་གཞག་ཤེས་པར་བྱ་དགོས།

དེས་ན་འདི་ལྟར། འཇིག་རྟེན་ཕྱི་མ་ཕན་ཆད་ཀྱི་གོང་མའི་ཁྱད་པར་ཚོལ་བ་རྣམས་ཀྱི་འཇུག་ངོགས་ནི། འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མ་འདྲིས་པའི་མཛའ་བཤེས་ཆེན་པོ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་སྙན་པའི་བ་དན་ས་གསུམ་ན་གཡོ་བ་དེའི་བསྟན་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། ཞེས་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པའི་ཁྱད་པར་ཕྱེས་ནས་ཡོང་དུས་གཞི་ནས་བསྟན་པ་དེ་སྟོན་མཁན་གྱི་སྟོན་པ་ལ་ཤེས་ནས་དད་པ་ཐོབ་པ་ཞིག་འོང་། ང་ཚོས་རྒྱུན་དུ་ཆོས་དཀོན་མཆོག་དེ་སྐྱབས་དངོས་རེད་ཅེས་འཆད་བཞིན་ཡོད་ནའང་དེ་སྐྱབས་དངོས་ཡིན་སྟངས་དེ། དངོས་སུ་ར་འཕྲོད་ཐུབ་ངེས་ཤིག་གི་སྟེང་ནས་སྟོན་པ་ལ་ཤེས་ནས་དད་པ་ཐོབ་པ་ཞིག་དགོས་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེ། དགོན་པར་ཡོད་དུས་གྲྭ་ཆས་གྱོན། དཔེ་ཆ་བལྟས། ཉམས་ལེན་ཡང་ཅུང་ཙམ་བྱེད་བཞིན་ཡོད་མོད། འདུ་འཛིའི་གཡེང་བ་ཡོད་སར་སླེབས་དུས་རྣམ་འགྱུར་ཡང་བརྗེས་ནས་ཐོག་མར་ཉམ་ཆུང་ཡོད་པ་དེའང་མེད་པར་མགྲིན་པ་དགྱེ་དགྱེ་བྱས་ནས་འགྲོ་བ་སོགས་འདྲ་མིན་བྱེད་པ་དེ། སེམས་ཀྱི་ནང་ནས་བཟོ་ལྟ་ཞིག་མ་འཐོན་པའི་རྟགས་གསལ་པོ་རེད།

སྔོན་བོད་གངས་ཅན་གྱི་གནས་སྟངས་ལ་མཚོན་ན་ཁེར་རྐྱང་དུ་ཡོད་པས་ལྟ་བ་འདྲ་མིན་དང་འཛམ་གླིང་གི་འདུ་འཛིའི་གཡེང་བའི་རིགས་དང་མ་འཕྲད་པར་གནས་ཡོད་པས། རིགས་འགའ་ཞིག་སེམས་དུལ་མེད་ནའང་གནས་སྟངས་དེ་འདྲ་ཞིག་གི་ངང་ནས་དུས་ཚོད་བསྐྱལ་ཡོད། དེ་དུས་དང་མི་འདྲ་བར་ཕྱི་ནང་གི་རྐྱེན་མང་པོ་ཚོགས་པའི་སྐབས་འདིར་ཤེས་ནས་དད་པ་ཐོབ་པ་ཞིག་མ་བྱུང་ན་ཡག་པོ་གཏན་ནས་མི་འོང་། དཔེ་ཆ་ལྟ་མཁན་དག་གིས་བསམ་བློ་ཡག་པོ་བཏང་ན་དད་པ་དེ་གཞན་དང་གཏན་ནས་མི་འདྲ། ངས་རྒྱུན་དུ་ཕྱོགས་གང་སར་སྐད་ཤུགས་ཆེན་པོས་འཆད་བཞིན་པ་ཞིག་ལ། ང་ཚོའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱིས་ནང་ཆོས་ལ་སློབ་གཉེར་བྱེད་དགོས། དེ་ཡང་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ལམ་རིམ་བློ་སྦྱོང་གི་ཐོག་ནས་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པ་དང་། ཕྱོགས་གཞན་ནས་གྲུབ་མཐའི་ནང་གི་ཕྱི་ནང་གི་ཁྱད་པར་དང་། ནང་པའི་གྲུབ་མཐའ་བཞི་དང་དེ་དག་གི་གོང་འོག་གི་ཁྱད་པར་ཤེས་དགོས། དེ་ཤེས་ན་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དང་ནང་པའི་ཆོས་ཞེས་བརྗོད་དུས་ཁྱད་པར་དེ་དག་བློ་ལ་ཁྲ་ལམ་མེར་འཆར་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་འོང་། དེ་མེད་ན་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དང་། ཡེ་ཤུའི་སྟོན་པ་མ་ཤི་ཀ་དང་། ཁ་ཆེའི་སྟོན་པ་མོ་ཧམ་མད་རྣམས་ཚང་མ་གཅིག་པ་ཡིན་པའི་འདུ་ཤེས་ཙམ་ལས་མི་འབྱུང་། ང་ཚོས་ཆོས་ལུགས་གཞན་དག་ལ་མ་གུས་པ་དང་དམའ་འབེབས་བྱེད་དགོས་ཞེས་བཤད་པ་མིན། རང་ཅག་གི་ཆོས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཤེས་དགོས་པ་གལ་ཆེན་པོ་རེད་ཅེས་རྗོད་བཞིན་ཡོད། སྟོན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞལ་བཞུགས་པའི་སྐབས་ནས་རྒྱ་གར་ཆ་ཚང་ནང་པར་བསྒྱུར་ཐུབ་མེད་ལ། དེང་གི་སྐབས་ནང་པ་ཡོངས་རྫོགས་དཔུང་བསྒྲིགས་ཀྱང་ཆོས་ལུགས་གཞན་དག་ནང་པར་བསྒྱུར་མི་ཐུབ་པས། ཆོས་ལུགས་གཞན་ལ་མ་གུས་པ་སོགས་བྱས་ན་དགོས་པ་གང་ཡང་མེད། དེ་ལས་ཧིན་དཱུ་བ་ཞིག་ཡིན་ན་ཧིན་དཱུ་རྣམ་དག་ཅིག་བྱ་དགོས། ངས་རྒྱ་གར་བ་ལ་ཧིན་དཱུ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཞོགས་པར་ཁ་འདོན་ལེགས་སྦྱར་གྱི་ཚིག་ཁ་ཤས་ཤིག་བཏོན། མེ་ཏོག་ཕུལ་བ་དང་། སྤོས་དྲི་མ་ཚ་པོ་ཞིག་བདུགས་པ་དེ་ཙམ་གྱིས་མི་ལྡང་བ་དང་། མུ་སྟེགས་པའི་གཞུང་དུའང་རྩེ་གཅིག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། འཇིག་རྟེན་པའི་ཞི་རགས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་ལམ་བསྒོམ་དུ་ཡོད་པས་འདི་དག་བསྒོམ་པ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད་ཅེས་བཤད་མྱོང་། དེ་བཞིན་ནང་པར་མཚོན་ནའང་མང་ཆེ་བས་ལག་པར་ཕྲེང་བ་བཟུང་བ་དང་ཁ་འདོན་བྱེད་བཞིན་ཡོད་མོད། དོན་ངོ་མར་ཆོས་ཞེས་པ་སེམས་འདུལ་བའམ་སེམས་ལ་བཟོ་བཅོས་རྒྱག་དགོས་པར་དོ་སྣང་དེ་ཙམ་མི་བྱེད་པར། ཉི་མ་རེ་ལ་ཁ་འདོན་ཅུང་ཙམ་བྱས། གཟུངས་སྔགས་བགྲངས་པ་དང་ཕྱག་འཚལ་དཀོར་སྦྱོང་བྱས་པ་དེ་ཙམ་གྱིས་ནང་ཆོས་བྱེད་བཞིན་ཡོད་སྙམ་པ་ནི་ཏན་ཏན་ནོར་འདུག །

དེས་ན་སྤྱིར་མང་ཚོགས་ཀྱིས་ནང་ཆོས་བསླབ་དགོས་ཀྱི་འདུག་ཅེས་རྟག་པར་འབོད་སྐུལ་བྱེད་བཞིན་པ་ལྟར་། ལྷག་པར་ཁྱེད་ཚོ་སློབ་གཉེར་བ་དག་གཞན་དང་མི་འདྲ་བས། བསམ་བློ་ནང་ལ་འགུག་དགོས་པ་གལ་ཆེ། དཔེར་ན། བླ་མ་གོང་མའི་གསུང་རྒྱུན་ལ་མདེའུ་རྩེ་ནང་ལ་གཏོད་གསུངས་པ་བཞིན་བསམ་བློ་གཏོང་ཤེས་ན། གཞན་དང་མི་འདྲ་བའི་ས་ཆོད་ཡོད། ཡང་དེ་ལྟར་མ་བྱུང་བར་ཤགས་འགྱེད་པ་ཙམ་གྱི་འཆད་ཉན་དུ་སོང་ན་མཚན་ཉིད་པ་ཞེས་བརྗོད་དུས་ཁ་བདེ་པོ་དང་སུ་གང་ལ་ལྟག་པ་མི་སྒུར་མཁན། རང་རྒྱུད་ཀྱང་དུལ་པོ་མེད་པར་གྱུར་ན་གཏན་ནས་ཡག་པོ་མེད། ཀ་བ་ལགས་དང་རྡུང་ཁ་མ་རྒྱག །དགེ་བཤེས་ལགས་དང་རྩོད་པ་མ་བྱེད། །ཅེས་དགེ་བཤེས་རྣམས་ཁ་བདེ་པོ་ཡོད་པས་ལན་གྱིས་ཕམ་པར་བྱེད་མི་ཐུབ་པའི་དོན་རེད། ཁ་བདེ་པོས་འཆི་ཁར་འཆི་བ་མི་རྟག་པ་ལས་ཐར་བར་བྱེད་ཐུབ་ན་ལེགས་ཀྱང་དེ་འདྲ་གཏན་ནས་མེད། སེམས་རྒྱུད་ཀྱི་ཉོན་མོངས་ཞེས་པ་དེ་མཚན་ཉིད་པ་བཞིན་ཁ་བདེ་པོ་མེད་ཀྱང་ཧ་ཅང་དབང་ཆེན་པོ་ཡོད། གང་ལྟར་མདེའུ་རྩེ་ནང་ལ་གཏད་དེ་བཟོ་ལྟ་ཞིག་བཟོ་མ་ཐུབ་ན་ཁག་པོ་རེད། ངས་རྒྱུན་དུ་རྩེད་མོའི་རྣམ་པར་དགེ་བཤེས་རྣམས་ཀྱིས་གཟབ་གཟབ་མ་བྱས་ན་བོང་མགོ་སུག་ཏི་ལ་སྐྱེ་ཡོང་ཞེས་བཤད་ཀྱིན་ཡོད། མགོ་བོང་བུ་ཡིན་པའི་འདྲེ་བོང་མགོ་སུག་ཏི་ལྟ་བུ་སྔོན་མི་ལུས་ཐོབ་པའི་སྐབས་ལ་བརྩོན་པ་ཆེན་པོས་དཔེ་ཆ་བལྟས་པས་མཚན་ཉིད་ལ་དགའ་པོ་ཡོད་མཁན་ཞིག་ཡིན་འདུག །འཇང་དགུན་ཆོས་སྐབས་རྟགས་གསལ་གཏོང་སར་མཚན་ཉིད་ལ་སྤྲོ་སྣང་འཕེལ་ཏེ་ཡོང་གིན་ཡོད། དེ་ནི་སེམས་རྒྱུད་མ་དུལ་བའི་དབང་གིས་བོང་བུར་སྐྱེས་པ་རེད། ང་བོང་མགོ་སུག་ཏིའི་སྒྲུང་དེ་ངེས་པོ་ཡོད་པ་ནི་ཆུང་དུས་ཕྱི་དྲོ་གདོན་འདྲེའི་སྒྲུང་ཉན་རྒྱུར་དགའ་པོ་དང་། ཡང་ཉན་ཚར་རྗེས་གདོན་འདྲེ་བསླེབ་མི་ཡོང་ངམ་སྙམ་ནས་ཞེད་སྣང་བྱས་ཏེ་མགོ་བཏུམ་བརྒྱབ་ནས་ཉལ་དགོས་ཀྱི་ཡོད།

དེས་ན་སེམས་རྒྱུད་འདུལ་བ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེ། རྗེ་རིན་པོ་ཆེའི་གསེར་ཕྲེང་ནང་ལ་ཕལ་ཆེར་མེད། གཞན་སྐུ་ཚེ་སྨད་ཀྱི་གཞུང་ཕལ་མོ་ཆེའི་ནང་དུ་ཤགས་འགྱེད་པ་ཙམ་གྱིས་མི་ཕན་པར་སེམས་རྒྱུད་འདུལ་དགོས་ཚུལ་ཡང་ཡང་གསུངས་ཡོད། དེ་བཞིན་རྒྱལ་ཚབ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་རྣམ་བཤད་སྙིང་པོ་རྒྱན་དུའང་གསུངས་ཡོད། དཔེ་ཁྲིད་དགེ་རྒན་རྣམ་པས་ཀྱང་དཔེ་ཆ་འཁྲིད་སྐབས་ལམ་རིམ་དང་བློ་སྦྱོང་གི་ཐོག་ཏུ་མཇུག་སྡོམ་བརྒྱབ་སྟེ། སེམས་རྒྱུད་འདུལ་ཐབས་སུ་སྦྱོར་དགོས་པ་གལ་ཆེ། ཐོག་མར་བསྡུས་གྲྭ་སློབ་དུས་ནས་བཟུང་སློབ་མ་དེས་དཔེ་ཆ་བསླབས་པའི་མཐའ་མའི་དགོས་དོན་དེ། ས་ལམ་གྱི་རྟོགས་པ་དེ་དག་ཡིག་ཐོག་ཏུ་རྩིས་བཤེར་བཏང་བ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་པར་རྒྱུད་ཐོག་ཏུ་བརྩི་རྒྱུ་ཡོད་པའི་དམིགས་ཡུལ་བཟུང་ནས། དཔེ་ཆ་ཁྲིད་མཁན་གྱིས་ཀྱང་དེ་ལྟར་ཁྲིད། ཉན་མཁན་གྱིས་ཀྱང་རང་ཅག་གིས་ས་ལམ་གྱི་ཡོན་ཏན་མང་པོ་ཞིག་འཆད་བཞིན་པ་འདི་དག་མཛུབ་མོ་འཛུགས་ས་ཞིག་མེད་པར་ས་ལམ་བརྩིས་བསྡད་པ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་པར་རང་རྒྱུད་ལ་མཛུབ་མོ་བཙུགས་ཏེ་ས་ལམ་གྱི་རྟོགས་པ་དེ་དག་བརྩི་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་བྱེད་བསམ་པའི་ཐོག་ནས་དཔེ་ཆ་བལྟ་དགོས་པ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད། སྟོན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས། དགེ་སློང་དག་གམ་མཁས་རྣམས་ཀྱིས། །བསྲེགས་བཅད་བརྡར་བའི་གསེར་བཞིན་དུ། །ལེགས་པར་བརྟགས་ལ་ང་ཡི་བཀའ། །བླང་བར་བྱ་ཡི་གུས་ཕྱིར་མིན། །ཞེས་པ་གསུང་རབ་ལ་དྲང་ངེས་འབྱེད་པ་ཁོ་ན་མ་ཡིན་པར་ཕྱོགས་གང་སར་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེ། སྟོན་པའི་གསུང་ལ་དཔྱད་པ་བྱས་ན་སྡིག་པ་གསོག་གི་མེད། དེ་ཡང་བློ་གཟུ་བོར་གནས་པའི་སྒོ་ནས་རང་གཤིས་དང་མ་འདྲེས་པར་དཔྱད་པ་བྱས་ན་དཔྱད་པ་ཅི་ཙམ་བྱས་པ་དེའི་ཚོད་ཀྱིས་ཡག་པོ་འོང་། རང་གཤིས་དང་འབྲེལ་བའི་དཔྱད་པ་སྟེ་སྐབས་རེར་རྒྱུ་མཚན་དམིགས་བསལ་མེད་པར་མཐར་གཏུགས་ན་ང་ཡིད་ཆེས་ཀྱི་མི་འདུག་ཟེར་བ་འདི་དག་ལ་ཤེས་རབ་འཆལ་བའི་ཉེན་ཁ་ཡོད། ཡང་སྤྱིར་རང་ཅག་ལ་ཕལ་ཆེར་དེ་འདྲ་ཡོང་ཉེན་ཆུང་། དེའི་སྐོར་ལ་བསམ་བློ་བཏང་ན་དགའ་ལྡན་ལྷ་བརྒྱ་མ་དང་འབྲེལ་བའི་བླ་མའི་རྣལ་འབྱོར་དེ་བསྡུས་བསྡུས་ཡིན་པས་དེ་བཏོན། འཇམ་པའི་དབྱངས་དང་རྗེ་བླ་མ་ལ་གསོལ་བ་བཏབ། དེ་འདྲའི་གསོལ་འདེབས་ཀྱི་བྱིན་རླབས་དང་འབྲེལ་ནས་ཤེས་རབ་འཕེལ་བ་ཤེས་འཆལ་དུ་འགྲོ་ཉེན་མེད། དེ་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་ཕྱིན་ན་ཡག་པོ་མེད་པས་དཔྱད་པ་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། དེ་ལྟ་བུའི་སྒོ་ནས་སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཚུལ་གྱི་ཁྱད་པར་རྣམས་ལེགས་པར་ཤེས་པར་བྱས་ཏེ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཤེས་ནས་དད་པ་ཐོབ་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས། དེ་བྱུང་བའི་མཚམས་ལ་རྒྱུད་སྟེང་གི་ཉོན་མོངས་སྤོང་བའི་ཐར་པའི་རྣམ་གཞག་སྟོན་པ་དེ། སྟོན་པའི་བསྟན་པ་ཉག་གཅིག་རེད་འདུག་སྙམ་དུ་བསྟན་པ་ཁོ་ན་ཐར་འདོད་ཀྱི་འཇུག་ངོགས་སུ་ཤེས་པ་འབྱུང་། དེས་ན་རྟེན་འབྲེལ་བསྟོད་པར། བསྟན་པའི་ངང་ཚུལ་ཤེས་ནས་སྟོན་པ་ལ། །ཡིད་ཆེས་རྙེད་པས་རྟག་ཏུ་གང་བར་ཤོག །ཅེས་དང་། རྟོགས་བརྗོད་མདུན་ལེགས་མར། དེ་ལས་དེ་ཡིས་ནི། །བསྟན་པ་ཁོ་ན་ཐར་འདོད་འཇུག་ངོགས་སུ། །ཞེས་ཐར་འདོད་འཇུག་ངོགས་ཞེས་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་ཚིག་སྦྱར་བ་གོ་རྒྱུ་ཆེ། ལྐོག་གྱུར་གྱི་རིགས་འགའ་ཞིག་སྟོན་པ་ལ་བདེན་བཞིའི་ཚུལ་ལས་བརྩམས་ཏེ་དེའི་གནས་ལུགས་ལ་དཔྱད་དེ་སེམས་ལ་ངེས་ཤེས་རྙེད་པ་ན། དོན་ངོ་མའི་དགོས་པ་གཙོ་བོ་ངེས་ལེགས་སྒྲུབ་པའི་ཚུལ་ལས་བརྩམས་ཏེ་རིགས་པ་ཡང་དག་གིས་ཇི་ལྟར་དཔྱད་ཀྱང་འགལ་འདུ་མི་ཡོང་བ་དང་། རིགས་པ་ཡང་དག་གི་སྒྲུབ་བྱེད་དང་ལྡན་པར་མཐོང་བ་ན་ལས་འབྲས་ཕྲ་ཞིང་ཕྲ་བའི་སྐོར་ཏེ། དཔེར་ན། དེ་རིང་དུས་ཀྱི་ཁྱད་པར་འདི་དང་གནམ་གཤིས་ཀྱི་གནས་སྟངས་འདིར་རྐྱེན་རླུང་འཁོར་སོགས་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བའི་བསིལ་བའི་རེག་པ་འདི་དག་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་བསགས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བ་གསལ་པོ་ཡིན། ཡིན་ནའང་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ཅི་འདྲ་ཞིག་ལས་བྱུང་ཞེ་ན། ཤེས་སྒྲིབ་སྤངས་པའི་གང་ཟག་ཅིག་གིས་གསུངས་ན་མ་གཏོགས་གཞན་ཁག་པོ་རེད། འོན་ཀྱང་། ད་ལྟ་ང་ཚོར་བདེ་སྡུག་གི་ཚོར་བ་འདི་དང་འདི་བྱུང་བ་དེ་གནས་དང་དུས་ཀྱི་ཁྱད་པར་འདི་ལྟ་བུ་ལས་ཞེས་རྒྱུ་རྐྱེན་ཕྲ་མོ་ནས་མཁྱེན་མཁན་སྟོན་པ་ཉག་གཅིག་ཡིན། དེ་འདྲའི་ཤིན་ཏུ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་རིགས་འགའ་ཞིག་ཐད་ཀར་རིགས་པས་བསྒྲུབས་ཀྱང་སྒྲུབ་མི་ཐུབ་པ་དང་རང་གིས་ཀྱང་ཚོད་དཔག་བྱེད་མི་ཐུབ་པས། གང་ཟག་ཚད་མ་ཞིག་གི་ངག་ཚད་མ་ལ་བརྟེན་ནས་ཁས་ལེན་པ་དང་ཡིད་ཆེས་བྱེད་དགོས། དེ་ཡང་རྩ་བ་གང་ཟག་དེ་ཡིད་བརྟན་འཕེར་བ་ཡིན་པ་རང་གིས་བརྟག་དཔྱད་མཐར་ཕྱིན་པར་བྱས་ཏེ་ཡིད་ཆེས། ངེས་པ་རྙེད། དད་པ་ཐོབ། དེ་འདྲ་ཞིག་བྱུང་བའི་ཐོག་ནས་སྐྱེས་བུ་གང་ཞིག་དོན་བྱེ་བྲག་པ་སྟོན་པ་ལ་བསླུ་བ་མེད་པ་དང་། དེས་བསྟན་པའི་གཞུང་སྔ་ཕྱི་དངོས་ཤུགས་འགལ་བ་མེད་པར་མཐོང་བ་ལས་འདི་བསླུ་བ་མེད་པའོ་སྙམ་པ་འབྱུང་། ཚུལ་དེ་འདྲར་བརྟེན་ནས་སྟོན་པའི་བསྟན་པ་ཁོ་ན་ཐར་འདོད་རྣམས་ཀྱི་འཇུག་ངོགས་སུ་ངེས་པ་རྙེད་ཐུབ་པ་ཞིག་འོང་གསུངས་པ་རེད། དེའི་རྒྱུ་མཚན་ལ། ཇི་སྐད་དུ། སྤེལ་མར་བསྟོད་པ་ལས། གཏིང་མཐའ་མེད་པའི་འཁོར་བ་ནི། །རྒྱ་མཚོའི་ནང་ན་རྣམ་པར་གནས། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་མི་བཟད་པའི། །ཆུ་སྲིན་གྱིས་ནི་ལུས་ཟོས་པས། །དེ་རིང་གང་ལ་སྐྱབས་སུ་མཆི། །
གང་ལ་ཉེས་པ་ཐམས་ཅད་ཀུན། །གཏན་ནས་ཡོང་ཡེ་མི་མངའ་ཞིང༌། །ཞེས་སྲིད་པ་འཁོར་བའི་རྒྱ་མཚོ་ཞེས་པ་ལས་ཉོན་གྱི་གཞན་དབང་ཅན་གྱི་སྐྱེ་བའི་རྒྱུན་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་འཁོར་བའི་འཁོར་བ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱ་མཚོ་སྟེ། མདོར་ན། ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོའི་སྐྱེ་རྒྱུན་དེའི་ཐོག་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པ་ཡིན། འདི་ལས་ཉོན་གྱི་གཞན་དབང་ཅན་དང་། གནས་ངན་ལེན་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བའི་དབང་གིས་ལས་ཉོན་སྐྱེ་བའི་གྲོགས་བྱེད་ཅིང་། ཕུང་པོ་ཕྱི་མ་འགྲུབ་པའི་ལས་ཉོན་གསར་དུ་གསོག་པའི་མཐུན་རྐྱེན་བྱེད་པའི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་དེ། ཕྱིའི་དགྲ་བོའི་འཇིགས་པ་ལས་འབྲོ་བ་སོགས་ཀྱི་གཟུར་ཐབས་བྱེད་དུ་ཡོད་ཀྱང་། ནང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྩ་བར་གྱུར་པའི་ཕུང་པོ་འདི་ག་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཁུར་དུ་གྱུར་པས་འདིའི་སྐྱེ་རྒྱུན་གཅོད་པ་ལས་གཞན་གང་ཡང་བྱེད་རྒྱུ་མེད། དེས་ན་ལས་ཉོན་གྱི་དབང་གིས་རང་དབང་མེད་པར་སྐྱེ་བ་ལེན་པའི་སྐྱེ་རྒྱུན་དེ་གཅོད་དགོས་ཀྱི་ཡོད། དེ་ཡང་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ལས་རྩ་བ་སྲེད་ལེན་གཉིས་དང་དེའི་ཡང་རྩ་བ་མ་རིག་པར་ཐུག་ཡོད་པས། མདོར་ན། མ་རིག་པ་ཟད་པར་བྱས་ཏེ་སྐྱེ་རྒྱུན་གཅོད་དགོས། ལས་ཉོན་གྱི་གཞན་དབང་ཅན་གྱི་སྲིད་པའི་ཕུང་པོའི་ཁུར་ཇི་སྲིད་ཡོད་པ་དེ་སྲིད་དུ་གཏན་དུ་བདེ་བ་མེད་གསུངས་ཡོད། ངང་ཚུལ་དེ་ལས་སྐྱོབ་མཁན་གྱི་སྐྱབས་དེ་སུས་བྱེད་ཐུབ་ཅེ་ན།
སྐྱབས་གནས་གང་ལ། ཉེས་པ་ཐམས་ཅད་ཅེས་པས་སྤངས་པ་ཁྱད་པར་གསུམ་ལྡན་བསྟན་ཏེ། སྐྱོན་སྣ་རེ་གཉིས་ཙམ་མ་ཡིན་པར་མ་ལུས་པ་སྤངས་པ་དང་།
ལེགས་པར་སྤངས་པ་དང་། སླར་མི་ལྡོག་པའི་ཚུལ་དུ་སྤངས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་། སྤངས་པའི་ཡོན་ཏན་ཙམ་གྱིས་མི་ཆོག་པར་བླང་དོར་གྱི་གནས་འདོམས་པ་ལ་མཁས་པ་དགོས་པས།

གང་ཞིག་ལ་ནི་ཡོན་ཏན་ཀུན། །རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་གནས་གྱུར་པ། །གལ་ཏེ་སེམས་ཤིག་ཡོད་ན་ནི། །དེ་ཉིད་ལ་ནི་སྐྱབས་འགྲོ་ཞིང༌། །དེ་བསྟོད་དེ་ནི་བཀུར་བ་དང༌། །དེ་ཡི་བསྟན་ལ་གནས་པའི་རིགས། །ཞེས་འབྱུང་བ་ལྟར་རོ། །ཞེས་ཡོན་ཏན་གྱི་རིགས་མཐའ་དག་མཁྱེན་པ་དང་། མ་ལུས་པར་མཁྱེན་པ། མཁྱེན་པ་བརྟན་པ་བཅས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པའི་མཁྱེན་པའི་ཡོན་ཏན་ཐུགས་ལ་མངའ་ཞིང་། དེའི་ཐོག་ལ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་གཞན་དབང་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་པས། སྟོན་པ་ལ་སྐྱབས་སུ་མཆིས་ན་ནམ་ཡང་ཡལ་བར་མི་འདོར་ཏེ། སྟོན་པ་རང་ཉིད་སྔོན་སློབ་པ་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་སུ་བདག་པས་གཞན་གཅེས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལ་ཐོག་མར་བློ་སྦྱངས། དེ་ནས་ཐུགས་བསྐྱེད། བྱ་དཀའ་བའི་སྤྱོད་པར་བསླབས་ནས་མཐར་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ཏེ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་གོང་བུ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ཡིན་སྟབས། དེ་འདྲ་བའི་སྟོན་པ་བཀའ་དྲིན་ཅན་གྱི་འཕྲིན་ལས་དུས་ལས་ནམ་ཡང་ཡོལ་བ་མེད།

མདོར་ན། མཁྱེན་བརྩེ་ནུས་པའི་ཡོན་ཏན་མངའ་བ་ནི་སྐྱབས་མི་བསླུ་བ་དང་སྐྱབས་ཡང་དག་པ་རེད། དེ་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་ཞིང་དེའི་བསྟན་པ་ལ་གནས་ནས།
སྟོན་པ་ལ་བསྟོད་པ་དང་བཀུར་བ་དང་ཕྱག་དང་མཆོད་པ་བྱ་ཞིང་། གཙོ་བོ་སྒྲུབ་པའི་མཆོད་པས་མཉེས་པར་བྱས་ཏེ་དེའི་བསྟན་པ་ལ་གནས་པ་དགོས་ཞེས་གསུངས། དེ་ལྟར་དགོངས་པ་ལེགས་པར་བཞེས་ན་འཛམ་གླིང་འདིར་རང་ཅག་གིས་མི་ལུས་ཐོབ་པ་རྩ་ཆེན་པོ་ཡིན། འོན་ཀྱང་། མི་ལུས་ཐོབ་པ་སྡུག་ཕྱོགས་སུ་ཕྱིན་པ་ཡིན་ན་ཡ་ཡུད་ཆེན་པོ་ཡིན་པ་དང་། བཟང་ཕྱོགས་སུ་ཕྱིན་པ་ཡིན་ན་ཕན་པ་རླབས་ཆེན་པོ་བསྒྲུབ་ཐུབ། བཟང་ཕྱོགས་ལ་མི་དགའ་མཁན་མེད་པས་རང་ཅག་གིས་ཕན་པ་རླབས་ཆེན་པོ་བསྒྲུབ་པར་འབད་པ་བྱེད་དགོས། འཛམ་གླིང་འདིར་མ་རབས་བྱེད་མཁན་ཕྱོགས་གང་སར་ཡོད་པས་མ་རབས་ལ་མིག་དཔེ་མི་ལྟ་བར། ཡ་རབས་དང་བཟང་ཕྱོགས་ལ་དཔེ་བལྟ་དགོས། གྲྭ་སར་མཚོན་ན་མ་རབས་ཡོད་ངེས་ཀྱང་དེ་དག་ལ་མིག་དཔེ་མི་ལྟ་བར་བཟང་པོའི་རིགས་ལ་མིག་དཔེ་བལྟ་དགོས། གདན་སའི་གནས་བརྟན་འདུལ་བ་འཛིན་པ་ཐོས་བསམ་སྒོམ་གསུམ་ཡ་མ་བྲལ་བར་ཉམས་སུ་ལེན་མཁན་དག་ལ་ཁ་མིག་ཡར་ལྟ་བྱས་ཏེ། དེ་དག་གི་མཛད་པ་ལ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བྱས་ཏེ་རྗེས་སུ་བསླབ་དགོས། རྒྱུ་ཅ་ལག་དང་འདུ་འཛིའི་གཡེང་བ་ལ་གཏན་ནས་དང་དོད་བྱེད་མི་རུང་། ལྷག་པར་དུ་གྲྭ་ས་ཆེན་པོ་འདི་ལྟ་བུར་འདུ་འཛིའི་གཡེང་བས་མི་ཚེ་བསྐྱལ་ནས་སྡོད་པ་ནོར་བ་རེད། དེ་ལས་གནས་གཞན་ཞིག་ལ་ཕྱིན་ན་ཡག་པོ་འདུག །བར་སྐབས་སུ་གོ་ཐོས་ལྟར་ན་དེང་སང་གདན་ས་ཁག་གི་ཤག་ཚང་སོ་སོའི་ཤག་ཆས་ལ་དང་དོད་བྱས་ཏེ་རྒྱས་སྤྲོས་ཇེ་ཆེར་འགྲོ་བཞིན་འདུག་ཟེར། དེ་ཡག་པོ་མ་རེད། སྔོན་བོད་དུ་དྭགས་པོ་གྲྭ་ཚང་སོགས་དགོན་པ་འགར་འཛིན་ཆས་གྲངས་བཅད་མ་གཏོགས་རྒྱས་སྤྲོས་བྱས་ནས་འཇོག་ཆོག་གི་མེད། ཡེ་ཤུའི་དགོན་པ་འགའི་ནང་གི་གྲྭ་པ་རྣམས་འདོད་ཆུང་ཆོག་ཤེས་ཧ་ལས་པ་འདུག །ངས་ཁོ་ཚོར་ང་ཚོ་བོད་པའི་དགེ་འདུན་པར་འཚོ་བའི་ཡོ་བྱད་བཅུ་གསུམ་ཞེས་པ་ལྟ་བུ་གྲངས་བཅད་བྱས་ཡོད་ཅེས་བཤད་མྱོང་ལ། ཆོས་གོས་སྣམ་སྦྱར་ལྷག་མ་ཞིག་ཡོད་ནའང་མཁན་པོ་སོགས་གཞན་ལ་བསྔོས་ནས་འཇོག་པ་མ་གཏོགས་རང་གི་ཡིན་བསམས་ཏེ་བདག་གིར་བྱས་ཏེ་ཉར་ཆོག་གི་མེད། དེ་ལྟར་སྟོན་པས་བཅས་པའི་ཁྲིམས་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་ཞིག་ཡོད་ཀྱང་། ང་ཚོས་གུ་ཡངས་སུ་བཏང་ནས་རྒྱས་སྤྲོས་དང་། དང་དོད་བྱེད་མཁན་ཡོད་པས་སྐབས་རེར་བོད་པའི་གྲྭ་པ་ཁ་ཤས་ཁྱེད་ཚོ་ལས་དང་དོད་ཆེ་བ་འདུག་ཅེས་བཤད་པ་ཡིན། ཁོང་ཚོ་ཧ་ཅང་འདོད་ཆུང་ཆོག་ཤེས་རེད། དེས་ན་འདོད་ཆུང་ཆོག་ཤེས་ཧ་ཅང་གལ་ཆེ་བས་ང་ཚོས་ཀྱང་དེ་དེ་བཞིན་བྱེད་དགོས། དེས་ན་གྲྭ་པས་རྒྱུ་དང་འདུ་འཛི་ལ་དང་དོད་བྱས་ན་ཡག་པོ་མིན་པ་མཁྱེན་དགོས་པ་གལ་ཆེ། འོན་ཀྱང་། གྲྭ་ཚང་དང་ཁང་ཚན་སོགས་སྤྱི་ལ་མཐུན་རྐྱེན་མེད་ན་མི་འགྲིག་པས་མ་རྩ་དེ་འདྲ་ངེས་པར་དགོས་པས་དེ་དག་དང་མི་འདྲ། སྒེར་སོ་སོའི་ངོས་ནས་འདོད་ཆུང་ཆོག་ཤེས་བྱེད་དགོས་པ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད། མདོར་ན། གྲྭ་སར་བསྡད་ནས་བསྟན་པའི་མཛེས་རྒྱན་དུ་འགྱུར་བ་ཞིག་ཚང་མས་དགོངས་པ་བཞེས་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད། མ་གཞི་ད་ལྟའི་བར་དུ་གང་ལེགས་བྱུང་ཞིང་སླད་ཀྱང་ཚང་མས་ཐུགས་ཁུར་བསྐྱེད་དགོས།

སྟོན་པའི་བསྟན་པ་ལ་ཡང་ཟབ་མོ་འགྲེལ་བར་རྒྱལ་བ་རང་ཉིད་ཀྱིས་ཡང་དང་ཡང་དུ་ལུང་བསྟན་པའི་ཚད་མར་གྱུར་པའི་སྐྱེས་བུ་ནི་དཔལ་མགོན་འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ། ལང་ཀར་གཤེགས་པ་ལས། ལྷོ་ཕྱོགས་བེ་ཏའི་ཡུལ་དུ་ནི། །དགེ་སློང་དཔལ་ལྡན་ཞེས་གྲགས་པ། །ཞེས་པ་ནས། འཇམ་དཔལ་གྱི་རྩ་བའི་རྟོག་པ་ལས་ཀྱང༌། འབྱུང་བའི་དུས་དང་མཚན་དེ་དང་འདྲ་ཞིང༌། ལོ་དྲུག་བརྒྱ་བཞུགས་པར་བཤད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་དོན་ལ་གློ་བུར་དུ་བསམ་བློ་བཏང་ན་མགོན་པོ་ཀླུ་སྒྲུབ་ལོ་དྲུག་བརྒྱར་བཞུགས་ཞེས་པ་དེ། ཁོང་ལ་དད་པ་ཡོད་མཁན་རྣམས་ཀྱིས་སྒྲུང་བཟོས་པ་ཙམ་ལས་དེ་འདྲ་མི་སྲིད་སྙམ་པ་འཆར་སྲིད་ཀྱང་། དེ་ལྟར་ལོ་དྲུག་བརྒྱར་བཞུགས་པར་གསུངས་པ་རྟོག་སྒྲུང་བཟོས་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་མིན་པར་དེ་ལྟར་ཡོང་སྲིད་པ་ཞིག་ཕལ་ཆེར་ཡིན་ཏེ། ཟླ་བ་གྲགས་པའི་འགྲེལ་པ་སྒྲོན་གསལ་གྱི་དབུར་གསང་བ་འདུས་པའི་རིམ་ལྔའི་གནད་དེ་དག་འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་མན་ངག་ལ་བརྟེན་ནས་རྙེད་པར་གསུངས་ཤིང་། རྗེ་བདག་ཉིད་ཆེན་པོས་གསུངས་པ་བཞིན་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ལམ་གྱི་ཉམས་མྱོང་ཆ་ཚང་སྨིན་ནས་ཚགས་སུ་ཚུད་པ་བྱུང་བ་ན། གྲུབ་ཆེན་སཱ་ར་ཧའི་ཞབས་ལ་གཏུགས་ཏེ་དཔལ་གསང་བ་འདུས་པའི་ལམ་ཉམས་བཞེས་གནང་སྟེ། རིམ་ལྔའི་རྟོགས་པ་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་པས་ལས་ཉོན་གྱི་གཞན་དབང་ཅན་གྱི་སྐྱེ་འཆི་ལས་འདས་ཤིང་། ཕུང་པོ་རྙིང་པ་དང་རྟེན་བརྟེན་པའི་འབྲེལ་བ་ཆད་དེ། དག་པའི་སྒྱུ་ལུས་མངའ་བ་ཞིག་དགོས་པའི་དོན་དུ་གདུལ་བྱ་རྗེས་སུ་འཛིན་པའི་སླད་ཕུང་པོ་རྙིང་པ་དེ་མུ་མཐུད་དུ་དམ་ཚིག་པའི་རྟེན་ལྟ་བུར་འཇོག་པ་འོང་། ཡང་སྔགས་ལུགས་ནས་བཤད་པའི་ས་དང་པོའི་ཡེ་ཤེས་མ་ཐོབ་ན་ཡང་། སྔགས་བླ་མེད་ཀྱི་སོ་སྐྱེའི་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་ནས་འཚོ་བྱེད་དང་རླུང་གི་རྣལ་འབྱོར་སོགས་ལ་བརྟེན་ནས་ཚེ་སྲིང་བ་ཡོང་ཐུབ་པས། དཔལ་མགོན་འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ལྟ་བུ་གྲུབ་པའི་གོ་འཕང་མཐོན་པར་གཤེགས་པ་ཞིག་དགུང་ལོ་དྲུག་བརྒྱར་བཞུགས་ཀྱང་འགལ་བ་མེད། ཡང་ཁ་ཅིག །རིགས་ཚོགས་དྲུག་མཛད་མཁན་གྱི་ཀླུ་སྒྲུབ་དང་། མདོར་བྱས་ལ་སོགས་པ་མཛད་མཁན་གྱི་ཀླུ་སྒྲུབ་གཉིས་མི་གཅིག་ཟེར་ཡང་། སྔར་ཡང་ཞུས་མྱོང་བས་རྒན་པ་རྣམས་ཀྱིས་མཁྱེན་ངེས་རེད། སྐུ་གཤེགས་དམ་པ་རྒྱ་གར་བ་ཨུ་པཱ་དྷྱཱ་ཡ་ཞུ་བ་ཞིག་ཡོད། ཁོང་ཝཱ་རཱ་ཎ་སཱིའི་ཕྱོགས་སུ་དུས་ཕྱིས་ལེགས་སྦྱར་ལ་ཧ་ཅང་མཁས་པ་ཞིག་རེད། ཁོང་མ་གཤེགས་གོང་ང་གཉིས་ཐུག་པའི་སྐབས་ཤིག་གསུངས་དོན། དུས་འཁོར་འགྲེལ་ཆེན་དྲི་མེད་འོད་ལ་ཉམས་ཞིབ་ཀྱི་ཆེད་ཁོང་བལ་ཡུལ་དུ་ཕེབས་སྐབས། ཤོག་རྐྱང་ཞིག་མཇལ་བྱུང་བ་སྔགས་ཀྱི་སྐོར་རེད་འདུག །དེའི་ལེགས་སྦྱར་རྩོམ་གཤིས་དང་བཞི་བརྒྱ་པའི་རྩོམ་གཤིས་གཉིས་བསྡུར་ན། སྔགས་ཀྱི་དཔེ་ཆ་མཛད་མཁན་དེ་བཞི་བརྒྱ་པ་མཛད་མཁན་གྱི་ཨཱརྱ་དེ་ཝ་ཡིན་པ་ཐག་བཅད་ནས་བཤད་ཐུབ་པས། ཨཱརྱ་དེ་ཝས་སྔགས་ཉམས་བཞེས་མཛད་འདུག །ཅེས་གསུངས་བྱུང་། དེ་ལྟར་ན་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་སློབ་མས་གསང་སྔགས་ཉམས་བཞེས་གནང་ཡོད་ན་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་ཀྱང་ཉམས་བཞེས་གནང་ཡོད་པ་དཔོག་ཐུབ་པས། ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་མདོ་སྔགས་གཉིས་ཀའི་གཞུང་མཛད་པའང་དེས་གྲུབ་བོ། །གཞན་ཡང་། བོད་གངས་ཅན་གྱི་མཁས་གྲུབ་རྣམས་ཀྱིས་དཔལ་གསང་བ་འདུས་པའི་སྔགས་གཞུང་དང་རིགས་ཚོགས་གཉིས་ཀ་མཛད་མཁན་ཀླུ་སྒྲུབ་ཉིད་ལ་ངོས་འཛིན་མཛད་པས་དེ་གཉིས་སོ་སོར་བཞག་ཏུ་མེད་པ་དེས་ཀྱང་ཤེས་ནུས་སོ། །

རྔ་བོ་ཆེའི་མདོ་ལས་ཀྱང༌། ལི་ཙ་བྱི་གཞོན་ནུ་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མཐོང་ན་དགའ་བ་འདི། སྟོན་པ་འདས་ནས་ལོ་བརྒྱད་ཅུ་པ་ལ་བསྟན་པ་ཉམས་པའི་ཚེ། ཞེས་པ་ཚེ་ལོ་བརྒྱད་ཅུའི་དོན་ཡིན། སྟོན་པའི་མཚན་འཆང་བའི་དགེ་སློང་དུ་གྱུར་ནས། བསྟན་པ་རྒྱས་པར་བྱས་ཏེ། ཞེས་པ་ནས། བརྒྱ་པའི་དུས་འདིར་འཛམ་བུའི་གླིང་དུ་འཚང་རྒྱ་བའི་མཛད་པ་བསྟན་པ་མི་འགལ་བ་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་སློབ་དཔོན་དེ་ཉིད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ཏེ་འདིར་ཟབ་མོ་སྟོང་པ་ཉིད་འཆད་པ་ལ། ཞེས་འདིའི་རྩ་བའི་གཞུང་གིས་སློབ་དཔོན་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་དགོངས་པ་གཙོ་བོར་བཀྲལ་ཞིང་། དེའི་གོལ་སའམ་མཐའ་དཔྱོད་པའི་ཡན་ལག་ཏུ་སེམས་ཙམ་པ་དང་རང་རྒྱུད་པའི་སློབ་དཔོན་དག་གི་ལྟ་བའི་བཞེད་པའང་གསུངས་སོ། །

དེ་ཁོ་ན་ཉིད་འཚོལ་རིགས་པའི་རྒྱུ་མཚན།

དེ་ཁོ་ན་ཉིད་འཚོལ་བར་རིགས་པའི་རྒྱུ་མཚན། ཟབ་མོ་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་མོས་པའི་ཕན་ཡོན། ཆོས་དེ་ཉན་པ་པོ་གང་ལ་བཤད་པའི་སྣོད། བཤད་པར་བྱ་བའི་ཆོས་དངོས་སོ། །དང་པོ་ནི། དེ་ཡང་འཁོར་བ་ལས་གྲོལ་བ་དོན་དུ་གཉེར་བའི་སྐྱེས་བུ་དག་གིས་ནི། བདག་མེད་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཇི་ལྟར་ཡིན་པ་ལེགས་པར་བཙལ་ནས། བདག་མེད་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་བསྒོམ་པ་ལ་གཙོ་བོར་འབད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། ཞེས་པ་ནས། དེ་ཡང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཁོ་ནར་མ་ཟད་ཀྱི། རྡོ་རྗེའི་ཐེག་པས་འགྲོ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང༌། ཐབས་མཁས་པའི་ཁྱད་པར་མཐའ་ཡས་པ་དག་གིས་ཟིན་པའི་སྒོ་ནས་བསྒོམ་པར་བྱ་བའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ནི། དབུ་མ་རིགས་པའི་ཚོགས་ཀྱིས་གཏན་ལ་ཕབ་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི་འདི་ལས་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པ་ཅིའང་མེད་པས་ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་གང་ཟག་མཆོག་དམན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བསྒོམ་བྱའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ནི་གཅིག་པུ་འདིར་ཟད་པ་ཡིན་ལ། ཞེས་རྒྱུད་སྡེ་འོག་མའི་སྐབས་ཀྱི་ལྷའི་རྣལ་འབྱོར་དང་འབྲེལ་ན་ཡང་ལྷག་མཐོང་སྒོམ་པ་ལ་དཔྱད་སྒོམ་ཁོ་ནར་གསུངས་ཤིང་། རྗེ་རིན་པོ་ཆེའི་ལྷག་མཐོང་ཆུང་ངུ་དང་། སྔགས་རིམ་ཆེན་མོར་གསལ་བར་གསུངས་པ་བཞིན་རྣལ་འབྱོར་བླ་མེད་ཀྱི་སྐབས་ནས་བསྒོམ་བྱའི་བློ་ཁྱད་པར་བ་གཉུག་མ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་བློ་དེ། སྔགས་ཀྱི་ཐབས་མཁས་ཀྱི་འཕྲུལ་ལས་ཡུལ་འཇལ་རུང་གི་རྣམ་པར་གསལ་བར་བསྐྱེད་པའི་སྒོ་ནས་སྟོང་ཉིད་སྒོམ་ཚུལ་གསུངས་ཡོད། འདི་དག་གི་སྐབས་དཔྱད་སྒོམ་བྱས་ན་རླུང་སེམས་ཚུར་འདུ་བ་ལྟ་ཞོག་ཕར་བྱེར་འགྲོ་སྟབས་རླུང་སེམས་འདུ་བ་ལ་གནོད་པའི་དགག་བྱར་འགྱུར་ཞིང་། བདེ་ཆེན་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་རགས་པའི་རླུང་སེམས་ཅི་ཙམ་ནང་དུ་འདུ་ཚབས་ཆེ་བ་དེའི་ཚོད་ཀྱིས་ཡུལ་རིག་པའི་གསལ་ངར་ཇེ་གསལ་ཇེ་གསལ་དུ་འགྲོ་བས། དེ་ལྟར་དཔྱད་སྒོམ་བྱས་ན་དགོས་པ་ལྷག་པོ་མེད་པར་མ་ཟད་སྐྱོན་ཡོད་པས་འཇོག་སྒོམ་འབའ་ཞིག་བྱ་དགོས་པར་གསུངས། རྒྱུ་མཚན་དེས་ན་གཞུང་འདིར་ཡང་། ཐབས་མཁས་པའི་ཁྱད་པར་མཐའ་ཡས་པ་དག་གིས་ཟིན་པའི་སྒོ་ནས་བསྒོམ་པར་བྱ་བའི་ཞེས་གསུངས་སོ། །སྒོམ་སྟངས་མི་འདྲ་བ་སྟེ་དཔྱད་སྒོམ་མ་བྱས་པར་འཇོག་སྒོམ་ཁོ་ནའི་སྟེང་ནས་ལྷག་མཐོང་བསྒོམ་པར་གསུངས། འོན་ཀྱང་། རྩ་བའི་བསྒོམ་བྱའི་ཡུལ་གྱི་འོད་གསལ་དེ་དབུ་མའི་གཞུང་ནས་གསུངས་པའི་མདོ་སྔགས་ཐུན་མོང་གི་ལྟ་བ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་བཀག་ཙམ་གྱི་སྟོང་ཉིད་ཁོ་ན་ལས་གཞན་དུ་མེད་པས། ལྟ་བྱེད་ཀྱི་ལྟ་བའི་ཆ་ནས་མདོ་སྔགས་གཉིས་ལ་ཁྱད་པར་ཡོད་ཀྱང་། བལྟ་བྱའི་ལྟ་བའི་ཆ་ནས་མདོ་སྔགས་གཉིས་ལ་ཁྱད་པར་ཡོད་པར་མི་འདོད་དོ། །

དེ་ཡང༌། དཔལ་གསང་བ་འདུས་པ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུད་དང༌། གྲུབ་ཆེན་གྱི་གཞུང་དུ་མས་བསྒྲུབ་ཏུ་ཡོད་མོད་ཀྱི་མངས་པར་འགྱུར་བ་དང་སྐབས་མ་ཡིན་པས་མ་སྤྲོས་སོ། །འོ་ན་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་རྒྱུད་ཀྱི་དགོངས་པ་ནི། རང་གི་ལྟ་བའི་འདོད་པ་མདོར་བསྟན་པ་ལས། ཕུང་པོ་རྣམ་དཔྱད་སྟོང་པ་ཉིད། །ཆུ་ཤིང་བཞིན་དུ་སྙིང་པོ་མེད། །ཅེས་གསུངས་པས། རིགས་པས་དཔྱད་པའི་སྟོང་ཉིད་སྙིང་པོ་མེད་པར་གསུངས་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ལུང་དེའི་དོན་ནི། ལུང་འདིའི་དོན་འགྲེལ་ཚུལ་མི་འདྲ་བ་གཉིས་ཡོད་པ་ལས་མཁས་གྲུབ་རྗེ་སོགས་ཀྱི་བཞེད་པ་ནི། རིགས་པས་དཔྱད་པའི་རྙེད་དོན་ལ་ཟེར་བ་མ་ཡིན་གྱི། ཕུང་པོ་རིགས་པས་དཔྱད་ནས་བདེན་མེད་དུ་གཏན་ལ་ཕབ་པ་མ་ཡིན་པར། ཕུང་པོ་རིགས་པས་དཔྱད་ནས་ཅང་མེད་དུ་བཟུང་བའི་ཆད་སྟོང་འགོག་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་འགྲེལ་ཆེན་དྲི་མེད་འོད་ལས། ཕུང་པོ་རྣམ་པར་དཔྱད་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ལས་རིང་དུ་བྱས། ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་རིགས་པས་དཔྱད་དེ་ཆ་ཤས་སོ་སོ་ནས་བསལ་བ་ན་ལམ་རིམ་ཆེན་མོར་གསུངས་པ་ལྟར། བུམ་པ་ལྟ་བུའི་ཁ་ཞབས་ལྟོ་བ་སོགས་རེ་རེ་ནས་བུམ་པར་བཞག་ཏུ་མེད་པས་མཐར་བུམ་པ་རྙེད་རྒྱུ་མེད་པ་ཙམ་ལ་རང་བཞིན་མེད་པར་གོ་བ་དང་། དེ་བཞིན་དཔྱོད་མཁན་ལའང་མཚུངས་པས་དཔྱད་བྱ་དཔྱོད་བྱེད་གཉིས་ཀར་དེ་ལྟར་དཔྱད་ན། མཐར་ཅང་མེད་སྟོང་ཆམ་གྱི་རྣམ་པ་ཤར་བ་ནི་སྟོང་ཉིད་རྙེད་པ་མ་ཡིན་ཞེས་པའི་དོན་ཡིན། འོ་ན་གང་ཞེ་ན། རྟེན་འབྱུང་གི་ངེས་པ་དྲང་དུ་ཡོད་པའི་གཞི་གཅིག་གི་སྟེང་དུ་བཙལ་ནས་དགག་བྱ་ཁེགས་པ་ཞིག་དགོས་པ་ལས། ཐ་སྙད་ཀྱི་ཕན་གནོད་དང་འབྲེལ་བའི་ཁྱད་གཞིའི་ངེས་པ་དྲང་དུ་མེད་པ་མཛུབ་མོ་འཛུགས་ས་འདི་ཡིན་འདི་མིན་གང་ཡང་མེད་པ་ཅང་མེད་ཀྱི་སྟོང་ཆམ་ཞིག་འཆར་བ་ནི་ལྟ་བ་རྙེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གུང་ཐང་རིན་པོ་ཆེའི་བསྟོད་པ་དོན་ལྡན་མར། ལ་ལ་དགག་བྱའི་མཚམས་ཀྱི་འབེན། །གཏད་མེད་ཕྱོགས་ཆར་གཅོད་པ་ཡིས། །སྟོང་པར་འཁྲུལ་ཡང་འཆར་སླ་ལ། །རྟེན་འབྲེལ་བཤིག་པ་སྨད་པའི་གནས། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་དང་། མཁས་གྲུབ་རིན་པོ་ཆེའི་གསུང་སྟངས་དེ་མདོ་སྔགས་ཐུན་མོང་གི་ལྟ་བའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། ཕུང་པོ་རྣམ་དཔྱད་ཀྱི་ཚུལ་དེ་ལྟ་བུའི་སྒོ་ནས་དཔྱད་པའི་མཐར་ཅང་མེད་སྟོང་སང་ཞིག་རྙེད་པ་དེ་ཙམ་ཞིག་སྟོང་ཉིད་ཀྱི་ལྟ་བ་མིན་ཞེས་མདོ་སྔགས་ཐུན་མོང་གི་ལྟ་བའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་གསུངས། ཡང་མཁས་གྲུབ་ནོར་བཟང་རྒྱ་མཚོའི་གསུང་ལྟར་ན། སྔགས་ལུགས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ལྟ་བའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཁྱད་གཞི་ཕུང་པོའི་སྟེང་དུ་རྣམ་བདུན་དང་གཅིག་དུ་བྲལ་གྱི་རིགས་པ་ལྟ་བུའི་སྟེང་ནས་དཔྱད་དེ། དགག་བྱ་བཀག་ཙམ་གྱི་སྟོང་སང་ངེས་པ་དེ་ཙམ་གྱིས་ཚོགས་གཉིས་ཅིག་ཅར་རྫོགས་ཐུབ་པ་མི་འོང་བ་དང་། སྔགས་ལུགས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་བདེ་ཆེན་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་ལྟ་བའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་གསུང་སྐབས། དེ་འདྲའི་སྟོང་ཉིད་ངེས་བྱེད་ཀྱི་བློ་དེ་ལ་གཟུགས་སྐུ་འགྲུབ་པའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ནུས་པ་ཚང་མེད། སྔགས་ཀྱི་བདེ་ཆེན་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཡུལ་ཅན་ཁྱད་པར་བ་དེས་སྟོང་ཉིད་ངེས་པ་ན། རྒྱུ་ཡི་ཐེག་པར་བཤད་པའི་སྟོང་པ་ཉིད། །འབྲས་བུའི་ཐབས་ཀྱིས་སྒྲུབ་པའི་བདེ་ཆེན་དང་། །མཉམ་སྦྱོར་ཆོས་ཕུང་བརྒྱད་ཁྲིའི་སྙིང་པོའི་བཅུད། །བློ་བཟང་རྒྱལ་བའི་བསྟན་པ་རྒྱས་གྱུར་ཅིག །ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར།
མདོ་ཕྱོགས་ནས་གསུངས་པའི་ཡུལ་སྟོང་པ་དེ་དང་། སྔགས་ལུགས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་དང་ཁྱད་པར་སྔགས་བླ་མེད་ཀྱི་སྐབས་ནས་གསུངས་པའི་ཡུལ་ཅན་བདེ་ཆེན་གཉིས་པོ་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་རོ་གཅིག་ཏུ་སྦྱོར་བའི་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་བདེ་སྟོང་དབྱེར་མེད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་གསུངས་པ་ན། དེ་འདྲའི་རྫོགས་རིམ་གྱི་རྟོགས་པ་མཐོན་པོ་བརྙེས་ནས་རྗེས་ཐོབ་ཀྱི་བྱ་བ་རྣམས་ཆེད་དུ་འགོག་ཚུལ་ཡང་གསུངས་ཡོད། མཉམ་གཞག་དེ་གའི་སྟེང་ནས་ཚོགས་གཉིས་ཅིག་ཅར་དུ་འགྲུབ་པའི་ནུས་པ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་པས། དེ་ལ་ལྟོས་ཏེ་བློ་རགས་པས་དཔྱད་ནས་སྟོང་པ་ཉིད་བསྒོམ་པ་སྙིང་པོ་མེད་ཅེས་པའི་སྦྱོར་ཚུལ་ཞིག་ཀྱང་ཡོད་འདུག །མཁས་གྲུབ་ནོར་བཟང་རྒྱ་མཚོའི་དུས་འཁོར་སྤྱི་དོན་ནང་ཕལ་ཆེར་དེ་འདྲ་ཞིག་བཀྲལ་འདུག་སྙམ།

གཞན་དུ་ན། གཅིག་དང་དུ་བྲལ་གྱི་རྟགས་དང་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་གི་དཔེས། རྣམ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་རང་བཞིན་མེད་པར་དཔྱད་པའི་སྒོ་ནས་དབུ་མ་པས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རིག་པར། ཞེས་པ་ནས། འོ་ན་རྒྱུད་དེ་ལས། སྟོང་པ་ཉིད་དམིགས་བཅས་སུ་བཤད་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། བཤད་མོད་ཀྱི། དེ་ནི་དགག་བྱ་རྡུལ་ཕྲ་རབ་བསགས་པའི་བེམ་པོས་སྟོང་པ་ལ་སྟོང་པ་ཉིད། ཅེས་ཐ་སྙད་མཛད་པ། ཞེས་དགག་བྱ་བེམ་པོས་སྟོང་པ་ལ་སྟོང་ཉིད་ཀྱི་ཐ་སྙད་མཛད་ཅིང་། སྤྱིར་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་པའི་ཚིག་ཙམ་ནི་མུ་སྟེགས་པའི་གཞུང་དང་། ཡེ་ཤུའི་ཆོས་གཞུང་དུའང་ཚིག་དེ་འདྲ་ཡོད་ཚོད་འདུག །གང་ལྟར་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་པའི་ཚིག་ཙམ་བྱུང་བ་འདྲ་ནའང་དོན་མི་འདྲའོ། །
འོ་ན་དུས་འཁོར་གྱི་སྐབས་སུ་སྟོང་པ་ཉིད་དམིགས་བཅས་སུ་གསུངས་པ་ཅི་ཞེ་ན།
དེ་འདྲའི་སྟོང་པ་ཉིད་ནི་མདོ་སྔགས་ཐུན་མོང་གི་དབང་དུ་བྱས་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ལ། དེ་ནི་དུས་འཁོར་གྱི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་སྟོང་གཟུགས་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་སྟེ་བེམ་པོས་སྟོང་པའི་གཟུགས་ལ་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་བརྗོད་ཅིང་། དེ་དམིགས་མེད་སྟོང་པ་ཉིད་ལས་ཟུར་དུ་དབྱེ་བའི་དོན་དུ་དམིགས་བཅས་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་ཐ་སྙད་སྦྱར་བ་ཡིན་ཞེས་པའོ། །

རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པའི་གཟུགས་ཀུན་རྫོབ་པ་སྟེ། དགག་བྱ་བདེན་གྲུབ་བཀག་པའི་ཆ་ནས་བཞག་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ལ། དེ་ལྟ་བུའི་གཟུགས་ལས་སྐྱེས་པའི་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་ཡེ་ཤེས་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་བདེ་བ་དམིགས་མེད་དུ་ལན་གཅིག་མ་ཡིན་པར་བཤད་དོ། །ཞེས་བདེ་བ་དེ་ལ་དམིགས་མེད་སྦྱར་ཏེ། བདེ་བ་དམིགས་པ་མེད་པའི་ཡུལ་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་ཆུ་ལ་ཆུ་བཞག་པ་བཞིན་དུ་རོ་གཅིག་ཏུ་ཞུགས་པའམ་གང་ལྟར་དེས་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་དམིགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་དམིགས་མེད་ཀྱི་སྒྲས་བསྟན་པ་སྟེ་དམིགས་མེད་དུ་ལན་གཅིག་མ་ཡིན་པར་བཤད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན།

འདི་དག་ལ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཆེས་མང་དུ་ཡོད་མོད་ཀྱི། ཐུན་མོང་དུ་བསྙད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང༌། སྐབས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདིར་མ་བརྗོད་ལ། འོན་ཀྱང༌། ཚུལ་འདི་ལྟ་བུའི་ལོག་པའི་ལམ་ལ་འཆེལ་ནས། ཟབ་མོ་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་མོས་པའི་གེགས་ཆེར་བྱས་ཏེ། རང་གཞན་ཐམས་ཅད་ཕུང་བར་བྱེད་པ་ཆེས་མང་དུ་མཐོང་བས་སྒོ་ཙམ་ཞིག་སྨོས་པ་ཡིན་ནོ། །བདག་གིས་ཇི་སྙེད་སོགས་གསུངས་ནས་བཀའ་ཆོས་ཉིན་དང་པོ་གྲོལ།

བཀའ་ཆོས་ཉིན་གཉིས་པ།

གང་གིས་ཐུགས་བརྩེ་ཉེར་བཟུང་ནས། །ལྟ་བ་ཐམས་ཅད་སྤང་བའི་ཕྱིར། །དམ་པའི་ཆོས་ནི་སྟོན་མཛད་པ། །གཽ་ཏམ་དེ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །

བསླབ་པ་གསུམ་ལྡན་ངུར་སྨྲིག་འཛིན་པ་ཡི། །འདུས་པའི་ཚོགས་ཀྱིས་གནས་འདིར་ཡོངས་གང་ཞིང་། །རྟག་ཏུ་བཤད་སྒྲུབ་བྱ་བས་སྲིད་མཐའི་བར། །ཐུབ་བསྟན་ཕྱོགས་བཅུར་རྒྱས་པའི་བཀྲ་ཤིས་ཤོག །ཅེས་རྒྱུན་དུ་སྨོན་ལམ་འདེབས་ཀྱི་ཡོད་པ་བཞིན་རང་ཅག་གིས་མི་འདོད་པའི་སྡུག་བསྔལ་ཉུང་དུ་འགྲོ་བ་དང་། འདོད་པའི་བདེ་སྐྱིད་གོང་ནས་གོང་དུ་འཕེལ་བ་ལ་སྡིག་སྤོང་དགེ་སྒྲུབ་ཀྱི་བླང་དོར་ལ་དཔྱད་དེ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་སྡིག་པ་ཇེ་ཉུང་དུ་གཏོང་གང་ཐུབ་ཀྱིས་མཐར་སྤོང་ཐུབ་པ་ཞིག་དང་། དེ་བཞིན་དུ་གཏན་གྱི་བདེ་བའི་རྒྱུ་བསླབ་པ་གསུམ་གྱི་ལམ་ཉམས་སུ་བླངས་ཏེ། གཏན་དུ་བདེ་བ་ཞིག་ཡོང་བ་ལ་བླང་དོར་གྱི་གནས་ཚུལ་བཞིན་དུ་སྟོན་པའི་སྟོན་པ་དེས་ཇི་ལྟར་བསྟན་པའི་ལམ་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་བསླབས་ན། ད་གཟོད་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་མ་ནོར་བ་ཞིག་ངོ་འཕྲོད་རྒྱུ་ཡོད་པར་མ་ཟད། དེའི་གཉེན་པོ་མ་ནོར་བ་ཞིག་རྒྱུད་ལ་སྐྱེས་ཏེ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྩ་བ་དྲུངས་ནས་འབྱིན་ཐུབ་པ་འབྱུང་། སྤྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་གནས་དང་མི་གནས། རྒྱས་དང་མི་རྒྱས་ཞེས་པ་དགེ་འདུན་གྱི་སྡེ་ལ་རག་ལས་པར་གསུངས་ཤིང་། དགེ་འདུན་གྱི་སྡེ་ཞེས་པའང་ལྷ་ཁང་དང་གཙུག་ལག་ཁང་མཆོར་པོ་དང་། མཆོད་རྫས་མཆོར་པོ་ཡོད་པ་སོགས་ནི་ཡན་ལག་ཙམ་ཡིན་སྲིད་ཀྱང་གཙོ་བོ་སྒེར་ལ་མཚོན་ནའང་རང་ཁྱིམ་དུ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྟེན་སོགས་མཆོད་རྫས་འཛོམས་པོ་དང་། བཟང་པོ་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་ཆོས་པ་དང་ཆོས་སྒྲུབ་པའི་ཁོངས་སུ་འགྲོ་མིན་ཐེ་ཚོམ་གྱི་གནས་རེད། འཇིག་རྟེན་ཆོས་བརྒྱད་དང་འདྲེས་པའམ་རྒྱུ་ཅ་ལག་གི་འདུ་ཤེས་ཙམ་ལས་མེད་ན་ཕན་ཡོན་གང་ཡང་མེད་པར་མ་ཟད་སྡིག་པ་གསོག་པའི་རྒྱུ་ལས་མེད། དེ་ལྟར་ཕྱི་སྣོད་ཀྱི་བཀོད་པའི་གཙུག་ལག་ཁང་སོགས་མཆོར་པོ་དང་མཛེས་པོ་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་མི་ཆོག་པར། ནང་བཅུད་ཀྱི་དགེ་འདུན་གྱི་སྡེ་བསླབ་པ་གསུམ་དང་ལྡན་ཞིང་། ངུར་སྨྲིག་གི་རྒྱལ་མཚན་འཛིན་པ་ཞིག་དགོས་པས། བསླབ་པ་གསུམ་ལྡན་ངུར་སྨྲིག་འཛིན་པ་ཡི། །ཞེས་གསུངས།

དེ་ནས་སྤྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ལ་ཁྱིམ་ནས་ཁྱིམ་མེད་པར་རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་དགེ་བསྙེན་ཕ་མ་གཉིས། དགེ་སློང་ཕ་མ་གཉིས་ཏེ་འཁོར་རྣམ་པ་བཞི་རྒྱུ་སར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ཡོད་པ་དང་ཡུལ་དབུས་སུ་གསུངས། གང་ལྟར་འདུལ་བའི་ཕྱག་ལེན་གང་དུ་ཡོད་པ་དེར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ཡོད་པར་གསུངས། ཡང་སྒོས། རྣལ་འབྱོར་རབ་བྱུང་ཚོགས་ཀྱིས་ཡོངས་གང་བས། །ཐུབ་བསྟན་ཕྱོགས་བཅུར་རྒྱས་པའི་བཀྲ་ཤིས་ཤོག །ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར་ངུར་སྨྲིག་གི་རྒྱལ་མཚན་འཆང་བའི་དགེ་འདུན་གྱི་སྡེས་ཕྱུག་ཐུབ་པ་དང་། དེ་ཡང་བསླབ་པ་གསུམ་ལྡན་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་བཤད་སྒྲུབ་གཉིས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་འཛིན་སྐྱོང་སྤེལ་གསུམ་བྱེད་ཐུབ་པའི་དགེ་འདུན་གྱི་སྡེ་རྒྱས་དགོས། སྔོན་གྱི་མཁན་སློབ་ཆོས་གསུམ་ནས་བཟུང་། བདེན་ཚིག་གྲུབ་པའི་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་དེ་དག་གི་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ཐུགས་བསྐྱེད་བཟང་པོ་ལས་བོད་གངས་ཅན་གྱི་ལྗོངས་སུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་རིམ་གྱིས་དར་ཏེ། རྒྱ་གར་འཕགས་པའི་ཡུལ་དུ་དར་བ་དང་གཉིས་སུ་མ་མཆིས་པའམ། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ལག་ཏུ་བླང་བདེ་བ་དང་རྒྱ་གར་འཕགས་པའི་ཡུལ་དུ་བྱུང་བའི་ཆོས་ཚུལ་ལས་ཀྱང་ཁ་གསལ་བ་སོགས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དར་སྤེལ་བྱུང་ཡོད། དེ་ལྟ་ནའང་བསྟན་པ་ལ་དར་རྒུད་ཕྱི་ནང་གི་འགལ་རྐྱེན་སྣ་ཚོགས་ནས་ཕྲད་ཡོད་ཀྱང་། ད་ལྟའི་བར་ཉམས་པ་མེད་པར་རྩ་བ་ལྟ་བུ་བཟུང་ནས་གནས་ཐུབ་པ་བྱུང་ཡོད། བྱེ་བྲག་ཏུ་འཇམ་མགོན་བླ་མ་ཙོང་ཁ་པ་ཆེན་པོས་སྟོན་པ་བཀའ་དྲིན་ཅན་གྱི་དྲུང་དུ་ཐུགས་བསྐྱེད་དེ། ཐུགས་སྨོན་མཚམས་སྦྱོར་ཇི་ལྟར་གནང་བ་བཞིན་བསྟན་པར་དག་ཐེར་ལེགས་པར་མཛད་ཅིང་། རི་བོ་དགེ་ལྡན་པའམ་བཀའ་གདམས་གསར་མ་སྟེ། ཇོ་བོ་ཡབ་སྲས་ཀྱི་མན་ངག་བཞིན་གསུང་རབ་ཐམས་ཅད་གདམས་ངག་ཏུ་ཁྱེར་བའི་ཉམས་བཞེས་དང་།

དེ་ཡང་ལམ་གྱི་རིམ་པ་མ་འཆོལ་བ་དང་། མཐོ་སྙེག་དང་འུད་སྒྲོག་ལྟ་བུས་གཡམ་རྒྱུག་གི་རྗེས་སུ་མ་སོང་བར་ལམ་ལ་རིམ་པ་བཞིན་དུ་སློབ་པའི་ཕྱག་སྲོལ་ཡོད་པ་བཞིན་ཇོ་བོ་བཀའ་གདམས་པའི་ལྷ་ཆོས་བདུན་ལྡན་རྩ་བར་བཞག་སྟེ། བདེ་གསང་འཇིགས་གསུམ་གྱིས་མཚོན་ཁུངས་ཐུབ་ཀྱི་གཞུང་ནས་གསུངས་པའི་རྒྱུད་སྡེའི་ཉམས་བཞེས་དེ་དག་ཁ་སྣོན་མཛད་པ་ལ། བཀའ་གདམས་གསར་མའམ་འཇམ་མགོན་བླ་མ་ཙོང་ཁ་པ་ཆེན་པོའི་བཞེད་གཞུང་དྲི་མ་མེད་པའི་སྲོལ་འཛིན་པའི་རི་བོ་དགེ་ལྡན་པ་ཞེས་བརྗོད། དེ་འདྲའི་བསྟན་པ་འཛིན་སྐྱོང་སྤེལ་གསུམ་གནང་མཁན་གྱི་གཙོ་བོ་དབུས་གཙང་དུ་གདན་ས་གསུམ་དང་བཀྲ་ཤིས་ལྷུན་པོ། དེ་བཞིན་མདོ་སྟོད་སྨད་རྣམས་སུ་དགོན་པ་མང་པོ་ཡོད་པ་དེ་དག་གིས་མི་ཐོག་མང་པོར་བཤད་སྒྲུབ་གཉིས་ཀྱི་སྒོ་ནས་རྒྱལ་བའི་ལུང་རྟོགས་ཀྱི་བསྟན་པ་འཛིན་སྐྱོང་སྤེལ་གསུམ་ཟམ་མ་ཆད་པར་གནང་ཡོད་པར་མ་ཟད། ད་ལྟ་དུས་ཚོད་ཉག་ཕྲ་བ་སྟེ་ཕལ་ཆེར་བོད་གངས་ཅན་གྱི་ལྗོངས་སུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ལྟ་ཅི། མི་རིགས་རིག་གཞུང་དང་བཅས་པ་ཆག་འཇིག་གི་མཚམས་སུ་སླེབས་པའི་དུས་འདིར། ཕྱི་ནང་གི་རྐྱེན་མང་པོ་ཞིག་འཛོམས་པའི་འོག་ནས་ཆོས་འཆད་ཉན་བཤད་བྱས་ཏེ། བཤད་སྒྲུབ་གཉིས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ལུང་རྟོགས་ཀྱི་བསྟན་པ་འཛིན་སྐྱོང་སྤེལ་གསུམ་བྱེད་རྒྱུ་ནི། ང་ཚོའི་མི་ཐོག་འདིར་རང་རང་ལ་ཁུར་དུ་འཁྲི་བ་དེ་འགྱོད་པ་མེད་པར་བསྒྲུབས་ནས། མ་འོངས་པའི་མི་ཐོག་ཅི་འདྲ་ཡོང་མིན་བཤད་དཀའ་ནའང་རེ་བ་བཟང་ས་ནས་རྒྱག་དགོས།

སྤྱིར་བསྟན་པ་མུ་མཐུད་ནས་གནས་ཐུབ་པའི་རེ་བ་ཡོད་པ་ཞིག་རེད། གང་ལྟར་མ་འོངས་པར་བསྟན་པ་ཡུན་རིང་གནས་མིན་ལ་མ་བལྟོས་པར་རང་ཅག་གི་མི་རབས་འདིའི་སྐབས་འགྱོད་པ་མེད་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས་པ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད། སྟོན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་སྙིང་ཁོང་རུས་པའི་གཏིང་ནས་སྐྱབས་སུ་མཆི་བ་དང་། ང་ཚོའི་ཕ་མའམ། སློབ་དཔོན་ནམ། དགེ་རྒན་ནམ། མདོར་ན། སྐྱབས་བཅོལ་ས་ཁོང་ཡིན་པས། ཁོང་ལ་ཡིད་ཆེས་དང་། ཤེས་ནས་དད་པ་ཐོབ་པར་བྱས་ཏེ་བསྟན་པ་བཤད་སྒྲུབ་གཉིས་ཀྱི་སྒོ་ནས་འཛིན་སྐྱོང་སྤེལ་གསུམ་བྱེད་པ་ང་ཚོའི་ཁུར་དུ་བབ་ཡོད་པ་ལས་གཞན་སུས་བྱེད། དེ་ཡང་སློབ་གཉེར་དང་འབྲེལ་བའི་ཐོག་ནས་ལམ་བསླབ་པ་གསུམ་གྱིས་རྒྱུད་ལེགས་པར་ཕྱུག་པ་ཞིག་དགོས་པས་གདན་ས་ཁག་ཏུ་སློབ་གཉེར་བྱེད་རྒྱུ་ནི་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། བཙན་བྱོལ་དུ་ཐོག་མར་འབྱོར་ཏེ་སྦག་སར་སླེབས་པ་ནས་ཨུ་ཚུགས་བྱས་ཏེ། བསྟན་པ་འཆད་ཉན་གྱིས་འཛིན་སྐྱོང་བྱེད་མཁན་གྱི་གདན་ས་ཁག་དེ་དག་གི་རྩ་རྐང་མ་སྟོངས་པར་འཛིན་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡོང་བར་འབད་བརྩོན་བྱས་ཤིང་། ད་ཆ་གཙོ་བོ་དགེ་འདུན་འབྲེལ་ཡོད་ཚང་མས་སྐུ་ངལ་བསྐྱོན་ཏེ་ཧུར་ཐག་གནང་བའི་ལག་རྗེས་ལས་གཞི་ཚུགས་ཐུབ་པ་བྱུང་ཡོད། མུ་མཐུད་སློབ་གཉེར་གནང་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེ། ཡང་བོད་གངས་ཅན་གྱི་ལྗོངས་སུ་ཡུལ་ལུང་རེ་གཉིས་ཡག་པོ་ཡོད་ཤས་ཆེ། དེ་མ་གཏོགས་གཞན་བོད་ཀྱི་ས་དགེ་བཀའ་རྙིང་རིས་སུ་མ་ཆད་པའི་དགོན་ཁག་ཕལ་མོ་ཆེ། ཧ་ཅང་དཀའ་ཁག་གི་ངང་དུ་གནས་ཡོད་པ་ཚང་མས་མཁྱེན་གསལ་རེད། ཚང་མས་ཧུར་ཐག་གནང་སྟེ་གནས་ཚུལ་ཁག་པོ་དེའི་འོག་ཏུ་གང་འཚམ་ཡག་པོ་བྱུང་བ་རེད། ད་དུང་ཡིན་ནའང་ཚང་མས་ཧུར་སྐྱེད་གནང་རོགས་ཞེས་ཞུ་བཞིན་ཡོད།

ལྷག་དོན་གཞོན་སྐྱེས་སློབ་གཉེར་བྱེད་མཁན་དང་དེའི་ནང་ནས་བླ་མ་སྤྲུལ་སྐུའི་མཚན་ཐོགས་པ་དག་གིས་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས་པ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ང་ཚོའི་མི་ཐོག་རིམ་གྱིས་བརྗེ་བཞིན་ཡོད་པས་མང་ཆེ་བ་ང་དགུའི་དུས་ལོག་བྱུང་ནས་རྒྱ་གར་དུ་ཡོང་སྐབས་མི་རབས་དར་མའི་རིགས་མང་པོ་ཞིག་ད་ཆ་མི་ཐོག་དེའི་མཇུག་ག་ལེར་སྡོག་བཞིན་ཡོད། དཔེར་ན། གདན་སའི་མཁན་ལས་ཟུར་གྱི་ནང་ནས་རྒན་ཉི་མ་རྒྱལ་མཚན་དང་། རྒན་པདྨ་རྒྱལ་མཚན། རྒན་བློ་བཟང་དབང་ཕྱུག་སོགས་ད་ཆ་དྲན་པའི་ཡུལ་ཙམ་ལས་མེད། ང་ལ་མཚོན་ན་ང་དགུའི་ལོར་རྒྱ་གར་དུ་འབྱོར་སྐབས་ལོ་ན་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་རེད། ད་ཆ་ལོ་དྲུག་ཅུ་ལས་ཡོལ་ཏེ་རྒས་ཤིང་འཁོགས་པས་ཟིན་ཚར་བས་གཞོན་དུ་གཏོང་ཐབས་ནི་ཅི་ལ་ཡོད། གཞོན་སྐྱེས་རྣམས་ཀྱིས་དམིགས་བསལ་ཁུར་ཡོད་པ་ངོས་འཛིན་ཐུབ་པའི་ཐོག་ནས་འབད་བརྩོན་གནང་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། བསྟན་པ་འཛིན་སྐྱོང་སྤེལ་གསུམ་བྱེད་པར་རང་ལ་ལུང་རྟོགས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ཞིག་མེད་ན་འཛིན་སྐྱོང་སྤེལ་གསུམ་བྱེད་མི་ཐུབ་ཅིང་། དེ་ཡང་ལོ་ནས་ལོ་བསྟུད་དེ་འབད་བརྩོན་དང་གོམས་འདྲིས་དགོས་པ་ལས། བདུན་ཕྲག་རེ་གཉིས་ཀྱི་ནང་མཁས་པ་དང་ཤེས་རྒྱུད་དུལ་པོ་ཡོང་ཐབས་ཤིག་མེད་པས། གཞོན་སྐྱེས་རྣམས་ཀྱིས་འབྱུང་འགྱུར་ལོ་བཅུ་དང་བཅོ་ལྔའི་ནང་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་ནས་ཡག་པོ་བྱེད་བསམ་པ་ཞིག་དང་། ལོ་སུམ་ཅུ་དང་བཞི་བཅུའི་རྗེས་མི་ཐོག་རྒན་པ་རྫོགས་འགྲོ་བའི་མཚམས་སུ་འགན་རྐང་ལེན་བྱེད་ཐུབ་པའི་རྒྱུ་ཆ་ད་ལྟ་ནས་བསྒྲུབ་དགོས་པས་ཚང་མས་ཐུགས་ཁུར་བསྐྱེད་དེ་འབད་པ་གནང་རོགས་ཞེས་ཞུ་བཞིན་ཡོད། ང་ཚོས་རྟག་པར་བོད་ཀྱི་ཐུན་མིན་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་མི་ཉམས་གོང་འཕེལ་དང་ཉམས་པ་སླར་གསོ་བྱེད་དགོས་ཞེས་འཆད་བཞིན་ཡོད། དེ་དག་གི་རྩ་བ་ནང་པའི་ཆོས་ལ་ཐུག་ཡོད། སྤྱིར་ནང་པའི་ཆོས་བྱེད་མཁན་མང་པོ་ཡོད་མོད། ནང་པའི་ཆོས་ངོ་མའི་དོན་གྱི་གནད་མཐའ་དག་ཁོང་དུ་ཆུད་དེ་ཉམས་སུ་ལེན་མཁན་ནི་རྒྱུ་མ་ཕུ་འདེད་ལྟ་བུས་བཙལ་ན། གདན་ས་གསུམ་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་རིས་མེད་ཀྱི་བཤད་གྲྭ་དེ་དག་རྩ་བ་ལྟ་བུར་གྱུར་ཡོད། འོན་ཀྱང་། བཤད་གྲྭ་དེ་དག་གི་ནང་སྤྱིར་ཉམ་ཆུང་གི་ཕྲུ་གུ་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་མང་ཞིང་། ཁྱིམ་ཚང་འབྱོར་བ་ཕྲན་བུ་ཡོད་པ་དག་གིས་བུ་ཕྲུག་ལ་དེང་དུས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་སློབ་པར་ཉམས་འུར་བ་དང་། དེ་ཡང་ཨིན་ཡིག་སློབ་གྲྭར་འགྲོ་རྒྱུར་མངོན་པར་བསྟོད་དེ་དེར་ནན་གྱིས་ཨེ་ཚུད་མི་ཚུད་ལྟ་བཞིན་པ་འདི་རེད། རང་ཅག་ཚང་མས་བོད་ཀྱི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་པར་འཆད་བཞིན་ཡོད་ནའང་། དོན་ངོ་མར་བོད་ཀྱི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་རྨང་ནས་འཛིན་མཁན་གྱི་ནང་དུ་ཉམ་ཆུང་གི་ཕྲུ་གུ་དེ་དག་སླེབ་བཞིན་ཡོད།

བར་སྐབས་སུ་བོད་ནས་གསར་དུ་འབྱོར་བ་དག་གིས་ཧུར་ཐག་གནང་སོང་ཚང་མ་ཡག་པོ་རེད། ཁྱེད་ཚོ་ནི་རྩ་ཆེན་པོ་དང་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། དེས་ན་ཚང་མས་སྔར་བཞིན་སློབ་གཉེར་གྱི་ཐོག་ལ་ཧུར་ཐག་གནང་རྒྱུ་དང་། དགེ་རྒན་རྣམ་པ་ཡིན་ནའང་རང་བཞིན་གྱིས་འབྱུང་བ་རྒུད་དེ་ན་ཚོད་ཀྱིས་གདུང་བཞིན་ཡོད་ཀྱང་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་གནང་བ་བཞིན་རྗེས་སུ་ཡི་རང་དང་བཀའ་དྲིན་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། དེ་ལྟ་བུའི་ཚུལ་གྱིས་རྟག་ཏུ་བཤད་སྒྲུབ་བྱ་བས་སྲིད་མཐའི་བར། །ཐུབ་བསྟན་ཕྱོགས་བཅུར་རྒྱས་པའི་བཀྲ་ཤིས་ཤོག །ཅེས་བཤད་པ་དང་སྒྲུབ་པས་དུས་འདའ་བ་ཞིག་དགོས་པར་གསུངས། དེ་འདྲ་བའི་བསྟན་པའི་ཞབས་འདེགས་ཀྱི་ཆ་ཤས་ཤིག་བསྒྲུབ་པར་དམིགས་ནས་དེ་རིང་འདིར་སྟོང་ཐུན་སྐལ་བཟང་མིག་འབྱེད་ཀྱི་བཤད་ལུང་གི་རྒྱུན་ཙམ་ཞིག་འབུལ་བ་སྐབས་སུ་བབས་པ་ཡིན་པས། དེ་ཡང་ཆོས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཡིན་པས་མི་ཆོག་གི་གང་ཟག་ཐེག་པ་ཆེན་པོར་ཚུད་པ་ཞིག་གལ་ཆེའོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རང་ཅག་ཚང་མས་བསམ་པ་སེམས་བསྐྱེད་ཡག་པོ་ཞིག་གསལ་བཏབ་སྟེ། ཆོས་འབྲེལ་བྱས་པ་དེ་ནམ་མཁའི་མཐས་གཏུགས་པའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རྣམ་མཁྱེན་རྒྱལ་བའི་གོ་འཕང་འཐོབ་པའི་དོན་དུ་ཆོས་འདི་ཉན་བཤད་མཛད་རྒྱུ་ཡིན་བསམ་པའི་ཐོག་ནས་གསན་པར་ཞུ།

གཉིས་པ་ནི། ཟབ་མོ་སྟོང༌པ་ཉིད་སྟོན་པའི་གསུང་རབ་དང༌། ཞེས་པ་ནས།
བདག་ཉིད་ཀྱི་བསོད་ནམས་ཆེན་པོ་ཉམས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། །

གསུམ་པ་ནི། ཟབ་མོའི་དོན་དེ་ཡང་སྔོན་ལན་གཅིག་མ་ཡིན་པར་རྒྱུད་ལ་སྟོང་པ་ཉིད་རྟོགས་པའི་ས་བོན་བཞག་པ་རྣམས་ཉིད་ལ་བསྟན་པར་བྱའི། ཞེས་པ་ནས། རེས་འགའ་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་མ་གྲུབ་པའི་སྟོང་པའི་དོན་ནི་ཞེས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ལྟ་བར་མོས་པ་སྐད་བྱས་ཀྱང་རང་གི་བློར་མ་ཆུད་ནས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་གོ་བ་གནད་དུ་མ་སོང་བར་ཆོས་འདི་རྣམས་མེད་པའི་དོན་ནོ་སྙམ་དུ་བཟུང་ནས། རྒྱུ་འབྲས་ལ་སྐུར་བ་འདེབས་པའི་ལོག་ལྟ་དང་པོར་སྐྱེས་ནས། དེ་ནས་མི་གཏོང་བར་གོང་ནས་གོང་དུ་འཕེལ་བར་བྱེད་ཅིང༌། དེའི་འབྲས་བུ་མནར་མེད་པའི་དམྱལ་བ་དག་ཏུ་ལྟུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་མེད་པར་ལྟ་བ་དང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པར་ལྟ་བ་ལ་ནི་ཚིག་གི་བརྗོད་པ་ཙམ་ཐ་དད་པར་ཟད་ཀྱི། ཞེས་བླ་མ་རྟོགས་ལྡན་རེ་གཉིས་ཀྱིས་ཐད་ཀའི་གདུལ་བྱའི་བློ་ངོར་འཆར་ཚུལ་དང་བསྟུན་ནས་ཚིག་གསུངས་པ་ཞིག་དང་། སྨྲ་བ་པོ་རང་དབང་བྱེད་པ་མིན་གསུངས་པ་བཞིན་གང་ལྟར་བརྗོད་འདོད་ཀྱི་བསམ་པའི་བློ་རྩེ་གཏད་ས་དང་། ཕ་རོལ་པོ་ཉན་མཁན་གྱི་བློའི་གནས་སྟངས་ཀྱི་དབང་ལས་གོ་དོན་ངོ་མ་ལེན་ཐུབ་པའི་སྐབས་ཀྱང་ཡོད་སྲིད་དེ། དཔེར་ན། ལྕང་སྐྱའི་ལྟ་མགུར་ཨ་མ་ངོས་འཛིན་ལས། ཡོད་མེད་སྤྲོས་བྲལ་དེ་ཁས་བླངས་ཆོག་པས། །རྟོག་གེ་མགོ་མཁྲེགས་རྣམས་ཚབ་ཚུབ་མ་བྱེད། །ཅེས་གསུངས་པ་བཞིན་ཡོང་ཆོག་པ་ཞིག་རེད། གཞན་དུ་ན་སྤྱིར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པར་ལྟ་བ་ཞེས་པ་དོན་ལ་མེད་པར་ལྟ་བ་ཞེས་པ་དང་གཅིག་མཚུངས་ཡིན་ཀྱང་ཚིག་གིས་བརྗོད་ཚུལ་མི་འདྲ་བ་ཐ་དད་པ་ཙམ་དུ་ཟད་ཀྱི་དོན་གྱི་འབབ་སོ་གཅིག་ཉིད་ལས་མེད། བློའི་འཛིན་ཚུལ་ལ་ནི་ཡུལ་གྱི་སྤྱི་འཆར་ཚུལ་ཁྱད་པར་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དེ། ང་མེད་པར་ལྟ་བ་དང་ལོག་ལྟ་ཅན་མིན། ངས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པར་ལྟ་གིན་ཡོད་ཟེར་ན་དོན་གྱི་འབབ་སོ་གཅིག་ཡིན་ཞེས་པའི་དོན་ཡིན།

གཉི་ག་ལ་ཡང་ཡོད་པ་བཀག་པ་ཙམ་ཞིག་འཆར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་པ་ནས། དེ་ཡང་འཇུག་པ་ལས། སོ་སོ་སྐྱེ་བོའི་དུས་ནའང་སྟོང་པ་ཉིད་ཐོས་ནས། །ནང་དུ་རབ་ཏུ་དགའ་བ་ཡང་དང་ཡང་དུ་འབྱུང༌། །རབ་ཏུ་དགའ་བ་ལས་བྱུང་མཆི་མས་མིག་བརླན་ཞིང༌། །ལུས་ཀྱི་བ་སྤུ་ལྡང་བར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ། །དེ་ལ་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་བློ་ཡི་ས་བོན་ཡོད། །ཅེས་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་སྔོན་ནས་མོས་པ་ཡོད་པའི་བག་ཆགས་སད་དེ། ཚེ་འདི་ལ་ཟབ་མོ་རྟེན་འབྱུང་གི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་གཏམ་ཐོས་པའི་ཚེ། སེམས་ལ་རང་བཞིན་གྱིས་དགའ་སྣང་དང་ལུས་ཀྱི་བ་སྤུ་ལྡང་བ་ཡོད་ན། དེ་ལ་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གོ་འཕང་འཐོབ་པར་བྱེད་པ་ལ་གེགས་བྱེད་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་མཐའ་དག་གི་གཉེན་པོ་ཟབ་མོ་སྟོང་པ་ཉིད་རྟོགས་པའི་བག་ཆགས་བརྟན་པོ་ཡོད་ཅེས་པའོ། །

དེ་ཉིད་ཉེ་བར་བསྟན་པའི་སྣོད་ནི་དེ་ཡིན་ཏེ། །དེ་ལ་དམ་པའི་དོན་གྱི་བདེན་པ་བསྟན་པར་བྱ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། །དེ་ཡང་སྟོང་པ་ཉིད་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་བཤད་པ་ཐོས་པ་དང༌། དེའི་དོན་གོ་བ་དང༌། གོ་བ་ལ་བརྟེན་ནས་ངོ་མཚར་བའི་བསམ་པས་དྲངས་པའི་མཆི་མ་གཡོ་བ་སོགས་རྟགས་མི་འཁྲུལ་བ་ཡིན་གྱི། ལོག་ཆོས་ལ་མོས་པ་ལྟར་སྣང་སྐྱེས་པའི་བླུན་པོའི་མཆི་མ་འཁྲུག་པ་ལ་ཡིད་བརྟན་མེད་དོ། །ཞེས་དད་པ་ནི་བག་རེ་ཡོད་ཀྱང་ལེགས་ཉེས་འབྱེད་པའི་རྣམ་དཔྱོད་མེད་པའི་མི་ལ་ངོ་མཚར་ཆེ་བའི་ཚིག་རེ་ཐོས་ཚེ་མིག་ནས་མཆི་མ་འཁྲུག་པ་འོང་ཡང་། བདེན་བཞི་བདེན་གཉིས་སོགས་ཀྱི་གནས་ལུགས་རྒྱུ་མཚན་མཐོང་བ་ལ་བརྟེན་ནས་ཆོས་ལ་དད་པ་ཐོབ། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་སྙིང་ནས་མོས་པ་ཐོབ་པའི་སྐྱབས་འགྲོ་ཞིག་དགོས་པ་ལས། ཁས་ལེན་དང་ཚིག་གི་ཟེར་ཟློས་ཙམ་ལས། རང་ལ་དེའི་རྒྱུ་མཚན་འདིའོ་ཞེས་མཛུབ་མོ་འཛུགས་རྒྱུ་མེད་པར། སངས་རྒྱས་ལ་སྐྱབས་སུ་མཆིའོ། །ཞེས་སྐྱབས་འགྲོའི་ཚིག་ཉིན་མཚན་བར་མེད་དུ་བརྗོད་ཅིང་མིག་ནས་མཆི་མ་ཆར་བཞིན་དུ་བབས་ཏེ་གསོལ་བ་བཏབ་ཀྱང་། གང་ཟག་དེ་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་སྐྱབས་འགྲོ་མཚན་ཉིད་རྫོགས་པ་ག་ལ་ཡོད་དེ།1 ཞེས་༸རྒྱལ་མཆོག་བསྐལ་བཟང་གི་དབང་དོན་དེ་ཉིད་ཡང་གསལ་དུ་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། །

དེ་འདྲ་བའི་ཉན་པ་པོ་སྣོད་ལྡན་ལ་བཤད་ན་སྟོང་ཉིད་ཀྱི་གོ་བ་གནད་དུ་སོང་བའི་ཕན་ཡོན་འཕྲལ་དུ་ཇི་ལྟར་འབྱུང་ཞེ་ན། དེ་ཡང་འཇུག་པ་ལས། དེ་ལ་དེ་ཡི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ཡོན་ཏན་འབྱུང༌། །ཞེས་དེ་འདྲ་བའི་གདུལ་བྱ་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པ་བག་ཆགས་བཟང་པོ་ཡོད་པ་ལ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་གཏམ་ཐོས་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ཡོན་ཏན་འབྱུང་བར་གསུངས། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་དོན་བསྒོམ་པ་ལ་ཚེ་རབས་ནས་ཚེ་རབས་བསྐལ་པ་ནས་བསྐལ་པར་གོམས་པ་ཡོད་དགོས་ལ། ལམ་བདེ་བ་ནས་བདེ་བར་འགྲོ་ཐུབ་པ་དང་། རྟེན་བཟང་པོ་ཞིག་མུ་མཐུད་ནས་ཐོབ་པའི་ཆེད་དུ་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་གཅེས་སྤྲས་བྱེད་དགོས་པ་ནི། རྟག་ཏུ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཡང་དག་བླངས་ནས་གནས་པར་འགྱུར། །ཞེས་དང་། དེ་བཞིན་དུ་མིའི་ལུས་རྟེན་བཟང་པོ་དེའང་མཐུན་རྐྱེན་འཛོམས་པའི་སླད་དུ་སྦྱིན་པ་གཏོང་བར་འགྱུར་ཞིང་དེ་འདྲ་བའི་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་ལྟ་བ་ཐབས་ཀྱིས་མ་ཟིན་ན་ཞི་བ་ཕྱོགས་གཅིག་པར་འགྲོ་བའི་ཉེན་ཁ་ཡོད་པས་བྱམས་སྙིང་རྗེ་དང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སྟེན་པར་བྱེད། །བཟོད་པ་སྒོམ་བྱེད་དེ་ཡི་དགེ་བ་བྱང་ཆུབ་ཏུ། །འགྲོ་བ་སྒྲོལ་བར་བྱ་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བྱེད་ཅིང༌། །རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་གུས་པར་བྱེད། །ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། སྟོང་པ་ཉིད་ལ་ངེས་པ་ཆེར་ཇི་ཙམ་སོང་བ་དེ་ཙམ་དུ་སྦྱིན་པ་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་སོགས་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ལ་ཆེས་གུས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་འགྲེལ་ལས་ཀྱང༌། ཆོས་རྣམས་སྟོང་པ་ཉིད་ཤེས་ནས། །ལས་དང་འབྲས་བུ་བསྟེན་པ་གང༌། །ངོ་མཚར་བས་ཀྱང་འདི་ངོ་མཚར། །རྨད་བྱུང་བས་ཀྱང་འདི་རྨད་བྱུང༌། །ཞེས་ཤིན་ཏུ་བསྔགས་པའི་གནས་སུ་གསུངས་སོ། །དེ་ཡང་སྟོང་པ་ཞེས་པ་དགག་ཕྱོགས་ནས་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་མེད་པའི་ཕྱོགས་སུ་བློ་ཕྱོགས་པ་ཙམ་གྱིས་མི་ཆོག་པར་སྟོང་པ་རྟེན་འབྱུང་དུ་ཤེས་པ་ཞིག་བྱུང་ན། རྟེན་འབྱུང་ཡིན་པ་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་ཏེ་སྟོང་པ་ལ་ངེས་པ་དྲངས་ནས་ངེས་པ་དེ་ཅི་ཙམ་གྱིས་ཆེར་སོང་བའི་ཚོད་ཀྱིས་རྟེན་འབྱུང་ལ་ཚུར་ངེས་པ་དྲང་དུ་ཡོད་པས། སྣང་དུས་ཉིད་ནས་སྟོང་པ། སྟོང་དུས་ཉིད་ནས་སྣང་བ། སྟོང་པ་རྟེན་འབྱུང་གི་ཚུལ་ཤེས་པ་ཞིག་བྱུང་ན་ལས་འབྲས་དང་། ཕན་གནོད་བཟང་ངན་དེ་དག་ལ་ཡིད་ཆེས་ཀྱི་ཐོག་ནས་རིག་པ་གྲིམ་པོས་ལག་ལེན་ཕྲ་ཞིང་ཕྲ་བ་ནས་བྱེད་ཐུབ་པ་ཞིག་འོང་།

དེའི་ཕྱིར་སྟོང་ཉིད་ལ་ངེས་པ་སྐྱེས་པར་སྒོམ་ཕྱིན་ཆད། ཅེས་པ་ནས། དེའི་རློམ་པས། གཏིང་དཔག་དཀའ་བའི་ཟབ་མོའི་གནས་སྟོན་པའི་དབུ་མའི་གཞུང་ལུགས་དག་ལ་རང་དགར་ཞུགས་ནས་མ་བསླབས་པར་གཞན་ལ་འདོམས་པ་ལ་བརྩོན་པ་དང༌། ཞེས་ལམ་རིམ་ཆེན་མོར་ཐོས་ནས་ཤེས་པར་བྱས་པའི་དགོས་པའང་བྱེད་པ་ཡིན་པས་ཞེས་མདོ་ལུང་གི་ཁུངས་དང་བཅས་གསུངས་པ་བཞིན། ཚད་ཐུབ་ཉམས་མྱོང་ཅན་དང་། ལུང་རིགས་ལ་ནང་བྱན་ཆུབ་པའི་བླ་མ་བཙལ་ཏེ་དེའི་གསུང་ལ་བརྟེན་དགོས་པ་དང་། དེ་ཡང་གཞུང་ཆེན་མོའི་དགོངས་དོན་དང་མཐུན་པར་བླ་མས་གང་བསྟན་ཡོད་པ་དེ་ལ་བརྟེན་དགོས་པ་ལས། རང་དགར་མུན་ནག་འདོམ་འཇལ་ལྟ་བུར་ཕྱིན་ན་མི་ལེགས་པའི་ཚུལ་གསུངས་སོ། །

དྲི་མ་མེད་པའི་རིགས་པའི་གནས་ལ་མ་སྦྱངས་པར། ཁྲིད་དམ། མན་ངག་ཆུང་ཆུང་རེའི་ནང་དུའང་ཟབ་མོའི་ངེས་དོན་འཆད་པ་སྐད་ཟེར་བའི་སྙིང་ཁམས་ཅན། རང་གི་ཚོད་ཀྱང་མི་ཤེས་པ་དག་གིས་ཟབ་དོན་འཆད་པའི་ངལ་བ་བྱས་པ་ལ་ནི། གོང་དུ་བཤད་པའི་ངན་སོང་གི་རྒྱུ་གཉིས་པོ་དེ་གདོན་མི་ཟ་བར་འབྱུང་བ་ཡིན་པས། རྙེད་བཀུར་དང་གྲགས་པ་ཅུང་ཟད་ཙམ་གྱིས་གཡེན་བཅོས་པས་སྙིང་ཁམས་གང་ཆེ་འགྲན་པ་ལྷུར་མ་བྱེད་ཅིག །

བཞི་པ་བཤད་པར་བྱ་བའི་ཆོས་དངོས་ལ། དྲང་དོན་དང་ངེས་དོན་གྱི་གསུང་རབ་ངོས་གཟུང་བ། འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་གཞུང་དང་དེའི་དགོངས་འགྲེལ་ཇི་ལྟར་བྱུང་བ། དེའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ཏེ་སྟོང་པ་ཉིད་གཏན་ལ་དབབ་པའོ། །དང་པོ་ནི། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རྟོགས་པར་འདོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་རྒྱལ་བའི་གསུང་རབ་ལ་བརྟེན་དགོས་ལ། ཞེས་རྒྱལ་བའི་གསུང་རབ་ཀྱིས་ལྡེ་མིག་ལྟ་བུ་བྱས་ནས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཡིན་ལུགས་བཙལ་དགོས། གསུང་རབ་ཀྱང་གདུལ་བྱ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་བསམ་པའི་དབང་གིས་སྣ་ཚོགས་པ་ཡིན་པས་ན། ཞེས་པ་ནི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཐབས་མཁས་ལ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པས། སྤྱོད་པའི་ཕྱོགས་མ་ཟད་ལྟ་བའི་ཕྱོགས་ནས་ཀྱང་གདུལ་བྱའི་ཁམས་དང་མོས་པ་དང་འཚམ་པར་ཉམས་ལེན་གྱི་གནད་སྟོན་པར་མཛད་ཅིང་། སྐབས་རེར་གསུང་རབ་འགའ་ཞིག་གསུང་བ་པོའི་དགོངས་པ་མ་ཡིན་ཡང་གདུལ་བྱ་འབའ་ཞིག་གི་ངོར་གསུངས་པ་དེ་འདྲའང་ཡོད་པས། རྒྱལ་བས་གསུངས་པ་ཙམ་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་ཏེ། དེ་ཐམས་ཅད་སྒྲ་ཇི་བཞིན་པར་ཁས་བླངས་ན་ཉེན་ཁ་ཡོད་པར་གསུངས། གང་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཆོས་ཚུལ་གསུངས་པ་དེ་གཞན་ལ་ཕན་པའི་དོན་དུ་གསུངས་པ་སྟེ། གང་གི་དོན་དུ་གསུངས་པའི་གདུལ་བྱ་ལ་བློ་སྨིན་མ་སྨིན་སྣ་ཚོགས་ཡོད་པས་དེ་དབང་བཙན་པར་བྱས་ནས་དེའི་ཁམས་དང་མོས་པ་དང་མཐུན་པར་ཆོས་ཚུལ་གསུངས་པ་འདིས། དེང་གི་འཛམ་གླིང་འདིར་ཆོས་ལུགས་འདྲ་མིན་ཡོད་པ་དེ་དག་ལ་ཚོད་དཔག་བྱེད་ཐུབ་སྟེ། སྟོན་པ་གཅིག་གི་རྗེས་འབྲང་ནང་དུའང་རྒྱུད་སྨིན་མ་སྨིན་དང་འཚམ་པའི་ཉམས་ལེན་གྱི་གནད་གསུངས་པ་ན། ཕུགས་ལ་དོན་ལ་གནས་པ་ཞིག་མིན་ནའང་གནས་སྐབས་ཕན་གྱི་ཡོད་པས། དེའང་ཡང་དག་པ་ཞིག་དང་གཞན་དོན་དུ་གྱུར་ཡོད། དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་འདི་ལས་ཕྱི་རོལ་ཏུ་གྱུར་པའི་ཆོས་ལུགས་འདྲ་མིན་ཡོད་པ་དེ་དག་ཀྱང་། རང་རང་གི་བློ་དང་འཚམ་པའི་ཆོས་ལུགས་གང་དག་གདུལ་བྱ་དེ་ལ་ལྟོས་ཏེ་དོན་ཆེན་པོ་དང་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ་གསལ་པོ་རེད། རྒྱུ་མཚན་དེས་ན་ང་ཚོས་དེ་དག་ལ་བརྩི་བཀུར་བྱེད་དགོས། ཆོས་ཚུལ་དེ་ལས་ཇི་སྐད་བཤད་པ་བཞིན་དོན་ལ་གནས་པ་ཡིན་མིན་ལ་མ་ལྟོས་པར་ཕ་རོལ་པོ་ལ་ཕན་པས་བརྩི་བཀུར་བྱེད་པ་རྒྱུ་མཚན་དང་ལྡན་པ་ཞིག་རེད། དེ་ལྟར་བསམས་ན་ང་ལ་ཕན་པོ་འདུག །དེས་ན་གསུང་རབ་ཇི་འདྲ་བ་ཞིག་ལ་བརྟེན་ནས་ཟབ་མོའི་དོན་བཙལ་བར་བྱ་སྙམ་ན། ངེས་པའི་དོན་གྱི་གསུང་རབ་ལ་བརྟེན་ནས་བཙལ་བར་བྱའོ། །ཞེས་སྒྲ་ཇི་བཞིན་པ་ཡིན་མིན་ཙམ་གྱིས་དྲང་དོན་དང་ངེས་དོན་དུ་མི་འཇོག་པར་དབུ་མའི་གཞུང་འགྲེལ་བའི་སྐབས་ཡིན་པས་བརྗོད་བྱ་དོན་གྱི་དྲང་ངེས་ཏེ་དོན་དམ་བདེན་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ངེས་དོན་དང་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་དྲང་དོན་ལ་འཇོག་དགོས་པས། ངེས་དོན་དོན་དམ་བདེན་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཚུལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ཤེས་པ་ལ་དེ་སྟོན་པའི་གཞུང་ལ་བརྟེན་དགོས་ཞེས་པའོ། །འོ་ན་ཇི་འདྲ་བ་ཞིག་ངེས་པའི་དོན་ཡིན་ལ། ཇི་འདྲ་བ་ཞིག་དྲང་བའི་དོན་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལ་ཉན་ཐོས་སྡེ་པ་ཁ་ཅིག་ནི་རྒྱལ་བའི་གསུང་རབ་ཐམས་ཅད་ངེས་དོན་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི། དྲང་བའི་དོན་ནི་མི་སྲིད་པར་འདོད་ལ། ཞེས་རྒྱལ་བའི་གསུང་ལ་སྒྲ་ཇི་བཞིན་པ་མ་གཏོགས་དགོངས་གཞི་དགོས་པ་དངོས་ལ་གནོད་བྱེད་གསུམ་གྱི་སྒོ་ནས་འགྲེལ་དགོས་པར་མི་འདོད་དོ། །

ཁ་ཅིག་དྲང་ངེས་གཉི་ག་ཡོད་པར་འདོད་དོ། །ཞེས་རྟོག་གེ་འབར་བ་ལས་བཤད་ལ། དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང༌། དྲང་ངེས་ཀྱི་དོན་ནི་སྒྲ་ཇི་བཞིན་དུ་གཟུང་དུ་རུང་མི་རུང་ཉིད་ལ་འདོད་ཅིང༌། ཞེས་པ་ནས། མདོ་སྡེ་པ་ལ་སོགས་པའི་རང་སྡེ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་སྡེ་སྣོད་ཙམ་ཞིག་ཚད་མར་ཁས་ལེན་པས་ཉན་ཐོས་པ་ཞེས་ཐ་སྙད་བྱས་པ་དག་ཐེག་ཆེན་བཀར་མི་འདོད་པ་ཡིན་གྱི། ཉན་ཐོས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་དོན་དུ་གཉེར་བས་ཉན་ཐོས་པར་བཞག་པ། ཞེས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་གྲུབ་མཐའ་ལ་ཞུགས་པ་དང་། ཉན་ཐོས་པ་གཉིས་ཁྱད་པར་འབྱེད་དགོས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་བསམ་པའི་སྙིང་སྟོབས་བསྐྱེད་མ་ཐུབ་པར་རང་གཅིག་པུས་ཐར་པ་དོན་གཉེར་གྱི་བསམ་པ་དེ་གའི་ངང་ནས།
སྟོང་ཉིད་ཀྱི་ལྟ་བ་གཏན་ལ་ཕབ། སྟོང་ཉིད་ཀྱི་ལྟ་བ་བསྒོམས་ཏེ་ཉན་རང་གི་བྱང་ཆུབ་མངོན་དུ་བྱེད་མཁན་དེ་ཉན་ཐོས་པ་ཡིན་ཀྱང་ཉན་ཐོས་ཀྱི་གྲུབ་མཐའ་སྨྲ་བ་མིན།

ཐོས་སྒྲོགས་ཀྱི་སྒྲ་འཇུག་པའི་གཞིར་གྱུར་པའི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་བ་དག་ཐེག་ཆེན་བཀའ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་པ་ནས། དེ་བས་ན་བོད་དག་གིས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་དང་གྲུབ་མཐའ་སྨྲ་བ་མ་ཕྱེད་པར་ནོར་བ་ཤིན་ཏུ་མང་པོར་བྱས་སྣང་ངོ་། །

འཕགས་པ་ཐོགས་མེད་སྐུ་མཆེད་ཀྱིས་དྲང་ངེས་འབྱེད་པའི་ཚུལ།

གསུང་རབ་ཀྱི་དྲང་ངེས་འབྱེད་པའི་ཚུལ་ལ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་ནི་གཉིས་ཏེ། འདི་ལྟར། མདོ་སྡེ་དགོངས་པ་ངེས་པར་འགྲེལ་པའི་མདོའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ཏེ་འཕགས་པ་ཐོགས་མེད་སྐུ་མཆེད་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་ཕྱེ་བ་དང་། ཞེས་པ་ནས། འཕགས་པ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པ་བསྟན་པ་ལ་སོགས་པའི་མདོའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ཏེ། འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཡབ་སྲས་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་ཕྱེ་བའི་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ནི། གཞུང་འདིའི་གཤམ་ནས་སེམས་ཙམ་པའི་དྲང་ངེས་འབྱེད་ཚུལ་གསུངས་པ་ན། རྗེའི་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོའི་སེམས་ཙམ་ཐད་ཀྱི་ལུང་འདྲེན་གྱི་སྤྲོས་པ་རྣམས་དོར་ཏེ་དཀའ་གནད་བསྡུས་པའི་དོན་བསྡུས་ལྟ་བུར་འདུག །ལེགས་བཤད་སྙིང་པོས་སྒྲོ་འདོགས་ཀྱི་མཐའ་འགོག་ཚུལ་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པའི་ཐད་དཀའ་གནད་རྣམས་གཏན་ལ་ཕབ་ཡོད་པས། འདིར་དེ་དག་གི་དོན་ཞིབ་པར་གསུངས་འདུག་པས་ལོང་བྱུང་ན་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་དང་སྦྲགས་ནས་བལྟ་དགོས་པ་ལྟ་བུར་འདུག །

མདོ་དགོངས་འགྲེལ་ལས། དོན་དམ་ཡང་དག་འཕགས་ཀྱིས་ཞུས་པའི་ལེའུ་ལས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དུས་དང་པོར་ཡུལ་ཝཱ་རཱ་ཎ་སཱིར་དྲང་སྲོང་སྨྲ་བ་རི་དྭགས་ཀྱི་ནགས་སུ། གདུལ་བྱ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་ཅན་ཚིག་གི་ཐེག་པ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པ་རྣམས་ལ་བརྗོད་བྱ་འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་བསྟན་པའི་རྣམ་པས། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ངོ་མཚར་རྨད་དུ་བྱུང་བ། སྔོན་ལྷར་གྱུར་པའམ་མིར་གྱུར་པ་སུས་ཀྱང་ཆོས་དང་མཐུན་པར་འཇིག་རྟེན་དུ་མ་སྐོར་བ་ཞིག་རབ་ཏུ་བསྐོར་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་དེ་ཡང༌། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ངོ་མཚར་བ་དེ་སྒྲ་ཇི་བཞིན་དུ་ཁས་ལེན་དུ་རུང་བ་ཞིག་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། དེའི་གོང་ན་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་གཞན་ཡོད་པས་བླ་ན་མཆིས་པ། སྐབས་མཆིས་པ། དགོངས་གཞི་དགོས་པ་དངོས་ལ་གནོད་བྱེད་ཀྱིས་གཞན་དུ་འགྲེལ་དགོས་པས་དྲང་བའི་དོན། རྩོད་པའི་གཞིའི་གནས་སུ་གྱུར་པ་ལགས་ལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དུས་གཉིས་པར་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་མཆིས་པ་ཉིད་ལས་བརྩམས། སྐྱེ་བ་མ་མཆིས་པ་དང༌། འགག་པ་མ་མཆིས་པ་དང༌། གཟོད་མ་ནས་ཞི་བ་དང༌། རང་བཞིན་གྱིས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཉིད་ལས་བརྩམས་ནས། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པ་རྣམས་ལ་སྟོང་པ་ཉིད་སྨོས་པའི་རྣམ་པས་ཏེ་མི་མངོན་པའི་རྣམ་པས་ཞེས་པའི་དོན་ནམ། ཆེས་ངོ་མཚར་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་གཉིས་པ་བསྐོར་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་དེ་ཡང་དོན་ལ་སྟོང་པ་ཉིད་བསྟན་ཡོད་ཀྱང་སྒྲས་ཟིན་གྱི་སྟོང་པ་ཉིད་སྟོན་ཚུལ་དེ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་མ་གྲུབ་ཆ་མ་ཕྱེད་པར་གཟུགས་ནས་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་བར་གྱི་འགྲེས་རྐང་མང་པོ་ཞིག་སྨོས་ནས་དེ་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་པར་གསུངས་པས་སྒྲས་ཟིན་སྟོན་ཚུལ་གྱི་སྒོ་ནས་བླ་ན་མཆིས་པ། སྐབས་མཆིས་པ། དྲང་བའི་དོན། རྩོད་པའི་གཞིའི་གནས་སུ་གྱུར་པ་ལགས་ཀྱི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་མཆིས་པ་ཉིད་ལས་བརྩམས། སྐྱེ་བ་མ་མཆིས་པ་དང༌། འགག་པ་མ་མཆིས་པ་དང༌། གཟོད་མ་ནས་ཞི་བ་དང༌། རང་བཞིན་གྱིས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཉིད་ལས་བརྩམས་ནས། ཞེས་པ་ཆོས་འཁོར་ཐ་མས་འཁོར་ལོ་དང་པོ་གཉིས་ཀྱི་དགོངས་པ་དངོས་བཀྲལ་བར་བརྟེན། འཁོར་ལོ་དང་པོ་གཉིས་ཀྱི་དགོངས་གཞི་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་དང་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་གཉིས་ཀ་ཚང་བར་རྟོགས་ནུས་པ་འཁོར་ལོ་མཐའ་མ་འདི་ལ་བརྟེན་ནས་འོང་བས།

ཐེག་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པ་རྣམས་ལ་ལེགས་པར་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་དང་ལྡན་པ། ངོ་མཚར་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་གསུམ་པ་བསྐོར་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་འདི་ནི། བླ་ན་མ་མཆིས་པ། སྐབས་མ་མཆིས་པ། སྒྲ་ཇི་བཞིན་དུ་ཁས་ལེན་དུ་རུང་བས་ངེས་པའི་དོན་ལགས་ཏེ། ཞེས་པ་ནས། གཞན་དབང་སྐྱེ་བ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་དང༌། ཡོངས་གྲུབ་དོན་དམ་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ལ་དགོངས་ནས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་ཚུལ་གསུམ་ལ་དགོངས་ནས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་གསུངས་པ་ཡིན་ཞེས་འཆད་པ་ཡིན་ཏེ། ཞེས་པ་ནས། དོན་དམ་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་2ལ་དགོངས་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའོ། །ཞེས་བསྟན་ཏོ། །ཞེས་གསུངས་ལ། འདིར་ཉིད་སྒྲ་ཆད་པ་ཡིན་ནམ། གཏན་ལ་དབབ་པ་བསྡུ་བ་ལས། གང་ལ་དགོངས་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་གསུངས་ཤེ་ན། སྨྲས་པ། འདུལ་བའི་སྟེ་འདུལ་བར་བྱ་བའི་གདུལ་བྱའི་བསམ་པའི་དབང་གིས་དེ་དང་དེར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་རྣམ་པ་གསུམ་ལ་དགོངས་ནས་གསུངས་ཏེ། ཞེས་གསུངས་ཤིང༌། སུམ་ཅུ་པ་ལས་ཀྱང༌། སྒྲུབ་ཕྱོགས་ནས་ཀུན་བརྟགས་གཞན་དབང་ཡོངས་གྲུབ་བཅས་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་རྣམ་གསུམ་གྱི། །དགག་ཕྱོགས་ནས་མཚན་ཉིད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ། སྐྱེ་བ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ། དོན་དམ་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་སྟེ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་རྣམ་གསུམ་ལ། །དགོངས་ནས་ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་ནི། །ངོ་བོ་ཉིད་མེད་བསྟན་པ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པས་སོ། །ཀུན་མཁྱེན་དོལ་པོ་བ་ཡབ་སྲས་ཀྱིས་འདོད་པའི་གཞན་སྟོང་འགོག་པ་ལ། དེའི་ཕྱིར་གང་དག་ཤེར་ཕྱིན་གྱི་མདོ་ལས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་གསུངས་པ་ནི། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་དགོངས་པའོ། །ཞེས་ཟེར་བ་ནི། མདོ་དགོངས་འགྲེལ་དང༌། ཐོགས་མེད་སྐུ་མཆེད་གཉི་གའི་གཞུང་ལས་ཕྱི་རོལ་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ལ། ཤེར་ཕྱིན་གྱི་མདོ་ལས། གཟུགས་དང་གཟུགས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ནས། རྣམ་མཁྱེན་དང༌། རྣམ་མཁྱེན་གྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་བར་འགྲེལ་3རྐང་སྦྱར་ནས་ཆོས་ཅན་ཙམ་མ་ཡིན་པར་དེའི་ཆོས་ཉིད་ཀྱང་བསྡུས་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་གསུངས་ཤིང༌། དེ་བཞིན་དུ་སྟོང་གཞི་ཆོས་ཅན་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང༌། དེ་ལས་ཀྱང་ཆེས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཞིག་ཡོད་ནའང་རང་བཞིན་མེད་པར་གསུངས་པ་ལ། ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཞེས་གསུངས་པ་དེའི་ནང་ན་དོན་དམ་མ་ཆུད་པར་ཀུན་རྫོབ་འབའ་ཞིག་རང་བཞིན་མེད་པར་བསྟན་པའོ། །ཞེས་སྨྲ་བ་ནི། ཁོ་བོའི་ཚིག་འདི་ལ་ཡིད་རྟོན་པ་གང་ཞིག་བྱུང་བ་དེ་ནི་ཡིད་ཀྱི་དབང་པོ་རང་བཞིན་དུ་མི་གནས་པར་ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག་ཅེས་སྒྲོགས་པའི་ཆོ་ངེའོ། །འོ་ན་མཚན་ཉིད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་གསུམ་གྱི་དོན་གང་ཞེ་ན། མིང་དང་བརྡས་བཞག་པ་ཙམ་ཡིན་གྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཀུན་བརྟགས་ལ་མཚན་ཉིད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཞེས་བྱ་ལ། སྐྱེ་བ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཞེས་པ་རྒྱུ་རྐྱེན་གཞན་གྱི་དབང་ཅན། རང་དབང་གིས་སྐྱེ་བ་མེད་པའམ་རྒྱུ་རྐྱེན་གཞན་ལ་རག་ལས་ནས་སྐྱེ་དགོས་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ལས་སྐྱེ་བའམ། རང་གི་བདག་ཉིད་ལས་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་གཞན་དབང་ལ་སྐྱེ་བ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཞེས་བྱ་ཞིང༌།

དོན་དམ་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་ཚུལ་ལ་ལུགས་གཉིས་ཏེ། དོན་དམ་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་འཇོག་ལུགས་གཅིག་ལ་གཞན་དབང་ཀུན་བརྟགས་ཀྱིས་སྟོང་པའི་ཡོངས་གྲུབ་དེ་རྣམ་དག་ལམ་གྱི་དམིགས་པ་མཐར་ཐུག་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་དོན་དམ་པ་ཡང་ཡིན་ལ་བདག་གཉིས་ཀྱི་ངོ་བོ་མེད་པ་ཡང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཡོངས་གྲུབ་ལ་དོན་དམ་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཞེས་པ་ནས། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དོན་དམ་ཡང་དག་འཕགས། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་བདག་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཆོས་དེ་དག་གི་སྟེང་གི་དོན་དམ་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་སྟེ། དེ་ནི་རྣམ་དག་ལམ་གྱི་དམིགས་པ་མཐར་ཐུག་ཡིན་པས་དོན་དམ་པ་ཡིན་ལ་དོན་དམ་པ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་བདག་གི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པ་ངོ་བོ་མེད་པ་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པས་སོ། །དོན་དམ་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའི་འཇོག་ཚུལ་གཉིས་པ་ཞིག་ཀྱང་བཀའ་སྩལ་པ་ནི། གཞན་དབང་ལ་དོན་དམ་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། དེ་ཡང་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་དེས་གང་ལ་དམིགས་ནས་བསྒོམས་ན་སྒྲིབ་པ་རྣམ་པར་དག་པར་འགྱུར་བའི་དམིགས་པའི་ངོ་བོར་མེད་པའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གཞན་དབང་རྣམ་དག་ལམ་གྱི་དམིགས་པ་མཐར་ཐུག་ཏུ་མ་གྲུབ་པས་དོན་དམ་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་ལ། འོ་ན་རྣམ་དག་ལམ་གྱི་དམིགས་པ་མཐར་ཐུག་མ་ཡིན་པ་ཙམ་གྱིས་དོན་དམ་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་འཇོག་ན་ཀུན་བརྟགས་ལའང་དེ་ལྟར་མཐོང་བས་ཀུན་བརྟགས་ལ་མ་གསུངས་པར་གཞན་དབང་ལ་གསུངས་པ་ཅི་ཞེ་ན། དེ་ནི་ལོག་རྟོག་འགོག་པའི་ཆེད་དེ། གཞན་དབང་ཀུན་བརྟགས་ཀྱིས་སྟོང་པའི་སྟོང་ཉིད་འཛིན་སྟངས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་བྱས་ནས་བསྒོམས་པ་ན་སྒྲིབ་པ་ཟད་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ལ། དེའི་ཚེ་ཆོས་ཅན་གཞན་དབང་ལའང་དམིགས་དགོས་པས་དེ་ཡང་རྣམ་དག་ལམ་གྱི་དམིགས་པ་མཐར་ཐུག་ཏུ་མི་འགྱུར་རམ་སྙམ་པའི་ལོག་རྟོག་བསལ་བ་ལ་ལྟོས་ནས། གཞན་དབང་ལས་ཀུན་བརྟགས་ལ་དོན་དམ་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་མ་གསུངས་པས་སོ། །

དེ་ལྟར་ཡང་དགོངས་པ་ངེས་འགྲེལ་ལས། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་དོན་དམ་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་གང་ཞེ་ན། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བའི་ཆོས་གང་དག་སྐྱེ་བ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་4ཉིད་ཀྱིས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་དེ་དག་ནི། ཞེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོར་མདོ་སྡེ་དགོངས་འགྲེལ་གྱི་ལུང་དྲངས་པ་ལས་འདི་ལྟར་འབྱུང་བས་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཞེས་པའི་ཚིག་འདི་ཆད་འདུག །དོན་དམ་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་ཀྱང་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དོན་དམ་ཡང་དག་འཕགས། ཆོས་རྣམས་ལ་རྣམ་པར་དག་པའི་དམིགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དོན་དམ་པ་ཡིན་པར་ཡོངས་སུ་བསྟན་ལ། གཞན་གྱི་དབང་གི་མཚན་ཉིད་དེ་རྣམ་པར་དག་པའི་དམིགས་པ་མ་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པས་སོ། །ཞེས་གསུངས། མདོར་ན། གཞན་དབང་རྣམ་དག་ལམ་གྱི་དམིགས་པ་མཐར་ཐུག་མ་ཡིན་པས་དོན་དམ་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་གསུངས།

དེ་ལ་ཀུན་བརྟགས་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་མེད་ཅེས་པའི་དོན་ནི། བདེན་པར་མེད་ཅེས་པའི་དོན་ཡིན་ཏེ། དེ་མ་ཡིན་ན་གཏན་ནས་མེད་པའི་དོན་དུ་འཆད་དགོས་ལ། དེ་ལྟ་ན་ཀུན་བརྟགས་ཤེས་བྱ་ལ་མི་སྲིད་པས། གཞི་གྲུབ་ན་སྐབས་འདིའི་རྫས་བཏགས་གཉིས་སུ་ཕྱེ་བའི་བརྡས་དྲངས་པའི་རྫས་ཡོད་ཡིན་པས་ཁྱབ་པར་ཐལ་ལོ། །ཞེས་པ་ནས། གལ་ཏེ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཡོད་མེད་ནི། དོན་བྱེད་ནུས་པའི་དངོས་པོར་ཡོད་མེད་ལ་བྱེད་དོ་སྙམ་ན། ཞེས་མདོ་སྡེ་པས་བཤད་པ་ལྟར་དངོས་པོ་རང་མཚན་དོན་དམ་བདེན་པ་རྣམས་དོན་གཅིག་ཅེས་པའི་རང་མཚན་དེ་ལ་བསམས་ན། དེ་ཡང་མི་འཐད་དེ། ཡོངས་གྲུབ་ཀྱང་རྟག་པ་ཡིན་ཡང་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ཡོད་པར་བཤད་པས་དེ་ཡང་དངོས་པོར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་དབང་དང་ཡོངས་གྲུབ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ཡོད་པར་ཇི་ལྟར་བཤད་སྙམ་ན། གཞན་དབང་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ཡོད་པ་ལ་མེད་པར་བལྟས་ན། གཞན་དབང་ལ་སྐུར་བ་བཏབ་པར་འགྱུར་ཞིང༌། དེ་ལ་སྐུར་བ་བཏབ་པས་ཀུན་བརྟགས་དང་ཡོངས་གྲུབ་ལ་ཡང་སྐུར་བ་བཏབ་པར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་མེད་པར་ལྟ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །ཞེས་གསུངས་ཤིང༌། དེ་ཡང་གཞན་དབང་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་གདགས་གཞིའམ་སྟོང་གཞི་དང༌ཡོངས་གྲུབ་ཀྱི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པས་དེ་ལ་སྐུར་བ་བཏབ་ན་དེ་གཉིས་ལ་ཡང་བཏབ་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་དགོངས་པའོ། །ཞེས་པ་ནས། དེ་ལྟ་བས་ན་དེ་དག་ནི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་གསུམ་ཅར་ལ་ཡང་སྐུར་བ་འདེབས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཞེས་དང༌། བྱང་ས་ལས། སྒྲ་རྟོག་གིས་ཀུན་བཏགས་པའི་ཚིག་གི་སྟེ་ཚིག་འཇུག་པའི་མཚན་མའི་གཞི། བཏགས་པའི་ཚིག་གི་མཚན་མའི་རྟེན་དུ་གྱུར་པ། བརྗོད་དུ་མེད་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་5འདིར་ཀྱིས་ཞེས་བྱེད་སྒྲ་བྱས་པ་མ་དག །དོན་དམ་པར་ཡོད་པ་སྟེ་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པ་ཡང་དག་པའི་དངོས་པོ་ལ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་དུ་མེད་དོ་ཞེས་སྐུར་བ་འདེབས་ཤིང༌། ཆུད་གཟོན་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ཡོད་པར་ལྟ་བའི་དོན་སྨྲ་སྡེ་གཉིས་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་ལྟ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་སྨྲ་བའི་ལུགས་འདི་གཉིས་ནི་ཆོས་འདུལ་བ་འདི་ལས་རབ་ཏུ་ཉམས་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ཞེས་དང༌། ཡང་བྱང་ས་ལས། དེ་བས་ན་གང་ཟག་ཁ་ཅིག་ཟབ་དོན་རྟོགས་དཀའ་བ་སྟོན་ཅིང་སྒྲས་ཟིན་བཞིན་དུ་ཁས་ལེན་དུ་མི་རུང་བས་ཤེས་པར་དཀའ་བའི་ཤེར་ཕྱིན་མདོ་སྡེ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ། ཟབ་མོ་སྟོང་པ་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་དགོངས་པའི་དོན་བསྟན་པ་དག་ཐོས་ནས། འདིར་དགོངས་པའི་དོན་ཞེས་པ་དགོངས་པ་གཞན་དུ་འདྲེན་དགོས་པ་སྟེ་འཁོར་ལོ་མཐའ་མས་བཀྲལ་བ་ལ་བརྟེན་ནས་བར་པའི་སྐབས་ནས་གསུངས་པའི་མཐར་ཐུག་གི་དགོངས་པ་ཤེས་དགོས་པའི་དོན་ནོ། །

གཞུང་ནས་བཤད་པའི་དོན་ཡང་དག་པ་སྟེ་གཞན་དབང་ཀུན་བརྟགས་ཀྱིས་སྟོང་པའི་ཡོངས་གྲུབ་དེ་བསྟན་མོད་ཀྱང་དེ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མ་ཤེས་ནས་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པར་རྣམ་པར་བཏགས་ཏེ། རིགས་པ་མ་ཡིན་པས་བསྐྱེད་པའི་རྟོག་6པ་ཙམ་གྱིས་འདི་ཐམས་ཅད་ནི་བཏགས་པ་ཙམ་དུ་ཟད་དེ། ཞེས་པ་མདོར་ན། རང་འཛིན་རྟོག་པའི་ཞེན་གཞིར་རང་མཚན་གྱིས་གྲུབ་པས་སྟོང་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་དེ་མ་གོ་བར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཁྱབ་མཉམ་དུ་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་པའམ་མིང་ཙམ་དང་བརྡ་ཙམ་དུ་ཟད་པ་རེད་ཅེས་བཀྲལ་ཏེ་ཚུལ་འདི་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །

ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་ལྟ་བའི་དབུ་མ་པ་རྣམས་ལ་སུ་འདི་ལྟར་ལྟ་བ་དེ་ནི་ཡང་དག་པར་ལྟ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལྟར་ལྟ་ཞིང་དེ་སྐད་སྨྲའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་ལྟ་བའི་ལྟ་ཚུལ་དེའི་ལྟར་ན་ཀུན་བརྟགས་འདོགས་པའི་གཞིའི་བཏགས་ཆོས་ཀྱི་དངོས་པོ་ཙམ་ཡང་མེད་པས་འདོགས་པ་ཉིད་ཀྱང་ཐམས་ཅད་དུ་མེད་པར་འགྱུར་ན། གདགས་པ་ཙམ་གྱི་དེ་ཁོ་ན་ཡོད་པར་ལྟ་ག་ལ་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་རྣམ་གྲངས་དེས་ན་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་སྨྲ་བ་དེ་དག་གིས་ནི་དེ་ཁོ་ན་དང་བཏགས་པ་དེ་གཉི་ག་ལ་ཡང་སྐུར་བ་བཏབ་པར་འགྱུར་ཏེ། བཏགས་པ་དང་དེ་ཁོ་ན་ལ་སྐུར་བ་བཏབ་པ་ན། མེད་པར་ལྟ་བའི་གཙོ་བོ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ཞེས་པ་དབུ་མ་པ་ཆོས་ཐམས་ཅད་བཏགས་པ་ཙམ་དུ་སྨྲ་བ་ལ་མེད་པར་ལྟ་བར་འགྱུར་བའི་གནོད་པ་བསྟན་ལ། བྱང་སའི་ལུང་གོང་མའི། དོན་དམ་པར་ཡོད་པ་ཡང་དག་པའི་དངོས་པོ། ཞེས་པས་དངོས་པོ་བདེན་གྲུབ་གསལ་བར་བསྟན་ཅིང༌། གཞན་དབང་གི་དངོས་པོ་བདེན་པར་མེད་ན། འབྲས་བུ་སྐྱེད་ནུས་ཀྱི་རྫས་སུ་མེད་དགོས་པས་གཏན་ནས་མེད་དགོས་ལ། ཞེས་དངོས་པོ་རང་རང་གི་ངོ་བོ་དང་རྒྱུ་འབྲས་ཕན་གནོད་སོགས་དང་འབྲེལ་བའི་བདེན་པའི་ངོ་བོའམ་རང་མཚན་གྱི་ངོ་བོ་ཞིག་མེད་ན། རྒྱུ་འབྲས་ཕན་གནོད་ཀྱི་ནུས་པ་འཇོག་མི་ཐུབ་པས། གཞན་དབང་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་མེད་པར་བཞེད་ན་གཞན་དབང་མིང་ཙམ་གྱིས་ཕན་གནོད་བྱ་བྱེད་ཡོང་སྟངས་མེད་ཅེས་གསུངས།

དེ་ལྟ་ན་འདོགས་བྱེད་ཀྱི་སྒྲ་རྟོག་ཀྱང་མི་འོང་ལ་དགག་གཞི་མེད་ན་དགག་བྱའི་ཆོས་ཀྱིས་སྟོང་པ་ཞིག་འོང་སྟངས་མེད་པས་ཀུན་བརྟགས་དང་ཡོངས་གྲུབ་ཀྱང་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་པ་སྟེ། དངོས་པོ་བདེན་པར་མེད་ན་གཏན་མེད་དུ་འགྱུར་དགོས་སྙམ་པ་ནི་དངོས་སྨྲ་བ་སྤྱིའི་གྲུབ་པའི་མཐའ་ཡིན་ནོ། །
གཞན་ཡང་གཏན་ལ་དབབ་པ་བསྡུ་བ་ལས། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་པ་ལ་ལ་7ཐེག་པ་ཆེན་པོ་པ་ལ་ལ་ཞེས་ཟེར་དགོས་པས་ལ་གཅིག་ཆད་འདུག །རང་གིས་ཉེས་པར་བཟུང་བས་འདི་སྐད་ཅེས། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ནི་ཐམས་ཅད་ཡོད་ལ་དོན་དམ་པར་ནི་མེད་དོ། །ཞེས་ཟེར་རོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས། ཚེ་དང་ལྡན་པ་དོན་དམ་8པ་ནི་གང་ཡིན། ཞེས་པ་ལྟར་ཡིན་གྱི། ཚེ་དང་ལྡན་པ་དོན་དམ་པར་ཡོད་པ་ནི་གང་ཡིན་ཞེས་འབྱུང་བ་ནི་མ་དག་གོ །འདིའི་དོན་དམ་པ་ནི་དོན་དམ་པར་ཡོད་མེད་ཀྱི་དོན་དམ་དེ་མ་ཡིན་པར་བདེན་པ་གཉིས་སུ་ཕྱེ་བའི་དོན་དམ་བདེན་པ་ལ་བརྩི། དེས་ན་ཚེ་དང་ལྡན་པ་བདེན་པ་གཉིས་སུ་ཕྱེ་བའི་དོན་དམ་བདེན་པ་དེ་གང་ཡིན། ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་ནི་གང་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །

དེ་སྐད་ཅེས་མདོ་སྡེ་དགོངས་འགྲེལ་ངེས་དོན་མཐར་ཐུག་ཏུ་བཞེད་པའི་སེམས་ཙམ་པས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་སྨྲ་བ་ལ་དྲིས་པ་ན། གལ་ཏེ་འདི་སྐད་ཅེས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་གསུམ་ལ་དགོངས་ནས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་གསུངས་པ་དེ་འདྲའི་ཁྱད་པར་མ་ཕྱེ་བར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའམ་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པས་སྟོང་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དོན་དམ་པ་ཡིན༌ལ། ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའི་ཆོས་དེ་དག་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་མེད་བཞིན་དུ་དམིགས་ཤིང་བདེན་པར་འཛིན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བློ་ཀུན་རྫོབ་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་པ་ནས། ཞེས་ལན་འདེབས་པར་འགྱུར་ན། འདིའི་ཀུན་རྫོབ་དེ་བདེན་པ་གཉིས་སུ་ཕྱེ་བའི་ཀུན་རྫོབ་སྟེ་ཐ་སྙད་དཔྱོད་བྱེད་ཀྱི་རྙེད་དོན་ཀུན་རྫོབ་དེ་མིན་པར། ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་ཞེས་པའི་བདེན་པ་དེ་བློ་གང་གི་ངོར་བདེན་པའི་དོན་ལས་དོན་གྱི་བདེན་པ་མིན་ལ། འོ་ན་གང་གི་ངོར་བདེན་པར་འཇོག་ཅེ་ན། གཏི་མུག་རང་བཞིན་སྒྲིབ་ཕྱིར་ཀུན་རྫོབ་སྟེ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཐོང་བ་ལ་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པའི་མ་རིག་པ་ཀུན་རྫོབ་དེའི་ངོར་བདེན་པའི་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པར་འཇོག་པའི་ཀུན་རྫོབ་དེ་ཡིན། ཞེས་པའི་བར་གྱིས་དབུ་མ་པ་བདེན་མེད་དོན་དམ་དང༌། ཞེས་པ་ནས། སྐྱེ་བ་བདེན་པར་མེད་པར་ཁས་ལེན་ན་ངོ་བོ་མེད་ཚུལ་དེ་ལྟར་འཆད་པའི་དོན་མེད་དོ། །གཞུང་འགར་མེད་པར་མི་འདོད་ཅེས་འབྱུང་ཡང་མེད་པར་ཁས་ལེན་ན་ཞེས་འབྱུང་བ་དག་གོ།

གཞན་ཡང་མདོ་སྡེ་རྒྱན་ལས། ཐོག་མ་དང་ནི་དེ་ཉིད་གཞན་ཉིད་དང༌། །
རང་གི་མཚན་ཉིད་རང་དང་གཞན་དུ་འགྱུར། །ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཁྱད་པར་ལ། །སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པར་བཤད། །ཅེས་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཚུལ་རྒྱུ་མཚན་བརྒྱད་ཀྱི་སྒོ་ནས་གསུངས་པས་ཀྱང༌། ཆོས་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ལ་བཟོད་པར་བཤད་པའི་དགོངས་པ་བཤད་དེ། ཞེས་པ་ནས། ཚུལ་འདི་ལྟ་བུ་ལ་དགོངས་ནས་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པར་གསུངས་པར་འགྲེལ་པས་བཤད་དེ། དེ་ལྟར་འཆད་པ་ནི། བདེན་པའི་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ལ་བཟོད་པ་ཁས་མི་ལེན་པའི་ལུགས་སོ། །
ཞེས་པ་བདེན་མེད་ཁས་བླངས་ནས་བདེན་པའི་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ཞིག་བཞག་ན་སྐྱེ་བ་མེད་ལུགས་ཟུར་གསལ་བྱས་ནས་འགྲེལ་དགོས་པའི་གནད་འགག་མེད་པས་དེ་ལྟར་གསུངས་པ་རེད། དབུས་མཐའ་ལས། གཞན་དབང་གི་གཙོ་བོ་ཡང་དག་མ་ཡིན་ཀུན་རྟོག་ཡོད། །འདིར་ཡོད་ཅེས་པའང་དེའི་འགྲེལ་པའི་ཐད་དུ་རང་བཞིན་གྱིས་ཞེས་པ་ནི་ཚིག་གི་ལྷག་མའོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཀུན་རྟོག་གཞན་དབང་དེ་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོད། ཅེས་པའི་དོན་དང་། དེ་ལ་ཕྱི་ནང་གི་ཆོས་སྣང་བ་ན་རང་འཛིན་རྟོག་པའི་ཞེན་གཞིར་དོན་གྱིས་སམ་དངོས་པོའི་དབང་གིས་གྲུབ་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་སྣང་མོད་ཀྱང་། ཕྱི་རོལ་ནས་ཚུར་རྣམ་པ་གཏོད་བྱེད་ཀྱི་རང་མཚན་པའི་གནས་ལུགས་ཤིག་མེད་པར། ཤེས་པའི་སྟེང་ནས་བག་ཆགས་སད་སྟོབས་ཀྱིས་ཤེས་པའི་སྣང་ཆ་ཙམ་ཞིག་མ་གཏོགས་མེད་པས། གཟུང་འཛིན་རྫས་ཐ་དད་པ་གཉིས་པོ་སྟེ་གཉིས་སུ་གྲུབ་པའི་སྡོད་ལུགས་ཤིག་ཡོད་པ་མ་ཡིན། །དེ་ནི་གསར་དུ་བློས་བྱས་པ་མ་ཡིན་པར་རང་བཞིན་གྱིས་གནས་པ་ཞིག་རེད། གཉིས་ཀྱིས་སྟོང་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ནི་གཞན་དབང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འདི་ལ་རང་ཆས་སུ་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན། །འོ་ན་ཐོག་མེད་ནས་རང་ཆས་སུ་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་ན་རང་གི་ངོ་བོ་རང་གིས་རིག་དགོས་སོ་ཞེ་ན། གཉིས་སྣང་འཁྲུལ་བའི་རྟོག་པས་བསླད་ཅེས་སྟོན་པར། དེ་ལ་ཡང་ནི་དེ་ཡོད་དེ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེ་ལ་རྐང་པ་དང་པོས་སྟོང་གཞི་གཞན་དབང་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོད་པར་བསྟན། རྐང་པ་གཉིས་པས། དེ་ཉིད་གཟུང་འཛིན་རྫས་ཐ་དད་པ་གཉིས་པོས་སྟོང་པར་བསྟན། རྐང་པ་གསུམ་པས། གཞན་དབང་དེ་ལ། ཀུན་བརྟགས་ཀྱིས་སྟོང་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ཡོངས་གྲུབ་ཀྱང་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོད་པར་བསྟན་ཏེ། མདོ་ཚིག་དབུས་མཐའི་འགྲེལ་པར་དྲངས་པ་ལས། འདི་ཉིད་གང་ན་གང་མེད་པ་དེ་ནི་དེས་སྟོང་པ་དང༌། འདི་ལ་ལྷག་མ་ཡོད་པ་ནི་འདིར་ཡང་དག་པར་ཡོད་པའོ། །ཞེས་ཤེས་པའི་སྒོ་ནས་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་འཇུག་པ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་འགྲེལ་པར་གསུངས་ལ། ཞེས་པ་ནས། དེ་བཞིན་དུ་སུམ་ཅུ་པའི་འགྲེལ་པ་ལས་ཀྱང་། ཡང་ན་དོན་སྨྲ་སྡེ་གཉིས་ཀྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྫས་སུ་ཡོད་པ་བཞིན་དུ་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཤེས་བྱའི་ཆོས་དེ་ཡང་རྫས་ཉིད་དུ་ཁ་ཅིག་སེམས་པ་དང་། གཞན་དག་སྟེ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་སྨྲ་བས་ཤེས་བྱ་བཏགས་དོན་བཙལ་ན་རྙེད་དུ་མེད་ཅིང་མིང་ཙམ་དུ་ཡོད་པ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་བཏགས་དོན་བཙལ་ན་རྙེད་དུ་མེད་ཅིང་མིང་ཙམ་དུ་བཤད་པས། མདོར་ན། དོན་ཤེས་གཉིས་ཀ་མིང་ཙམ་དུ་ཀུན་རྫོབ་ཉིད་དུ་ཡོད་ཀྱི་དོན་དམ་པར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་མཐའ་གཅིག་ཏུ་སྨྲ་བ་འདི་རྣམ་པ་གཉིས་དགག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་འདི་བརྩམས་སོ། །ཞེས་རང་ལུགས་ཕྱི་དོན་མེད་པ་དང༌། རྣམ་ཤེས་དོན་དམ་དུ་ཡོད་པ་གསལ་བར་བཤད་དེ། མངོན་པ་ཀུན་ལས་བཏུས་ལས། སྟོང་གཞི་གང་ལ་དགག་བྱ་གང་མེད་པ་དེ་ནི་དེས་སྟོང་པར་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མཐོང་སྟེ། ཞེས་པ་ནས། ཚུལ་འདི་ནི་ས་སྡེ་རྣམས་ནའང་ཤིན་ཏུ་གསལ་ལོ། །དེར་མ་ཟད་ཀུན་ལས་བཏུས་སུ་མིང་དོན་ངོ་བོ་ཁྱད་པར་བཞི་འཚོལ་བའི་ཚོལ་བ་བཞི་དང་འཚོལ་བའི་རྗེས་སུ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་བཞི་མདོ་ཙམ་བཤད་པ་དང༌། ཞེས་པ་ནས། གཞན་ཡང་མདོ་དགོངས་འགྲེལ་ལས། ཉན་ཐོས་ཞི་བ་བགྲོད་པ་ཕྱོགས་གཅིག་པ་རྣམས་ནི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་བརྩོན་པ་དང་ལྡན་ཡང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོ་ལ་བཞག་པར་མི་ནུས་པར་གསུངས་ཤིང༌། ཞེས་མཐར་ཐུག་ཐེག་པ་གསུམ་དུ་གསུངས་པ་དང་། གཏན་ལ་དབབ་པ་བསྡུ་བ་ལས་ཀྱང༌། དེ་ལ་ཞི་བ་བགྲོད་པའི་ཉན་ཐོས་ནི། དང་པོ་ཉིད་ནས་སྙིང་རྗེ་ཤིན་ཏུ་ཆུང་བའི་རིགས་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང༌། ཞེས་པ་ནས། ངེས་དོན་སྒྲ་ཇི་བཞིན་པའི་ལུགས་སུ་ཁས་བླངས་ནས། མཐར་ཐུག་ཐེག་པ་གཅིག་ཏུ་སྨྲ་བ་ནི་རིག་པ་རྣལ་དུ་མ་བཞག་པའོ། །ཡང་དགོངས་འགྲེལ་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་ཡངས་པ་ལེན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཀུན་གཞི་དེ་ལ་བརྟེན་ཅིང་གནས་ནས། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་འཇུག་ཤེས་དྲུག་པོ་འདི་ལྟ་སྟེ། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང༌། རྣ་བ་དང༌། སྣ་དང༌། ལྕེ་དང༌། ལུས་དང༌། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དག་འབྱུང་ངོ༌། །ཞེས་སོགས་ཀྱིས་རྒྱས་པར་བཤད་ནས། ལེན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་དག་རྣམ་སྨིན་གྱི་ལུས་ལེན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཟབ་ཅིང་ཕྲ། །ཞེས་སོགས་ཀྱིས་དོན་བསྡུས་ཏེ། ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ས་བོན་ཐམས་ཅད་པ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་ཀྱི་ཆོས་ཀུན་གྱི་རྒྱུ་རྐྱེན་དུ་གསལ་བར་བཤད་ཅིང༌། དེ་ཉིད་ཤེས་བྱེད་དུ་དྲངས་ཏེ། བསྡུ་བ་དང་ཐེག་བསྡུས་སུ་ཡང་དེ་ལྟར་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ལ། གང་དག་བདེ་བར་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་རྒྱུ་རྐྱེན་གྱིས་མ་བྱས་པའི་རྟག་པ་འགྱུར་བ་མེད་པའི་བརྟན་པ་གཞུང་དེ་དག་ནས་བསྟན་པའི་ཀུན་གཞིར་སྨྲ་བ་དང༌། ཞེས་པ་ནས། སྟོང་གཞི་གཞན་དབང་དངོས་པོ་བདེན་གྲུབ་དེ་ཉིད། ཀུན་བརྟགས་དངོས་མེད་དེས་སྟོང་པའི་ཚུལ་དེ་དབུ་མ་པས་གཟིགས་ཚེ་གཞན་སྟོང་གི་དོན་དུ་ཆེས་གསལ་བར་ཡང་ཡང་བཤད་པ་ལ། དེ་ཡང་དགོངས་པ་རབ་གསལ་ལས་དབུ་སེམས་གང་གི་ལུགས་ཀྱིས་ཀྱང་ཞེས་སོགས་གསུངས་པ་ལྟར། སྟོང་ཉིད་བཤད་པ་ན་དགག་གཞི་དེ་ཉིད་དགག་བྱ་དེའི་ངོ་བོས་སྟོང་པའམ་དེའི་ངོ་བོར་མ་གྲུབ་པ་ཞེས་བཤད་པས་ཁོ་རང་གིས་རང་སྟོང་ལྟ་བུ་གསུངས་ཡོད། དེ་ལྟ་མིན་ན་གཞན་དབང་ཀུན་བརྟགས་ཀྱིས་སྟོང་པ་མཐོང་ནས་བློ་གོམས་པ་ན་གཞན་དབང་ལ་དམིགས་པའི་ཆགས་སྡང་སྐྱེ་བ་ལ་ཕན་གནོད་མ་འབྲེལ་བར་འགྱུར་ཉེན་ཡོད། དབུ་མ་པས་གཞལ་ཚེ་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས། དགག་གཞི་དེ་དགག་བྱའི་ངོ་བོར་མེད་པ་དང་གཞི་དེ་དགག་བྱས་སྟོང་ཚུལ་ཡང་ཡིན་པས་སྟོང་པར་འདྲ་བཞིན་དུ་ཆོས་རྣམས་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པས་སྟོང་པ་ནི་རང་གི་ངོ་བོས་སྟོང་པའི་དོན་ཡིན་ལ། དེ་ལས་གཞན་པའི་སྟོང་ཚུལ་རྣམས་རང་གི་ངོ་བོས་སྟོང་པ་མིན་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། སྟོང་ཚུལ་སྔ་མ་ཚད་མས་གྲུབ་ཟིན་བྱེད་པ་མ་ཉམས་པའི་རིང་ལ་གྲུབ་མཐས་གཞི་དེ་བདེན་པའམ་དེའི་དོན་དུ་ཡོད་པར་འཛིན་པའི་སྒྲོ་འདོགས་སྐྱེ་མི་སྲིད་ལ། ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན་དགག་གཞི་དེ་སྟོང་ཉིད་ཀྱི་མིང་གིས་བསྟན་པའི་དགག་བྱ་ཕྲ་རགས་མང་པོ་ཞིག་གིས་སྟོང་ཚུལ་གསུངས་ཡོད་སྟབས།

དེས་ན་དགག་གཞི་དེ་དགག་བྱའི་ངོ་བོར་མེད་པ་དང༌། གཞི་དེ་དགག་བྱས་སྟོང་ཚུལ་ཡང་ཡིན་པས་སྟོང་པར་འདྲ་བཞིན་དུ། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པའི་དགག་བྱ་དེ་ཁེགས་པའི་བློ་ཚད་མ་ཞིག་སྐྱེས་ནས་དེའི་བྱེད་པ་མ་ཉམས་པའི་རིང་ལ། དགག་བྱ་རགས་པ་གཞན་སྒྲོ་འདོགས་མངོན་གྱུར་སྐྱེ་ཐབས་གཏན་ནས་མེད་ལ། དཔེར་ན། གཞི་གང་ཟག་གི་སྟེང་དུ་ཕུང་པོ་ལས་དོན་གཞན་པའི་བདག་ཏུ་གྲུབ་པ་མེད་སྙམ་དུ་ཚད་མས་ངེས་ནས་དེའི་བྱེད་པ་མ་ཉམས་པའི་རིང་ལ། གང་ཟག་རང་རྐྱ་ཐུབ་པའི་རྫས་ཡོད་དུ་འཛིན་པ་དང་། གང་ཟག་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པར་འཛིན་པའི་འཛིན་པ་ལྷན་སྐྱེས་བདེ་བླག་ཏུ་སྐྱེ་བ་དང་། གང་ཟག་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་ཁེགས་ནས་ཚད་མའི་བྱེད་པ་མ་ཉམས་པའི་རིང་ལ་ཕུང་པོ་ལས་དོན་གཞན་དུ་བདག་ཏུ་གྲུབ་པར་འཛིན་པ་སོགས་སྐྱེ་ས་མེད་པ་ཞིག་འོང་། དེས་ན་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པའི་སྟོང་ཚུལ་དེ་རང་སྟོང་དང་། སྟོང་ཚུལ་གཞན་རྣམས་གཞན་སྟོང་རེད། ཅེས་ཕལ་ཆེར་དབུ་མ་ཐལ་འགྱུར་བས་གཞལ་ཚེ་སྟོང་གཞི་གཞན་དབང་དངོས་པོ་བདེན་གྲུབ་དེ་ཉིད་ཀུན་བཏགས་དངོས་མེད་དེས་སྟོང་པ་གཞན་སྟོང་གི་དོན་དུ་ཆེས་གསལ་བར་ཡང་ཡང་བཤད་པ་ལ། ཞེས་པ་སེམས་ཙམ་པ་རང་གིས་དེ་འདྲའི་སྟོང་ཚུལ་དེ་གཞན་སྟོང་དུ་ཡང་ཡང་གསལ་བར་བཤད་ཅེས་པའི་དོན་ཕལ་ཆེར་མ་རེད། སྟོང་གཞི་བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོ་དངོས་མེད་དེ་ཉིད། སྤྱིར་བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོ་ལ་རྒྱལ་ཚབ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་རྒྱུད་བླ་མའི་དར་ཊཱིཀ་དང་། ༸རྒྱལ་མཆོག་བསྐལ་བཟང་གིས་མཛད་པའི་འདའ་ཀ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མདོ་འགྲེལ་སོགས་སུ་བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོར་རིགས་དུ་མ་ཞིག་གསུངས་ཤིང་། སེམས་རང་བཞིན་གྱི་འོད་གསལ་བ་སྟེ་ཡུལ་ཅན་དེའི་སྟེང་ནས་བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོར་བསམ་བློ་གཏོང་ས་ཞིག་ཡོད། དེ་འདྲའི་བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོའམ། ཡང་ན། དྲི་མ་མ་སྤངས་པའི་སེམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད། ཡང་ན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་འགྲོ་བའི་རང་བཞིན་གྱི་འོད་གསལ་བའི་སེམས། གསལ་རིག་ཙམ་གྱི་ཆ་དྲི་མའི་རང་བཞིན་དུ་སྐྱེས་མེད་པས་བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོ་དང་། དེ་དངོས་མེད་ཅེས་པ་དངོས་མེད་འདུས་མ་བྱས་ཡིན་ཚུལ་ལ་རྒྱུ་རྐྱེན་གྱིས་མ་བྱས་པའམ་འགྱུར་བ་མེད་པའི་དངོས་མེད་རྟག་པར་འདོད་མཁན་ཡོད་སྙམ། གཞུང་མང་པོ་ཞིག་ལས་འོད་གསལ་འདུས་མ་བྱས་ཞེས་པ། གློ་བུར་དུ་རྒྱུ་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་མ་བྱས་པའི་འོད་གསལ་བ་དེ་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་ཡོད་པ་དང་མཐར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་སྐུར་འགྱུར་བ་ཞིག་ཡིན། ཐོག་མ་དང་མཐའ་མ་མེད་པའི་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ཞེས་པ་འདི་རྒྱུ་རྐྱེན་གྱི་དབང་ལས་གློ་བུར་དུ་སྐྱེས་ཤིང་། གློ་བུར་དུ་འགག་འགྲོ་བ་ཞིག་མ་ཡིན་པར་རྒྱུན་བརྟན་པར་གནས་པའི་ཆ་ནས་དངོས་མེད་ཀྱི་མིང་གིས་བཏགས་པར་གསུངས་པའང་ཡོད། ཇོ་ནང་པ་དག་གིས་བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོ་རྟག་བརྟན། ཐེར་ཟུག །མཚན་དཔེས་བརྒྱན་པ། རང་ཅག་ལ་ཐོག་མེད་ནས་ཡོད་པ། གློ་བུར་བའི་དྲི་མས་བསྒྲིབས་པ་མ་གཏོགས་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རང་འཁྲུངས་སུ་ཡོད་ཅེས་པའི་གསུང་སྟངས་ཤིག་ཀྱང་ཡོད་ཚོད་འདུག །

གཞན་དབང་དངོས་པོ་འདུ་བྱས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱིས་སྟོང་པའི་ཞེས་སྟོང་གཞི་བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོ་དངོས་མེད་དེ་ཉིད་གློ་བུར་བའི་ཆོས་ཀྱིས་སྟོང་པའི་གཞན་སྟོང་གཞུང་དེ་དག་གིས་བསྟན་ཏོ་སྙམ་དུ་བཟུང་ནས་དེ་དག་ངེས་དོན་དུ་བསྒྲུབ་པ་ནི་བློ་གྲོས་སྨྱོས་པས་རང་གི་གཤེད་མ་ལ་ཕར་འཛིན་པའོ། །ཡང་རྫོགས་ཆེན་གྱི་གཞུང་སོགས་གཞུང་འགའ་ཞིག་ཏུ་བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོ་གཉུག་མ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ། རྒྱུ་རྐྱེན་གྱིས་འདུས་མ་བྱས་པ། དེ་གློ་བུར་བའི་ཆོས་ཀྱིས་སྟོང་པའི་གཞན་སྟོང་གི་གོ་བ་ཞིག་འོད་གསལ་གྱི་བཤད་པའི་སྐབས་འབྱུང་མོད། འོད་གསལ་དེ་ཉིད་བདེན་གྲུབ་ཏུ་གཏན་ནས་མི་བཞེད་དེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཀ་ནས་དག་པ་ཞེས་གསུངས་ཤིང་། བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོ་གཏན་ལ་འབེབས་པའི་ཚེ་ངོ་བོ་ཀ་ནས་དག་པ་སྔོན་དུ་གཏན་ལ་ཕབ་ཡོད། སྤྱིར་ཀ་དག་ལ་གོ་དོན་དུ་མ་ཞིག་ཡོད་ངེས་ཀྱང་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ། ངོ་བོ་ཀ་ནས་དག་པའི་ཆོས་ཅན་གློ་བུར་བས་སྟོང་པའི་ཚུལ་གྱིས་གཉུག་མ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་ཞེས་པ་ཞིག་གསུངས་ཡོད། ཡང་མཁས་པ་འགའ་ཞིག་གི་གསུང་རྒྱུན་ལ། གཞན་སྟོང་ལ་དཀར་ནག་གཉིས་ཡོད་ཅེས་གསུངས་པའང་སྣང་། དེས་ན་སྐབས་འདིར་གོང་གསལ་ལྟར་སྟོང་གཞི་བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོ་རྟག་བརྟན། ཐེར་ཟུག །སྒྲུབ་པ་རང་དབང་བ་དངོས་པོ་འདུས་བྱས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱིས་སྟོང་པའི་གཞན་སྟོང་བཤད་ནས་དེའི་རྒྱབ་རྟེན་ལ་གཞུང་དེ་དག་དྲངས་པ་མི་འགྲིག་ཅེས་པའི་དོན་ནོ། །

དེའི་ཕྱིར་མདོ་དགོངས་འགྲེལ་རྗེས་འབྲང་དང་བཅས་པ་ཞེས་པ་ནས། དེ་ལའང་རྗེས་སུ་བརྗོད་པ་ནི་ཀྱེ་མ་ཕོངས་པའི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཞེས་ཀུན་རྫོབ་རང་སྟོང་དང་། དོན་དམ་གཞན་སྟོང་ཞེས་པའི་རང་སྟོང་གི་གོ་བ་དེ་ལྟར་དུ་བཤད་ན་ནོར་བ་ཆེན་པོ་རེད་ཅེས་གསུངས།

གཞན་ཡང་ཁོ་རང་གིས་ཁོ་རང་སྟོང་པ་རང་སྟོང་གི་དོན་ཡིན་ན། ཞེས་པ་ནས། འདི་ལྟར་མདོ་སྡེ་རྒྱན་ལས། ཇི་ལྟར་སྒྱུ་མ་དེ་བཞིན་དུ། །ཡང་དག་མ་ཡིན་ཀུན་རྟོག་འདོད། །སྒྱུ་མའི་རྣམ་པ་ཇི་ལྟ་བར། །དེ་བཞིན་གཉིས་སུ་འཁྲུལ་བ་བརྗོད། །ཅེས་གསུངས་ཤིང༌། ཞེས་པ་དཔེར་ན། སྔོན་པོ་དེ་སྔོ་འཛིན་རྟོག་པའི་ཞེན་གཞིར་དོན་གྱི་དབང་གིས་གྲུབ་པ་མེད་བཞིན་དུ་གྲུབ་པར་སྣང་ཞིང་། རང་ཅག་གི་བློར་རྟོག་མེད་དབང་ཤེས་ལྟ་བུར་གཟུགས་སོགས་ཀྱི་ཆོས་གང་སྣང་ཡང་། ཕ་གིར་ཕྱི་རོལ་ནས་རྣམ་པ་གཏོད་མཁན་གྱི་ཆོས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཞིག་ཡོད་པ་ལྟ་བུར་སྣང་བ་སྣང་བ་ལྟར་དུ་གྲུབ་མེད་པས་གཞན་དབང་སྒྱུ་མའི་དཔེ་དང་སྦྱར་རོ། །

དེའི་དོན་ནི་འཁྲུལ་གཞི་བོང་བ་དང་ཤིང་ལ་སོགས་པ་སྒྱུ་མའི་སྔགས་ཀྱིས་བཏབ་པ་ནི་ཞེས་པ་ནས། བསྡུ་བ་ལས་ཀྱང༌། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་པར་བརྗོད་པར་བྱའམ། དོན་དམ་པར་བརྗོད་པར་བྱ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་པར་བརྗོད་པར་བྱའོ། །ཞེས་པ་དོན་དམ་དུ་ཡོད་མེད་དཔྱོད་པའི་སྐབས་ཀྱི་དོན་དམ་དང་། ཤེས་བྱ་ལ་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་དང་དོན་དམ་བདེན་པ་གཉིས་སུ་ཕྱེ་བའི་དོན་དམ་གཅིག་སྟེ་གཉིས་ཡོད། དེ་གཉིས་ལ་འགྲེལ་བཤད་སོ་སོ་ནས་ཡོད་པ་ཤེས་དགོས་ཤིང་། བསྡུ་བར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཞན་དབང་དེ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་དམ། དོན་དམ་པར་ཡོད་ཅེ་ན། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་པ་དང་དོན་དམ་པར་མེད་པར་གསུངས་པ་དང་། གོང་དུ་གཞན་དབང་དོན་དམ་པར་ཡོད་པ་དང་བདེན་པར་ཡོད་པ་ནན་གྱིས་བསྒྲུབས་པ་གཉིས་ཇི་ལྟར་མི་འགལ་ཞེ་ན། མི་འགལ་ཏེ། འདི་ལྟར། ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ཞེས་པ་ནི། མིང་བརྡས་བཏགས་པ་ལ་ལྟོས་ཏེ་བདེན་པར་གྲུབ་མ་གྲུབ་ཙམ་གྱིས་འཇོག་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། དམིགས་པ་གང་ཞིག་ལ་དམིགས་ནས་བློས་འཛིན་སྟངས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་བྱས་ནས་བསྒོམས་པས་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་རྣམ་པར་དག་པར་འགྱུར་བའི་དམིགས་པ་ལ་ནི་བདེན་པ་གཉིས་སུ་ཕྱེ་བའི་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ཞེས་བྱ་ལ། དེས་ཟླས་དྲངས་ནས་གང་ལ་དམིགས་ནས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་སྐྱེ་བའི་དམིགས་པ་ལ་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ཞེས་བྱ་ཞིང༌། གཞན་དབང་ནི་བདེན་པར་ཡོད་མེད་དཔྱོད་པའི་བདེན་པར་གྲུབ་ཀྱང་རྣམ་པར་དག་པའི་དམིགས་པ་མ་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པར་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་དབང་བདེན་པར་གྲུབ་པ་ནི་མིང་དང་བརྡས་བཞག་པ་ཙམ་མིན་པར་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་ལ་བརྗོད་དེ། དེས་ན་དོན་དམ་པ་བདེན་པ་དང་དོན་དམ་པར་ཡོད་པ་ཙམ་ལ་ཁྱད་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བ་དང༌། གཞན་དབང་ནི་བདེན་པ་གཉིས་སུ་ཕྱེ་བའི་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་ཡིན་ཀྱང་བདེན་པར་ཡོད་མེད་ཀྱི་ཟླས་དྲངས་པའི་རྫུན་པ་ཙམ་ཡིན་མི་དགོས་པ་ལ་སོགས་པ་གྲུབ་པའི་མཐའ་འདིའི་ལུགས་ཡིན་ཞིང༌། དེའི་ཕྱིར། ཡེ་ཤེས་སྙིང་པོ་ཀུན་ལས་བཏུས་ལས། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་རྫས་ཐ་དད་ལས་གྲོལ་བའི་སྟེ་སྟོང་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དོན་དམ་པར་ཡོད་པར་སྨྲ་བའི་བློ་མཚོའི་ཕ་རོལ་ཕྱིན་པ་ཡི། །རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་གཞུང་དུ་གྲགས། །ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་པ་ནས། དེ་འདྲ་བའི་བདག་མེད་གཉིས་གོམས་པར་བྱས་པས་སྒྲིབ་པ་གང་སྤངས་ཏེ་འབྲས་བུ་བྱང་ཆུབ་གང་མངོན་དུ་བྱེད་པ་ཤེས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །

ཆོས་ཀྱི་བདག་ཏུ་སྒྲོ་འདོགས་ཚུལ།

དེ་ལ་སྐུར་འདེབས་ནི་གྲུབ་མཐས་བཞག་པ་ཁོ་ན་དང༌། དེ་ཡང་རང་སྡེ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་སྨྲ་བའི་ལུགས་སུ་སྔར་བཤད་པ་དེ་ལྟ་བུ་རྣམས་ཏེ། སྐུར་འདེབས་ཀྱི་ཕྱོགས་དེ་ཉིད་ལ་དགག་པ་སྟོན་པའི་སྒོ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་སོགས་ནི་སྔར་བཤད་པས་9གཞུང་འགར་བཤད་པའི་ཞེས་འབྲེལ་སྒྲ་བྱས་པ་མ་དག་སྙམ། ཕྱོགས་ཙམ་གོ་བར་ནུས་སོ། །ཆད་པའི་མཐའ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་སྨྲ་བ་དེ་དག་གིས་གཞན་དབང་མིང་ཙམ་དུ་བཞེད་པས་མཚན་ཉིད་གསུམ་ཆར་ལ་སྐུར་འདེབས་སུ་འགྲོ་བར་བཤད་པ་བཀག་ནས། རྟག་པའི་མཐའ་འགོག་པ་ནི། སྒྲོ་འདོགས་ལ་ཀུན་བརྟགས་དང་ལྷན་སྐྱེས་གཉིས་ཡོད་ལ། ཀུན་བརྟགས་ནི་ཕྱི་རོལ་དོན་དུ་གྲུབ་པར་ལྟ་བ་དང་། ཆོས་གང་ཡིན་ཀྱང་མདོ་སྡེ་པས་རྟོག་པའི་སྣང་ཡུལ་སྤྱི་མཚན་དུ་བཤད་ཀྱང་རང་འཛིན་རྟོག་པ་དེ་དང་དེའི་ཞེན་གཞིར་དོན་གྱི་དངོས་པོའི་དབང་གིས་གྲུབ་པར་བཤད་པས་དེ་འདྲའི་སྒྲོ་འདོགས་གཞན་སྡེ་དང་རང་སྡེ་དོན་སྨྲ་གཉིས་ཀྱི་ལུགས་ཏེ་དེ་གཉིས་ཀྱིས་འདོད་པས་སོ། །སྒྲོ་འདོགས་ལྷན་སྐྱེས་ལ་གང་ཟག་དང་ཆོས་ཀྱི་བདག་ཏུ་སྒྲོ་འདོགས་པ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་དང༌། དེ་བཀག་པའི་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་ནི་སེམས་ཙམ་པའི་ལུགས་འདི་དང་དབུ་མ་རང་རྒྱུད་པ་དག་བཞེད་པ་ལ་མི་འདྲ་བ་ཆེར་མེད་དེ་དེ་ཡང་ཕྱོགས་ཙམ་འོག་ཏུ་འཆད་པ་ལས་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། །ཆོས་ཀྱི་བདག་ཏུ་སྒྲོ་འདོགས་ལུགས་འདིས་ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག་ལ་བྱེད་པ་དང་དེ་རྫོགས་པར་ཁེགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག་ལ་འདོད་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་རྟོགས་པར་དཀའ་བའི་གནས་མཐར་ཐུག་པ་ཡིན་ལ། དེ་ལྟ་ན་ཡང་གངས་རིའི་ཁྲོད་འདིར་བདག་ཅག་གི་རྗེ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་གཅིག་པུས་གསལ་བར་མཛད་དུ་ཟད་ཀྱི་མཁས་པར་ཁས་འཆེ་བ་གཞན་ཡིག་འཇོག་མཛད་མཁན་གཙོ་ཆེ་བ་མཐའ་དག་གིས་ནི་དབང་ཤེས་རང་གི་སྣང་ཡུལ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་དང་། རྫས་ཐ་དད་པ་བཀག་པ་སྟེ་གཟུང་འཛིན་གཉིས་སྟོང་གི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཙམ་གྱི་ཕྱོགས་གཅིག་པུ་ལས་གཞན་པ་ངོ་བོ་དང་ཁྱད་པར་དུ་ཀུན་བརྟགས་པའི་ཀུན་བརྟགས་མིང་བརྡས་བཞག་ཙམ་དང༌། དེ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པའམ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པའམ། དངོས་པོའི་དབང་གིས་གྲུབ་པའམ། གནས་ལུགས་ཀྱི་དབང་གིས་གྲུབ་པ་ཐ་སྙད་དུའང་མེད་པས་དེ་ལྟར་བཀག་པའི་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་འཇོག་པའི་ཚུལ་གྱི་ཐ་སྙད་ཙམ་ཡང་སྨྲ་བར་མི་ནུས་ཏེ། ཞེས་པ་ནས། དེ་ལྟ་མོད་ཀྱི་ཁོ་བོ་ཅག་གི་རྗེ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པས་དྲང་བ་དང་ངེས་པའི་དོན་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལེགས་པར་བཤད་པའི་སྙིང་པོར་གཙོ་བོ་གཞན་དབང་ཀུན་བཏགས་ཀྱིས་སྟོང་པ་ཧ་ཅང་ནན་པོས་ཞིབ་ཏུ་ཤིང་རྟ་ཆེན་པོའི་ལུགས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཉིད་དུ་གསལ་བའི་བཀའ་དྲིན་མཛད་དུ་ཟིན་ཀྱང༌། ད་ལྟའི་སྐྱེ་བོ་བློ་གྲོས་ཀྱི་ཉམས་སྟོབས་ཤིན་ཏུ་ཞན་པས་བྱིས་པ་ཤེད་མ་བྱེ་བ་ལྟ་བུའི་གནས་སྐབས་ལ་བརྟེན་པ་འདི་མཐའ་དག་གིས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོའི་གཞུང་དེ་རྡོ་རྗེའི་ཚིག་ལྟར་ཕྱོགས་ཙམ་ཡང་དབྱེ་བར་མ་ནུས་ཏེ་གཏོལ་མེད་པར་གྱུར་པ་ཉིད་དུ་རིག་ནས། ཁོ་བོས་ཤིན་ཏུ་ཉུང་ངུའི་ཚིག་གིས་ས་འོག་གི་གཏེར་ལྟར་གྱུར་པའི་དོན་དེ་ཉིད་ལག་མཐིལ་ན་གནས་པའི་སྐྱུ་རུ་ར་ལྟར་ཉན་པ་པོ་དག་ལ་བསྟན་པར་བྱ་ཡིས་རྣ་བ་བླགས་ཏེ་འདུག་ཅིག །ཅེས་སྣོད་ལྡན་ཉན་པར་བསྐུལ་བ་ཡིན། དེ་ཡང་རྣམ་འགྲེལ་ངེས་གཉིས་སུ་ཞེས་པ་ནས། གཟུང་འཛིན་རྫས་གཞན་དང་ཕྱི་དོན་འགོག་པ་ལུང་རིགས་གཉི་གའི་དབང་དུ་བྱས་ན་རྣམ་འགྲེལ་ངེས་ལས་ཀྱང་ཐོགས་མེད་ཀྱི་གཞུང་དེ་རྣམས་རྒྱས་པའི་ཕྱིར་དང༌། ཕྱོགས་ཀྱི་གླང་པོས་བརྒྱད་སྟོང་དོན་བསྡུར་ཞེས་པ་ནས། གཞན་དབང་ལ་ངོ་བོ་དང་ཁྱད་པར་དུ་བཏགས་པ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པར་འཛིན་པ་ཆོས་ཀྱི་བདག་འཛིན་དུ་བསྟན་ལ། འདི་ནས་རྗེའི་དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོར་རྩོད་པ་བཞིའམ་ལྔ་གསུངས་པའི་དོན་བསྡུས་ནས་སྟོན་པར། བྱང་ས་དང་། བསྡུ་བ་དང་། ཐེག་བསྡུས་ལས་ཀྱང༌། དེས་ཇི་ལྟར་བཟུང་བས་སྟོང་པའི་སྟོང་ཉིད་དབུ་མའི་དོན་མཐར་ཐུག་པ་དང༌། ཞེས་པ་ནས། ཉན་ཐོས་སྡེ་གཉིས་ཀྱིས་ངོ་བོ་དང་ཁྱད་པར་དུ་ཀུན་བརྟགས་པ་དོན་གྱི་དབང་གིས་གྲུབ་པའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་པར་མ་གྲུབ་ཅིང༌། དེ་གཉིས་ཀྱི་ལུགས་ལ་དེ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པར་འཛིན་པར་ཡང་བྱ་དགོས་སོ། །གཞན་དབང་ཀུན་བརྟགས་ཀྱིས་སྟོང་ཞེས་པའི་དགག་བྱའི་ཀུན་བརྟགས་ཞིབ་པར་ངོས་འཛིན་པ་ལ། དེ་འདྲ་བའི་ཀུན་བརྟགས་ནི་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་ལ་འདི་གཟུགས་སོ་ཞེས་ངོ་བོ་དང་འདི་གཟུགས་ཀྱི་སྐྱེ་བའོ་ཞེས་སོགས་ཁྱད་པར་དུ་མིང་དང་བརྡར་བཏགས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་ལ། ཕུང་སོགས་རྣམས་ངོ་བོ་དེ་ཙམ་དུ་ཐ་སྙད་དུ་ཡོད་པ་རིགས་པས་དགག་མི་ནུས་པས་དེ་ཙམ་ཞིག་རང་གི་ལུགས་ལའང་འདོད་ལ། དེ་ལྟ་ནའང་དེར་ངོ་བོ་དང་ཁྱད་པར་དུ་མིང་དང་བརྡར་བཏགས་པའི་ཡུལ་དུ་ཡུལ་སྟེང་ནས་སམ་དོན་སྟེང་ནས་དངོས་པོའི་དབང་གིས་གྲུབ་པ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ཡོད་པ་འགོག་སྟེ། ཞེས་པ་ནས། གཟུགས་སོགས་ངོ་བོ་དང་སྐྱེ་བ་སོགས་ཁྱད་པར་དུ་མིང་དང་བརྡར་བཏགས་པ་ཙམ་རྟག་པ་དང་སྤྱི་མཚན་ཡིན་པས་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་དང༌། གཟུགས་སོགས་རྣམས་ངོ་བོ་དང་ཁྱད་པར་དུ་འདོགས་པའི་རྟོག་པའི་ཞེན་གཞི་ཡིན་པ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་འགོག་པ་ནི་མདོ་སྡེ་པས་གཟུགས་སོགས་སྒྲའི་བརྗོད་བྱ་ཡིན་པ་དང༌། ཞེས་པ་ནས། རྟོག་པའི་ཞེན་གཞིའི་དོན་ཇི་ལྟར་ཡིན་པ་སོགས་ཚིག་ཙམ་དུ་མ་ལུས་པར་མཚན་གཞི་ལེགས་པར་ངོས་ཟིན་པ་ཞིག་དགོས་སོ། །ཞེས་རང་ལྡོག་དང་གཞི་ལྡོག་ཕྱེ་སྟེ་གཞི་ལྡོག་གཟུགས་ལྟ་བུ་ལ་སྦྱར་ན་རང་འཛིན་རྟོག་པའི་ཞེན་ཡུལ་རང་མཚན་དང་། རང་ལྡོག་ཞེན་ཡུལ་ཡིན་པ་ལ་བསམས་ན་སྤྱི་མཚན་ཡིན་པས་དེ་ལ་སོགས་པའི་མདོ་སྡེ་པའི་འདོད་ཚུལ་དེ་དང་ཁྱད་པར་ཕྲ་མོ་ཡོད་པ་དེ་དག་ཕྱེ་ནས་མཚན་གཞི་ལེགས་པར་ངོས་ཟིན་པ་ཞིག་དགོས་གསུངས། དེ་ཡང་གཟུགས་སོགས་ངོ་བོ་དང་ཁྱད་པར་གྱི་ཐ་སྙད་ཀྱི་གཞིའམ་གནས་ཡིན་པ་ནི་མིང་དང་བརྡས་བཞག་པ་ཙམ་ཡིན་ལ། གཟུགས་སོགས་ངོ་བོ་དང་ཁྱད་པར་གྱི་ཐ་སྙད་ཀྱི་གཞི་ཡིན་པར་ཚད་མས་ཀྱང་གྲུབ་མོད་ཀྱི་གཟུགས་སོགས་ངོ་བོ་དང་ཁྱད་པར་གྱི་ཐ་སྙད་ཀྱི་གཞིར་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པའམ་ཡུལ་ཁོ་རང་གི་ངོས་ནས་སམ་སྡོད་ལུགས་ཀྱི་དབང་གིས་གྲུབ་པ་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་མེད་པས་དེ་ལྟར་གྲུབ་པར་སྣང་བ་དག་སྣང་བ་ལྟར་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་གྲུབ་པ་ཁེགས་པ་དང༌། ཞེས་པ་ནས། ཡུལ་གཟུགས་སོགས་རྣམས་ངོ་བོ་དང་ཁྱད་པར་གྱི་ཐ་སྙད་ཀྱི་གཞིར་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པར་སྣང་བའི་སྣང་བ་འཆར་གྱི་ཡོད་སྟབས་དེ་འདྲའི་སྣང་བ་ཉིད་སྣང་བ་ལྟར་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་གྲུབ་པ་བཀག་ནས། ཞེས་པ་གཟུགས་སོགས་ཐ་སྙད་ཀྱི་གཞིར་དོན་སྟེང་ནས་གྲུབ་པ་ཞིག་རང་ཅག་ལ་སྣང་མོད་དེ་ལྟར་སྣང་བ་ལྟར་གྲུབ་པ་བཀག་ནས། དེ་ཆོས་བདག་བཀག་པའི་ཡོངས་གྲུབ་དང༌། དེ་རྟོགས་པ་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་རྟོགས་པར་འཇོག་གོ །ཞེས་པ་ནས། ཐེག་བསྡུས་ལས། དེ་ལ་གཞན་གྱི་དབང་གི་མཚན་ཉིད་གང་ཞེ་ན། གང་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ས་བོན་ཅན། ཡོད་པ་ཡང་དག་མ་ཡིན་པ་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པས་བསྡུས་པའི་རྣམ་པར་རིག་པའོ། །ཞེས་རྟེན་དུ་གྱུར་པ་རྣམ་སྨིན་གྱི་ཀུན་གཞི་དང༌། བརྟེན་པ་ས་བོན་གྱི་ཀུན་གཞིའི་མཚན་ཉིད་དང་སྒྲུབ་བྱེད་སོགས་ཀུན་གཞིའི་རྩ་འགྲེལ་དུ་རྒྱས་པར་གསུངས་པ་དང་སྦྲེལ་ནས་བལྟ་དགོས། ཞེས་སྒོ་བྱེད་རྣམ་ཤེས་ཚོགས་བདུན་གྱིས་རང་ཉིད་འགག་པ་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པའི་སྐབས་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ལ་ཡོད་པའི་དགེ་སོགས་གསུམ་གྱི་བག་ཆགས་ཀྱི་དབང་གིས་ཡུལ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་སྟེ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་སྣང་ཚུལ་ཡོད་པའི་ཡང་དག་མ་ཡིན་ཀུན་རྟོག་གི་རྣམ་རིག་གཞན་དབང་གི་གཙོ་བོར་བསྟན་ནས། ཞེས་པ་བདག་མེད་གཏན་ལ་འབེབས་པ་ནི་རང་སྡུག་བསྔལ་མི་འདོད་བཞིན་དུ་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་མནར་ནས་ཡོད་པའི་རྩ་བ་བློ་མ་དུལ་བ་དང་། བློ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཅིག་གིས་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད་པ་ནི་ནང་པའི་གྲུབ་མཐའ་སྨྲ་བ་ཚང་མས་བཞེད་ལ། དེས་ན་ཤེས་བྱའི་རྣམ་གྲངས་གཏན་ལ་ཕབ་པ་དེ་གཅིག་པུ་མ་ཡིན་པར་གཙོ་བོ་མ་དུལ་བའི་བློ་དེ་བསལ་ཏེ། སྡུག་བསྔལ་སེལ་བ་དང་བདེ་བ་སྒྲུབ་པའི་དམིགས་ཡུལ་ལམ་དགོས་དོན་དེ་འདྲ་ཞིག་གི་ཆེད་ཡུལ་གྱི་གནས་ལུགས་གཏན་ལ་འབེབས་ཀྱི་ཡོད། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཀུན་རྟོག་འདིས་རང་ཅག་ཕུང་ལ་སྦྱོར་གྱིན་ཡོད་པས་འདིར་གཞན་དབང་གི་གཙོ་བོར་བསྟན་ནས་ཞེས་བྱུང་། དཔེར་ན། རང་ཅག་ལ་ཆགས་སྡང་གི་བློ་སྐྱེ་སྐབས་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་བདག་གོ་སྙམ་པའི་ངར་འཛིན་པའི་བློ་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོད་པ་དང་། དེ་འདྲའི་བདག་ལ་མཁོ་བའམ་ཡིད་དུ་འོང་བར་སྣང་སྟེ་ཞེན་ཅིང་ཆགས་པ་སྐྱེས་པ་དང་། དེའི་དབང་གིས་ལས་གསོག་ཅིང་། ཡང་བློ་ལ་མི་བདེ་བའམ་མི་སྡུག་པར་སྣང་བ་དེ་ལ་མི་འདོད་པ་རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་པའི་རྣམ་པས་སྡང་བའི་བློ་སྐྱེས་པ་དང་། དེའི་དབང་གིས་ལས་གསོག་པར་བྱེད་ཅིང་། རང་ཅག་ནང་པའི་གཞུང་དུ་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་བདག་འདོད་མཁན་འགའ་ཤས་ཡོད་པར་གསུངས་པ་ལས་སྤྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་ཞིང་བདག་མེད་པ་ཞེས་པ་ནང་པ་ཡོངས་རྫོགས་ཀྱིས་འདོད་ཅིང་། དེ་ཡང་མདོ་ལས། བདག་ཅེས་བྱ་བ་བདུད་ཀྱི་སེམས། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་བདག་ཏུ་ཞེན་པའི་དབང་གིས་ཆགས་སྡང་གི་བློ་སྐྱེས་པ་དང་དེའི་དབང་གིས་ལས་གསོག །དེའི་དབང་གིས་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་ཞིང་བདེ་བས་ཕོངས་པ་རྣམས་འབྱུང་བ་གོང་ལྟར་ཏེ། དཔེར་ན། ཆགས་སྡང་གི་བློ་སྐྱེས་པ་ལ་མཚོན་ན། ཡིད་དུ་འོང་བའི་ཤིང་ཏོག་ཞིག་ཚོང་ཁང་དུ་ཡོད་པར་མཐོང་བ་ན་ཡག་པོ་འདུག་བསམ་པ་སྐྱེས་ཤིང་། དེ་ལས་ཤིང་ཏོག་གཅིག་སར་ཟགས་པ་མཐོང་ན་ཨ་ཁ་སྙམ་པ་ཙམ་ལས་མི་སྐྱེ་ལ། ཚོང་ཁང་དུ་ཡོད་པའི་ཤིང་ཏོག་ཡིད་དུ་འོང་བར་མཐོང་བའི་དབང་གིས་ཉོ་འདོད་སྐྱེས་ཤིང་། དེ་ཉོས་ཟིན་པའི་རྗེས་སུ་ཤིང་ཏོག་དེ་དག་ང་ཡིའོ་སྙམ་པའི་བདག་གིར་བཟུང་བར་བརྟེན། བདག་ཏུ་ཞེན་པའི་འཛིན་པ་མཐུག་པོ་དེས་རྐྱེན་བྱས་ནས་བདག་གིར་བཟུང་ཟིན་པའི་རྗེས་སུ་རང་གིས་དངུལ་སྤྲད་ནས་ཉོས་པའི་ཤིང་ཏོག་གཅིག་སར་ལྷུང་ན། སྔར་མ་ཉོས་གོང་གི་ཤིང་ཏོག་སར་ལྷུང་བའི་སྐབས་ཀྱི་བསམ་བློ་དང་མི་འདྲ་བར་སྐད་ངན་ཤོར་ཏེ་ཧ་ཅང་ཕངས་སེམས་སྐྱེ་འོང་། དེ་ཡང་མ་ཉོས་པའི་སྐབས་ཀྱི་ཤིང་ཏོག་དང་ཉོས་ཟིན་པའི་སྐབས་ཀྱི་ཤིང་ཏོག་གཉིས་ཀར་བཟང་པོའི་བློ་སྐྱེས་པར་མཚུངས་ནའང་། བདག་གིར་བྱས་མ་བྱས་ཀྱི་དབང་གིས་ཆགས་སེམས་ཀྱི་བློ་ལ་ཤུགས་ཆེ་ཆུང་ཡོད་པ་དང་། ཆགས་སེམས་ཅི་ཙམ་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་དེའི་ཚོད་ཀྱིས་ཤིང་ཏོག་དེའི་སྟེང་སྦྲང་མ་ཞིག་བབས་ནའང་ཁོང་ཁྲོ་ཤུགས་ཆེན་པོ་སྐྱེ་བ་མཐོང་ཆོས་ལྟར་ཡིན། ཡང་ཤིང་ཏོག་ཟ་མཁན་བདེན་པར་གྲུབ་མ་གྲུབ་གང་ཡིན་རུང་། ཤིང་ཏོག་ལོངས་སྤྱོད་པ་པོ་བདག་ཚུགས་ཐུབ་པའམ་རང་རྐྱ་བར་ཞེན་ནས་ཡོད་པ་དེའི་ཚོད་ཀྱིས་འཛིན་པ་ཨ་འཐས་ཤུགས་ཆེན་པོ་སླེབ་ཀྱི་ཡོད། དེས་ན་རང་རྐྱ་ཐུབ་པའི་རྫས་ཡོད་ཀྱི་བདག་ཏུ་གྲུབ་པ་མེད་ཅེས་བསྟན་པ་ན་ངའོ་སྙམ་པའི་བློའི་ངར་ཤུགས་ཆུང་དུ་ཕྱིན་པའི་ཚོད་ཀྱིས་བདག་གིས་ལོངས་སྤྱད་བྱའི་ཆོས་ལ་ཆགས་སྡང་ཉུང་དུ་འགྲོ་བ་ཞིག་འོང་། ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་འཆད་སྐབས་དེ་ལས་ཀྱང་ཚད་མཐོ་རུ་ཕྱིན་ནས་ལོངས་སྤྱོད་པ་པོའམ་བྱེད་པ་པོའི་བདག་ཏུ་འཛིན་པ་དེ་ཙམ་མ་ཡིན་པར། ལོངས་སྤྱད་བྱའི་ཆོས་ཀྱི་སྟེང་ནས་བཟང་ངན་གྱི་འདུ་ཤེས་སྐྱེ་སའི་ཡུལ་དེ་དག་ལ་ཞེ་འདང་དམ་པོས་དོན་སྟེང་ནས་ཡོད་པའི་ཡིད་དུ་འོང་བ་དང་། དོན་སྟེང་ནས་ཡོད་པའི་ཡིད་དུ་མི་འོང་བར་སྣང་ཞིང་ཞེན་པའི་སྒོ་ནས་ཆགས་སྡང་གི་བློ་ཤུགས་དྲག་པོ་སྐྱེ་བཞིན་ཡོད་པས། གཟུགས་སོགས་ཀྱི་ཆོས་དེ་དག་རང་ཅག་གི་བློ་ལ་ཤར་བ་བཞིན་དོན་སྟེང་ནས་གྲུབ་པའི་ཚུགས་ཐུབ་པ་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཡོད་པར་ཞེན་པའི་བློའི་ངར་གཅོག་པའི་ཆེད་དུ། མཐར་གཏུགས་ན་དོན་སྟེང་ནས་སམ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་མེད་པ་དེའི་ཐོག་ནས་བཤད་ཀྱི་ཡོད། ཡིན་ནའང་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་མེད་ཅེས་བརྗོད་པ་ན་ཕན་གནོད་བྱེད་མཁན་གྱི་ངོ་བོ་འཇོག་དཀའ་བའི་གནས་སུ་གྱུར་ཡོད། དེ་ལྟ་ནའང་ཕན་གནོད་བྱེད་མཁན་འཇོག་མི་ཐུབ་པའི་དཀའ་གནས་དང་འཕྲད་མི་དགོས་ལ། ཡུལ་བཟང་ངན་ལ་ཨ་འཐས་ཀྱི་འཛིན་པ་ཤུགས་ཆེན་པོ་དེའང་ཅུང་ཟད་གཅོག་པའི་དོན་དུ་ཕྱི་དོན་འགོག་པའི་ལྟ་བ་དེས་ཕན་གྱི་ཡོད། དེ་ཡང་དོན་སྟེང་ནས་གྲུབ་མེད་ཅེས་བརྗོད་པ་མིན་ཡང་བཟང་ངན་གྱི་ཆོས་གང་ཡིན་ཀྱང་གཙོ་བོ་མིའི་བློ་ལ་འཆར་སྟངས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ན། དང་པོ་མིང་ཞིག་བཏགས། དེའི་རྗེས་སུ་རྟོག་པ་དྲངས་ཏེ་འདི་དང་འདིའོ་སྙམ་པའི་འཛིན་པ་དམ་པོ་ཞིག་སླེབས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ཆགས་སྡང་གི་བློ་དེ་དག་བྱུང་བ་ཡིན་པས། སྒྲ་རྟོག་གིས་བཏགས་པའི་སྒོ་ནས་ཡོད་ཅེས་བརྗོད། དཔེར་ན། གཟུགས་ཀྱི་ངོ་བོ་གང་ཞེ་ན། ང་ཚོའི་བློ་ལ་གཟུགས་ཞེས་བརྗོད་པ་ན་དེ་མ་ཐག་མིང་བརྡས་བཞག་ཙམ་དུ་མི་འཆར་ཞིང་། ཐལ་འགྱུར་བ་ལྟར་ན་མཛུབ་མོ་འཛུགས་སའི་ཡུལ་སྟེང་ནས་གྲུབ་པའི་སྣང་བ་ལིང་ལིང་བ་དེ་དང་འབྲེལ་བ་ཆགས་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང་། དེ་ཙམ་ཞིག་འགོག་ཐུབ་ཀྱི་མེད་པས། དེ་འདྲའི་མིང་བརྡ་འཇུག་པའི་གཞི་ཡུལ་སྟེང་ནས་སམ་དོན་གྱི་དབང་གིས་གྲུབ་པ་ཞིག་ང་ཚོའི་བློར་འཆར་གྱི་ཡོད། དེས་ན་གཟུགས་ཞེས་བརྗོད་པ་ན་བློ་ལ་དེ་མ་ཐག་ཕྱི་རོལ་ནས་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་གཏོད་མཁན་ཞིག་ཡོད་པ་ལྟ་བུར་འཆར། དེ་ལ་མཛུབ་མོ་བཙུགས་ནས་འདི་གཟུགས་རེད་ཅེས་པ་ལས། དེ་མིང་བརྡས་བཞག་ཙམ་དང་། མིང་བརྡ་ལ་ལྟོས་ནས་བཞག་པ་ཞིག་རང་ཅག་གི་བློ་ལ་འཆར་གྱི་མེད། གང་ལྟར་གཟུགས་ལྟ་བུ་གཟུགས་འཛིན་རྟོག་པའི་ཞེན་གཞིར་རང་གི་ངོས་ནས་སམ་དངོས་པོའི་དབང་གིས་གྲུབ་པ་མེད་པ་དང་། མཐར་གཏུགས་ན་དེ་འཛིན་གྱི་བློ་ལ་རྣམ་པ་གཏོད་མཁན་ཞིག་ཕ་རོལ་ཡུལ་གྱི་ངོས་ནས་གྲུབ་མེད་པས་ཕྱི་རོལ་དོན་དུ་གྲུབ་པ་མེད་ཅེས་གསུངས།

མདོར་ན། ཕྱི་དོན་བཙལ་ནས་མ་རྙེད་པས་མེད་པར་ཐག་བཅད་པ་ན། འོ་ན་འཁོར་འདས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་རྣམས་ཇི་ལྟར་འཇོག་ཅེ་ན། ཕྱི་དོན་བཀག་པ་ཙམ་གྱིས་མི་ཆོག་པར་དེ་དག་ནང་ཤེས་པའི་སྟེང་ནས་བག་ཆགས་སད་དེ་ཤེས་པའི་སྣང་ཆ་ལ་བཟང་ངན་སོགས་སུ་ཤར་བ་སྟེ། གང་ལྟར་ཤེས་པའི་སྟེང་གི་བག་ཆགས་སད་དེ་ཤེས་པའི་སྣང་ཆ་ཁོ་ནའི་སྟེང་ནས་བཞག་པ་དང་། ཤེས་པ་དེ་ག་རེད་ཅེས་བརྗོད་ཀྱི་མེད་ཀྱང་དེའི་སྟེང་གི་བག་ཆགས་ཤིག་སད་ཡོང་བ་སྟེ། དཔེར་ན། སྔར་སྔོན་པོ་མཐོང་བའི་ཤེས་པ་འགགས་པ་ན་དེས་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་སྟེང་དུ་བག་ཆགས་སམ་ནུས་པ་བཞག །སླར་ནུས་པ་དེ་སད་པ་ན་དེའི་ཆ་གཅིག་སྔོན་པོའི་རྣམ་པར་ཤར་བ་དང་། ཆ་གཅིག་དེ་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་ཤེས་པའི་རྣམ་པར་རྫས་གཅིག་ཏུ་ཤར་བས། ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་དུ་གྲུབ་པའམ་རྫས་གཅིག་གམ་རྫས་ཐ་དད་ཀྱིས་སྟོང་པར་བཤད། དེ་འདྲའི་ཐོག་ནས་ལུས། ལུས་ཅན། ཟ་བ་པོ། ལོངས་སྤྱད་བྱ། ལོངས་སྤྱོད་བྱེད། དུས། གྲངས། ཡུལ་སོགས་རྣམ་པར་རིག་པའི་སྣང་ཆ་ཙམ་གྱིས་གྲུབ་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་རྣམ་རིག་བཅོ་ལྔའི་རྣམ་གཞག་ཀྱང་གསུངས་ཡོད། མདོར་ན། ཤེས་པའི་སྟེང་གི་བག་ཆགས་སད་པ་དེ་ཙམ་གྱིས་སྣང་བ་འདྲ་མིན་འཆར་བའི་རྣམ་གཞག་དང་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་ཀྱང་གསུངས་ཡོད།

དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་རིག་གི་དབྱེ་བ་འཆད་པ་ན། མངོན་བརྗོད་ཀྱི་བག་ཆགས།
བདག་ལྟའི་བག་ཆགས། སྲིད་པའི་ཡན་ལག་གི་བག་ཆགས་ཞེས་བག་ཆགས་གསུམ་དང་། དེ་མིན་པའི་ཟག་མེད་ཀྱི་བག་ཆགས་ཀྱང་ཡོད་སྙམ། འདིར་སྐབས་སུ་ཉེ་བར་མཁོ་བའི་བག་ཆགས་གསུམ་ལས་མངོན་པར་བརྗོད་པའི་བག་ཆགས་ནི།
མངོན་པར་བརྗོད་པའམ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཐ་སྙད་སྦྱོར་བའི་རྒྱུ་བྱེད་པའམ་ཐ་སྙད་སྣ་ཚོགས་འདོགས་པའི་ཡིད་ཤེས་ཀྱི་རྒྱུའི་རྐྱེན་ཡིན་པས་མངོན་པར་བརྗོད་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་དབང་གིས་ཡུལ་སྣང་བའི་རྣམ་རིག་དང༌། ཡིད་ཤེས་ཡུལ་ལ་འཕྲོ་བའི་ས་བོན་ཡིན་པས་སྤྲོས་པའི་བག་ཆགས་ཞེས་ཀྱང་བརྗོད། ཉོན་ཡིད་ཀྱིས་ཀུན་གཞི་ལ་རྟག་ཏུ་ངའོ་སྙམ་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའམ་ཉོན་ཡིད་མཚུངས་ལྡན་དང་བཅས་པས་བཞག་པའི་བག་ཆགས་བདག་གཞན་དུ་སྣང་བའི་རྣམ་རིག་འབྱུང་བའི་ས་བོན་དེ་བདག་ལྟའི་བག་ཆགས་དང་། དེའི་དབང་གིས་སྣང་བའི་རྣམ་རིག་སྟེ་རྣམ་རིག་བཅོ་ལྔ་ལས་མངོན་བརྗོད་ཀྱི་བག་ཆགས་ཀྱི་དབང་གིས་སྣང་བའི་རྣམ་རིག་དགུ །བདག་ལྟའི་རྣམ་རིག་གི་དབང་གིས་སྣང་བའི་རྣམ་རིག་གཉིས། སྲིད་པའི་ཡན་ལག་གི་བག་ཆགས་ཀྱི་དབང་གིས་སྣང་བའི་རྣམ་རིག་བཞི་བཅས་གསུངས་ཡོད། འགྲོ་བ་རྣམས་སུ་སྐྱེ་འཆི་འགྲུབ་པར་བྱེད་པ་རྣམ་སྨིན་གྱི་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པའི་སྲིད་པའི་ཡན་ལག་གི་བག་ཆགས་ཀྱི་དབང་གིས་སྣང་བའི་རྣམ་རིག་གསུམ་དུ་གསུངས་ནས་ཡང་རྨི་ལམ་གྱི་བག་ཆགས་ཀྱང་གསུངས་ཡོད། དྲུག་ཏུ་དབྱེ་བ་དང་། གསུམ་ཏུ་དབྱེ་བ། བཞི་ཚན་གཉིས་སུ་དབྱེ་བ་སོགས་ཀྱང་རྗེའི་ཀུན་གཞིའི་དཀའ་འགྲེལ་དུ་བལྟའོ། །དེ་དག་ཀྱང་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་ནི། ཐེག་བསྡུས་ལས། དེ་ཡང་གང་ཞེ་ན། མིག་སོགས་ཁམས་ལྔ་ལུས་ཀྱི་དང༌། ཉོན་ཡིད་ལུས་ཅན་དང༌། ཡིད་ཁམས་ཟ་བ་པོའི་རྣམ་པར་རིག་པ་དང༌།
གཟུགས་སོགས་ཀྱི་ཁམས་དྲུག་དེས་ཉེ་བར་སྤྱད་པར་བྱ་བའི་རྣམ་པར་རིག་པ་དང༌། འདིར་ཁམས་དྲུག་གི་ཆོས་ཁམས་ཀྱི་ནང་དུ་འདུས་མ་བྱས་རྣམས་འདུ་བས་རྣམ་རིག་བཅོ་ལྔའི་ནང་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་འདུ་བར་བཞེད་པ་འདྲ། དེས་ན་གྲུབ་མཐའ་ཆེན་མོར་འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་རྣམ་རིག་དགུའི་རྫས་དང་། ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་རྣམ་རིག་དགུའི་བདག་ཉིད་དུ་འདོད་པས་རྣམ་རིག་པ་དང་ཞེས་གསུངས་སོ། །
མིག་གི་རྣམ་ཤེས་ལ་སོགས་པའི་ཁམས་དྲུག་དེ་ལ་ཉེ་བར་སྤྱོད་པའི་རྣམ་པར་རིག་པ་དང༌། འཁོར་བའི་རྒྱུན་འཇུག་པ་ཆད་པ་མེད་པའི་དུས་ཀྱི་རྣམ་པར་རིག་པ་དང༌།
གཅིག་དང་བརྒྱ་སྟོང་ལ་སོགས་པའི་གྲངས་ཀྱི་རྣམ་པར་རིག་པ་དང༌། སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པར་རིག་པ་དང༌། མཐོང་བ་དང་ཐོས་པ་དང་བྱེ་བྲག་ཕྱེད་པ་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཐ་སྙད་དག་ནི་ཐ་སྙད་ཀྱི་རྣམ་པར་རིག་པ་དང༌། བདག་དང་བདག་གིར་སྣང་བ་བདག་ཏུ་སྣང་བའི་རྣམ་པར་རིག་པ་དང་། གཞན་དང་གཞན་གྱིར་སྣང་བ་གཞན་གྱི་བྱེ་བྲག་གི་རྣམ་པར་རིག་པ་དང༌། ཞེས་འདི་གཉིས་བདག་ལྟའི་བག་ཆགས་ཀྱི་དབང་གིས་ཤར་བའི་རྣམ་རིག་དང་། ལྷ་དང་མི་བདེ་འགྲོའི་རྣམ་རིག་དང༌། ངན་སོང་གསུམ་གྱི་ངན་འགྲོའི་རྣམ་རིག་དང༌། འཆི་བའི་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་འཆི་འཕོའི་རྣམ་རིག་དང༌། སྐྱེ་བའི་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་སྐྱེ་བའི་རྣམ་པར་རིག་པའོ། །དེ་བཞི་སྲིད་པའི་ཡན་ལག་གི་བག་ཆགས་ཀྱི་དབང་གིས་ཤར་བའི་རྣམ་རིག་བསྡོམས་པས་རྣམ་རིག་བཅོ་ལྔའོ། །

དེ་ལ་ལུས་དང༌། ལུས་ཅན་དང༌། ཟ་བ་པོའི་རྣམ་པར་རིག་པ་གང་ཡིན་པ་དང༌། ཞེས་པ་ནས། རང་གི་ཡུལ་གཟུགས་སོགས་སྣང་བ་དེ་ལ་མངོན་པར་བརྗོད་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་དབང་གིས་སྣང་བའི་ཚུལ་ཡོད་པར་གསུངས་པས་སྣང་ཚུལ་དེ་ཡོད་ལུགས་ཤེས་དགོས་ལ། ཡུལ་གཟུགས་སོགས་སྣང་བ་དེ་ལ་མངོན་པར་བརྗོད་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་དབང་གིས་སྣང་བའི་ཚུལ་ཡོད་ལུགས་དེ་ཡང་མདོ་སྡེ་པ་དག་གི་ལུགས་ལ་སྔོན་པོ་གཟུགས་ཡིན་པར་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་ཅིང༌། ཞེས་པ་ནས། རྣམ་རིག་པའི་སྐབས་འདིར་བརྡ་ལ་བྱང་བའི་སྐྱེས་བུས་ཡིད་གཏད་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྔོན་པོ་མཐོང་བའི་མིག་ཤེས་ལ་སྔོན་པོ་སྣང་བའི་ཚེ་ན་རྣམ་བདེན་པས་སྔོན་པོ་སྔོན་པོར་སྣང་བ་ལ་འཁྲུལ་པའི་བསླད་པ་མེད་པ་དང་། སྔོ་འཛིན་མིག་ཤེས་ལ་སྔོན་པོའི་རྣམ་པ་གཏོད་མཁན་གྱི་ཆོས་ཕྱི་རོལ་ནས་རྒྱངས་ཆད་དུ་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་རང་ཅག་ལ་སྣང་བས་སྔོན་པོ་ཕྱི་རོལ་དུ་སྣང་བར་མ་ཟད། ཅེས་པ་ནས། ཞེས་ལན་འདེབས་པའི་ཀུན་སློང་རྟོག་པའང་10གཞུང་འགའ་ཞིག་ཏུ་རྟོག་པའམ་ཞེས་འབྱུང་བ་མ་དག །མིག་ཤེས་དེའི་སྟོབས་ཀྱིས་འདྲེན་པར་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་མཚན་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མིག་ཤེས་དེ་ལ་སྔོན་པོའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་གཞིར་གྱུར་པའི་སྔོན་པོ་11སྔོན་པོར་ཞེས་འབྱུང་བའང་ཕལ་ཆེར་མ་དག །སྣང་བའི་ཚེ་ན་སྔོན་པོ་རང་གི་དངོས་པོའི་གནས་ཚུལ་གྱི་ངོས་ནས་སམ་གནས་ལུགས་ཀྱི་ངོས་ནས་སྔོན་པོའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་གཞིར་སྣང་བའི་སྣང་ཚུལ་ཡོད་པར་ཡང་གྲུབ་ལ། ཞེས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་བློ་ལ་འཁྲུལ་བའི་སྣང་བ་ཁོ་ན་འཆར་ཞིང་། སྔོན་པོའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་གཞིར་གྱུར་པའི་སྔོན་པོ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པར་སྣང་བའི་དོན་ནི་དེ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་སྔོ་འཛིན་མིག་ཤེས་ལ་ཡུལ་སྔོན་པོས་ཚུར་རྣམ་པ་གཏོད་ཀྱི་ཡོད་པ་དེ་འདྲ་གལ་ཏེ་ཡོད་ན། སྔོན་པོ་སྔོན་པོ་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་འཇུག་གཞིར་རང་གི་ངོས་ནས་གྲུབ་ཆོག་ནའང་དེ་ལྟར་དུ་གྲུབ་མེད་ལ།

དེ་བཞིན་དུ་སྔོན་པོ་འདི་གཟུགས་ཀྱི་ངོ་བོའོ། །འདི་འདིའི་སྐྱེ་བའོ། །ཞེས་པ་ནས། མིག་ཤེས་དེ་ལ་སྣང་བའི་སྔོན་པོ་ལྟར་རང་གི་རིགས་མཐུན་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་ས་བོན་རྒྱུར་བྱས་པ་ལས་སྐྱེས་པའང་མ་ཡིན་གྱི། ཞེས་སྔོན་པོ་སྔོན་པོ་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་འཇུག་པའི་གཞིར་སྣང་བ་ནི་མངོན་བརྗོད་ཀྱི་བག་ཆགས་ཀྱི་དབང་གིས་དང་།
སྔོན་པོ་དེ་ལྟར་འཇུག་པའི་གཞིར་དོན་གྱི་སྡོད་ལུགས་སམ་དངོས་པོའི་དབང་གིས་གྲུབ་པ་ལྟ་བུར་སྣང་བ་ནི་བདག་ལྟའི་བག་ཆགས་ཀྱི་དབང་གིས་ཤར་བ་ཡིན། མིག་ཤེས་ལ་དེ་ལྟར་སྣང་བ་དེ་དངོས་པོའི་གནས་ཚོད་ལ་ཡོད་ནས་སྣང་བའང་མིན། མིག་ཤེས་དང་དེ་ལ་སྣང་བའི་སྔོན་པོ་གཉིས་ཀ་རིགས་མཐུན་གྱི་བག་ཆགས་ཀྱི་ས་བོན་རྒྱུར་བྱས་ནས་སྐྱེས་པའང་མིན།

ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་འདི་སྔོན་པོའོ། །འདི་གཟུགས་སོ། །འདི་གཟུགས་ཀྱི་སྐྱེ་བའོ། །ཞེས་སོགས་ངོ་བོ་དང་ཁྱད་པར་གྱི་ཐ་སྙད་རྟོག་པས་ལན་མང་དུ་བྱས་པ་གོམས་པས་བཞག་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་དབང་གིས་ཤར་བའི་སྣང་བ་ཙམ་ཡིན་ལ།
བག་ཆགས་དེ་ལ་ནི་མངོན་པར་བརྗོད་པའི་བག་ཆགས་ཞེས་བྱའོ། །ཞེས་པ་ནི་མདོར་ན། རིགས་མཐུན་གྱི་བག་ཆགས་ཀྱི་དབང་གིས་མ་ཡིན་པར་མངོན་བརྗོད་ཀྱི་བག་ཆགས་ཀྱི་དབང་གིས་སྣང་བར་གསུངས་ཏེ། སྔོ་འཛིན་མིག་ཤེས་དང་དེ་ལ་སྣང་བའི་སྔོན་པོ་གཉིས་རིགས་མཐུན་གྱི་བག་ཆགས་ཀྱི་དབང་གིས་སྐྱེས་པ་དང་། གོང་ཞུས་བཞིན་ཤེས་པ་སྔ་མ་འགགས་ནས་བག་ལ་ཞ་སྟེ་ནུས་པའི་ཚུལ་དུ་གནས་པ་དེ་ས་བོན་བྱས་ནས་སླར་རྐྱེན་དང་ཕྲད་ན་སྔོན་པོ་དང་དེ་འཛིན་གྱི་ཤེས་པ་གཉིས་རྫས་གཅིག་ལས་སྐྱེས་པ་ནི་རིགས་མཐུན་གྱི་བག་ཆགས་ཀྱི་དབང་གིས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་པར་མངོན་བརྗོད་ཀྱི་བག་ཆགས་ཀྱི་དབང་གིས་བྱུང་བ་རེད་ཅེས་དང་། རྟོག་པས་ཐ་སྙད་སྦྱར་བ་གོམས་པས་བཞག་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་དབང་གིས་ཤར་བའི་སྣང་བ་ཙམ་ཡིན་པས་ཞེས་པ་ནས། དེའི་སྣང་ཚུལ་ལྟར་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པར་མདོ་སྡེ་པས་ཁས་ལེན་ནོ། །ཞེས་པ་སེམས་ཙམ་པས་རིགས་པའི་དགག་བྱར་འཇོག་རྒྱུའི་གཟུགས་སོགས་རང་འཛིན་རྟོག་པའི་ཞེན་གཞིར་རང་ངོས་ནས་གྲུབ་པར་སྣང་བ་སྣང་བ་ལྟར་དུ་གྲུབ་པ་དེ་སེམས་ཙམ་པས་ཐ་སྙད་དུའང་མི་བཞེད་ཀྱང་མདོ་སྡེ་པས་ཐ་སྙད་དུ་ཡོད་པར་བཞེད་དོ། །

དེ་ཡང་མདོ་སེམས་གཉི་གས་ཀྱང་དབང་ཤེས་ལ་གཟུགས་སྣང་བའི་ཚེ་གཟུགས་ཀྱི་ཐ་སྙད་ཀྱི་རང་ལྡོག་ཡང་12སྣང་བའི་སྒོ་ནས་དེའི་གཞིར་སྣང་བར་འདོད་པ་མིན་གྱི། ཞེས་པ་ནས། གཟུགས་རྟོག་པའི་ཞེན་ཡུལ་ཡིན་པ་ཞེས་པ་ཙམ་དང་མི་འདྲ་ལ།

དེ་ཡང་སེམས་ཙམ་པའི་ལུགས་འདིར་གཟུགས་སོགས་རྟོག་པའི་ཞེན་གཞིར་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་མ་གྲུབ་པར་འཇོག་པ་དང་མདོ་སྡེ་པས་གཟུགས་སོགས་རྟོག་པའི་ཞེན་ཡུལ་ཡིན་པ་རང་ལྡོག་རྟོག་བཏགས་དང་སྤྱི་མཚན་ཡིན་པས་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་མ་གྲུབ་པར་འཇོག་པའི་ཚུལ་དང་རྟོག་པའི་ཞེན་ཡུལ་དུ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པར་འདོད་པ་གཉིས་མི་མཚུངས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གོ་བདེ་བར་བསྡུས་ཏེ་བསྟན་ན་འདི་ཡིན་ཏེ། ཞེས་པ་ནས། གཟུགས་སོགས་རྣམས་འདི་གཟུགས་སོ་ཞེས་སོགས་ཀྱི་ཐ་སྙད་གང་ལ་འཇུག་པའི་གཞིར་སྣང་བའི་སྣང་ཚུལ་ལྟར་གྱི་དོན་ལ་འདོད་ལ། རྟོག་པ་ནི་ཡུལ་དུས་རང་བཞིན་འདྲེས་པར་འཛིན་པའི་འཛིན་སྟངས་ཅན་ཡིན་པས་སྣང་བཏགས་གཅིག་ཏུ་འཁྲུལ་བ་ཡིན་ལ། རྟོག་མེད་དབང་ཤེས་ཀྱིས་ཡུལ་དུས་རང་བཞིན་མ་འདྲེས་པར་དངོས་པོའི་གནས་ཚུལ་གང་ཡོད་པ་དེ་འཛིན་པས་མདོ་སྡེ་པའི་ལུགས་ལ་དབང་ཤེས་དེ་དག་སྣང་ཡུལ་ལ་མ་འཁྲུལ་བས་དེ་དག་གི་སྣང་ཚུལ་ལྟར་གྱི་དོན་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པས་ཁྱབ་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་མདོ་སྡེ་པས་ནི་དབང་ཤེས་དེ་དག་ལ་མིང་བརྡ་འཇུག་པའི་གཞིར་དོན་སྟེང་ནས་གྲུབ་པ་དང་དེ་ལྟར་སྣང་བའི་སྣང་ཚུལ་ལྟར་དུ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པར་འཛིན་པའི་རྟོག་པའི་འཛིན་སྟངས་ཀྱང་དོན་མཐུན་དུ་འདོད་ལ། སེམས་ཙམ་གྱི་སྐབས་འདིར་ནི་དབང་ཤེས་ཀྱི་སྣང་ཚུལ་དེ་ལྟར་ཞེས་པ་ནས། མ་རིག་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་དབང་གིས་ཤར་བའི་སྣང་ཚུལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཡིན་ཀྱང་དེ་འདྲའི་སྣང་ཚུལ་ཅན་གྱི་དབང་ཤེས་དེ་ཤེས་སྒྲིབ་དང་ཆོས་ཀྱི་བདག་འཛིན་དུ་མི་སྨྲའི། དབང་ཤེས་ལ་སྣང་ཚུལ་དེ་ལྟར་གྲུབ་པར་འཛིན་པའི་རྟོག་པ་ནི་སྒྲོ་འདོགས་དང༌། ཞེས་པ་ནས། དེ་བྱིས་པ་རྣམས་ལ་ཡོད་པར་སྔར་བསྡུ་བའི་ལུང་དྲངས་ནས་བཤད་པ་དེས་གྲུབ་ཅིང་དེ་འདྲ་བའི་འཛིན་སྟངས་དེ་འཐད་ལྡན་དུ་དོན་སྨྲ་སྡེ་གཉིས་ཀྱང་འདོད་པས་སྒྲའི་བརྗོད་བྱའི་རང་ལྡོག་རྟོག་བཏགས་ཡིན་ཀྱང་ཞེས་པ་ནས། དེ་འདྲའི་སྣང་ཚུལ་ལྟར་གྱི་དོན་མིང་དང་རྟོག་པས་བཏགས་པ་ཙམ་གྱི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མིང་དང་རྟོག་པ་ལ་ལྟོས་ནས་འཇོག་དགོས་པས་དངོས་པོ་མ་ཡིན་ཀྱང༌། མིག་ཤེས་ལ་སྔོན་པོ་སྔོན་པོར་སྣང་བ་ནི་མངོན་པར་བརྗོད་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་ལག་རྗེས་མ་ཡིན་གྱི། ཞེས་པ་ནས། དོན་འདི་ལ་དགོངས་ནས་ཐེག་བསྡུས་ལས་ཀྱང༌། གལ་ཏེ་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་མམ་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་ཡོད་པར་ཏེ་དོན་དུ་སྣང་བའི་གནས་གཞན་གྱི་དབང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ན་དེ་ཇི་ལྟར་ན་གཞན་གྱི་དབང་ཡིན་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་ན་གཞན་གྱི་དབང་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། ཞེས་པ་ནས། རིགས་མཐུན་པའི་བག་ཆགས་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཡང་ཅི་ཞིག་ཅེ་ན། ཤེས་པ་སྔ་མ་སྔ་མས་རང་འདྲའི་ཤེས་པ་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་སྐྱེད་པའི་ནུས་པ་ཤེས་པ་དེ་དང་དེ་རང་ཉིད་འགག་པ་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པའི་ཚེ་ན་བསྒོ་གཞི་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་བསྒོས་ནས་བཞག་པའི་བག་ཆགས་གང་ཡིན་པའོ། །དེ་བས་ན་མིག་ཤེས་ཕྱི་མ་ལ་སྔོན་པོར་སྣང་བ་ནི་སྔོར་སྣང་མིག་ཤེས་སྔ་མས་བཞག་པའི་ཞེས་སྤྱིར་བག་ཆགས་ཀྱི་དབང་གིས་ཤར་བ་དང་། བག་ཆགས་ས་བོན་དུ་བྱས་ནས་བསྐྱེད་པ་གཉིས་གསུངས་པས་འདིའང་ཤེས་པ་སྔ་མ་འགག་པ་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པའི་གནས་སྐབས་ལ། བག་ལ་ཞ་བའི་ཚུལ་དུ་ནུས་པའི་ངོ་བོར་གནས་པ་དེ་ཉིད་ས་བོན་དུ་བྱས་ནས་སླར་རྐྱེན་དང་ཕྲད་ན་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བའི་བག་ཆགས་ཀྱི་ལག་རྗེས་ཡིན་གྱི་རྟོག་པས་བཞག་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་ལག་རྗེས་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་པ་ནས། དེ་ལྟ་ནའང་རྗེས་ཀྱི་རྟོག་པ་ལ་སྣང་ཚུལ་ལྟར་གྱི་དོན་སྤྱི་ཤར་ཡང་དེའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་སྒྲ་སྤྱི་མ་ཤར་བས་སྣང་ཚུལ་ལྟར་གྱི་བརྡ་སྦྱོར་མ་ཤེས་པ་ཙམ་ཞིག་ཁྱད་པར་རོ། །

ཆོས་བདག་འགོག་པའི་རིགས་པ་ངོས་གཟུང་བ།

དེ་ལ་དབང་ཤེས་ལ་གཟུགས་སོགས་ངོ་བོ་དང་ཁྱད་པར་གྱི་ཐ་སྙད་ཀྱི་གཞིར་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པར་སྣང་བའི་སྣང་ཚུལ་ལྟར་དུ་ཞེན་པའི་རྟོག་པས་བཟུང་བ་ལྟར་གྲུབ་པ་འགོག་པའི་རིགས་པ་ནི་ཐེག་བསྡུས་ལས། མིང་གི་སྔ་རོལ་བློ་མེད་ཕྱིར། །མང་བའི་ཕྱིར་དང་མ་ངེས་13ཕྱིར། །གཞུང་དུ་མར་མ་འདྲེས་ཕྱིར་ཞེས་འབྱུང་བ་མ་དག །དེ་ཡི་བདག་ཉིད་བདག་མང་དང༌། །བདག་འདྲེས་འགལ་བས་གྲུབ་པར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་པས་བསྟན་ཏེ། ཞེས་པ་ནས། རྣམ་ཤེས་བདེན་པར་གྲུབ་ཀྱང་རྣམ་ཤེས་འཛིན་པའི་རྟོག་པ་ལ་རྣམ་ཤེས་འདི་རྣམ་ཤེས་སོ། །ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་གང་ལ་འཇུག་པའི་གཞིར་རང་མཚན་ནམ་བདེན་པར་མ་གྲུབ་ཅིང༌། དེ་དེ་འདྲའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་གཞིའམ་གནས་སུ་གྱུར་པ་མིང་བརྡས་བཞག་པའི་ཀུན་བརྟགས་ཡིན་ལ། འོན་ཀྱང་དབང་ཤེས་ལ་སྔོན་པོ་སྣང་བ་ན་སྔོན་པོ་དེ་ཉིད་འདི་སྔོན་པོའོ། །ཞེས་སོགས་ངོ་བོ་དང་ཁྱད་པར་གྱི་ཐ་སྙད་ཀྱི་གཞིར་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པར་སྣང་བ་ལྟར་རྣམ་ཤེས་མྱོང་བའི་རང་རིག་ལ་རྣམ་ཤེས་སྣང་བ་ན་མྱོང་བྱ་མྱོང་བྱེད་སོ་སོར་སྣང་དུ་མེད་པས་རྣམ་ཤེས་དེ་ཉིད་ངོ་བོ་དང་ཁྱད་པར་གྱི་ཐ་སྙད་ཀྱི་གཞིར་སྣང་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དབང་ཤེས་ལ་སྔོ་སོགས་སྣང་བ་ན་གཉིས་སྣང་དང་བཅས་པས་སྣང་ཡང་རྣམ་ཤེས་མྱོང་བའི་རང་རིག་རྣམ་ཤེས་ལ་གཉིས་སྣང་ནུབ་པའི་སྒོ་ནས་མྱོང་བྱེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་པ་འདི་དག་ནི་འདིའི་ཐད་ཀྱི་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོའི་དོན་བསྡུར་རྩལ་དུ་བཏོན་ནས་གསུངས་པ་ཞིག་ཡིན། ཡིན་ནའང་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོར་ལུགས་འདིས་ཡེ་ཤེས་དེ་རང་རིག་ཏུ་བཞེད་པས་ཞེས་པའི་རང་རིག་དང་། སོ་སོ་རང་རིག་གང་ལ་སྦྱོར་དགོས་གསལ་ཁ་མེད་ལ་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་འགྲེལ་ཚུལ་ཡང་དུ་མ་ཞིག་འདུག་པས་འདིར་མཁས་གྲུབ་ཪིན་པོ་ཆེས་གསལ་བཤད་ཅིག་གནང་དགོས་ཚོད་འདུག་ཀྱང་གནང་མི་འདུག །

ཉན་ཐོས་སྡེ་གཉིས་ཀྱིས་མ་འཁྲུལ་བར་འདོད་པའི་དབང་ཤེས་ཀྱི་སྣང་ཡུལ་ཞེས་པ་ནས། དོན་སྨྲ་གཉིས་ཀྱིས་གཟུགས་སོགས་རྟོག་པའི་ཞེན་གཞི་དང་བརྡ་འདོགས་པའི་གནས་སུ་རང་མཚན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཁེགས་ན་དེ་དག་ཡོད་པར་འཇོག་མི་ཤེས་ཏེ། ཚད་མ་པ་ལ་གྲགས་པའི་རང་མཚན་ནི་མིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་དོན་ཡང་དེ་ལྟར་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཞེས་སེམས་ཙམ་པའི་ལུགས་ཀྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་མ་གྲུབ་རྩོད་པའི་རང་མཚན་དུ་གྲུབ་པ་ཁེགས་ན་དོན་སྨྲ་སྡེ་གཉིས་ཀྱིས་དེ་ཡོད་པར་འཇོག་མི་ཤེས་ལ། ཚད་མ་པ་རང་ལ་གྲགས་པའི་རང་མཚན་མིན་ན་ཡང་སྤྱི་མཚན་ལྟ་བུ་ཡོད་པར་འཇོག་ཤེས་ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན། ཡང་འདིར་དོགས་དཔྱོད་ཅིག་གནང་སྟེ། ཚད་མ་པ་ལ་གྲགས་པའི་རང་མཚན་ནི་མིན་ནོ། །ཞེས་པའང་དོན་སྨྲ་གཉིས་དབང་ཤེས་མ་འཁྲུལ་བ་ལ་གཟུགས་སོགས་ཐ་སྙད་ཀྱི་གཞིར་སྣང་བའི་དོན་དེ་ཉིད། ཅེས་པ་ནས། ནམ་མཁའ་དང་མྱང་འདས་སོགས་ནམ་མཁའ་དང་ཟག་པ་ཟད་པ་སོགས་ཀྱི་མིང་གང་ལ་འཇུག་པའི་གནས་སུ་ནམ་མཁའ་དང་མྱང་འདས་སོགས་རང་གི་གནས་ཚོད་ཀྱི་དབང་གིས་གྲུབ་པར་མདོ་སྡེ་པ་འདོད་པ་དེ་ལ་མདོ་སྡེ་པ་རང་གིས་རང་མཚན་གྱི་མིང་མ་བཏགས་ཀྱང་སེམས་ཙམ་པ་ལྟར་རིགས་པས་དཔྱད་ན་མདོ་སྡེ་པས་དེ་ལ་རང་མཚན་གྱི་དོན་ཁས་བླངས་པར་སོང་བའི་དོན་ཏེ་འདི་རྟོགས་པ་ཤིན་ཏུ་གནད་ཆེ་བར་ཡོད་དོ། །

ཇི་སྐད་བཤད་པའི་སྒྲོ་འདོགས་པའི་མཐའ་འགོག་པའི་ཚུལ་འདིས་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་ལ་ཇི་ལྟར་འཇུག་པ་ནི། གཟུགས་ནས་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་བར་གྱི་ཆོས་རྣམས་མིང་གི་ཐ་སྙད་འདོགས་པའི་གནས་དང་རྣམ་རྟོག་གི་ཞེན་པའི་གཞི་ཡིན་པ་དེ་དོན་དམ་པར་གྲུབ་པ་མིང་གི་སྔ་རོལ་བློ་མེད་ཕྱིར། །ཞེས་སོགས་ཀྱི་རིགས་པས་ཁེགས་པ་ན། རྗོད་བྱེད་ཀྱི་མིང་དང་བརྗོད་བྱའི་དོན་དང་མིང་དོན་འབྲེལ་བ་ལ་བརྟེན་ནས་ཞེས་པ་ནས། སྒྲོ་འདོགས་འདི་ཁེགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཕྱི་རོལ་དོན་ལ་ལྟོས་པའི་གཟུང་འཛིན་རྫས་གཞན་ཡང་འབད་མེད་དུ་ཁེགས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཞེས་པ་མིང་དང་བརྡའི་ཡུལ་དུ་རང་གི་གནས་ཚོད་ཀྱི་ངོས་ནས་སམ་དངོས་པོའི་དབང་གིས་གྲུབ་པ་ཞིག་ཡོད་ན་དེ་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་བློ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པའམ་བློ་དེ་ལས་རྒྱངས་ཆད་དུ་ཕར་ངོས་ནས་དངོས་པོ་ཞིག་ཡོད་ཆོག་ཀྱང་དེ་མེད་པས་ཕྱི་རོལ་དོན་དུ་གྲུབ་པ་མེད་པར་བཞེད།
དེས་ན་ཡུལ་དང་དེ་འཛིན་གྱི་ཤེས་པ་གཉིས་པོ་བག་ཆགས་གཅིག་ལས་སྐྱེས་ཤིང་།
ཤེས་པའི་ནུས་པའི་རྫས་གཅིག་ལས་གསལ་བ་སྟེ། མདོར་ན། ཆགས་སྡང་སྐྱེ་བའི་ཡུལ་གཟུགས་སོགས་འདི་དག་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་དུ་གྲུབ་པར་འདོད་ཅེས་པའོ། །

གཟུགས་སོགས་ངོ་བོ་དང་ཁྱད་པར་གྱི་ཐ་སྙད་འཇུག་པའི་གཞིའམ་གནས་སུ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པར་ཞེན་པའི་ཞེན་ཚུལ་ལྟར་ཡོད་པ་རིགས་པས་ཁེགས་པ་ན། ཞེས་པ་ནས། གཞན་དུ་ན་ཤིང་རྟ་ཆེན་པོའི་མདོ་དོན་འཆད་ཚུལ་གྱི་ཕྱོགས་ཀྱང་མཐོང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །

འདི་ནས་མཚན་ཉིད་གསུམ་གྱི་ངོ་བོ་དང་དབྱེ་བ་འཆད་དེ། དེ་ལ་གཞན་གྱི་དབང་ནི་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་འདོགས་པའི་གཞི་དང་ཡོངས་གྲུབ་ཀྱི་ཆོས་ཅན་ཡིན་ལ། མཚན་གཞི་ནི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་དོ། །མཚན་ཉིད་ནི་རྒྱུ་རྐྱེན་གཞན་ལ་རག་ལས་པའི་དབང་གིས་བྱུང་བ། དབྱེ་ན་ཐེག་ཆེན་འཕགས་པའི་རྗེས་ཐོབ་དག་པ་འཇིག་རྟེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ལྟ་བུ་དག་པ་གཞན་དབང་དང༌། ཞེས་པ་འཕགས་པའི་མཉམ་རྗེས་གཉིས་ཀ་དག་པའི་གཞན་དབང་ལ་འཇོག་དགོས་ཀྱང་འཕགས་པའི་མཉམ་གཞག་ཡེ་ཤེས་དེ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་ཡོངས་གྲུབ་ཀྱི་མཚན་གཞིར་གཟུང་བཞེད་ནས་འདིར་འཕགས་པའི་རྗེས་ཐོབ་གསུངས་པ་ཙམ་མོ། །

སོ་སྐྱེའི་ཡང་དག་མ་ཡིན་ཀུན་རྟོག་ལྟ་བུ་མ་དག་གཞན་དབང་གཉིས་སོ། །
ཀུན་བརྟགས་ནི་གདགས་གཞི་གཙོ་བོར་གཞན་དབང་གི་སྟེང་དུ་རྟོག་པས་བཏགས་པ་ཙམ་སྟེ། ཞེས་གཞན་དབང་ལ་གཙོ་ཕལ་ལམ་སྟོང་གཞི་ཐམས་ཅད་གཞན་དབང་ལ་བཞག་ནས་འདུས་བྱས་ཀྱིས་མ་ཁྱབ་པའི་ཚུལ་དང་། ཡང་རྒྱུ་རྐྱེན་གྱི་གཞན་དབང་ཅན་དུ་གསུངས་པ་ལྟར་འདུས་བྱས་ཀྱིས་ཁྱབ་པའི་ཚུལ་གཉིས་ཡོད་པས། ནམ་མཁའི་གཞན་ལ་ནམ་མཁའ་རང་ཉིད་འཇོག་པ་དང་། ཡང་ནམ་མཁའ་མི་འཇོག་པར་དེ་འཛིན་པའི་ཚད་མ་འཇོག་པ་སོགས་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱི་བཞེད་པ་མི་འདྲ་བ་དུ་མ་ཡོད་དོ། །

མཚན་གཞི་ནི་སྤྱི་མཚན་ཐམས་ཅད་ཡིན་ལ། དྲང་ངེས་རྣམ་འབྱེད་ལས། དེ་དག་གི་མང་པོ་ཞིག་སྟེ་སྒྲ་རྟག་སྟོང་དང་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་ལྟ་བུ་དངོས་སྟོབས་ཀྱི་རིགས་པར་བརྟེན་ནས་ངེས་དགོས་པ་ལས། མིང་དང་བརྡ་ཙམ་གྱིས་འཇོག་མི་ནུས་པའི་ཡོད་པ་ཡིན་ཡང་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་མིན་ཏེ་རྟོག་པས་བཏགས་པ་ཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་པ་ནས། དབུ་མ་ཐལ་འགྱུར་བའི་དགག་བྱའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པའི་དོན་སེམས་ཙམ་པས་ཀུན་བརྟགས་ལ་ཡང་འདོད་པས་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་མ་14གྲུབ་པ་ཞེས་པའི་གཞུང་འགའ་ཞིག་ཏུ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་ཞེས་འབྱུང་བ་མ་དག །གཞི་འགའ་ཞིག་སྔ་མ་ལྟར་མི་འཛིན་ཀྱང་ཕྱི་མ་ལྟར་འཛིན་པ་ནི་ཡོད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་མིང་ཙམ་མཚུངས་ཀྱང་དོན་ཤིན་ཏུ་ཁྱད་ཆེ་ལ། དེ་བཞིན་དུ་རྟོག་པའི་སྣང་ཡུལ་དང༌། སྤྱི་མཚན་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་མ་གྲུབ་པར་གཞུང་གཞན་རྣམ་འགྲེལ་ལས་རྟོག་པའི་སྣང་ཡུལ་དང་རྟག་པ་དོན་གཅིག་ཏུ་བཤད་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་གི་ལུགས་ལའང་། ཐལ་འགྱུར་བའི་དགག་བྱའི་རང་མཚན་གྱིས་གྲུབ་པའི་དོན་ཚང་ཡོད་དོ། །

དེ་བཞིན་དུ་དབུ་མ་ཐལ་རང་སེམས་ཙམ་པ་རྣམས་ཀྱི་བདེན་པར་གྲུབ་པའི་ཚད་ལའང་འཇོག་མཚམས་ཕྲ་རགས་ཀྱི་ཁྱད་ཆེན་པོ་ཡོད་པས། རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་དང་བདེན་པར་གྲུབ་པ་ཞེས་སོགས་ཀྱི་མིང་ཙམ་ལ་འཁྲུལ་བར་མི་བྱའོ། །ཞེས་པ་དབུ་སེམས་སོ་སོའི་གཞུང་དང་དེ་བཞིན་དུ་དབུ་མ་ཐལ་རང་གི་གཞུང་སོ་སོར་རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་ཅེས་པ་དང་མ་གྲུབ་ཅེས་པ་སོགས་ཀྱི་ཚིག་རིས་མི་འདྲ་བ་དུ་མ་ཞིག་འོང་ཡང་ཚིག་གི་ངོ་གདོང་ལ་དེ་ལྟར་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་ཁྱད་པར་འབྱེད་མི་ཐུབ་པས། གཞུང་སྔ་ཕྱིའི་གོང་འོག་སྦྲེལ་ནས་སོ་སོའི་ཐད་དུ་རང་མཚན་གྱིས་གྲུབ་ཅེས་པ་དང་མ་གྲུབ་ཅེས་པ་གང་ལ་དགོངས་པ་བཞེས་འདུག་ཤེས་དགོས་གསུངས་པ་རེད།

འཁོར་ལོ་གསུམ་གྱི་ངོས་འཛིན། དགོངས་འགྲེལ་ལས། འཁོར་ལོ་རིམ་པ་གསུམ་གསུངས་པ་ནི་འཁོར་གྱི་འདུ་ཐེབས་དང༌། སྟོན་པའི་སྐུ་ཚེའི་ཚིགས་ལ་སོགས་པས་ཕྱེ་ལུགས་ཤིག་ཡོད་མོད་ཀྱང་མདོ་སྡེ་དགོངས་འགྲེལ་གྱི་སྐབས་འདིར་དེ་ལྟར་འཇོག་པ་མིན་གྱི་བརྗོད་བྱའི་ངོས་ནས་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་བདག་མེད་པའི་དོན་གཏན་ལ་འབེབས་པའི་འབེབས་ཚུལ་གྱི་དབང་དུ་བྱས་པ་སྟེ། ཤས་ཆེར་བདེན་ཡོད་མ་བཀག་པ་དང༌། ཞེས་དབུ་མ་ཐལ་འགྱུར་བའི་ལུགས་ལ་འཁོར་ལོ་དང་པོའི་སྐབས་སུའང་སྟོང་ཉིད་ཕྲ་མོ་བསྟན་པའི་སྐབས་ཡོད་དེ། སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ་ཤེས་པར་བྱར་མེད་སོགས་ཀྱིས་སྟོང་ཉིད་ཕྲ་མོ་སྟོན་ཅིང་། སྲས་སྒྲ་གཅན་འཛིན་གྱིས་ཡུམ་ཤེར་ཕྱིན་ལ་བསྟོད་པ་ཞེས་པའང་འཁོར་ལོ་དང་པོའི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་སྙམ། ཡང་གཞུང་འགའ་ཞིག་ལས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་བདེན་མེད་དུ་བཤད་པ་དང༌། ཞེས་པ་ནས། དེའི་ཕྱིར་གསུང་རབ་ཡིན་པ་ལ་དོན་དམ་ཡང་དག་འཕགས་ཀྱིས་དྲི་བ་ཞུས་ལན་དུ་གསུངས་པའི་ཐད་ཀྱི་འཁོར་ལོ་གསུམ་གང་རུང་གི་མདོ་ཡིན་པས་མ་ཁྱབ་ཀྱི། གསུམ་དུ་ཕྱེ་བ་ནི་གཙོ་བོའི་དབང་དུ་བྱས་པའི་དབྱེ་བའོ། །ལེགས་བཤད་གསེར་ཕྲེང་ལས། ཆོས་འཁོར་གསུམ་གྱིས་གསུང་རབ་ཐམས་ཅད་བསྡུས་པ་དང༌། ཞེས་བདེ་བར་གཤེགས་པའི་གསུང་རབ་ཐམས་ཅད་འཁོར་ལོ་གསུམ་དུ་འདུ་ཚུལ་ཞིག་ཀྱང་གསུངས་ཡོད།

ཡང་ཁ་ཅིག་འཕགས་པ་གཟུངས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་རྒྱལ་པོས་ཞུས་པའི་མདོ་ལས། རིགས་ཀྱི་བུ་དཔེར་ན་འདི་ལྟ་སྟེ། ཞེས་པ་ནས། མི་རྟག་པ་དང༌། སྡུག་བསྔལ་བ་དང༌། བདག་མེད་པ་དང༌། མི་གཙང་བ་15ཡིད་འབྱུང་བའི་གཏམ་གྱིས་འཁོར་བ་ལ་དགའ་བའི་སེམས་ཅན་སྐྱོ་བ་སྐྱེད་པར་16མཛད་དེ། འཕགས་པའི་ཆོས་འདུལ་བ་ལ་འཛུད་པར་མཛད་དོ། །ཞེས་པ་དུས་དང་པོར་མི་རྟག་པ་བསྒོམ་པ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེ་བར་གསུངས་ཏེ། སྔོན་ལ་རྒྱུན་གྱི་མི་རྟག་པ་དང་། དེ་ནས་སྐད་ཅིག་སྐད་ཅིག་གིས་འཇིག་པའི་ཕྲ་བའི་མི་རྟག་པར་བསམ་བློ་བཏང་། དེ་ལྟར་ཕྲ་བའི་མི་རྟག་པར་བསམ་བློ་གཏོང་སྐབས་སྐད་ཅིག་དང་པོ་དེ་གའི་དུས་ནས་སྐད་ཅིག་གཉིས་པར་མི་སྡོད་པའི་རང་བཞིན་དུ་གྲུབ་པ་དེ་སྐྱེད་བྱེད་ཀྱི་རྒྱུ་དེ་གས་གྲུབ་པར་བྱས་པ་ལས་རྒྱུ་གཞན་ཞིག་གིས་གྲུབ་པ་མིན་པས་རྒྱུའི་གཞན་དབང་ཅན་དང་། དེས་ན་སྐབས་བབ་ཉེར་ལེན་གྱི་ཕུང་པོའི་སྟེང་དུ་བསམ་བློ་གཏོང་སྐབས་དེ་འདྲའི་ཕུང་པོ་དེ་མི་རྟག་ཅིང་རྒྱུ་མ་རིག་པའི་གཞན་དབང་ཅན་དང་། གཞན་དབང་ཡིན་པ་དེ་གས་རང་དབང་མེད་པ། སྐད་ཅིག་སྐད་ཅིག་གིས་འཇིག་པས་རྟག་པ་མིན་པ། མདོར་ན། རྟག་གཅིག་རང་དབང་བའི་བདག་ཉིད་དུ་མེད་པས་བདག་མེད་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་མི་གཙང་བས་ཡིད་འབྱུང་བའི་གཏམ་གྱིས་འཁོར་བ་ལ་དགའ་བའི་སེམས་ཅན་སྐྱོ་བ་སྐྱེད་པར་མཛད་ཅེས་གསུངས།

དེ་ཙམ་གྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བརྩོན་པ་འདོར་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་འོག་ཏུ་སྟོང་པ་ཉིད་དང༌། མཚན་མ་མེད་པ་དང༌། སྨོན་པ་མེད་པའི་གཏམ་གྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཚུལ་རྟོགས་པར་མཛད་དོ། །ཞེས་པ་གཤམ་དུ་བདག་མེད་ཕྲ་རགས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་གསུངས་ཡོད་པས་འདིར་བདག་མེད་རགས་པའི་དབང་དུ་བྱས་པའི་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་གསུམ་གསུངས་ནས་འཁྲིད་པར་མཛད་པ་རེད་ཅེས་སོ། །

དེ་ཙམ་གྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བརྩོན་པ་འདོར་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་འོག་ཏུ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་འཁོར་ལོའི་གཏམ། འཁོར་གསུམ་ཡོངས་སུ་དག་པའི་གཏམ་གྱིས་རང་བཞིན་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་རྒྱུ་ཅན་གྱི་སེམས་ཅན་དེ་དག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡུལ་ལ་འཇུག་པར་མཛད་དོ། །འདིར་འཁོར་གསུམ་ཡོངས་དག་གི་གཏམ་ཞེས་པས་བདག་མེད་ཕྲ་མོ་བསྟན་པའམ། ཡང་ན། དང་པོ་དེ་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་གཙོ་བོར་བྱས་ནས་དམན་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ས་ལ་འགོད་པར་མཛད་པ་དང་། དེ་ནས་འཁོར་གསུམ་ཡོངས་དག་གི་གཏམ་ཞེས་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་བསྟན་པ་དང་། ཡང་བདག་མེད་གཉིས་ལ་ཕྲ་རགས་མེད་པའི་དབང་དུ་བྱས་ན་རྣམ་ཐར་སྒོ་གསུམ་གྱི་སྒོ་ནས་རིགས་པའི་རྣམ་གཞག་མདོར་བསྡུས་པའི་ཚུལ་གྱིས་བདག་མེད་གཉིས་གཏན་ལ་ཕབ། དེའི་སྟེང་ནས་ཉན་རང་གི་བྱང་ཆུབ་མངོན་དུ་བྱེད་ཚུལ་དང་། དེ་ནས་འཁོར་གསུམ་ཡོངས་དག་ཅེས་རྒྱུ་མཚན་མཐའ་ཡས་པ་དང་དགོས་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་བདག་མེད་གཏན་ལ་ཕབ་སྟེ་བསྒོམས་ནས་ཤེས་སྒྲིབ་སྤོང་བར་བྱེད་པའི་ཚུལ་གསུངས་སོ། །

ཞུགས་པར་གྱུར་ཅིང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་ཉིད་རྟོགས་པ་ན་ནི་བླ་ན་མེད་པའི་ཡོན་གནས་ཞེས་བརྗོད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པ་འདིས།

ཡང་གང་ཟག་གཅིག་གི་རྒྱུད་སྦྱོང་ལུགས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་རིམ་པ་གསུམ་ཡང་གསུངས་ཏེ་འདི་ལྟར། འཁོར་ལོ་རིམ་པ་གསུམ་གྱིས་རིམ་པ་བཞིན་བདེ་བར་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ལ་སྒྲིབ་པའི་དྲི་མ་རགས་པ་དང་ཕྲ་བ་དང་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་དག་སྦྱོང་བར་བསྟན་པ་ཡིན་ལ། དེའི་ཕྱིར་འཁོར་ལོ་ཐ་མ་ཉིད་ངེས་པའི་དོན་ནོ་ཞེས་སྨྲའོ། །
ཞེས་ལུགས་དེ་གཉིས་གཅིག་ཏུ་བསྲེས་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། འདིའི་ནང་དུ་འཁོར་ལོ་རིམ་པ་གསུམ་གསུངས་པའི་རིམ་པ་གསུམ་པ་དེ་གཙོ་བོར་གསུངས་པ་ཡིན་པས་མདོ་སྡེ་དགོངས་འགྲེལ་ནས་གསུངས་པའི་འཁོར་ལོ་མཐའ་མ་དེ་དང་འདི་གཅིག་ཏུ་བརྩིས་ནས་མཆོག་ཏུ་བསྒྲུབས་པ་དེ་ནི་རྣམ་པར་མ་བརྟགས་པ་དང་ཁས་བླངས་འགལ་བ་ཡང་ཡིན་ནོ། །ཞེས་པ་ནས། ཐེག་པ་གསུམ་ལ་རིམ་ཅན་དུ་འཇུག་པས་ཁྱབ་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་པའི་ཕྱོགས་སྔའི་གཞུང་དེ་བོད་ཀྱི་མཁས་པ་སུའི་གསུང་ཡིན་ནམ། གཤམ་དུའང་མང་པོ་འབྱུང་བས་འདི་དག་བསྡུར་དགོས་པ་ཞིག་ཡིན།

གཞན་ཡང་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་གཏམ་ཞེས་པ་ནི་མཐར་ཐུག་ཐེག་པ་གཅིག་ཏུ་སྟོན་པ་ལ་ཟེར་བ་ཡིན་ལ། ཞེས་པ་ནས། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་ལ་སོགས་པ་དག་ནི་འཁོར་ལོ་ཐ་མའི་མདོ་ངེས་པའི་དོན་ནོ་ཞེས་སྨྲ་བར་བྱེད་དོ། །འདིས་གཞན་སྟོང་འགོག་ཅིང་མདོ་འདི་དག་དེའི་ཁུངས་སུ་དྲངས་པའི་ངེས་དོན་གྱི་མདོ་བཅུ་ཞེས་པ་དེ་ཡིན་ནམ་སྙམ།

འདི་ནི་རྣམ་པར་མ་བརྟགས་པ་ཡིན་ཏེ། ཞེས་པ་ནས། མདོ་དགོངས་འགྲེལ་ལས་ནི་གོང་དུ་དྲངས་པ་ལྟར་མཐར་ཐུག་གི་ཐེག་པ་གསུམ་དུ་བཤད་ལ། ཕྱི་མ་གཟུངས་རྒྱལ་གྱིས་ཞུས་པའི་མདོ་དང་། མྱང་འདས་ཆེན་པོའི་མདོ་དག་གིས་ནི་མཐར་ཐུག་གི་ཐེག་པ་གཅིག་ཏུ་བཤད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཞེས་པ་ནས། འཕགས་པ་ཐོགས་མེད་སྐུ་མཆེད་ཀྱིས་དྲང་ངེས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་ཇི་ལྟར་མཛད་པའི་ཚུལ་མདོ་ཙམ་བརྗོད་ཟིན་ཏོ། །

འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཡབ་སྲས་ཀྱིས་དྲང་ངེས་འབྱེད་པའི་ཚུལ།

གཉིས་པ་འཕགས་པ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པས་བསྟན་པའི་མདོ་ལ་སོགས་པའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ཏེ་འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཡབ་སྲས་ཀྱིས་དྲང་ངེས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་ཇི་ལྟར་མཛད་པ་ནི། ཚིག་གསལ་དང༌། ཤེས་རབ་སྒྲོན་མའི་འགྲེལ་བཤད་དང༌། དབུ་མ་སྣང་བ་རྣམས་ལས། བློ་གྲོས་མི་ཟད་པས་བསྟན་པའི་མདོ་ཁུངས་སུ་དྲངས་ནས་དེ་བཞིན་དུ་དྲང་ངེས་འཇོག་པར་གསུངས་ལ། ཞེས་པ་ནས། ཆོས་དེ་ཐམས་ཅད་དྲང་བའི་དོན་དུ་ཤེས། །ཞེས་གསུངས་སོ། །ཞེས་གོང་དུ་གསུངས་པ་ལྟར་སྒྲ་ཇི་བཞིན་དུ་ཁས་ལེན་དུ་རུང་མི་རུང་གི་སྟེང་ནས་དྲང་ངེས་འབྱེད་པར་གསུངས་པ་དེ་འདྲ་མ་ཡིན་པར་སྐབས་འདིར་དྲང་ངེས་འབྱེད་ཚུལ་གོང་ཞུས་བཞིན་བརྗོད་བྱ་དོན་གྱི་དྲང་ངེས་བདེན་པ་གཉིས་ལ་བཞག་ནས་འདི་རྗོད་བྱེད་ཀྱི་མདོ་ལ་དྲང་ངེས་ཀྱི་མདོར་གསུངས་པ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པས་བསྟན་པའི་མདོ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་རྒྱལ་པོའི་མདོ་ལ་སོགས་པ་ཁུངས་སུ་དྲངས་ནས་དེ་དག་གིས་བཤད་པ་དང་མཐུན་པར་དྲང་ངེས་རྣམ་པར་འཇོག་པ་ན། གང་ཞིག་ཀུན་རྫོབ་སྣ་ཚོགས་པ་ཙམ་ཞིག་བརྗོད་བྱའི་གཙོ་བོར་དངོས་སུ་སྟོན་པའི་མདོ་ནི་དྲང་དོན་གྱི་མདོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། མདོ་དེས་བརྗོད་བྱའི་གཙོ་བོར་བསྟན་པ་དེ་ཉིད་གནས་ལུགས་སུ་མ་ངེས་པར་དེ་ལས་གོང་དུ་དྲངས་ནས་གནས་ལུགས་གཞན་ཚོལ་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་འཁོར་འདས་སོགས་དག་མ་དག་གི་ཆོས་ཅན་སྣ་ཚོགས་པའི་ཚུལ་སྟོན་པའི་གཞུང་དེ་དག་གིས་བརྗོད་བྱ་ཆོས་ཅན་སྣ་ཚོགས་པ་སྣང་ཙམ་དེ་གའི་ངང་ནས་འཇོག་དགོས་པའི་ཀུན་རྫོབ་པའི་ཆོས་ཏེ། ཐ་སྙད་དཔྱོད་བྱེད་ཀྱི་བློའི་རྙེད་དོན་གྱི་ཆོས་དེ་དག་བརྗོད་བྱའི་གཙོ་བོར་སྟོན་པ་ལ་དྲང་དོན་གྱི་མདོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་བསྟན་པ་ནི་མཐར་ཐུག་གི་དགོངས་པ་མ་ཡིན་པར་མཐར་ཐུག་གི་དགོངས་པ་དེ་ལས་གཞན་དུ་དྲང་དུ་ཡོད་པས་དྲང་བའི་དོན་དང་དེ་བརྗོད་བྱར་སྟོན་པའི་མདོ་ལ་དྲང་དོན་གྱི་མདོར་གསུངས་སོ། །

སྤྲོས་པ་རྣམ་པར་བཅད་པ་ཙམ་གྱི་སྟོང་པ་ཉིད་དང༌། ཞེས་ཆོས་ཅན་སྣ་ཚོགས་པའི་རྣམ་པར་ཡོད་པ་དེ་ཐམས་ཅད་དགག་བྱ་བདེན་གྲུབ་བཅད་ཙམ་གྱི་སྟོང་པའི་ངང་དུ་རོ་གཅིག་པ་སྟེ་དུ་མ་རོ་གཅིག་གི་ཚུལ་ཡིན་པས་དེ་འདྲའི་སྤྲོས་པ་རྣམ་པར་བཅད་ཙམ་གྱི་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། སྐྱེ་བ་མེད་པ་སོགས་དངོས་སུ་བརྗོད་བྱའི་གཙོ་བོར་སྟོན་པ་ནི་ངེས་དོན་གྱི་མདོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། རྒྱུ་མཚན་སྔ་མ་ལས་བཟློག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཡིན་ལུགས་སམ་གཤིས་ཀྱི་སྡོད་ལུགས་མཐར་ཐུག་དེ་གཞན་ལ་བརྟེན་ནས་གྲུབ་པ་མ་གཏོགས་ལྟོས་མེད་རང་དབང་གིས་གྲུབ་པ་ཞིག་མེད་པས་དེ་ངེས་དོན་ལ་བཞག་ཅིང་། དེ་ནི་སྣང་ཙམ་དེས་མ་ཚིམ་པར་ཆོས་དེ་དང་དེའི་སྡོད་ལུགས་སམ་ཡིན་ཚུལ་ལ་ཞིབ་ཏུ་དཔྱད་ནས་རྙེད་པའི་དོན་ཡིན་པས་དེ་འདྲའི་མཐར་ཐུག་གི་ངེས་དོན་བརྗོད་བྱར་བྱེད་པའི་མདོ་ངེས་དོན་གྱི་མདོར་གསུངས།

མདོ་དེའི་དོན་གཞན་དུ་དྲང་དགོས་པ་འདི་ལ་ཚུལ་གཉིས་ཏེ། ཞེས་པ་ནས། སྦྱིན་པ་ལས་ལོངས་སྤྱོད་འབྱུང་བར་སྟོན་པའི་མདོ་ལྟ་བུ་དང༌། ཞེས་སྦྱིན་པ་བཏང་བ་ལས་ལོངས་སྤྱོད་འབྱུང་བར་གསུངས་པ་སྒྲ་ཇི་བཞིན་དུ་ཁས་ལེན་དུ་རུང་མོད། དེ་ཙམ་ཞིག་མཐར་ཐུག་གི་གནས་ལུགས་མིན་པས་མཐར་ཐུག་གི་གནས་ལུགས་དེ་ལས་གཞན་དུ་འདྲེན་ལུགས་ཤིག་དང་། ཡང་ཀུན་རྫོབ་སེམས་པ་ན་ཡང་མདོ་དེས་དངོས་སུ་བསྟན་ཚོད་ལྟར་གཟུང་དུ་མི་རུང་བར་དོན་གཞན་དུ་དྲང་དགོས་པ། ཕ་དང་མ་ནི་བསད་བྱ་ཞིང༌། །ཞེས་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ན་དབུ་མ་སྣང་བ་ལས།
ངེས་པའི་དོན་ཀྱང་གང་ལ་བྱ་ཞེ་ན། ཚད་མ་དང་བཅས་པ་དང་ཞེས་པ་སྒྲ་ཇི་བཞིན་དུ་ཁས་ལེན་དུ་རུང་བ་ལ་ཚད་མས་གནོད་པ་མེད་པ་ལ་སྦྱར་ཆོག་གམ་སྙམ།

དོན་དམ་པའི་དབང་དུ་མཛད་ནས་བཤད་པ་གང་ཡིན་པ་སྟེ། ཞེས་པ་ནས།
དྲང་ངེས་ཀྱི་ཚུལ་འདི་ལྟར་བཞེད་པ་ལ་ནི་འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་དབུ་མ་པ་དག་ལ་མི་མཐུན་པ་མེད་དོ། །འདི་སྐོར་རྗེ་རིན་པོ་ཆེའི་ལྷག་མཐོང་ཆེན་མོའི་དོན་མདོར་བསྡུས་ཏེ་བཀོད་གནང་བ་ཞིག་ཡིན།

གཉིས་པ་འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་གཞུང་དང་དེའི་དགོངས་པ་འགྲེལ་བའི་རིམ་པ་ཇི་ལྟར་བྱུང་བ་ལ། འཕགས་པས་17གཞུང་མཛད་ཚུལ་དང༌། དེའི་དགོངས་པ་འགྲེལ་བ་སོ་སོའི་རིམ་པ་ཇི་ལྟར་བྱུང་བ་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ནི། འཕགས་པ་འདིས་རྒྱལ་བས་ལུང་བསྟན་པ་ལྟར་ཞེས་པ་ནས། གཞུང་གཞན་རིན་ཆེན་ཕྲེང་བ་དང་། རིགས་པ་དྲུག་ཅུ་པ་གཉིས་ནི་ཡོད་མེད་ཀྱི་མཐར་ལྟ་བའི་ལམ་གྱིས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཐོབ་པར་ནུས་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས། ཞེས་པ་ནས། བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་རྣམ་པར་གྲོལ། །ཞེས་དངོས་པོ་འཁོར་བ་དང་དངོས་མེད་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་གཉིས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡོངས་སུ་ཤེས་པས་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་འཕགས་པ་རྣམས་འཁོར་བ་ལས་གྲོལ་བར་གསུངས་ཤིང༌། ཞེས་པ་རིགས་པ་དྲུག་ཅུ་པ་ལས་མྱང་འདས་མངོན་དུ་བྱེད་ཅེས་པ་ནི་འཁོར་བ་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག་པའི་རང་བཞིན་ཁོང་དུ་ཆུད་ནས་དེ་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་ཚེ་རང་བཞིན་དེར་རྨོངས་པའམ་མ་རིག་པའི་དབང་གིས་འཁྲུལ་བའི་བློ་སྐྱེས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་སྲིད་པ་འཁོར་བའི་ཆོས་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག་པའི་དབྱིངས་ལ་ཉེ་བར་ཞི་བར་གྱུར་པ་ན་འབྲས་བུ་མྱང་འདས་མངོན་དུ་བྱེད་ཅེས་གསུངས།

དེ་ཡང་སྲིད་པ་འཁོར་བ་རང་བཞིན་གྱིས་སྐྱེ་བ་མེད་པར་ཡོངས་སུ་ཤེས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཞེས་པ་ནས། དེ་ཡང་བདག་དང་བདག་གི་བ་གཉིས་དོན་དམ་པར་མེད་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་ལ་བརྟེན་ནས་ཕུང་པོ་བདེན་མེད་དུ་ཤེས་པ་གོམས་པར་བྱས་པས་ངར་འཛིན་ཟད་པར་འགྱུར་བ་དང༌། ཞེས་ཆོས་ཀྱི་བདག་འཛིན་གྱིས་གང་ཟག་གི་བདག་འཛིན་གྱི་གཞི་བྱེད་པར་གསུངས་ལ། གང་ཟག་རང་རྐྱ་ཐུབ་པའི་རྫས་ཡོད་ཀྱིས་སྟོང་པའི་བདག་མེད་ཙམ་གོམས་པར་བྱས་པས་གང་ཟག་གི་བདག་འཛིན་ཕྲ་མོ་ཟད་པར་མི་ནུས་པས་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་མཚན་ཉིད་རྫོགས་པར་རྟོགས་པ་ཞིག་དགོས། དེ་ལ་ཡང་ཆོས་ཀྱི་བདག་ཏུ་འཛིན་པའི་ཞེན་ཡུལ་སུན་ཕྱུང་བའི་ནུས་པ་ཐོབ་པ་ཞིག་དགོས་གསུངས།

ཕུང་པོ་18བདེན་འཛིན་མ་ཟད་བར་དུ་འཁོར་བ་མི་ལྡོག་ཅིང༌། ཞེས་པ་ནས། དེ་བས་ན་འཕགས་པའི་གཞུང་རིགས་ཚོགས་འདི་དག་གིས་ཞེས་པ་ནས། ཤིང་རྟའི་སྲོལ་ལེགས་པར་ཕྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །

གཉིས་པ་དེའི་དགོངས་པ་འགྲེལ་བ་སོ་སོའི་རིམ་པ་ཇི་ལྟར་བྱུང་བ་བཤད་པ་ནི། འཕགས་པའི་དགོངས་པ་འགྲེལ་བའི་མདོ་སྔགས་ཀྱི་གཞུང་མང་དུ་བྱུང་མོད།
འདིར་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་གཏན་ལ་འབེབས་པའི་དགོངས་འགྲེལ་ཇི་ལྟར་བྱུང་བ་མདོ་ཙམ་བརྗོད་ན། སློབ་དཔོན་འཕགས་པ་ལྷས་འཕགས་པའི་དགོངས་པ་ལྟར་ཟབ་མོ་སྟོང་པ་ཉིད་གཏན་ལ་འབེབས་པ་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་བཞི་བརྒྱ་པ་མཛད་ཅིང༌། ཞེས་སློབ་དཔོན་འཕགས་པ་ལྷས་དབུ་མ་བཞི་བརྒྱ་པ་དེ་ཁོང་གི་དགེ་རྒན་སློབ་དཔོན་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་རྩ་བ་ཤེས་རབ་ལ་ཞལ་སྐོང་གི་ཚུལ་དུ་མཛད་པས་མཆོད་བརྗོད་ཀྱང་མ་མཛད། རྩ་བ་ཤེས་རབ་ཀྱི་བརྗོད་བྱ་མང་པོ་ཞིག་མདོར་བསྡུས་པའི་ཚུལ་དུ་བསྟན་པ་དང་། སྐབས་རེར་མུ་སྟེགས་པའི་གྲུབ་མཐའི་གཞུང་དུ་མ་ཞིག་ལའང་ཁ་སྐོང་མཛད་ཡོད། བསྟན་བཅོས་འདིར་ལེའུ་བཅུ་དྲུག་ཡོད་པ་ལས་ལེའུ་རེ་རེ་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་རེ་ཡོད་ལ། ཚིགས་བཅད་རེ་རེས་ཀྱང་ཕལ་ཆེར་དོན་ཚན་རྫོགས་པ་རེ་སྟོན་ཅིང་། ཞེས་རྒྱལ་ཚབ་རིན་པོ་ཆེས་དེའི་འགྲེལ་པར་གསུངས་པ་ལྟར་མཁས་པ་ངོ་མཚར་སྐྱེ་བའི་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ལེགས་བཤད་ཅིག་ཡིན།

སློབ་དཔོན་འདི་འཕགས་པ་ཉིད་དང་ཁྱད་པར་མེད་པར་ཞེས་པ་ནས། དེའི་རྗེས་སུ་སློབ་དཔོན་སངས་རྒྱས་བསྐྱངས་ཀྱིས་རྩ་ཤེའི་འགྲེལ་པ་བུདྡྷ་པཱ་ལི་ཏ་མཛད་ནས་འཕགས་པ་ཡབ་སྲས་ཀྱི་དགོངས་པ་ཐལ་འགྱུར་དུ་བཀྲལ་ཞིང༌། དེའི་རྗེས་སུ་སློབ་དཔོན་ལེགས་ལྡན་འབྱེད་ཀྱིས་རྩ་ཤེའི་འགྲེལ་པ་ཤེས་རབ་སྒྲོན་མ་མཛད་ནས།
སངས་རྒྱས་བསྐྱངས་ཀྱིས་ཐལ་འགྱུར་དུ་བཀྲལ་བ་ལ་དགག་པ་མང་དུ་མཛད་དེ།
རང་ཉིད་ཀྱི་གཞུང་དུ་རང་རྒྱུད་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་བསྒྲུབ་བྱ་བདེན་དངོས་འགོག་པ་གཙོ་བོར་མཛད་ལ་ཆོས་ཐམས་ཅད་བདེན་པར་མ་གྲུབ་ཅིང་། ཐ་སྙད་དུ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་ཞལ་གྱིས་བཞེས་པའི་རང་རྒྱུད་ཀྱི་སྲོལ་ཐོག་མར་ཕྱེ་བ་ཡིན་ལ། དེའི་ཕྱིར་འདི་གཉིས་སོ་སོའི་རྗེས་འབྲང་དང་བཅས་པ་རྣམས་ལ་བོད་སྔ་མ་དག་ཕྱོགས་འཛིན་པའི་དབུ་མ་པ་ཞེས་ཟེར་རོ། །

ལེགས་ལྡན་གྱིས་གཞུང་གཞན་གྱི་འགྲེལ་པའི་ཚུལ་དུ་བརྩམས་པ་མ་ཡིན་པར་རང་དགར་བརྩམས་པའི་གཞུང་རྩ་བ་དབུ་མ་སྙིང་པོ་དང་རང་འགྲེལ་རྟོག་གེ་འབར་བ་དང་བཅས་པ་ཞེས་པ་ནས། འདི་དང་ལེགས་ལྡན་གཉི་ག་ཡང་ཐ་སྙད་དུ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པའི་ཕྱི་དོན་ཞལ་གྱིས་བཞེས་ཤིང་རང་རིག་ཞལ་གྱིས་མི་བཞེས་པའི་ལུགས་སོ། །དེ་ནས་སློབ་དཔོན་ཞི་བ་འཚོས་ཐ་སྙད་དུ་ཕྱི་དོན་མེད་ཅིང་རང་རིག་ཡོད་པ་དང་ཤེས་པ་བདེན་པར་མ་གྲུབ་པའི་ཞེས་པ་ཐ་སྙད་དུ་ཕྱི་དོན་འགོག་པ་སེམས་ཙམ་པའི་རིགས་པ་ལྟར་དང་། དེའི་སྟེང་དུ་སེམས་ཙམ་པས་ནི་ཤེས་པ་བདེན་གྲུབ་ཏུ་འདོད་པས་རིགས་པའི་སྒོ་དུ་མས་ཕྱི་ནང་གི་ཆོས་ཐམས་ཅད་བདེན་མེད་དུ་བསྒྲུབས་སོ། །དབུ་མའི་ལུགས་ཀྱི་སྲོལ་ཐོག་མར་ཕྱེ་ནས་དབུ་མ་རྒྱན་མཛད་ཅིང༌། ཞི་འཚོའི་སློབ་མ་ཀ་མ་ལ་ཤཱི་ལའི་དབུ་མ་སྣང་བ་དང་སྒོམ་རིམ་གསུམ་དང༌། སྒོམ་རིམ་བོད་དུ་མཛད་པའི་གསུང་རྒྱུན་ཞིག་འདུག །སྣང་བ་རྣམ་གཉིས་མཛད་མཁན་གྱི་འཕགས་པ་གྲོལ་སྡེ་དང་སློབ་དཔོན་སེང་གེ་བཟང་པོ་གཉིས་དང༌། སངས་རྒྱས་ཡེ་ཤེས་ཞབས་དང༌། ཞེས་པ་ནས། རང་རྒྱུད་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་སམ་རང་མཚན་སྣང་བ་ལ་ལྟོས་ཏེ་མ་འཁྲུལ་བའི་ཚད་མས་ཚུལ་གསུམ་གྲུབ་ཚུལ་གསུངས་པའི་ཕྱོགས་ལ་དམིགས་ཕུག་པའི་དགག་པ་རྒྱས་པར་མཛད་དེ་ཐལ་འགྱུར་དུ་འགྲེལ་བའི་ཕྱོགས་གཞུང་བཙུགས་ནས། རྩ་ཤེའི་འགྲེལ་པ་ཚིག་གསལ། རིགས་པ་དྲུག་ཅུ་པའི་འགྲེལ་པ། བཞི་བརྒྱ་པའི་འགྲེལ་པ། རང་དགར་ཏེ་གཞུང་གཞན་གྱི་འགྲེལ་པ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་པར་ཟླ་གྲགས་རང་ཉིད་ཀྱིས་བརྩམས་པ་དབུ་མ་ལ་འཇུག་པ་རྩ་འགྲེལ་དང་བཅས་པ་མཛད་ཅིང༌། འཕགས་པ་ཞི་བ་ལྷས་ཀྱང་འཕགས་པའི་དགོངས་པ་ཐལ་འགྱུར་དུ་འགྲེལ་བའི་གཞུང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པ་དང་བསླབ་པ་ཀུན་ལས་བཏུས་པ་ལ་སོགས་པ་མཛད་དོ། །

དེ་ཡང་རྒྱ་གར་ན་རྩ་ཤེ་ལ་འགྲེལ་པ་བརྒྱད་ཡོད་པར་གྲགས་ཏེ། ག་ལས་འཇིགས་མེད་དང༌། ཞེས་པ་ནས། ཞེས་བཞི་བརྒྱ་པའི་ལུང་ཤེས་བྱེད་དུ་དྲངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་ཀླུ་སྒྲུབ་དགེ་རྒན་གྱི་གཞུང་དུ་དེའི་སློབ་མའི་གཞུང་དྲང་དོན་མེད་པར་གསུངས་པ་རེད།

འདི་ལ་ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ་དེ་མི་འཐད་དེ་སྤྱན་རས་གཟིགས་བརྟུལ་ཞུགས་ཀྱིས་རང་འགྲེལ་དུ་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་ཟེར་རོ། །ཞེས་པ་ནས། ཐལ་འགྱུར་བ་བློ་རྣམ་བཅས་སུ་ཁས་ལེན་ཅིང་བྱེ་བྲག་སྨྲ་བ་བློ་ཡུལ་གྱི་རྣམ་མེད་དུ་ཁས་ལེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་བློ་དེས་ཡུལ་གྱི་དངོས་པོ་རྣམ་མེད་རྗེན་ཆར་དུ་གཞལ་བར་འདོད་པར་གསུངས་པ་རེད།

དེ་བས་ན་བོད་ཁ་ཅིག་གྲུབ་མཐའ་འོག་མ་འོག་མས་ཞེས་པ་ནས། ལུགས་འདི་ནི་གཞན་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའོ། །ཞེས་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ངེས་པར་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དག་གིས་ནི་སློབ་དཔོན་འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་རྗེས་འབྲང་གི་སློབ་མ་སྲས་ཀྱི་ཐུ་བོ་དག་གིས་མཛད་པའི་གཞུང་གང་དང་གང་ཡོད་པ་སོགས་གསལ་བར་བསྟན་པ་དེ་གྲུབ་བོ། །

འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་དང་དེའི་དགོངས་འགྲེལ་གྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ཏེ་སྟོང་ཉིད་ཀྱི་དོན་གཏན་ལ་དབབ་པ།

གསུམ་པ་དེའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ཏེ་སྟོང་པ་ཉིད་གཏན་ལ་དབབ་པ་ལ། དོན་དམ་དཔྱོད་པའི་རྟགས་ཀྱི་དགག་བྱ་ངོས་བཟུང་བ། དེ་འགོག་བྱེད་ཐལ་རང་གི་ཁྱད་པར་བཤད་པ། དགག་བྱ་དེ་འགོག་པའི་རིགས་པ་བཤད་པ། སྟོང་ཉིད་གཏན་ལ་ཕེབས་ནས་ཇི་ལྟར་སྒོམ་ཚུལ། སྒོམ་པ་མཐར་ཕྱིན་པའི་འབྲས་བུ་གཏན་ལ་དབབ་པ་དང་ལྔའོ། །
དང་པོ་ལ། དགག་བྱ་ངོས་ཟིན་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན། ངོས་མ་ཟིན་པར་འགོག་པའི་གཞན་ལུགས་དགག་པ། རང་ལུགས་ཀྱི་དགག་བྱའི་ཚད་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ནི། དགག་བྱ་གང་རྣམ་པར་བཅད་པའི་སྒོ་ནས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ངེས་པར་བྱ་དགོས་པའི་དགག་བྱ་ཇི་འདྲ་ཞིག་ལ་བྱེད་པ་ཐོག་མར་ངེས་དགོས་ཏེ། དགག་པར་བྱ་བའི་དོན་གྱི་སྤྱི་བློ་ལ་ལེགས་པར་མ་ཤར་བར་དེ་བཀག་19པའི་དགག་པའི་སྤྱི་མི་འཆར་བའི་ཕྱིར་ཏེ། སྤྱོད་འཇུག་ལས། བཏགས་པའི་དངོས་ལ་མ་རེག་པར། །དེ་ཡི་དངོས་མེད་འཛིན་མ་ཡིན། །ཞེས་བཤད་པ་ལྟར་རོ། །འདིའི་དོན་ནི། ཐ་སྙད་ལ་ནི་མ་བརྟེན་པར། །དམ་པའི་དོན་ནི་བསྟན་མི་ནུས། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་གྱི་འགྲེལ་ལུགས་ཤིག་ཀྱང་ཡོད། གང་ལྟར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བའི་རང་བཞིན་གྱི་ཆོས་ཅན་ཚད་མས་ངེས་པའི་ཐོག་ནས་དེ་ཉིད་གྲུབ་ཚུལ་དེ་རྐྱེན་གྱི་དབང་གིས་ཡོད་པའམ་བརྟེན་ནས་བཏགས་ཙམ་ཞིག་ལས་མེད་པར་ངེས་པ་རྙེད་ནས་ངོ་བོས་གྲུབ་པ་ཁེགས་ན་མཐའ་གཉིས་སེལ་བ་ཞིག་འོང་།

དེ་ཡང་དགག་བྱའི་ཚད་ལེགས་པར་མ་ཟིན་ན། ཞེས་པ་ལམ་གྱི་དགག་བྱ་དང་རིགས་པའི་དགག་བྱ་གཉིས་ལས་རིགས་པའི་དགག་བྱའོ། །

ཡང་ན་དགག་མི་དགོས་པ་ཡང་བཀག་པས་སྐུར་བ་འདེབས་པའི་མཐར་ལྟུང་བར་འགྱུར་ལ། ཡང་དགག་བྱ་ཁྱབ་ཆུངས་ན་དགག་དགོས་པ་འགའ་ཞིག་ཀྱང་ཕྲ་མོ་ནས་མ་ཁེགས་པས། བདེན་འཛིན་འགའ་ཞིག་གི་འཛིན་སྟངས་ལ་གནོད་པ་མ་མཐོང་བར་ལྷག་མ་ལུས་ཏེ་སྒྲོ་འདོགས་པའི་མཐར་ལྟུང་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །

དགག་བྱ་ངོས་འཛིན་ཁྱབ་ཆེས་པ་འགོག་པ་འཕྲོས་དང་བཅས་པ།

གཉིས་པ་ལ། དགག་བྱ་ངོས་འཛིན་ཁྱབ་ཆེས་པ་དགག་པ་དང༌། ཁྱབ་ཆུངས་པ་དགག་པའོ། །དང་པོ་ལ་འདོད་པ་བརྗོད་པ་དང༌། དེ་དགག་པའོ། །དང་པོ་ནི།
འདིར་ལྷག་མཐོང་ཆེན་མོའི་ནང་གི་དོན་ཚན་ཁག་བསྡུས་ཏེ་བཀོད་ཡོད་པར་མ་ཟད་དོན་ཚན་གཅིག་ཁ་སྣོན་མཛད་པ་ལྟ་བུར་སྣང་། ད་ལྟའི་དབུ་མ་པར་ཁས་འཆེ་བ་ཕལ་ཆེ་བ་དག་ན་རེ། བཏགས་དོན་བཙལ་ནས་རིགས་པས་མ་རྙེད་པའི་ཚེ་རིགས་པས་ཁེགས་ཞེས་བཤད་ཀྱི་ཡོད། དེས་ན། དབུ་མ་པའི་སྟོང་ཉིད་གཏན་ལ་འབེབས་པའི་རིགས་པས་ནི། བཏགས་དོན་བཙལ་ནས་གཟུགས་ནས་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་བར་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་འགོག་པ་ཡིན་ཏེ་རྒྱུ་མཚན་འདི་ལྟར། རིགས་པས་བརྟགས་ན་དཔྱད་བཟོད་པའི་ཆོས་ཡོད་དམ་མེད། གལ་ཏེ་དཔྱད་བཟོད་པའི་ཆོས་ཤིག་ཡོད་ན་ནི་བཏགས་དོན་བཙལ་ནས་རྙེད་པ་ཡིན་པས་བདེན་གྲུབ་ཏུ་ཐལ་ལོ། །མེད་ན་ནི་རིགས་པས་དཔྱད་མི་བཟོད་པས་རིགས་པས་མི་ཁེགས་པ་ཉམས་སོ། །དེས་ན་རིགས་པས་དཔྱད་མི་བཟོད་པ་དང་རིགས་པས་ཁེགས་པ་གཉིས་གཅིག་ཏུ་བཟུང་ནས་སྐྱོན་འདི་དག་བཤད་དོ། །

གཞན་ཡང༌། ཡོད་མིན་མེད་མིན་གཉི་ག་མིན། །ཞེས་པ་ནས། གང་དུ་གཟུང་ཡང་དགག་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཆོས་གང་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་པའི་འདོད་ཚུལ་གཅིག་དང་། གཞན་ཡང་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཡོད་པར་ཁས་ལེན་ན་ཚད་མས་མ་གྲུབ་བཞིན་དུ་ཁས་ལེན་ནམ། ཚད་མས་གྲུབ་ནས་ཡོད་པར་སྨྲ། ཞེས་པ་ནས། དང་པོ་མི་རིགས་ཏེ། འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་གཟིགས་པའི་ངོར་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་མེད་པར་གཟིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་ཡང་མི་རིགས་ཏེ། མིག་ཤེས་ལ་སོགས་པ་ཐ་སྙད་པའི་ཆོས་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མ་ཡིན་ཟེར་ན་ནི་མིག་ཤེས་ལ་སོགས་པ་ཚད་མ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་རྒྱལ་པོ་ལས། མིག་དང་རྣ་བ་སྣ་ཡང་ཚད་མ་མིན། །ཞེས་པ་ནས། དེ་ལ་ཡང་ཁ་ཅིག་ནི་ཆོས་གང་ཡང་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །

དེ་ལྟར་དཔྱད་པ་ན་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཆོས་གང་ཡང་འཇོག་མ་བདེ་ནས་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཆོས་གང་ཡང་ཐ་སྙད་དུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཞེས་སྨྲ་བར་བྱེད་ལ། ཁ་ཅིག་ནི་ཐ་སྙད་དུ་ཡོད་པར་སྨྲ་ཞིང༌། ཞེས་པ་ནས། བདེན་གཉིས་སུ་མ་འདུས་པའི་ཡོད་པ་ཕུང་སུམ་པ་མི་སྲིད་ཅེས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དོ། །

དེ་ལྟར་དགག་བྱ་ཁྱབ་ཆེས་པའི་གཞན་ལུགས་ཀྱི་འདོད་ཚུལ་མ་རྟོགས་པ་དང་ལོག་པར་རྟོག་པའི་ཚུལ་རྣམས་བཀོད་ནས།

གཉིས་པ་དེ་དགག་པ་ལ། དེ་འདྲའི་འདོད་ཚུལ་དེ་དབུ་མ་ཐལ་འགྱུར་བའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཁྱད་ཆོས་ཀྱི་གཙོ་བོ་བཀག་པར་བསྟན་པ་དང་། རིགས་པ་དེ་དག་ལྟར་སྣང་དུ་བསྟན་པའོ། །དང་པོ་ལ་ཁྱད་ཆོས་ཀྱི་གཙོ་བོ་ངོས་གཟུང་བ་དང༌། དེ་ལུགས་དེས་ཇི་ལྟར་བཀག་པའོ། །དང་པོ་ནི། ཞེས་པ་ནས། དེ་ཐོབ་པར་བྱེད་པ་ནི་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་གཉིས་ཟུང་འཇུག་ཏུ་གསོག་པའི་ཐབས་ཤེས་ཡ་མ་བྲལ་བ་ལ་རག་ལས་ཤིང༌། ཞེས་འབྲས་བུའི་སར་གཞན་དོན་འབད་མེད་ལྷུན་གྲུབ་ཀྱི་ཚུལ་དུ་སྣང་བའི་གཟུགས་ཀྱི་སྐུ་དང་། དེ་འབད་མེད་ལྷུན་གྲུབ་ཏུ་ཤར་བ་ལ་དེ་འཆར་བའི་འགལ་རྐྱེན་མཐའ་དག་རང་རྒྱུད་ཀྱི་སྟེང་ནས་སྦྱངས་ཤིང་དག་པ་ཞིག་དགོས་པས་དག་པ་གཉིས་ལྡན་གྱི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་མངོན་དུ་བྱེད་དགོས་པ་དང་། དེ་གཉིས་དུས་གཅིག་ཏུ་འོང་ཞིང་ཆོས་གཟུགས་ཀྱི་སྐུ་གཉིས་ཟུང་དུ་འཇུག་པ་ཡོང་བ་ལ་ཡེ་ཤེས་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དང་གཟུགས་ཀྱི་སྐུ་ནི་འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་ཏེ་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེས་ཤིང་འཕེལ་བར་བྱེད་དགོས་པས། རང་དང་རིགས་མཐུན་པའི་རྒྱུ་ཚོགས་ཤིག་སྔོན་དུ་འགྲོ་དགོས་ཤིང་། རྒྱུ་ཚོགས་དེ་ཡང་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཡིན་ལ། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ནི་སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་ཞི་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཡིན་པས། དེ་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ཐབས་དེ་ཡང་སྤྲོས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་ཞི་ནས་བདེན་སྟོང་དུ་མ་རོ་གཅིག་གི་ཚུལ་གྱིས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་མཉམ་པར་བཞག་པའི་མཉམ་གཞག་གི་རྒྱུན་བསྐྱངས་ཏེ་བསྒྲུབ་དགོས། གཟུགས་སྐུ་ནི་མཐའ་ཡས་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་དང་མོས་པ་སྣ་ཚོགས་པ་གང་ལ་གང་འདུལ་གྱི་གཟུགས་སྐུའི་རོལ་པ་འབད་མེད་ལྷུན་གྲུབ་ཏུ་ཤར་བ་སྣ་ཚོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་དེ་ལྟ་བུ་ཡོང་བ་ལ་ཡང་སློབ་པའི་ས་ནས་མཐའ་ཡས་པའི་སེམས་ཅན་དམིགས་འོག་ཏུ་བཅུག་སྟེ། དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆེད་དུ་རྣམ་མཁྱེན་སྒྲུབ་འདོད་ཀྱི་བསམ་པ་དང་། དེས་ཟིན་པའི་སྦྱིན་སོགས་ཀྱི་ཐབས་ལ་བསླབ་དགོས་ཤིང་། དེ་དག་གཅིག་གྲོགས་སུ་གཅིག་སོང་བར་བྱས་ནས་ཟུང་དུ་འཇུག་པའི་འབྲས་བུ་སྐུ་གཉིས་པོ་མངོན་དུ་བྱེད་དགོས་པར་གསུངས།

དེ་ལྟར་ཚོགས་གཉིས་ཟུང་འཇུག་ཏུ་གསོག་པ་ལ་ནི། གཞིའི་ལྟ་བ་གཏན་ལ་འབེབས་པ་ན་བདེན་གཉིས་ཟུང་འཇུག་ཏུ་གཏན་ལ་འབེབས་ཚུལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ཞིག་ལ་ངེས་པ་རྙེད་པ་ལ་རག་ལས་ཏེ། ཞེས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཞེས་དུ་མ་རོ་གཅིག་གི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དེ་ཉིད། དང་པོ་ཐོས་པས་གཏན་ལ་ཕབ། དེ་ནས་བསམ་པས་དོན་དེ་ལ་ངེས་པ་ཐོབ་པར་བྱས། དེ་ལ་ཡང་ནས་ཡང་དུ་འདྲིས་པར་བྱས་ཏེ་དོན་མངོན་དུ་འགྱུར་བ་ཞིག་བྱ་དགོས། གང་ལྟར་ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པའི་བརྗོད་བྱ་དོན་གྱི་ངེས་དོན་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་པ་དེ་གཏན་ལ་ཕབ་སྟེ་ཤེས་དགོས་པ་དང་། དེ་བཞིན་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ཞེས་པ་རྒྱུ་དེ་ལས་འབྲས་བུ་འདི་འབྱུང་དང་། ཁམས་དང་མོས་པའི་ཁྱད་པར་ལས་ཐབས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཀུན་དང་ལྡན་པ་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡོང་བ་ལ་བདེན་སྟོང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་རོ་གཅིག་པ་ཡིན་ནའང་། དག་མ་དག་དང་ཕྲ་རགས་སོགས་རིགས་དུ་མ་ཡོད་པས་ཆོས་ཅན་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་ཤར་བ་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ཚུལ་དེ་དག་ཁོང་དུ་ཆུད་དེ། རྒྱུ་རྐྱེན་འདི་ལས་འབྲས་བུ་འདི་དང་འདི་འབྱུང་གི་རྣམ་གཞག་ལ་སེམས་ཀྱི་གཏིང་ནས་ངེས་པ་རྙེད་དེ་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ལ་བསླབ་དགོས་པས། མདོར་ན། བདེན་པ་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་ལ་སློབ་སྦྱོང་བྱས་ནས་ཤེས་པ་ཞིག་དགོས་གསུངས།

དེ་ཡང་འདི་ལྟར། ཞེས་པ་ནས། དེ་ལྟར་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་ཚུལ་ལ་གཏིང་ནས་ཡིད་ཆེས་པའི་ངེས་པ་རྙེད་པ་དེ་ལ་ནི་མདོ་སྡེ་རྣམས་ལས་འཇིག་རྟེན་པའི་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་ཞེས་གསུངས་ལ། ཞེས་རྒྱུ་འབྲས་བཟང་ངན་མ་འཆོལ་བར་འོང་བ་འདི་ལ་གཏིང་ནས་ཡིད་ཆེས་པའི་ངེས་པ་རྙེད་པ་ལ་འཇིག་རྟེན་པའི་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་ཞེས་གསུངས་པ་དང་། དེའི་ཐོག་ནས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་མི་འཆོལ་བར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་སྟེ། རྒྱུ་རྐྱེན་ཚོགས་པའི་སྟེང་ནས་འགྱུར་བ་སྣ་ཚོགས་འབྱུང་བ་འདི་རང་བཞིན་སྟོང་པ་ལ་འཐད་ཀྱི། བདེན་པ་བ་དང་རང་དབང་བ་ལ་མི་འཐད་པའི་ཚུལ་འགལ་འདུ་བསྒྲིགས་ནས་བསམ་པ་ན། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་འཐད་པས། རང་བཞིན་སྟོང་པ་མ་གཏོགས་འོས་མི་འདུག་བསམ་པ་ཞིག་བློ་ལ་འཆར་ཐུབ་པ་འོང་། དེས་ན་སྔོན་དུ་ཐ་སྙད་པའི་རྣམ་པ་ལ་ངེས་པ་གཏིང་ནས་འདྲེན་ཐུབ་པ་དེའི་སྒོ་ནས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ཡིན་པ་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་ནས་རྟེན་འབྱུང་ལ་གོ་བ་ཇེ་ཕྲ་ཇེ་ཕྲར་སོང་ནས་སྟོང་ཉིད་ཀྱི་ལྟ་བ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ངེས་ཐུབ་པ་འབྱུང་།

སྟོང་པ་ཉིད་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ངེས་པ་ལ་ནི་ཞེས་པ་ནས། དེ་ལ་དངོས་སྨྲ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ནི་དེ་གཉིས་མི་འགལ་བར་འཇོག་མ་ཤེས་པར། དངོས་པོ་རྣམས་ལ་རང་མཚན་ནམ་དོན་སྟེང་ནས་ཡོད་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་ན་དེ་ནས་ལྷག་མ་ལུས་པ་ཅི་ཞིག་ཡོད་སྙམ་དུ་བསམས་ནས། མིང་འཇུག་སའི་དོན་གྱི་ངོས་ནས་རང་ཚུགས་ཐུབ་པའི་སྡོད་ལུགས་ཤིག་མེད་པས་དངོས་པོ་རང་བཞིན་གྱིས་མ་གྲུབ་པ་ཞེས་བརྗོད་ལ། མིང་མིན་པའི་དོན་མེད་པ་མ་ཡིན་མོད། མིང་འཇུག་སའི་དོན་དེ་བཙལ་བའི་ཚེ་གཏན་ནས་རྙེད་རྒྱུ་མེད་པར་མིང་གི་དབང་གིས་བཞག་ཙམ་ཞིག་ལས་མཛུབ་མོ་འཛུགས་ས་མེད་པས་དེ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སམ་དངོས་པོ་རང་བཞིན་གྱིས་མ་གྲུབ་ན་གཏན་ནས་མ་གྲུབ་དགོས་པས་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་ཐམས་ཅད་ཆད་པར་འགྱུར་ལ། འོན་ཏེ་རྒྱུ་འབྲས་མ་འཆོལ་བ་སྟེ་རྒྱུ་བཟང་པོ་ལས་འབྲས་བུ་བཟང་པོ་དང་། རྒྱུ་ངན་པ་ལས་འབྲས་བུ་ངན་པ་འབྱུང་བ་ལས་བློས་གང་བཟོ་མ་ཡིན་པ་ནི་དངོས་པོ་ལ་བདེན་པ་ཞིག་ཡོད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་དགོས་སྙམ། དེ་ཡང་འབྲས་བུ་རང་རྒྱུ་ལས་སྐྱེས་ན་ནི་བཟང་ངན་གྱི་གཞི་བརྩི་སའི་བདེན་པ་ཞིག་དོན་སྟེང་ནས་ཡོད་དགོས་ཀྱི་འདུག་སྙམ་པ་བློ་ལ་འཆར་གྱི་ཡོད། དེས་ན་ཡུལ་རང་སྟེང་ནས་གྲུབ་དགོས་པས་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་ལས་གཞན་དུ་བསྟན་དུ་ཅི་ཞིག་ཡོད། དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་རྣམས་རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་པའོ། །ཞེས་སྨྲ་བར་བྱེད་ལ། དེ་ལྟ་བུའི་ཚུལ་གྱིས་འགལ་འདུ་ཁོ་ན་མཐོང་ནས་བསྡད་པ་ཡིན་ན་གཞི་གཅིག་གི་སྟེང་དུ་སྣང་སྟོང་གཉིས་ཚོགས་འཇོག་ཐུབ་པ་ཞིག་གཏན་ནས་མི་འོང་། མདོར་ན། སྟོང་པ་རྟེན་འབྱུང་དང་རྟེན་འབྱུང་སྟོང་པར་འཆར་བ་ཞིག་མི་འོང་བ་དེའི་ཕྱིར་བདེན་པ་གཉི་ག་ལས་ཉམས་པས་ལྟ་བ་དེ་མ་བོར་བཞིན་དུ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ལྟ་ཞོག་ཐར་པའང་ཐོབ་པའི་ཐབས་མེད་པས། དེ་ལྟར་ན་སྟོང་ཉིད་བདུན་ཅུ་པ་ལས། རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལས་སྐྱེས་དངོས་རྣམས། །ཡང་དག་པར་ནི་རྟོག་པ་གང་། །དེ་ནི་སྟོན་པས་མ་རིག་གསུངས། །དེ་ལས་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་འབྱུང་། །ཞེས་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལས་སྐྱེས་པའི་དངོས་པོ་དེ་རྣམས་བདེན་པའི་རྒྱུ་འབྲས་སུ་སྣང་ཞིང་སྣང་བ་ལྟར་ཞེན་པ་དེ་མ་རིག་པའི་དབང་གིས་ཡིན་པར་གསུངས་ལ། དེའི་དབང་གིས་མ་རིག་པ་སྔ་མས་འཇིག་ལྟ་ཕྱི་མ་བསྐྱེད་པ་སོགས་དེ་ལས་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་འབྱུང་བར་གསུངས།
མདོར་ན། བཞི་བརྒྱ་པ་ལས། སྲིད་པའི་ས་བོན་རྣམ་ཤེས་ཏེ། །ཡུལ་རྣམས་དེ་ཡི་སྤྱོད་ཡུལ་ལོ། །ཡུལ་ལ་བདག་མེད་མཐོང་ན་ནི། །སྲིད་པའི་ས་བོན་འགག་པར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན་བདེན་འཛིན་གྱི་མ་རིག་པ་སྲིད་པའི་རྩ་བར་བཞག་པ་ཡིན་པས། དེ་འདྲའི་བདེན་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་ཕྲ་མོ་ནས་ཤེས་པ་མ་བྱུང་ན་སྲིད་པའི་རྩ་བ་མ་རིག་པ་གཅོད་མི་ཐུབ་པས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཕར་ཟད་ཐར་པའང་ཐོབ་པའི་ཐབས་མེད་པར་གསུངས།

སློབ་དཔོན་ཀླུ་སྒྲུབ་ཞབས་ཀྱི་ལམ་ལས་ནི། །ཞེས་པ་ནས། དབུ་མ་རང་རྒྱུད་པ་དག་ཀྱང་བདེན་པར་གྲུབ་པ་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་མི་བཞེད་ཀྱང༌། ཐ་སྙད་དུ་ཡང་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པས་སྟོང་པ་དང་བྱ་བྱེད་འཐད་པ་འགལ་མེད་དུ་འཇོག་མ་ཤེས་པས་ཞེས་པ་སྣང་ཙམ་དེས་མ་ཚིམ་པར་དཔྱད་ནས་རྙེད་རྒྱུ་ཞིག་འཇོག་ཅིང་། ད་དུང་བློ་གནོད་མེད་ལ་དོན་སྟེང་ནས་སྣང་བ་སྣང་བ་ལྟར་དུ་གྲུབ་པ་ཐ་སྙད་དུ་གྲུབ་པའི་ཚད་དང་། བློ་གནོད་མེད་ལ་སྣང་བའི་དབང་གིས་བཞག་པ་མ་ཡིན་པར་ཡུལ་རང་ངོས་ནས་རང་དབང་གིས་གྲུབ་ཡོད་མེད་དཔྱད་པ་ན། དེ་ལྟར་དུ་གྲུབ་མེད་པས་དེ་ལྟར་གྲུབ་པ་དགག་བྱར་བཞག་ནས། རང་ཅག་ལ་ཆོས་གང་སྣང་དོན་སྟེང་ནས་ཡོད་པར་སྣང་བ་དེ་ཐ་སྙད་དུ་གྲུབ་པའི་གྲུབ་ཚད་ལ་བཟུང་ནས་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་ཐ་སྙད་དུ་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་དེ། ཞེས་པ་ནས། དབུ་མ་ཐལ་འགྱུར་བའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཁྱད་ཆོས་ཀྱི་གཙོ་བོ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་བྱ་བར་ངེས་སོ། །

1 ༸རྒྱལ་མཆོག་བསྐལ་བཟང་རྒྱ་མཚོའི་གསུང་འབུམ་འབྲས་སྤུངས་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་པར་མ། པོད་ཇ་པ། དབང་དོན་དེ་ཉིད་ཡང་གསལ། ཤོག་ངོས་ ༤བ༣

2 བཀྲས་ལྷུན་དང་སྐུ་འབུམ་པར་མ་གཉིས་ཀར་ཐོག་མཐའ་གཉིས་ལ་མེད་པ་ཉིད་ཅེས་མི་གསལ་ཡང་། སྡེ་
བཀའ། མདོ། ཅ་པ། ༡༧ན༡ དོན་དམ་ཡང་དག་འཕགས། ངས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་རྣམ་པ་གསུམ་པོ་འདི་ལྟ་སྟེ། མཚན་ཉིད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དང༌། སྐྱེ་བ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དང༌། དོན་
དམ་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་ལས་དགོངས་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའོ་ཞེས་བསྟན་ཏོ། །ཞེས་གསལ།

3 བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། མཁས་གསུང་། ཀ་པ། སྟོང་ཐུན། ༩བ༦ འདྲེས་རྐང་ཞེས་གསལ།

4 སྡེ་བསྟན། པོད་ཅ་པ། ༡༧ན༤ པ་དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ། ༦ན༢ གཉིས་ཀར་སྐྱེ་བ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་དེ་དག་ནི། ཞེས་གསལ་བས་ཉིད་ཀྱིས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ། ཞེས་པའི་ཚིག་འདི་ཆད་པར་སྣང་།

5 སྡེ་བསྟན། སེམས་ཙམ། ཝི་པ། བྱང་ས། ༢༥བ༤ བརྗོད་དུ་མེད་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཞེས་དང་། བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༡༠བ༡ དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ། ༡༤བ༣ གཉིས་ཀར་ཡང་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཞེས་གསལ།

6 སྡེ་བསྟན། སེམས་ཙམ། ཝི་པ། བྱང་ས། ༢༦ན༤ རྟོག་གེ་ཙམ་གྱིས་ཞེས་འབྱུང་ཡང་། བཀྲས་ལྷུན་དང་སྐུ་འབུམ་པར་མ་གཉིས་ཀར་རྟོག་པ་ཙམ་གྱིས་ཞེས་གསལ།

7 སྡེ་བསྟན། སེམས་ཙམ། ཟི་པ། བསྡུ་བ། ༤༢བ༥ ཐེག་པ་ཆེན་པོ་པ་ལ་ལ་ཞེས་དང་། ལེགས་བཤད་སྙིང་པོར་བསྡུ་བའི་ལུང་དྲངས་པར་ཡང་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་པ་ལ་ལ་ཞེས་འབྱུང་། སྟོང་ཐུན་གཙང་པར་དང་། ཞོལ་པར། སྐུ་འབུམ་པར་མ། བླ་བྲང་དཔར་མ་རྣམས་སུ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཞེས་གསལ།

8 སྡེ་བསྟན། སེམས་ཙམ། ཟི་པ། བསྡུ་བ། ༤༢བ༦ དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་དོན་དམ་པ་ནི་གང་ཡིན། ཞེས་དང་། ལེགས་སྙིང་དུའང་འདི་བཞིན་འབྱུང་། བཀྲས་ལྷུན། ༡༠བ༧ དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ་༡༥ན༥ གཉིས་ཀར་དོན་དམ་པར་ཡོད་པ་ནི་གང་ཡིན། ཞེས་གསལ།

9 བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༡༤ན༤ དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ། ༢༠ན༣ སྔར་བཤད་པའི་ཞེས་གསལ།

10 བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༡༧ན༣ རྟོག་པའམ་ཞེས་དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ། ༢༤བ༡ རྟོག་པའང་ཞེས་གསལ།

11 བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༡༧ན༤ དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ། ༢༤བ༢ གཉིས་ཀར་སྔོན་པོར་སྣང་བའི་ཚེ་ན་ཞེས་འབྱུང་།

12 བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༡༧བ༤ དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ། ༢༥ན༥ གཉིས་ཀར་རང་ལྡོག་ཡང་ཞེས་གསལ།

13 སྡེ་བསྟན། སེམས་ཙམ། རི་པ། ཐེག་བསྡུས་ལས། ༡༨བ༤ མང་བའི་ཕྱིར་དང་མ་ངེས་ཕྱིར། །ཞེས་དང་། དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོར་ཡང་དེ་བཞིན་འབྱུང་། བཀྲས་ལྷུན། ༡༩བ༣ དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ། ༢༨ན༣ གཉིས་ཀར་མང་བའི་ཕྱིར་དང་མ་འདྲེས་ཕྱིར། །ཞེས་གསལ།

14 བཀྲས་ལྷུན། ༢༢ན༥ དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ། ༣༢ན༡ གཉིས་ཀར་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ། ཞེས་གསལ།

15 བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༢༢བ༦ མི་གཙང་བ་ཡིད་འབྱུང་བའི་ཞེས་དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ། ༣༢བ༥ མི་གཙང་བས་ཡིད་འབྱུང་བའི་ཞེས་གསལ།

16 བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༢༢བ༧ སྐྱོ་བ་སྐྱེད་པ་མཛད་དེ་ཞེས་དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ། ༣༢བ༥ སྐྱོ་བ་སྐྱེད་པར་མཛད་དེ་ཞེས་གསལ།

17 མཁས། ཀ་པ། བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༢༤བ༤ དང་། ཞོལ་པར་མ། ༣༥ན༢ གཉིས་ཀར་འཕགས་པའི་ཞེས་གསལ་ཡང་། སྐུ་འབུམ་པར་མར་འཕགས་པས་ཞེས་བྱེད་སྒྲ་བྱས་པ་དག་སྙམ།

18 མཁས་གསུང་། ཀ་པ། བླ་བྲང་པར་མ། ༣༧བ༢ ཕུང་པོར་བདེན་འཛིན་ཞེས་གསལ་ཡང་ཕུང་པོ་བདེན་འཛིན་ཞེས་ན་བདེ་སྙམ།

19 བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༣༠བ༤ དེ་དགག་པའི་དགག་པའི་སྤྱི་མི་འཆར་བའི་ཞེས་དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ། ༤༤བ༣ དེ་བཀག་པའི་དགག་པའི་སྤྱི་མི་འཆར་བའི་ཞེས་གསལ།

བཀའ་ཆོས་ཉིན་གསུམ་པ།

དེ་ཡང་རྗེ་བླ་མའི་ལམ་རིམ་སྨོན་ལམ་ལས། བསྟན་པ་རིན་ཆེན་མཆོག་གིས་མ་ཁྱབ་པའམ། །ཁྱབ་ཀྱང་ཉམས་པར་གྱུར་པའི་ཕྱོགས་དེར་ནི། །སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་ཡིད་རབ་བསྐྱོད་པ་ཡིས། །ཕན་བདེའི་གཏེར་དེ་གསལ་བར་བྱེད་པར་ཤོག །ཅེས་ཐུགས་སྨོན་བདེན་སྟོབས་ཇི་སྐད་མཛད་པ་བཞིན་སྤྱིར་འཛམ་གླིང་འདིར་སྟོན་པ་བཀའ་དྲིན་ཅན་བྱོན་ནས་ཡོངས་གྲགས་ལོ་ཉིས་སྟོང་ལྔ་བརྒྱ་ལྷག་དང་། འཇམ་མགོན་བླ་མ་ཙོང་ཁ་པ་ཆེན་པོ་བྱོན་ནས་ལོ་དྲུག་བརྒྱ་ལྷག་སོང་ཟིན། དེ་ལྟར་མི་ཐོག་མང་པོ་ཕྱིན་ན་ཡང་སྤྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་དང་། སྒོས་སུ་འཇམ་མགོན་བླ་མའི་བསྟན་པ་བཤད་སྒྲུབ་གཉིས་ཀར་དར་རྒུད་དམ་འཕེལ་འགྲིབ་སྣ་ཚོགས་ཤིག་བྱུང་མོད་བསྟན་པའི་རྒྱུན་དུས་ད་ལྟའང་གནས་པ་དང་། གནས་པ་ཙམ་དུ་མ་ཟད་དེང་སང་འཛམ་གླིང་འདིར་སྔར་ནང་ཆོས་མ་དར་སའི་ཡུལ་ལུང་དག་ལའང་བློ་གཟུ་བོར་གནས་པ་དང་རྣམ་དཔྱོད་ཅན་དག་ལ་ནང་ཆོས་འདི་ལྟ་གྲུབ་ཡོད་པའི་གྲུབ་མཐའ་ཞིག་ཡིན་པ་དང་། ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེ་བའི་ལྟ་གྲུབ་དེ་ནི་ནང་སེམས་རྒྱུད་འདུལ་བའི་ཐབས་ལམ་རྨད་དུ་བྱུང་བ་ཞིག་ཏུ་ངོས་འཛིན་གྱིས་དོ་སྣང་གསར་པ་སླེབ་ཀྱིན་ཡོད། བསྟན་པ་རིན་ཆེན་མཆོག་གིས་མ་ཁྱབ་པའམ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་དེ་འདྲའི་བསྟན་པའི་གནད་ཤེས་ནས་དོ་སྣང་བྱེད་མཁན་བྱུང་དང་འབྱུང་བཞིན་ཡོད། དཔེར་ན། དེ་རིང་འདིར་བྱེས་པ་གྲྭ་ཚང་གི་འདུ་ཁང་གསར་པའི་སྒོ་འབྱེད་རྟེན་འབྲེལ་ལ་ཞེན་ཕོ་རུས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཁྱེད་ཚོ་བྱེས་པ་གྲྭ་ཚང་གི་མཁན་ཟུར་དང་བླ་མ་དགེ་བཤེས་དུ་མ་འཛམ་བུ་གླིང་གི་ཕྱོགས་དང་མཚམས་སུ་ཡོད་པ་ཚང་མ་འཛོམས་འདུག །གང་ལྟར་ཁྱེད་ཚོ་དེང་དུས་ཤེས་ཡོན་གྱི་ཐོག་ལ་རྣམ་དཔྱོད་འདོན་རྒྱུ་ཡོད་པ་དང་སྒྱུ་རྩལ་མཁས་པ་ཞིག་ཡིན་པས་གདན་འདྲེན་ཞུས་པ་ཞིག་ཀྱང་མ་རེད། བོད་ཀྱི་ནང་ཆོས་ལ་ཕྱོགས་གང་ས་ནས་དོ་སྣང་གསར་པ་མང་པོ་ཡོང་བཞིན་ཡོད་སྟབས་ཆོས་ཚོགས་ཆེ་ཆུང་ལ་མ་ལྟོས་པར་ཕྱོགས་དང་མཚམས་སུ་གདན་འདྲེན་ཞུས་ཤིང་། ཆོས་ཚོགས་ཁག་ཏུ་ནང་ཆོས་དོན་གཉེར་བ་འབྱུང་བཞིན་པ་འདིས་རྟགས་ག་རེ་སྟོན་གྱི་ཡོད་ཅེ་ན། འཛམ་གླིང་འདིར་ནང་ཆོས་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་མཁན་མུ་མཐུད་ནས་ཡོང་བཞིན་པ་ཤེས་ཐུབ། ནུབ་ཕྱོགས་པའི་མཁས་པ་འགས་དུས་རབས་ཉེར་གཅིག་པའི་ནང་མུ་མཐུད་ནས་ཕྱིན་པའི་སྐབས་ཚན་རིག་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་ངེས་རེད། དེ་དང་མཉམ་དུ་འགྲོ་ཐུབ་པ་ནང་ཆོས་མ་གཏོགས་མེད་པས་ནང་ཆོས་ནི་ཚན་རིག་ཡར་རྒྱས་སུ་ཕྱིན་པ་དང་མཉམ་དུ་འགྲོ་ཐུབ་ཅེས་འཆད་བཞིན་འདུག །དེས་ན་སྔར་བསྟན་པ་རིན་ཆེན་མཆོག་གིས་མ་ཁྱབ་པའི་གནས་ཡིན་ན་ཡང་དོ་སྣང་གསར་པ་སླེབ་བཞིན་ཡོད་པ་དང་། ལྷག་པར་དུ། ཁྱབ་ཀྱང་ཉམས་པར་གྱུར་པའི་ཕྱོགས་དེར་ནི། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་དེང་སང་རྒྱ་གར་གྱི་ནང་དུའང་ཕྲན་བུ་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་བཞིན་པ་སྟེ་དུས་རབས་འདིའི་འགོ་སྟོད་ནས་དྷརྨ་པཱ་ལ་ཞེས་པས་ཐུགས་ཁུར་བསྐྱེད་དེ་རྒྱ་གར་དུ་བྱང་ཆུབ་ཆོས་ཚོགས་ཞེས་པ་གསར་དུ་བཙུགས་གནང་ཡོད། ཡང་ ༡༩༥༠ ནང་ Dr Ambedkar ཨཱམྦེཌ་ཀ་རས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཆོས་ལ་དམིགས་བསལ་ཐུགས་སྣང་གནང་ནས་དར་སོ་ཤུགས་ཆེ་རུ་བཏང་བ་བྱུང་ཡོད། རྒྱ་གར་གྱི་ས་མཚམས་ཁོངས་སུ་ཡོད་པའི་ཧི་མཱ་ལ་ཡའི་རི་རྒྱུད་དུ་ཆགས་པའི་ཤར་མོན་ནས་ནུབ་ལ་དྭགས་བར་གྱི་ས་ཁུལ་དེ་དག་ནས་ས་དགེ་བཀའ་རྙིང་རིས་སུ་མ་ཆད་པའི་བསྟན་པ་ལ་སློབ་གཉེར་གནང་བ་དང་། དབང་ལུང་མན་ངག་གསན་པའི་སླད་བོད་ལ་ཕེབས་མཁན་ཡང་ཡོད་ཀྱང་། དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་འགྲོ་ལམ་དང་མཐུན་རྐྱེན་དཀའ་ཁག་ཆེ་བས་ཉུང་ཤས་ལས་བོད་ལ་སློབ་གཉེར་དུ་ཡོང་ཐུབ་ཀྱི་མེད། དེང་གི་དུས་འདིར་སེ་འབྲས་དགའ་གསུམ་གྱིས་མཚོན་པའི་རིས་སུ་མ་ཆད་པའི་ཆོས་སྡེ་ཁག་ཏུ་བོད་ཀྱི་ནང་ཆོས་ཉམས་ལེན་བྱེད་པ་ལ་གཅིག་གྱུར་ཡིན་པའི་ཤར་མོན་ནས་ནུབ་ལ་དྭགས་བར་གྱི་ཧི་མཱ་ལ་ཡའི་རི་རྒྱུད་ནས་སློབ་གཉེར་བ་མང་པོ་སླེབས་ཡོད་པ་དང་། སླེབས་པ་ཙམ་དུ་མ་ཟད་དགེ་བཤེས་མང་པོ་ཐོན་དང་འཐོན་བཞིན་པ་དང་གདན་ས་སོ་སོར་རྒྱུན་དུ་དཔེ་ཆ་ཁྲིད་མཁན་ཡང་ཡོད་པས་ཧ་ཅང་བཀའ་དྲིན་ཆེན་པོ་ཡིན།

ཡང་འགའ་ཞིག་སོ་སོའི་སྐྱེས་ཡུལ་གྱི་ས་ཆར་སོང་ནས་གང་ཐུབ་ཅི་ཐུབ་ཀྱིས་ལུང་དང་རྟོགས་པའི་བསྟན་པ་རྨ་མེད་པ་འདི་ཉིད་ངོ་སྤྲོད་གནང་བ་སོགས་བཤད་སྒྲུབ་ཟུང་འབྲེལ་གྱིས་བསྟན་པ་ཉམས་པ་སོར་ཆུད་པའི་ཐུགས་ཁུར་སྐྱེད་མཁན་ཡང་དུ་མ་ཡོད། དེ་དག་དངོས་གནས་བྱས་རྗེས་ཆེན་པོ་ཡིན་པས་རྗེ་རིན་པོ་ཆེས་ཐུགས་སྨོན་གནང་བ་ཡང་འགྲུབ་ཀྱི་ཡོད་སྙམ། ཁྱད་པར་དེང་གི་དུས་སུ་བོད་གངས་ཅན་གྱི་གནས་ཚུལ་ཐབས་སྐྱོ་པོའི་ངང་དུ་གནས་ཡོད་མོད། རྒྱུན་དུ་འཆད་བཞིན་པ་ལྟར་བདེན་མཐའ་གསལ་ལ་ཉེ་བ་ཡོད་པ་ཕྱོགས་གང་ནས་བལྟས་ཀྱང་ཡིད་ཆེས་ཏན་ཏན་ཡོད། བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གྱི་ས་ཁུལ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ལ་དད་པ་རྨ་མེད་པ་ཞིག་ཡོད་པ་བར་སྐབས་ཀྱི་དངོས་ཡོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཐོག་ནས་བཤད་ཐུབ་པ་དེ་རེད། རྒྱུ་མཚན་མཐོང་རུང་མ་མཐོང་རུང་རྩེ་གཅིག་པའི་དད་པ་འགྱུར་བ་མེད་པ་ཧ་ཅང་བརྟན་པོ་ཞིག་ཡོད་པ་གསལ་པོ་རེད། དེས་ན་མ་འོངས་པར་གཞིས་བྱེས་མཉམ་འཛོམས་བྱུང་སྟེ་བསྟན་པའི་མེ་རོ་སླར་གསོ་བའི་དུས་ཤིག་ངེས་པར་ཤར་འོང་བས། སྐབས་དེར་རྒྱ་གར་འདིར་གནས་པའི་གདན་ས་ཁག་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་ཆོས་སྡེ་ཁག་ཏུ་སློབ་གཉེར་གནང་མཁན་རྣམས་ཁྱིམ་ནས་ཁྱིམ་མེད་པར་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་ཡིན་པས། དགོན་པར་གྲྭ་ཆས་གྱོན་ནས་སྡོད་ཐུབ་ཙམ་མ་ཡིན་པར་རྒྱ་གར་ལ་གནས་པའི་རིང་དེར་སློབ་གཉེར་ཡག་པོ་བྱས། སློབ་གཉེར་བྱས་པ་རྣམས་ཉམས་ལེན་ལ་འཁྱེར་ཤེས་པ་ཞིག་བྱས་ཏེ། ཁ་ནས་བཤད་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཙམ་མ་ཡིན་པར་ཉམས་མྱོང་གི་ཐོག་ནས་ཀྱང་མི་གཞན་གྱིས་མིག་དཔེར་འོས་པ་ཞིག་བྱས་ཏེ། སྔར་རྒྱ་གར་དུ་སྡོད་སྐབས་ཚ་བ་སོགས་ཀྱི་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོའི་ཡོད་ཀྱང་ཨུ་ཚུགས་བྱས་ནས་སློབ་གཉེར་དང་ཉམས་ལེན་གང་ཐུབ་ཅི་ཐུབ་བྱས་ཏེ་ལག་རྗེས་ཕྲན་བུ་རང་གི་རྒྱུད་ཐོག་ཏུ་ཁྱེར་རྒྱུ་ཡོད་པ་དེ། བོད་ཀྱི་ས་ཆ་ཁུག་ཁུག་ཀྱོག་ཀྱོག་ཡོད་ཚད་ལ་བླ་མ་དང་སློབ་དཔོན་གྱི་འགན་ཁུར་ཐུབ་པ་ཞིག་ཚང་མས་སེམས་ལ་བཅང་དགོས།

བར་སྐབས་རྒྱ་གར་ལ་སློབ་གཉེར་བྱས་ནས་བོད་ལ་ཕེབས་ཏེ་ཞར་ཞོར་ལ་གོ་སྐབས་ནམ་བྱུང་ལ་མི་མང་ལ་སློབ་གསོ་གཏོང་བ་དང་། རང་ཉིད་གང་དུ་གཏོགས་པའི་ཆོས་སྡེར་དཔེ་ཁྲིད་བྱེད་པ། གཞི་གསུམ་གྱི་ཆོ་གའི་ཉམས་ལེན་ལྟ་བུར་ངོས་གཙང་མ་དགོས་ཚུལ་གྱི་གཞེན་སྐུལ་བྱེད་མཁན་རེ་གཉིས་བྱུང་འདུག་པ་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད། དེར་སྡོད་ཐུབ་དང་མི་ཐུབ་ཀྱི་གནས་ཚུལ་རེ་ཟུང་བྱུང་ཡོད་ཀྱང་རྩ་བའི་ལྷག་བསམ་དང་འཁྱེར་སོ་དེ་ཐོག་མར་རེ་བ་བྱས་པ་ནང་བཞིན་འགོ་ཚུགས་འདུག །དེས་ན་སྔོན་ང་ཚོ་རང་ཡུལ་དུ་གནས་པའི་སྐབས་ཡིན་ན་སློབ་གཉེར་བྱེད་ཐུབ་པ་ཨང་ཀི་དང་པོ་རེད། དེ་ཙམ་མ་བྱུང་ནའང་འགྲོ་ལུགས་ཤིག་ལས་ཐལ་ཆ་ཆེན་པོ་དེ་ཙམ་མེད། ད་ལྟ་ནི་ང་ཚོ་ཛ་དྲག་གི་སྐབས་སུ་ཡོད་པས་བསྟན་པའི་མེ་རོ་སླར་གསོ་བའི་དུས་ཤིག་འཆར་བའི་སྐབས་དོན་ངོ་མར་འདིར་སློབ་གཉེར་བྱེད་མཁན་རྣམས་ཀྱིས་ནང་ཆོས་ངོ་སྤྲོད་བྱེད་པ་དང་། དེ་ཡང་ཁ་ནས་བཤད་ཐུབ་པ་ཙམ་མ་ཡིན་པར་ལག་ལེན་གྱི་ཐོག་ནས་མིག་དཔེ་མཚོན་ཐུབ་པའི་སྒོ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ངོ་སྤྲོད་བྱེད་ཐུབ་མཁན་ཁྲི་ཕྲག་བྱུང་བ་ཡིན་ནའང་ཉུང་དྲགས་པ་ལས་མང་དྲགས་པའི་སྐྱོན་མེད། ཧ་ཅང་དགོས་མཁོ་ཡོད་པའི་དུས་སུ་སླེབས་ཡོད་པས། ཁྱེད་ཅག་སྒེར་སོ་སོའི་ངོས་ནས་དལ་འབྱོར་དོན་ཆེན་རྙེད་དཀའ་བའི་རྟེན་འདི་འདྲ་ཞིག་ཐོབ་པ་དང་། དེ་ཡང་ནམ་འཆི་ངེས་མེད་ཅིག་གི་གནས་ཚུལ་ཡིན་པས། ཆོས་བྱེད་རྒྱུ་ནི་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད་ལ་བསྟན་པ་སྤྱིའི་ངོས་ནས་ཀྱང་ནང་ཆོས་སློབ་གཉེར་བྱས་པ་དེ་ལག་ལེན་དུ་བསྟར་ཏེ། ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་ཀྱིས་འཆད་སྤེལ་བྱེད་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས།

མདོར་ན། བསྟན་པ་རིན་ཆེན་མཆོག་གིས་མ་ཁྱབ་པའམ། །ཁྱབ་ཀྱང་ཉམས་པར་གྱུར་པའི་ཕྱོགས་དེར་བསྟན་པ་འཛིན་སྐྱོང་སྤེལ་གསུམ་བྱེད་ཐུབ་པ་ཞིག་དགོས། དེ་འདྲའི་བསྟན་པ་འཛིན་སྐྱོང་སྤེལ་གསུམ་བྱེད་པ་ལ། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་ཡིད་རབ་བསྐྱོད་པ་ཡིས། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། ཕན་པའི་བསམ་པའི་ཐོག་ནས་ཆོས་འཆད་སྤེལ་བྱེད་དགོས་པ་ལས་མི་ངོ་དང་རྒྱུ་ངོར་བལྟ་བ་དང་། གཏམ་སྙན་གྲགས་སོགས་ལ་བལྟ་བ་ནི་ཕུགས་རུལ་བ་ཡིན། ཆབ་སྲིད་པ་ཞིག་གིས་རྫུན་བཤད་པ་དང་མགོ་སྐོར་གཏོང་བ། ཧམ་པ་སོགས་བྱེད་སྲིད་ཀྱང་ཐབས་རྡུགས་པོ་ཡིན་པ་ལས་དེ་ཙམ་ཞིག་རེད། ཆོས་བྱེད་མཁན་དང་དེའི་ནང་ནས་ནང་ཆོས་བྱེད་མཁན་དང་། ནང་ཆོས་ཀྱི་སྙིང་པོ་ཉོན་མོངས་ལ་གཉེན་པོ་བསྟེན་དགོས་ཞེས་འཆད་མཁན་གྱི་མི་ཞིག་གིས་རང་ཉིད་ཉོན་མོངས་ཀྱི་གཞན་དབང་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ན་གཞན་ལ་ཆོས་ཇི་ལྟར་བཤད། དེས་ན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་ཞེས་པ་ནས་གསལ་བར་བྱེད་པར་ཤོག །ཅེས་གསུངས་པ་རེད། དེ་ལྟར་ན་ང་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ནས་བཟུང་སྟེ་རང་གཞན་ཚང་མས་གང་ཐུབ་ཅི་ཐུབ་ཀྱིས་ཨུ་ཚུགས་ཚུན་ཆད་ཀྱིས་རང་གི་སེམས་ལ་བཟོ་བཅོས་ཕྲན་བུ་ཐེབས་ཏེ་བདེ་སྐྱིད་བྱུང་བའི་མཚམས་ནས་མི་ལ་བཤད་པ་ཡིན་ན་ཅུང་ཟད་ཕན་གྱི་ཡོད་ཚོད་འདུག །ཡང་ང་ལ་རྟོགས་པའི་ཡོན་ཏན་ཆེན་པོ་ཡོད་ཅེས་གཏན་ནས་བརྗོད་ཀྱི་མེད་ལ་གང་ཡང་མེད་མཁན་ཞིག་ཡིན། གང་ལྟར་མི་ཤེས་པར་མ་ཟད་ཉམས་མྱོང་གི་རྟོགས་པའང་མེད་མོད་བྱམས་སྙིང་རྗེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཞེས་པ་དང་། སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་ལྟ་བ་ཞེས་པ་ལ་མོས་པ་དང་ཧ་ཅང་དགའ་པོའང་ཡོད། གསོན་ན་དེ་ཉམས་ལེན་བྱེད་བསམ་པ་དང་། ཤི་ནའང་དེ་ཉམས་ལེན་བྱེད་བསམ་གྱིན་ཡོད། འཕོ་བའི་ཉམས་ལེན་སོགས་ཟབ་པོ་འདྲ་མིན་མང་པོ་ཡོད་པ་བཞིན་སྒོམ་གྱིན་ཡོད་ཀྱང་ཐུབ་མ་ཐུབ་སོམ་ཉིའི་གནས་རེད། རེ་བ་བཅོལ་ས་དེ་བདག་པས་གཞན་གཅེས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཞེས་པ། ཐད་འདིར་སྤྱན་ཆབ་བསིལ་བར་མཛད། དངོས་གནས་ཕན་པའི་བསམ་པ་ཞེས་པ་ཧ་ཅང་གི་རྩ་ཆེན་པོ་ཡིན་པས་དེ་འདྲ་བའི་ཆོས་ལ་དང་དོད་དང་མོས་པ་ཡོད་ལ། སེམས་དགའ་བ་དང་སྐྱོ་བའང་འདུག །འོན་ཀྱང་། ད་ལྟ་རང་གཅེས་འཛིན་གྱི་གོང་བུ་བྱས་ནས་ཡོད་པ་མ་གཏོགས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཧ་ཅང་ཁག་པོ་རེད། དེ་བཞིན་དུ་སྟོང་ཉིད་ཀྱི་ལྟ་བར་དགའ་མོས་ཡོད་ཀྱང་། སོ་སོ་སྐྱེ་བོའི་དུས་ནའང་སྟོང་པ་ཉིད་ཐོས་ནས། །ཞེས་པ་ལྟར་གྱི་མཚན་ཉིད་ཚང་བ་མེད་ཀྱང་སེམས་ལ་མོས་པ་ཏན་ཏན་ཡོད། ཀླུ་སྒྲུབ་ཡབ་སྲས་ཀྱི་མཚན་ཐོས་པ་ན་རང་ཤུགས་ཀྱིས་དད་པ་སྐྱེ་འོང་བ་དང་། རྗེ་རིན་པོ་ཆེ་ཡང་ཧ་ཅང་རྩ་ཆེན་པོ་དང་བཀའ་དྲིན་ཆེན་པོ་རེད། དེ་ཙམ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་ཕན་གྱི་ཡོད། ཁ་ཆག་སྣ་རལ་སོགས་ཕྱི་ནང་གི་རྐྱེན་ངན་རུ་འཛིངས་པའི་སྐབས་སེམས་ནང་ཅི་ཡང་དྲན་གྱི་མི་འདུག །ཁ་སང་བློ་བཟང་ཐུབ་བསྟན་ང་གཉིས་ཐུག་བྱུང་། ཁོང་ག་དུས་ཡིན་ནའང་གད་མོ་བགད་ནས་ཡོད་པས་ངས་ཁོང་གི་གདོང་མཐོང་དུས་རྒྱུན་དུ་གད་མོ་ཤོར་གྱི་འདུག་ཅེས་སྐད་ཆ་བཤད་པ་ཡིན། གང་ལྟར་བག་ཕེབས་པོ་བྱས་ནས་གནས་ན་གཞན་ལ་ཕན་མིན་གང་ལྟར་རང་དོན་ལ་བསམས་ནའང་ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་ཀྱིས་ཕན་གྱི་འདུག །རྟོགས་པ་རྣལ་མ་ཞིག་སྐྱེ་རྒྱུ་ཁག་པོ་ཡོད་ཀྱང་ཨུ་ཚུགས་ཚུན་གྱིས་ཉམས་ལེན་བྱེད་དགོས། བསྐལ་པ་ནས་བསྐལ་པར་འགོར་དགོས་པ་ཡོང་སྲིད་ཀྱང་དེ་ལ་ཁྱད་དེ་ཙམ་མེད། རིན་ཆེན་ཕྲེང་བར་གསུངས་པ་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་མནར་ནས་ཡོད་ན་སྐད་ཅིག་ཙམ་ཡང་བཟོད་མི་ཐུབ། འོན་ཀྱང་། སྙིང་ནས་ཕན་པའི་བསམ་པ་འདི་མ་གཏོགས་བསྒྲུབ་རྒྱུ་ཞིག་མེད། གསོན་པའི་དགོས་དོན་ཕན་པ་བསྒྲུབ་པའི་སླད་དུ་ཡིན་སྙམ་དུ་སེམས་ཐག་བཅད་ན། སངས་རྒྱས་ན་ཡང་གཞན་ཕན་བསྒྲུབ་རྒྱུ་རེད། ས་ལམ་བགྲོད་པའི་སྐབས་ཀྱང་གཞན་ཕན་བསྒྲུབ་རྒྱུ་རེད། སོ་སྐྱེས་འཆིང་བ་ཀུན་ལྡན་གྱི་སྐབས་སུ་ཡང་གང་ཐུབ་ཐུབ་ཀྱིས་ཕན་པ་ཞིག་བསྒྲུབ་ཐུབ་ན་དུས་ཡུན་རིང་ཐུང་ཅི་ཙམ་འགོར་མིན་ལ་ཁྱད་གང་ཡང་མེད་པས། ཇི་སྲིད་ནམ་མཁའ་གནས་པ་དང་། །འགྲོ་བ་ཇི་སྲིད་གནས་གྱུར་པ། །དེ་སྲིད་བདག་ནི་གནས་གྱུར་ནས། །
འགྲོ་བའི་སྡུག་བསྔལ་སེལ་བར་ཤོག །ཅེས་གསུངས་པ་འདི་རིགས་ཧ་ཅང་ངོ་མཚར་བ་རེད། རྨད་དུ་བྱུང་བའི་སྙིང་སྟོབས་དང་། སེམས་ལ་གདེང་དང་སྤོབས་པ་ཞི་བདེ་སོགས་བསླེབ་པ་ལ་ཧ་ཅང་ཁྱད་པར་ཆེན་པོ་ཡོད་པས་ཁྱེད་ཚོ་ཕྱོགས་དང་མཚམས་སུ་འཁོད་ནས་བསྟན་པའི་སྲི་ཞུ་སྒྲུབ་མཁན་ཡིན་ན་ཡང་འདྲ། མ་འོངས་བོད་གངས་ཅན་གྱི་ལྗོངས་སུ་གཞིས་བྱེས་མཉམ་འཛོམས་བྱུང་བའི་སྐབས་སུ་ཡང་བསྟན་པའི་ཞབས་འདེགས་བསྒྲུབ་པར་འགྱུར་ངེས་རྣམས་ཡིན་ན་ཡང་འདྲ། གང་ལྟར་རང་ཅག་གིས་ཕན་པའི་བསམ་པ་ཡག་པོ་ཞིག་བསྐྱེད་དགོས། ལུས་ལ་ཆོས་གོས་རྣམ་གསུམ་གྱོན་ནས་སེམས་ལ་མ་རུངས་པ་ཁོག་ཏུ་བཅངས་ནས་བསྡད་ན་ཧ་ཅང་ཐབས་སྐྱོ་པོ་རེད། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ནི་སྙིང་རྗེའི་རྩ་བ་ཅན་ཡིན་པར་གསུངས་པས། ཁྱིམ་ནས་ཁྱིམ་མེད་པར་རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ་གོས་ངུར་སྨྲིག་འཆང་བ་ཚུན་ཆད་ཀྱིས་གཞན་ལ་འཚེ་བ་སྤོང་དགོས་པ་གལ་ཆེན་པོ་རེད་འདུག །དེས་ན། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་ཡིད་རབ་བསྐྱོད་པ་ཡིས། །ཕན་བདེའི་གཏེར་དེ་གསལ་བར་བྱེད་པར་ཤོག །ཅེས་གསུངས་པའི་དོན་དེ་ལྟར་ཡིན། དེ་ལྟར་རྗེ་རིན་པོ་ཆེས་ཐུགས་སྨོན་གནང་བ་བཞིན་སྤྱིར་སྟོན་པ་བཀའ་དྲིན་ཅན་དང་ཡང་སྒོས་འཇམ་མགོན་བླ་མའི་རྗེས་སུ་འབྲང་མཁན་རྣམས་ཀྱིས་ལག་ཏུ་བླངས་ཏེ། དཔང་པོ་གཉིས་ཀྱི་20གཙོ་བོར་བཟུང་། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རང་རང་གི་སེམས་སུ་ཧུར་ཐག་བྱས་པ་ཡིན་པས་འགྱོད་པ་མེད་བསམ་པ་ཞིག་དགོས་པ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། དེ་ཡང་རྣམ་དཔྱོད་ཀྱི་གྲོགས་དང་བཅས་པ་ཞིག་དགོས་པ་ལས་རྣམ་དཔྱོད་མེད་པའི་ལྷག་བསམ་དང་སྙིང་སྟོབས་ཀྱིས་ཕན་རླབས་ཆེན་པོ་འོང་མི་ཐུབ། རྣམ་དཔྱོད་དང་ལྡན་པ་དགོས་པས་རིག་པའི་གནས་ལྔ་ལ་མཁས་པར་སྦྱང་དགོས་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུ་དང་། འདིར་ཆོས་རབ་ཏུ་རྣམ་འབྱེད་ཀྱི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ནང་ནས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་བདག་མེད་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་འདི་རྒྱུད་ལ་སྐྱེས་ན་ལྟ་ཅི་སྨོས། གོ་བ་ཙམ་ཆགས་པ་ཡང་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་པས་མཁས་གྲུབ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པས་མཛད་པའི་སྟོང་ཐུན་སྐལ་བཟང་མིག་འབྱེད་ཀྱི་བཤད་ལུང་མདོར་བསྡུས་ཙམ་འབུལ་བ་སྐབས་སུ་བབས་པ་ཡིན། དེ་ཡང་ནམ་མཁའི་མཐས་གཏུགས་པའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་དུ་རྣམ་མཁྱེན་རྒྱལ་བའི་གོ་འཕང་བསྒྲུབ་རྒྱུ་དང་། འཕྲལ་དུའང་གོང་དུ་དྲངས་མ་ཐག་པ་ལྟར་བསྟན་པ་རིན་ཆེན་མཆོག་གིས་མ་ཁྱབ་པའམ་ཁྱབ་ཀྱང་ཉམས་པར་གྱུར་པའི་གནས་སུ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་ཡིད་རབ་ཏུ་བསྐུལ་ཏེ་བསྟན་པ་དང་འགྲོ་བའི་དོན་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོང་ཐུབ་པར་ཤོག་སྙམ་པ་དང་། དེའི་ཆེད་དུ་མཁས་གྲུབ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་གསུང་འདིའི་བཤད་ལུང་གི་རྒྱུན་ཙམ་ཞིག་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་མདུན་ནས་ཞུ་སྙམ་དུ་དགོངས་པ་བཞེས་དགོས།

གཉིས་པ་དེ་ལུགས་དེས་ཇི་ལྟར་བཀག་པ་ནི། ཞེས་སྣང་སྟོང་ཟུང་འཇུག་སྟེ་སྟོང་པ་རྟེན་འབྲེལ་དང་རྟེན་འབྲེལ་སྟོང་པར་འཆར་བ་ལ་གོ་བ་ཆགས་པའི་ཐོག་ནས་ཚོགས་གཉིས་ལ་བསླབ་དགོས། ཚུལ་དེ་རིགས་པས་དཔྱད་ནས་མ་རྙེད་པའི་ཚེ་རིགས་པས་ཁེགས་པར་གོ་ནས། མདོར་ན། བཟང་ངན་སོགས་ཀྱི་རྟེན་འབྱུང་གི་ཆོས་དེ་དག་རིགས་པས་ཁེགས་ན་ཕན་གནོད་འབྲེལ་བ་ཧ་ལམ་མེད་པ་ལྟ་བུའི་མཐོང་ཚུལ་བྱུང་བ་ཡིན་ན། དེ་ལྟ་བུའི་མ་རྟོགས་པ་དང་ལོག་པར་རྟོག་པའི་བློ་དེས་ཐལ་འགྱུར་བའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཁྱད་ཆོས་ལ་གནོད་པར་གསུངས།

དེ་འདྲ་བའི་ཁྱད་ཆོས་ཀྱི་གཙོ་བོ་དེ་ཡང་ཁྱོད་ཀྱིས་ལེགས་པར་བཀག་པ་ཡིན་ཏེ་འདི་ལྟར། ཞེས་པ་ནས། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་འབྱུང་རིགས་པ་འདི་ཡིས་ནི། །ཞེས་པ། དེའི་ཕྱིར་རྟེན་འབྱུང་རིགས་པ་འདི་ཡིས་ནི། །ཞེས་ཡོངས་གྲགས་སུ་འབྱུང་ཡང་འདི་འགྱུར་ཁྱད་ཀྱིས་ཡིན་ནམ།

ལྟ་ངན་དྲ་བ་མཐའ་དག་གཅོད་པར་བྱེད། །ཅེས་པ་བཟློག་ནས་སྨྲ་དགོས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཞེས་པ་ནས། རྟེན་འབྲེལ་ཡིན་ན་སྟོང་ཉིད་མིན་ཞིང་སྟོང་ཉིད་ཡིན་ན་རྟེན་འབྲེལ་མིན་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་རྟེན་འབྲེལ་ཡིན་ན་བདེན་པར་གྲུབ་དགོས་པས། དོན་གྱི་ངོས་ནས་བཟང་ངན་གྱི་ངོ་བོར་གྲུབ་པ་ཞིག་མེད་ན་མི་འཐད་པས། བཟང་ངན་དང་ཕན་གནོད་ཡོད་པའི་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པས། བདེན་པར་གྲུབ་པ་ལས་འོས་མི་འདུག་སྙམ་དུ་བསམ་པ་ལ་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་རྟགས་ཀྱིས་མྱུ་གུ་བདེན་མེད་བསྒྲུབས་པ་ན་འགལ་ཁྱབ་ཏུ་སོང་ཡོད།

དངོས་སྨྲ་བས་སྟོང་ཉིད་ཡིན་ན་བྱ་བྱེད་མི་འཐད་པར་བསམས་ཏེ། ཞེས་པ་ནས། འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་རྩ་ཤེའི་རབ་བྱེད་ཉེར་བཞི་པར་ནི། གལ་ཏེ་འདི་ཀུན་མི་སྟོང་ན། །འབྱུང་བ་མེད་ཅིང་འཇིག་པ་མེད། །འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་པོ་རྣམས། །ཁྱེད་ལ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར། །ཞེས་པའི་ཐལ་བ་རྣམས་བརྒྱུད་མར་འཕངས་པ་ལ་ཁྱེད་ལྟར་ན་འདོད་ལན་གདབ་རིགས་པ་ལ། འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་ནི་གོང་གི་རབ་བྱེད་ཉེར་བཞི་པར་གསུངས་པ་ལྟར་དངོས་སྨྲ་བས། རང་བཞིན་མེད་པའམ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་མེད་པར་སྨྲ་བ་དག་ལ་སྐྱོན་འཕངས་པ་ན། འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་རྣམ་དཔྱོད་དང་ལྡན་པའི་ཐོག་ནས་བསམ་བློ་བཏང་སྟེ་དཔྱད་པ་ཞིབ་མོ་བྱས་ན། ཚུར་འཕངས་པའི་སྐྱོན་གང་ཡིན་པ་དངོས་སྨྲ་བ་ཁྱེད་ཉིད་ལ་ཕར་འཇུག་ཅེས་གསུངས་པ་ནི། ཞེས་སོགས་ཀྱིས་ཐལ་བ་རྣམས་ཕར་ལ་བཟློག་སྟེ་འཕངས་ནས་ཁྱབ་པ་འགལ་བའི་ལན་བཏབ་ལ། དབུ་མ་པ་དང་དངོས་སྨྲ་བ་ཕྱོགས་གཉི་གས་ཀྱང་གྲུབ་མཐའ་གང་ལ་བདེན་བཞི་ལ་སོགས་པ་ཀུན་བྱང་གི་ཆོས་གང་ཡང་བཞག་ས་མེད་པ་དེ་ནི་བཟོད་པར་དཀའ་བའི་སྐྱོན་ཆེན་པོར་བསམས་ཏེ་སྐྱོན་འཕེན་མཁན་དང་འཕེན་ས་ཕན་ཚུན་གཉི་གས་དེ་ལྟར་འཕེན་པ་ཡིན་པ་ལ། ཞེས་པ་ནས། གང་ལ་སྟོང་པ་ཉིད་རུང་བ། །ཞེས་སོགས་ཀྱི་འགྲེལ་པ་ཚིག་གསལ་ལས། བདེན་གཉིས་འཐད་ན་བདེན་བཞི་འཐད་ཅིང་དེ་འཐད་ན་མཆོག་གསུམ་ཡང་འཐད་པར་གོང་ཞུས་ལྟར་ཏེ་གང་ལ་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་འདི་རུང་བ་དེ་ལ། ཇི་སྐད་སྨྲས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་རུང་བར་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། གང་གི་ཕྱིར་ཁོ་བོ་ཅག་ནི་དོན་བྱེད་ནུས་སྟོང་གི་སྟོང་པ་ཙམ་ལ་མི་ཟེར་བར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ལ་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་སྨྲ་སྟེ། ཞེས་པ་ནས། དེའི་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་དང་ཀུན་འབྱུང་སྤངས་པ་དང་འགོག་པ་མངོན་དུ་བྱ་བ་དང་ལམ་སྒོམ་པ་ཡང་རྒྱུ་མཚན་དང་ལྡན་པས་རུང་ངོ་། །སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པའི་བདེན་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་ན་ནི་ཕྱིར་འོང་སོགས་ཀྱི་འབྲས་བུ་བཞི་རྣམས་རུང་བར་འགྱུར་རོ། །འབྲས་བུ་རྣམས་ཡོད་ན་འབྲས་བུ་ལ་གནས་པ་དག་རུང་ངོ་། །འབྲས་བུ་ལ་གནས་པ་དག་ཡོད་ན་ནི་ཞུགས་པ་དག་རུང་བར་འགྱུར་རོ། །འབྲས་བུ་ལ་གནས་པ་དང༌། ཞུགས་པ་དག་ཡོད་ན་ནི་དགེ་འདུན་རུང་ངོ་། །འཕགས་པའི་བདེན་པ་རྣམས་ཡོད་ན་ཞེས་སྤང་བྱ་སྤངས་པའི་བྲལ་བ་དང་དེ་འདྲེན་བྱེད་ཀྱི་བདེན་པ་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་བའི་ལམ་ཡོད་ན་འགོག་ལམ་གྱིས་བསྡུས་པའི་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱང་རུང་བར་འགྱུར་རོ། །དམ་པའི་ཆོས་དང་སློབ་པའི་དགེ་འདུན་ཡོད་ན་ནི་སྤང་བྱ་སྣ་གཅིག་སྤངས་པའི་བྲལ་བའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པའི་སློབ་པའི་དགེ་འདུན་དེའི་རྒྱུད་ཀྱི་སྤངས་རྟོགས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ཇེ་བཟང་ཇེ་བཟང་དུ་ཕྱིན་ནས་མཐར་སྤངས་རྟོགས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱང་རུང་བར་འགྱུར་རོ། །

འཇིག་རྟེན་པ་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཁྱད་པར་དུ་རྟོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རུང་ལ། ཞེས་པ་ནས། ཞེས་རང་ལ་ཅོ་འདྲི་བར་མ་བྱེད་ཅིག །

གཉིས་པ་རིགས་པ་དེ་དག་ལྟར་སྣང་དུ་བསྟན་པ་ལ་ལྔ་ལས། དང་པོ་རིགས་པས་དཔྱད་བཟོད་མི་བཟོད་བརྟགས་པ་ལྟར་སྣང་དུ་བསྟན་པ་ནི། ཆོས་དེ་དོན་དམ་དཔྱོད་བྱེད་ཀྱི་རིགས་པས་དཔྱད་མ་བཟོད་པ་ལ་ཆོས་དེ་དོན་དམ་དཔྱོད་བྱེད་ཀྱི་རིགས་པས་ཁེགས་མི་དགོས་ཏེ། ཞེས་གོང་དུ་རིགས་པས་བཙལ་ན་མི་རྙེད་པས་རིགས་པས་དཔྱད་མི་བཟོད་པ་དང་། དེ་མི་བཟོད་པ་ཡིན་པས་རིགས་པས་ཁེགས་ཀྱི་འདུག་ཟེར་བ་ནི་རིགས་པས་དཔྱད་མི་བཟོད་པ་དང་། རིགས་པས་མ་རྙེད་པ་གཉིས་གཅིག་ཏུ་བཟུང་བ་ལས་སྐྱོན་དེ་བྱུང་བ་ཡིན། དཔྱད་བཟོད་ཀྱི་དངོས་པོ་མེད་པས་རིགས་པས་དཔྱད་མི་བཟོད་པ་ཡིན་མོད་རིགས་པས་མ་རྙེད་པ་ནི་རིགས་པས་བཙལ་སྟངས་དེ་སྣང་ཙམ་དེའི་ངང་ནས་འགྲོ་མཁན་སུ་རེད། འདུག་མཁན་སུ་རེད། མི་སུ་རེད་ཅེས་སོགས་དེ་ལྟར་སྣང་ཙམ་གྱི་ཚུལ་དང་འབྲེལ་བའི་ཐོག་ནས་དཔྱད་དུ་ཡོད་ལ་རྙེད་རྒྱུ་ཡང་ཡོད། འོན་ཀྱང་། སྣང་ཙམ་དེས་མ་ཚིམ་པར་ངོ་བོ་ངོ་མ་གང་ཡིན་བཙལ་ན་རྙེད་དུ་མེད་ཀྱང་། དེ་ལྟར་མ་རྙེད་པ་ནི་རང་བཞིན་ཁེགས་པ་ལས་རང་བཞིན་གང་ལ་ཡོད་མེད་བཙལ་སའི་གཞིའི་ཆོས་དེ་མི་ཁེགས་ཏེ། གུང་ཐང་བསྟན་པའི་སྒྲོན་མེས། ལྟ་བས་རང་བཞིན་བཙལ་བའི་ཕྱིར། །མ་རྙེད་པ་ཡིས་ཁེགས་འགྱུར་ལ། །མ་རྙེད་གདགས་གཞི་འགོག་མིན་པས། །རྗེས་ཀྱི་མིང་ཙམ་ལྷག་མར་མཐོང་། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རེད། ཆོས་དེ་དོན་དམ་དཔྱོད་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མས་མ་རྙེད་པ་ལ་དོན་དམ་དཔྱོད་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མས་ཆོས་དེ་མེད་པར་རྙེད་མི་དགོས་པའི་ཕྱིར། ཞེས་པ་ནས། དེ་བས་ན་རིགས་པས་མ་རྙེད་པ་དང་མེད་པར་རྙེད་པ་ལ་ཁྱད་ཤིན་ཏུ་ཆེ་ལ། ཞེས་པ་ལམ་རིམ་ཆེན་མོར་གསུངས་པ་བཞིན་རིགས་པས་འཚོལ་རྒྱུ་དེ་གནས་ལུགས་དང་རང་བཞིན་ལ་བཅོལ་གྱི་ཡོད། རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་ཡོད་མེད་དཔྱད་ནས་མ་རྙེད་པའི་ཚེ་དེ་འདྲའི་རང་བཞིན་དེ་རིགས་པས་ཁེགས་པ་ཞེས་བྱ། གང་ཞེ་ན། ཡོད་ན་འཚོལ་མཁན་གྱི་རིགས་པ་དེས་རྙེད་ངེས་པས་ཡོད་མེད་འཚོལ་འདོད་ཀྱི་བསམ་པས་བཙལ་ནས་སྐབས་དེར་མ་རྙེད་ན་རིགས་པ་དེས་ཁེགས་པ་ཞེས་བྱའོ། །

དེ་ཡང་དོན་དམ་དཔྱོད་བྱེད་ཀྱི་རིགས་པས་དཔྱོད་པ་ལ་ཞུགས་པ་དང༌། ཞེས་པ་ནས། དོན་དམ་དཔྱོད་པ་ལ་ཞུགས་པ་ཞེས་བྱ་ལ། དཔྱད་པར་བྱ་བའི་གཞིའམ་ཆོས་ཅན་དོན་དམ་པར་མེད་པའམ་བཏགས་དོན་བཙལ་ན་རྙེད་རྒྱུ་ཡོད་པའི་རང་བཞིན་དུ་གྲུབ་མེད་པས་དེ་ལྟར་དཔྱད་པ་ན་རང་གི་ཡན་ལག་རྣམས་དང་ངོ་བོ་གཅིག་པའམ་ཐ་དད་པ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་པ་ནས། བུམ་པ་དོན་དམ་པར་མ་གྲུབ་པ་དེ། བུམ་པའི་དོན་དམ་དང༌། བུམ་པའི་རང་བཞིན་དང་བུམ་པའི་གནས་ལུགས་ཡིན་ནོ། །ཞེས་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཞེས་སོགས་ཀྱི་རིགས་པས་མ་རྙེད་པ་དང་རིགས་པས་མེད་པར་རྙེད་པ་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཕྱེ་ནས་རིགས་པས་མ་རྙེད་པ་ཙམ་གྱིས་ཆོས་ཅན་དེ་ཁེགས་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཚུལ་རྣམས་གསུངས་སོ། །

གཉིས་པ་ཡོད་མེད་སོགས་མུ་བཞིར་བརྟགས་པ་ལྟར་སྣང་དུ་བསྟན་པ་ནི། མྱུ་གུ་དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཞེས་སྨྲས་པས་དོན་གྱིས་མེད་པར་སྨྲས་ཤིང༌། མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་པ་ནས། གཞན་ཡང་གཞི་གང་ཡང་རུང་བ་གཅིག་ལ་རང་བཞིན་ཡོད་དམ་མེད་ཅེས་བརྟག་པ་བྱེད་པས་ནི་དེ་གཉིས་སུ་ཁ་ཚོན་ཆོད་པར་འདོད་དགོས་ཏེ། ཞེས་ཕུང་སུམ་སེལ་བའི་དངོས་འགལ་མེད་ན་ཁ་ཚོན་བཅད་ནས་བརྟག་དཔྱད་བྱེད་མི་ཐུབ་པ་ཡིན།

དེ་གཉིས་གང་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཕུང་སུམ་ཡོད་ཀྱང་དེ་ལྟར་བརྟག་པ་བྱེད་རིགས་ན། ཞེས་པ་ནས། སྐབས་འདིར་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་འདི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གྱི་གཞན་དབང་ལས་གྲུབ་པ། མདོར་ན། གཞན་སྟོབས་ཀྱིས་གྲུབ་པ་ལས་རང་དབང་གིས་གྲུབ་ས་མེད་པའམ་གྲུབ་མ་མྱོང་བས་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གྱི་དབང་གིས་དངོས་པོར་གདགས་པ་ཡིན་གྱི། དངོས་པོ་རྣམས་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་པ་ནས། དེའི་ཕྱིར་རྩ་ཤེ་ལས། གང་ཞིག་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོད་པ། །དེ་ནི་མེད་པ་མིན་པས་21རྟག །འདིར་གཞུང་འགར་བརྟག་ཅེས་འབྱུང་བ་ཡི་གེ་ནོར། ཅེས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །

གཉིས་པ་མེད་མཐའ་ནི། སྤྱིར་མེད་མཐའ་ལ་སྒྲོ་འདོགས་མེད་མཐའ་དང་སྐུར་འདེབས་མེད་མཐའ་གཉིས་ལས་འདིར་སྒྲོ་འདོགས་མེད་མཐའ་གསུངས་མེད་པ་ལྟ་བུར་མངོན་ཡང་དབུ་མ་དགོངས་པ་རབ་གསལ་དང་རྩ་ཤེ་ཊཱིཀ་ཆེན་གཉིས་ཀར་གསུངས་པ་བཞིན་དགག་བྱ་བཀག་པའི་མེད་པ་ཡང་དག་པར་འཛིན་ན་དངོས་པོ་མེད་པའི་མཐར་ལྟུང་སྟེ་ཞེས་སྒྲོ་འདོགས་ཀྱི་མེད་མཐའ་དང་། དེ་ནས་སྐུར་འདེབས་ཀྱི་མེད་མཐའ་ནི་ཕྱི་རོལ་པ་དག་གིས། ཐར་པ་དང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་མེད་པ་དང༌། ཞེས་པ་ནས། འདས་པའི་དངོས་པོ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མེད་པ་ནི་མིན་ཏེ། དྲན་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང༌། ཞེས་དྲན་པ་སྐྱེ་བའི་གནས་སྐབས་ལ་དྲན་བྱའི་ཆོས་དེ་འགགས་ཟིན་མོད། དེ་སྔར་བྱུང་ཟིན་པ་ཞིག་དྲན་པའི་ཡུལ་དུ་བྱས་པ་དེའི་ངོས་ནས་ཡོད་པའི་ཐ་སྙད་ཅིག་འཇོག་རྒྱུ་ཡོད་ཀྱང་། གང་དུ་འདུག་མཛུབ་མོ་འཛུགས་དགོས་ན་འགགས་ཟིན་པས་འདིར་འདས་པའི་དངོས་པོ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མེད་པ་ནི་མིན་ཏེ། ཞེས་སོགས་གསུངས་པ་ཡིན། དེའི་འབྲས་བུ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་པ་ནས། རིན་ཆེན་འཕྲེང་བ་ལས། ཆོས་འདི་ཟབ་ཕྱིར་སྐྱེ་བོ་ཡིས། །ཤེས་པར་དཀའ་བར་ཐུགས་ཆུད་དེ། །དེས་ན་ཐུབ་པ་སངས་རྒྱས་ནས། །ཆོས་བསྟན་པ་ལས་ལོག་པར་གྱུར། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། །དེ་ཡང་གཅིག་དུ་བྲལ་གྱི་རིགས་པ་དང་། རྣམ་བདུན་གྱི་རིགས་པ་སོགས་ཀྱིས་བཙལ་བ་ན་མ་རྙེད་པའི་སྟོང་ཕྱོགས་ཀྱི་སྟོང་སང་ཙམ་བློ་ལ་ཤར་བ་ལ་སྟོང་ཉིད་ཀྱི་གོ་བ་རྣལ་མ་ཆགས་ཡོད་མེད་ཐེ་ཚོམ་ཡིན། ཁྱད་གཞི་ཆོས་ཅན་དང་ཕན་གནོད་འབྲེལ་བ་དང་། དེ་རྟེན་འབྲེལ་མི་བསླུ་བའི་ངེས་པ་ལ་མི་གནོད་པའི་སྟེང་ནས་བཏགས་དོན་བཙལ་ནས་མ་རྙེད་པའི་ཚེ། ཕན་གནོད་འབྲེལ་བས་མེད་པ་མིན་པ་ནི་ཤེས་ལ། འོ་ན་ཡོད་ལུགས་གང་ཞེ་ན། མིང་གི་དབང་གིས་ཡོད་པ་ཞིག་འོས་མེད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་ན་དེ་ལྟར་མིང་གི་དབང་གིས་ཡོད་པ་མ་གཏོགས་དོན་སྟེང་ནས་གྲུབ་པ་མེད་ཐག་ཆོད་རེད་སྙམ་དུ། རྟེན་འབྱུང་ཡིན་པ་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་ནས་རང་བཞིན་གྱིས་མེད་པའམ་དོན་སྟེང་ནས་མེད་པའི་སྟོང་སང་ཞིག་མཐོང་དུ་ཡོད། དེ་ལྟར་རྟེན་འབྲེལ་ཡིན་པ་དང་ཕན་གནོད་འབྲེལ་བ་བསྙོན་དུ་མེད་པ་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་ཏེ། ཕན་གནོད་འབྲེལ་བ་ལ་རྒྱུ་རྐྱེན་ལ་བལྟོས་པ་དང་རག་ལས་པ་ཞིག་དགོས་པ་མཐོང་བ་ན་དེ་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་ནས་རང་བཞིན་མེད་པར་ངེས་པ་འདྲེན་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱུང་ན་རིམ་གྱིས་སྟོང་པ་རྟེན་འབྲེལ་དུ་ཤར་བ་ཞིག་འོང་། དེས་ན་དགོངས་པ་རབ་གསལ་ལས། དབུ་མའི་ལྟ་བ་མཐར་ཐུག་པའི་དཀའ་ས་ཡང་འདི་ཉིད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན་སྟོང་པ་རྟེན་འབྱུང་དུ་ཤར་བ་ཞིག་དགོས་པ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། དེ་ལྟར་མ་ཡིན་པར་ཆོས་གང་ལའང་བཏགས་དོན་བཙལ་ན་རྙེད་རྒྱུ་མེད་པ་དང་། ཁྱད་གཞིའི་ཆ་ཤས་དང་རྒྱུན་བསལ་ནས་ངོ་བོ་གང་དུ་འདུག་སོགས་ཕར་བཙལ་ཏེ་མེད་པ་ཙམ་ཞིག་ལ་རང་བཞིན་མེད་པར་གོ་བར་བརྩིས་ན་ནོར་འཁྲུལ་ཆེན་པོ་ཡིན།

དེ་ལྟ་མིན་པར་ཤེས་པ་ཁ་དོག་དང་དབྱིབས་དང་གང་དུ་གྲུབ་དཔྱོད་པ་ལྟ་བུའི་ཞེས་པ་ཐོག་མར་བློ་ཁྲིད་པའི་དོན་དུ་དེ་འདྲ་ཡོང་ཆོག་པ་ལས་གཞན་དུ་ཤེས་པ་ཐ་སྙད་དུའང་ཁ་དོག་དང་དབྱིབས་སུ་གྲུབ་མེད་པས་དེའི་སྟེང་དུ་རྟེན་འབྱུང་གི་གོ་བ་གཏན་ནས་ཤར་དུ་མེད། རིགས་པ་ལྟར་སྣང་འགའ་ཞིག་གིས་ཤེས་པའི་ཆ་ཤས་དང་རྒྱུན་སོགས་ཀྱི་སྟེང་ནས་བཙལ་བ་ན་ཆོས་གང་ལའང་འདི་ཡིན་མ་རྙེད་པ་ན། ཞེས་པ་ནས། གང་དུ་ཡང་གཟུང་དུ་མི་རུང་བར་ལྟ་བ་འདི་ལས་ཐ་ཆད་པའི་གནས་གཞན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྤྱིར་གཞུང་དུ་མ་ཞིག་ལས་ཅི་ཡང་ཡིད་ལ་མི་བྱེད་པ་ཞེས་འབྱུང་བའི་དོན་ཇི་བཞིན་གོ་བ་ལེན་མ་ཤེས་པའི་དབང་གིས་སྐྱོན་མང་པོ་ལྷག་ཡོད། འདིའི་རིགས་གཞུང་ཆེན་མོའི་དགོངས་པ་ལེགས་པར་མ་ཤེས་པའི་དབང་གིས་མན་ངག་ཏུ་གྲགས་པའི་གཞུང་སོ་སོའི་ཐད་ཀ་ཐད་ཀའི་ཚིག་གི་གོ་བ་མ་ནོར་བ་ལེན་དགོས་པ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ས་ཆེན་གྱི་ཞེན་པ་བཞི་བྲལ་དུ། འཛིན་པ་བྱུང་ན་ལྟ་བ་མིན། །ཞེས་གསུངས་པ་འདི་ལ་གོ་བ་ལེན་ལུགས་ཤིག་ཡོད། དཔེར་ན། རང་གཞུང་གི་སྐབས་སུའང་དངོས་གཞི་ལྟ་བ་སྐྱོང་བའི་ཚེ་མེད་དགག་ཡིན་པ་རྗེ་རིན་པོ་ཆེས་ཧ་ཅང་ནན་པོ་གནང་ནས་བསྒྲུབས་ཡོད། དེའི་གནད་འགག་སྒོམ་པའི་གནས་སྐབས་སྟོང་སང་སང་ཤར་བ་ན། ངས་སྟོང་ཉིད་སྒོམ་གྱི་ཡོད་བསམ་པ་ལྟ་བུ་དང་། སྟོང་སང་གི་སྣང་བ་ཤར་བ་དེ་སྟོང་ཉིད་ཡིན་བསམ་པ་ལྟ་བུའི་བློའི་འཛིན་ཆ་བྱུང་ན་མི་འགྲིག་ཅེས་རང་ལུགས་ལ་གསུངས་ཡོད། གང་ལྟར་དགག་བྱ་བཀག་ཙམ་གྱི་སྟོང་སང་ལ་བློ་ཐིམ་པའམ་ཞུགས་པ་བཞིན་དུ་སྟོང་ཆམ་མེར་འགྲོ་བ་མ་གཏོགས་དེའི་ངོར་ངས་སྟོང་ཉིད་སྒོམ་གྱི་ཡོད་བསམ་པ་སོགས་སྔར་ལྟར་བློ་ལ་འཆར་ན་སྟོང་ཉིད་བསྒོམས་པར་སོང་མེད། དེས་ན་འཛིན་པ་བྱུང་ན་ལྟ་བ་མིན་ཞེས་པར་ཐད་ཀ་ཐད་ཀའི་འགྲེལ་ལུགས་ཤིག་ཡོད། དེ་བཞིན་ཚིག་གསུམ་གནད་བརྡེག་ཏུ་གསུངས་པ་བཞིན་ཧད་དེ་བ་ལ་ཟང་ཐལ་ལེ། ཞེས་པའི་ཧད་དེ་བ་གཅིག་པུས་མི་ཆོག་ལ། ཅི་ཡང་ཡིད་ལ་མི་བྱེད་པར་ཙོམ་འཇོག་ལྟ་བུར་བསམ་བློ་བཏང་ན་ཧད་དེ་བ་ཞེས་པའི་ཐོག་ཏུ་སོང་ཡོད།

དེས་ན་མི་རྟོག་པ་ཙམ་གྱིས་མི་ཆོག་པར་ཡུལ་ཅན་གྱི་ངོས་ནས་ཁྱད་ཞུགས་པའི་ལྟ་བ་བསྒོམ་ལུགས་ཤིག་དགོས་པས། ཟང་ཐལ་ལེ་ཞེས་པར་དམིགས་བསལ་གྱི་ཁྱད་ཆོས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཡོད་པ་དེ་ནི་བྱིན་རླབས་རྒྱུད་ཐོག་ལ་ཕོག་སྟེ་མོས་གུས་ཀྱིས་དྲངས་པའི་ཉམས་མྱོང་ཁྱད་པར་ཅན་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཞིག་འོང་རྒྱུ་ཡོད། དེས་ན་གཞུང་སོ་སོའི་སྐབས་ནས་གསུངས་པ་དེ་ལ། ཀླུ་སྒྲུབ་ཡབ་སྲས་སོགས་ཀྱིས་མཛད་པའི་གཞུང་ཆེན་མོའི་དགོངས་པ་སྤྱི་དང་མཐུན་པའི་གོ་བ་ལེན་སྟངས་ཤེས་པ་དང་། གོ་བ་ལོན་པའི་ཐོག་ནས་ཟབ་ཁྱད་འདོན་ཤེས་པ་བྱུང་ན་ཡག་པོ་ཡོད། དེ་ལྟར་མ་ཡིན་པར་མན་ངག་ཏུ་གྲགས་པའི་གླེགས་བམ་ཆུང་ངུ་རེ་སྟེ། དཔེར་ན། དགེ་ལུགས་པའི་གཞུང་ལ་མཚོན་ན་ལྟ་ཁྲིད་དུ་གྲགས་པའི་དཔེ་ཆ་ཆུང་ངུ་རེ་གཉིས་སུ་སྐབས་རེར་ཚིག་གི་ནུས་པ་ཆ་ཚང་ཚིག་དུམ་དུམ་ཞིག་གིས་གོ་བ་སྟེར་ཐུབ་དང་མ་ཐུབ་སོམ་ཉི་རེད། དེས་ན་གཞུང་ཆེན་མོ་སྦྱངས་ནས་དེ་དག་གི་ཚིག་དོན་གྱི་རྒྱ་ལས་མ་འདས་པའི་ཐོག་ནས། མན་ངག་ཏུ་གྲགས་པའི་ལྟ་ཁྲིད་བསྡུས་བསྡུས་དག་གི་དགོངས་པ་ལེན་ཤེས་དགོས་པ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད། འདིར་མཁས་གྲུབ་རིན་པོ་ཆེས་བཀའ་བཀྱོན་ནན་པོ་གསུངས་པ་ནི། ཚུལ་དེ་འདྲ་ལ་དགོངས་ནས་གསུངས་པ་ཡིན། འདི་རིགས་གྲུབ་མཐའི་ཕྱོགས་ལྷུང་གི་ཕྱོགས་སུ་གོ་མི་ཉན། ན་ནིང་དབུ་མ་དགོངས་པ་རབ་གསལ་འཆད་པའི་སྐབས་ཞུས་པ་བཞིན་མཁས་གྲུབ་རིན་པོ་ཆེའི་གསུང་ཐོར་བུར་རྫོགས་ཆེན་གྱི་ལྟ་བ་ག་འདྲ་ཡིན་ནམ་ཞེས་དྲི་བ་ཞུས་པའི་ལན་དུ་ལྟ་བ་རྣམ་དག་རེད། ཅེས་གསུངས་ཡོད་པ་ལྟར་རེད། གང་ལྟར་བོད་གངས་ཅན་ལྗོངས་ཀྱི་རྫོགས་ཆེན་གྱི་ལྟ་བ་དང་། ཕྱག་ཆེན་གྱི་ལྟ་བ། གསལ་སྟོང་ཟུང་འཇུག་གི་ལྟ་བ་གང་ཡིན་ཡང་བོད་གངས་ཅན་ལྗོངས་ཀྱི་ས་དགེ་བཀའ་རྙིང་རིས་སུ་མ་མཆིས་པའི་མཁས་པ་དང་གྲུབ་པའི་སྐྱེས་བུ་རྣམས་ཀྱིས་མཛད་པའི་ལྟ་ཁྲིད་འདྲ་མིན་ཡོད་པ་དེ་རྣམས་རྩ་བའི་སློབ་དཔོན་ཚད་ཐུབ་དེ་དག་གིས་དགོངས་པ་བཞེས་ས་གནད་འགག་གཅིག་ལ་འབབ་ཀྱི་ཡོད། པཎ་ཆེན་བློ་བཟང་ཆོས་རྒྱན་གྱིས་གསུངས་པ་བཞིན་ཏན་ཏན་རེད། རྫོགས་ཆེན་དང་། ཕྱག་ཆེན། འཁོར་འདས་དབྱེར་མེད་ཀྱི་ལྟ་བ་གསལ་སྟོང་ཟུང་འཇུག་གི་ཚུལ་དེ་དག་སྔགས་བླ་མེད་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར་དང་འབྲེལ་ནས་གསུངས་པ་ཡིན་པས་འཇོག་སྒོམ་འབའ་ཞིག་བྱེད་དགོས་པའི་ཁྱད་པར་ཡང་ཡོད། དངོས་གཞི་སྒོམ་པའི་སྐབས།
སྐབས་རེར་དབུ་མའི་གཞུང་ནས་གསུངས་པའི་རིགས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་དཔྱད་སྒོམ་བྱས་ཏེ་ལྟ་བ་གཏན་ལ་ཕབ་པ་དེ་སྔོན་འགྲོའི་ཚུལ་དུ་བཏང་། དཔེར་ན། རྫོགས་ཆེན་ཁྲེགས་ཆོད་སྒོམ་པའི་སྐབས་སེམས་ཀྱི་བྱུང་གནས་འགྲོ་གསུམ་གྱི་མཚང་འཚོལ་བ་སྔོན་འགྲོའི་ཚུལ་ལ་བཏང་། དེ་ནས་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཀ་ནས་དག་པའི་ངོ་བོ་ཀ་དག་གི་དོན་བློ་ལ་ངེས་པ་ཐོབ་པ་ཞིག་བྱས། དེ་ལྟར་གོ་མྱོང་ཡོད་པའི་སྟེང་ནས་དངོས་གཞི་སྒོམ་པའི་སྐབས་སུ་རིག་པ་འོད་གསལ་ལ་དམར་འཇུས་བྱས་ནས་སྒོམ་ཚུལ་གསུངས་ཡོད། དེ་བཞིན་བཀའ་བརྒྱུད་ཀྱི་ཕྱག་ཆེན་སྒོམ་མཁན་དང་རྙིང་མའི་རྫོགས་ཆེན་སྒོམ་མཁན་དག་གིས་ཀྱང་སྐབས་རེར་མཁས་གྲུབ་རིན་པོ་ཆེའི་གསུང་འདི་རིགས་ཀྱིས་འདི་ལྟར་ཕྱིན་ན་སྐྱོན་ཡོད་གསུངས་པ་ལ་གནས་ཚུལ་ཆ་ཚང་ཤེས་མཁན་ཞིག་གིས་ལན་བྱུང་ན་ལེགས། དེས་ན་དགེ་ལུགས་པས་ཀྱང་རྫོགས་ཆེན་དང་། ཕྱག་ཆེན། དཔལ་ས་སྐྱའི་ལམ་འབྲས་ཀྱི་ཁྲིད་འདི་དག་ཤེས་དགོས་ལ། དེ་བཞིན་ས་སྐྱ་རྙིང་མ་བཀའ་བརྒྱུད་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་རྗེ་རིན་པོ་ཆེའི་གསུང་འདི་དག་མཁྱེན་དགོས་པ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག་ཅེས་ངས་རྒྱུན་དུ་རྗོད་བཞིན་ཡོད། འདི་རྣམས་ཆ་ཚང་ལེགས་པར་ཤེས་ན་མཁས་པ་སྔ་མ་དག་གིས་ཕན་ཚུན་ཅུང་ཟད་འཐད་མི་འཐད་ཀྱི་དགག་གཞག་གནང་བ་རྣམས་ཀྱི་དགོངས་པ་ཆ་ཚང་རྟོགས་ནས་གསལ་བཤད་དང་འགྲེལ་བཤད་བྱུང་བ་ཡིན་ན། བསྟན་པ་སྤྱིའི་ཞབས་འདེགས་ཡིན་པ་ཙམ་དུ་མ་ཟད་རང་ལུགས་ཀྱི་ཟབ་ཁྱད་ཐོན་ཐུབ་པའང་མི་འདུག་གམ།

དེས་ན་བློ་ལ་མུ་གསུམ་ཡོད་དེ། བདག་ཡོད་པར་འཛིན་པ་དང༌། བདག་མེད་པར་འཛིན་པ་དང༌། དེ་གཉིས་གང་དུའང་མི་འཛིན་པའོ། །ཞེས་པ་ནས། ཆོམ་རྐུན་ཡོད་མེད་གང་དུའང་མ་གཟུང་བ་ཙམ་གྱིས་འཇིགས་པའི་བློ་དེ་སེལ་མི་ནུས་པ་བཞིན་ནོ། །ཞེས་པ་གང་ལྟར་བདག་ཏུ་འཛིན་པས་ཇི་ལྟར་ཡོད་པར་ཞེན་པ་བཞིན་དུ་ཡོད་ལུགས་དེ་གཏན་ནས་མེད་ཐག་ཆོད་རེད་སྙམ་དུ་ཡིད་ཁོ་ཐག་ཆོད་ངེས་ཀྱི་བློ་ཞིག་སྐྱེས་ན་བློ་དེས་བདེན་འཛིན་ལ་གནོད་པ་མ་གཏོགས་བདག་ཡོད་མེད་གང་ལའང་བློ་མི་འཕྲོ་བར་ཙོམ་འཇོག་ལྟར། གང་དུའང་མི་རྟོག་པ་ཙམ་ལ་གནས་པའི་བློ་དེས་བདག་ཏུ་འཛིན་པ་ལ་གནོད་མི་ཐུབ་པར་གསུངས། བདེན་མི་བདེན་གང་དུའང་མི་རྟོག་པའི་བློ་མུ་གསུམ་པ་འདི་རྒྱུད་ལ་སྐྱེད་པ་ལ་ནི་ལྟ་བ་གཏན་ལ་ཕེབས་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་མི་དགོས་ཏེ་ཞེས་པ་ནས། འོ་ན་བླ་མ་དམ་པའི་གསུང་ལ་ཡིད་ཆེས་པའི་དབང་གིས། འདི་ཉིད་འདི་ལྟར་གསུང་བ་ལས་ན། གདོན་མི་ཟ་བར་ཆོས་ཐམས་ཅད་བདག་མེད་པའོ། །སྙམ་དུ་སྒོམ་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། བླ་མས་བདག་མེད་བསྒོམ་དགོས། ཆོས་ཐམས་ཅད་བདག་མེད་རེད་ཅེས་གསུངས་པ་ལ་ཡིད་ཆེས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་བྱས་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་བདག་མེད་དོ་སྙམ་དུ་སྒོམ་པ་ཙམ་དེ་ལ་ལྟ་བ་རིགས་པས་གཏན་ལ་ཕེབས་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་མི་དགོས་པ་བདེན་ཀྱང༌། ཞེས་པ་ནས། དེ་བས་ན་དེ་ཚད་མས་དྲངས་པའི་ངེས་ཤེས་ཡིན་ན་དེའི་དམིགས་རྣམ་མ་བརྗེད་ཀྱི་བར་དུ་དེ་དང་འཛིན་སྟངས་འགལ་བའི་བཟློག་ཕྱོགས་སུ་དམ་འཆའ་བར་མི་འགྱུར་དགོས་པ་ལ། ཡང་དེ་འདྲ་བའི་སློབ་མ་དད་པ་ཅན་དེ་ལ་བླ་མ་གཞན་དེ་དང་གྲུབ་པའི་མཐའ་མི་མཐུན་པ་ཞིག་ལ་དད་པ་སྐྱེས་ན། ཞེས་པ་ནས། ཁ་ཕྱིར་ལྟའི་གཤགས་སྤྱོད་22པ་ལྷུར་ལེན་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་སོང་བར་བྱས་ཏེ། ཞེས་རང་ཅག་གིས་གཞུང་ཆེན་མོ་དག་ལ་ཐོས་བསམ་སློབ་གཉེར་བྱེད་པ་ནི་གཞན་དང་ཁ་གཤགས་འགྱེད་པ་ཙམ་གྱི་ཆེད་དུ་མི་སེམས་པར་ནང་གི་སེམས་རྒྱུད་འདུལ་བའི་དོན་དུ་དམིགས་ནས་སེམས་རྒྱུད་འདུལ་ཐབས་སུ་འཁྱེར་ཤེས་པ་ཞིག་དང་། དམིགས་རྣམ་སྐྱོང་བ་དང་ཚོགས་བསགས་སྒྲིབ་སྦྱོང་གིས་རྒྱབ་ཁྱོག་པ་བཅས་ཕྱི་ནང་གི་རྐྱེན་འཛོམས་པའི་ཐོག་ནས་དེ་ལྟ་བུའི་སྒོམ་པའི་ཡན་ལག་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པས་ལེགས་པར་བསྒོམས་ནས་བདག་རྒྱུད་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པ་གཞོམ་པ་ལ་འབད་པར་བྱའོ། །ཞེས་པ་ནས། བཞི་བརྒྱ་པའི་འགྲེལ་པ་ལས། དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་རིགས་པས་རྣམ་པར་དཔྱད་པ་ན་དབང་པོ་དང་ཡུལ་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ལ་ཡོད་པའི་ངོ་བོ་མེད་པས་རང་གི་ངོ་བོས་གྲུབ་པ་མེད་དོ། །ཞེས་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་དཔྱད་ན་ངོ་བོ་རྙེད་དུ་མེད་པས་ངོ་བོ་ཡོད་ཀྱང་རང་གི་ངོ་བོར་གྲུབ་པ་མེད།

གལ་ཏེ་འདི་རྣམས་རང་གི་ངོ་བོས་གྲུབ་པར་གྱུར་ན་ནི་དེའི་ཚེ་འཐད་པས་རྣམ་པར་དཔྱད་པ་ན་ཆེས་གསལ་བར་ཇི་ལྟར་གནས་པའི་རང་གི་ངོ་བོས་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་དམིགས་པར་འགྱུར་ན། དབུ་མ་རིན་ཆེན་ཕྲེང་བ་ལས། སྨིག་རྒྱུ་གལ་ཏེ་ཆུ་ཡིན་ན། །ཉེ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཅིས་མི་མཐོང་། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རང་ཅག་གི་བློ་ལ་དོན་སྟེང་ནས་ཡོད་པ་དང་ཚུགས་ཐུབ་པའི་སྣང་བ་ལིང་ལིང་ཤར་བ་འདི་རང་དབང་གིས་གྲུབ་པའི་དོན་ལ་གནས་པ་ཞིག་ཡིན་ན་བཙལ་བའི་ཚེ་ཇེ་གསལ་ཇེ་གསལ་དུ་འགྲོ་དགོས་པ་ཞིག་ཡིན་དགོས་གསུངས།

དམིགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་དེའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བར་གྲུབ་བོ། །ཞེས་པ་ནས། ཁོ་བོ་ཅག་གི་རྣམ་པར་དཔྱད་པ་ནི་མིག་སོགས་དེ་དག་གི་རང་བཞིན་ཚོལ་བ་ལྷུར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་པ་ནས། དེའི་ཕྱིར་དེ་ཡོད་པས་གང་ཞིག་གི་23གི་ཞེས་སྦྱར་ན་གོ་རྒྱུ་ལྷག་པོ་མེད་པས་མེད་ན་བདེ། རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཉིད་དུ་བསྙད་པ་མིག་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་ཉིད་དོ། །ཞེས་དང༌། ཞེས་པ་ནས། ཚིག་གསལ་གྱི་ལུང་དང་རིགས་པ་དང་བཅས་ཏེ་སྔར་བཤད་ཟིན་ཏོ། །

གསུམ་པ་ཚད་མས་གྲུབ་མ་གྲུབ་བརྟགས་ནས་འགོག་པ་ལྟར་སྣང་དུ་བསྟན་པ་ནི། ཞེས་པ་ནས། སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པར་ཁས་ལེན་ཞིང༌། གནས་ལུགས་དོན་དམ་དཔྱོད་པའི་ཚད་མས་གྲུབ་པའི་ཆ་ནས་རྙེད་དོན་དོན་དམ་བདེན་པ་ཡོད་པར་འདོད་དོ། །ཚད་མས་གྲུབ་ལུགས་ནི་གཤམ་དུ་འཆད་པར་འགྱུར་ལ་དེ་ལྟར་འཇོག་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མ་གཉིས་ལས་བདེན་པ་གཉིས་སུ་རྣམ་པར་བཞག་གོ །

འོ་ན། མིག་དང་རྣ་བ་སྣ་ཡང་ཚད་མ་མིན། །ཞེས་སོགས་ཇི་ལྟར་དྲང་ཞེ་ན། ཞེས་པ་ནས། དེ་ནི་དེ་ལྟར་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་ཡུལ་ཁྱད་པར་ཅན་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་རང་ཅག་གི་མིག་ཤེས་ཚད་མ་མིན་པར་གསུངས། དེའི་ཕྱིར། ཞེས་པ་ནས། ཞེས་མངོན་སུམ་དང་རྗེས་དཔག་དང་ལུང་དང་ཉེར་འཇལ་གྱི་ཚད་མ་བཞི་ལས་ཀུན་རྫོབ་རྣམ་པར་འཇོག་པར་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་ལྷག་མཐོང་ཆེན་མོའི་ས་བཅད་དུ་ཚད་མས་གྲུབ་མ་གྲུབ་བརྟགས་ནས་འགོག་པས་སུན་འབྱིན་མི་ནུས་པ་ཞེས་པའི་ས་བཅད་ཀྱི་ཁོངས་སུ་དོན་མང་པོ་ཞིག་གསུངས་ཤིང་འདིར་དེ་དག་གི་དོན་མདོར་བསྡུས་པའི་ཚུལ་གྱིས་གསུངས་ཡོད།

འོ་ན་བཞི་བརྒྱ་པའི་འགྲེལ་པ་ལས། འགོག་པ་གང་ཡང་འདིས་དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདི་མངོན་སུམ་ཉིད་དུ་སྒྲོ་བཏགས་ནས་གཞན་24ཞེས་རང་མཚན་སྣང་བ་ལ་མི་བསླུ་བའམ་རང་མཚན་སྣང་བ་ལ་བལྟོས་ཏེ་མ་འཁྲུལ་བའི་ཚད་མ་ཞིག་བཤད་ནས་དེས། གཞན་ཡུལ་རང་མཚན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་རྟོག་པར་བྱེད་པ་དེ་ཡང་ཆེས་ཤིན་ཏུ་མ་འབྲེལ་བ་ཞིག་གོ །དཔེ་འགའ་ཞིག་ཏུ་གཞལ་བྱ་ལ་ཞེས་གསལ་བ་མ་དག་པ་སྟེ་ལམ་རིམ་ཆེན་མོར་གཞན་ཚད་མ་ཉིད་དུ་རྟོག་པར་བྱེད་པ་དེ་ཡང་ཞེས་སོགས་འདྲེན་པར་མཛད་པ་ལྟར་རོ། །

མི་བསླུ་བའི་ཤེས་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་ན་ཚད་མ་ཉིད་དུ་མཐོང་ན། སྤྱིར་སྣང་ཚུལ་དང་། འཛིན་ཚུལ་ལ་བསླུ་མི་བསླུའི་སྟེང་ནས་ཚད་མ་དང་ཚད་མིན་དུ་གསུངས་པས་ཚད་མ་ལ་མི་བསླུ་བའི་ཤེས་པ་དགོས་ཞེས་པ་དེ་སྣང་ཚུལ་བདེན་གྲུབ་སྣང་བའི་ཆ་ནས་སླུ་བ་དང་འཁྲུལ་བ་ཡིན་ཡང་བློ་ལོག་ཤེས་དང་ཚད་མ་ཡིན་མིན་བློའི་འཛིན་སྟངས་ཀྱི་ཡུལ་ལ་བསླུ་མི་བསླུའི་སྟེང་ནས་གསུངས་ཡོད། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས། འདུ་བྱས་པའི་ཕྱིར་རྫུན་པ་བསླུ་བའི་ཆོས་ཅན་དང་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་གསུངས་སོ། །ཞེས་འདུས་ཤིང་བྱས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་བསླུ་བའི་ཆོས་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་གསུངས་པས་འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་སུ་གཏོགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའང་བསླུ་བའི་ཆོས་སུ་གསུངས་ལ། གང་ཞིག་རྫུན་པ་བསླུ་བའི་ཆོས་ཅན་དང་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་དེ་ནི་མི་བསླུ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པ་གཞན་དུ་གནས་པའི་དངོས་པོ་ལ་རྣམ་པ་གཞན་དུ་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་པ་སྣང་ཚུལ་ལ་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་བཞིན་དོན་ལ་གནས་མེད་ཅིང་གནས་ཚུལ་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་མེད་པས་རྐྱེན་གཞན་ལ་རག་ལས་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཡོད་པ་ཞིག་སྟེ། སྣང་ཚུལ་ལ་རང་དབང་གིས་སམ་རང་ངོས་ནས་གྲུབ་པ་ཞིག་ཏུ་སྣང་བ་ཡིན་པས། རྣམ་པ་གཞན་དུ་གནས་པའི་ཞེས་སོགས་གསུངས།

དེ་ལྟར་གྱུར་པ་ནི་ཚད་མ་ཉིད་དུ་བརྟག་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཞེས་པ་ནས། གང་དོན་ལ་མིང་དང་རིགས་སུ་ལྷག་པར་སྒྲོ་འདོགས་པར་ཞུགས་པ་འདུ་ཤེས་གཡེར་པོ་སྟེ། ཞེས་པ་ཡུལ་གསལ་བའི་རིག་པ་སྟེ་ཡུལ་སྟེང་གི་ཁྱད་པར་བྱེ་བྲག་པ་ཞིག་དམིགས་སུ་བསལ་ནས་བཟུང་བའམ། གཞན་གསལ་བའི་སྒོ་ནས་དོན་བྱེ་བྲག་པ་ཞིག་དམིགས་སུ་བསལ་ནས་རྟོག་པས་དེ་ལྟར་བཟུང་བ་ཡིན་པས་འདུ་ཤེས་གཡེར་པོ་ཞེས་གསུངས། གཡེར་པོ་ནི་གྲུང་པོའི་དོན་ནོ། །དེ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་བུའི་རྟོག་བྲལ་གྱི་དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྔ་ཡུལ་ཅན་ལ་མངོན་སུམ་དུ་མིང་བཏགས་པ་གཟུགས་སོགས་འཇལ་བའི་བློ་དེ་དག་ནི་འཇལ་བྱའི་གཟུགས་སོགས་ཡུལ་གྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་བརྗོད་དུ་མེད་པ་ཙམ་ཞིག་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་གྱི་སྒྲས་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཞེས་རང་མཚན་སྣང་བ་ལ་ལྟོས་ཏེ་མ་འཁྲུལ་བའི་ཆ་ནས་དེ་ལྟར་གསུངས་པ་ཡིན།

ཚད་མ་སྡེ་བདུན་སོགས་ནས་འབྱུང་བའི་ཚད་མའི་རྣམ་གཞག་དེ་འགོག་པ་ཡིན་གྱི་ཚད་མ་ཤེས་པ་ལ་སྲིད་པ་འགོག་པ་མ་ཡིན་ལ། ཞེས་པ་ནས། དངོས་སྨྲ་བ་དག་ཚད་མ་ཡིན་ན་གཞལ་བྱའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པའི་ཆ་ལ་ཚད་མར་སོང་བས་ཁྱབ་པར་ཁས་ལེན་པ་ཡིན་ལ། ཞེས་རང་མཚན་སྣང་བ་ལ་ལྟོས་ཏེ་མ་འཁྲུལ་བའི་ཤེས་པའམ་མི་བསླུ་བའི་ཤེས་པར་འཇོག་ཅེ་ན། དེ་ལྟ་བུའི་རང་མཚན་སྣང་བ་ལ་ལྟོས་ཏེ་མ་འཁྲུལ་བར་འདོད་པའི་ཚད་མ་དེ་འདྲ་ཞིག་མེད་ཅེས་དེ་ཉིད་འགོག་པ་ནི། མིག་ཤེས་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་གཟུགས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལ་མི་བསླུ་བའི་ཤེས་པ་ཡིན་པར་ཐལ། དེ་ལ་ཚད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྟགས་ཁས་བླངས། ཁྱབ་པ་ཡང་ཁས་བླངས་ཏེ། ཞེས་པ་ནས། དེས་ན་རང་ལུགས་ལ་ནི། གཞལ་བྱ་བདེན་པར་གྲུབ་པ་ལ་ཚད་མ་མ་འཁྲུལ་བ་དགོས་ཀྱང༌། གཞལ་བྱ་རྫུན་པ་ནི་ཚད་མ་འཁྲུལ་བས་ཀྱང་འཇོག་ནུས་པ་མི་འགལ་བས། དེ་ལ་ཚད་མ་ཡིན་པ་ལ་དེ་ལ་མ་འཁྲུལ་བའི་ཤེས་པ་ཡིན་པས་མ་ཁྱབ་བོ། །ཞེས་པ། སྐབས་འདིར་འཁྲུལ་བ་དང་མི་བསླུ་བར་འཇོག་ཚུལ་ནི་སྣང་ཚུལ་གྱི་ཆ་ནས་བསླུ་བ་དང་། འཛིན་ཚུལ་གྱི་ཆ་ནས་མི་བསླུ་བར་འཇོག་སྟེ། དཔེར་ན། ཡུལ་གཟུགས་འཛིན་པའི་བློ་དེས་འདི་གཟུགས་སོ་སྙམ་དུ་འཛིན་པ་ལས་གཟུགས་བདེན་གྲུབ་ཏུ་མི་འཛིན་པས་བློ་དེའི་འཛིན་ཚུལ་མི་བསླུ་བའི་ཆ་ནས་ཚད་མར་བཞག་གོ །

རང་ལུགས་ཀྱི་ཚད་མ་དང་གཞལ་བྱ་ཡང་རང་གི་ངོ་བོས་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་གྱི། ཞེས་པ་ནས། ཚིག་གསལ་སྟོང་ཐུན་གྱི་འབྲུ་ཞིབ་ཏུ་བཤད་པའི་འགྲེལ་བཤད་རྩོམ་པར་འདོད་པས་དེར་བལྟ་བར་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་འདུག་ཀྱང་མཁས་གྲུབ་རིན་པོ་ཆེས་ཕལ་ཆེར་མཛད་ཁོམ་མ་བྱུང་བ་འདྲ། ཞང་ཞུང་ཆོས་དབང་གྲགས་པས་ཞབས་འདེགས་ཀྱི་ཚུལ་དུ་ཚིག་གསལ་སྟོང་ཐུན་མདོར་བསྡུས་ཤིག་གཞུང་འདིའི་མཇུག་ཏུ་མཛད་ཡོད།

རང་ལུགས་ཀྱི་ཚད་མའི་རྣམ་པར་བཞག་པ་ལྷག་མ་དག་ནི་འོག་ཏུ་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་མིག་དང་རྣ་བ་སྣ་ཡང་ཚད་མ་མིན། །ཞེས་གོང་དུ་ལུང་དྲངས་པ་ལྟར་མིག་སོགས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་འཇལ་བ་ལ་ཚད་མ་ཡིན་པ་བཀག་པ་ལས་སྤྱིར་གཟུགས་སོགས་འཇལ་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མ་ཡིན་པ་བཀག་པ་མ་རེད་ཅེས་གསུངས།

བཞི་པ་བདག་སྐྱེ་སོགས་བཞིར་ངེས་མ་ངེས་བརྟགས་པ་ལྟར་སྣང་དུ་བསྟན་པ་ནི། དངོས་སྨྲ་བ་དང་ཐལ་འགྱུར་བ་གཉི་གས་སྐྱེ་བ་ཁས་ལེན་པར་འདྲ་ཡང༌།
ཞེས་སྐྱེ་བ་གྲུབ་པ་ཐ་སྙད་ཙམ་དུ་གྲུབ་པ་ཞེས་བུདྡྷ་པཱ་ལི་ཏར་གསུངས་པ་བཞིན་སྐྱེ་བ་ཁས་ལེན། བདག་སྐྱེ་སོགས་བཞིར་བརྟགས་ནས་དགག་ནུས་མི་ནུས་མི་མཚུངས་ཏེ་འདི་ལྟར། ཤེས་བྱ་ཆོས་ཅན། ཞེས་པ་ནས། ཆོས་ཅན་དབུ་མ་ཐལ་འགྱུར་བས་ཁས་བླངས་པའི་སྐྱེ་བ་དེ་མུ་བཞི་པོ་དེར་བརྟགས་ནས་དགག་ཏུ་མེད་དེ། ཞེས་ཐལ་འགྱུར་བས་བདེན་པའི་སྐྱེ་བ་ཁས་མི་ལེན་པར་མིང་ཙམ་དང་གྲགས་ཙམ་གྱི་སྐྱེ་བ་ཁས་ལེན་པས་དེ་ལ་བདེན་པར་གྲུབ་ཡོད་མེད་ཀྱི་དཔྱད་པ་བྱེད་དུ་མེད་ཅིང་། བདེན་པར་གྲུབ་ཡོད་མེད་དཔྱད་ཙམ་ཉིད་ནས་སྐྱེ་འགག་སོགས་གང་ཡང་བཞག་ཏུ་མི་བཏུབ་པས་ཐལ་འགྱུར་བས་མ་བརྟགས་མ་དཔྱད་པ་ཐ་སྙད་ཙམ་གྱི་སྐྱེ་བར་ཁས་བླངས་ཤིང༌། ཞེས་པ་ནས། ཞེས་འགལ་འདུ་འབའ་ཞིག་དམ་འཆའ་བའི་སྨྲ་ཁམ་གང་ཆེ་ལ་ལྟ་བ་མཐོ་བར་མ་སྨྲ་ཞིག །

ལྔ་པ་རྟོན་པ་བཞི་བཟློག་སྟེ་སྨྲ་རིགས་པར་ཐལ་བ་ལྟར་སྣང་དུ་བསྟན་པ་ནི། ཞེས་པ་ནས། འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཇི་ལྟ་བ་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཇི་ལྟ་བ་གཟིགས་པའི་ངོར་གཟུགས་སོགས་ཀུན་རྫོབ་པའི་ཆོས་རྣམས་མ་གཟིགས་པ་ཡིན་གྱི་མེད་པར་གཟིགས་པ་མ་ཡིན་ལ། མ་གཟིགས་པ་ཡང་གཟིགས་རྒྱུ་ཞིག་མེད་ནས་མ་གཟིགས་པ་མ་ཡིན་གྱི། ཡོད་ཀྱང་ཡེ་ཤེས་དེའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ནས་ཏེ་འཇལ་མཁན་གྱི་བློ་དེས་ཡུལ་གཞན་ཀུན་རྫོབ་པའི་ཆོས་མ་ཡིན་པ་དོན་དམ་པའི་གནས་ལུགས་ཉིད་རྩེ་གཅིག་ཏུ་གཞལ་ནས་ཡོད་པས་མ་གཟིགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡང༌། ཞེས་པ་ནས། རྣམ་ཤེས་ལ་མི་རྟོན་ཡེ་ཤེས་ལ་རྟོན་པའི་དོན་ཡིན་ནོ། །ཞེས་སྨྲ་བར་བྱེད་དོ། །ཞེས་པ་འདི་ཡན་དགག་བྱ་ཁྱབ་ཆེས་པ་དགག་པའོ། །

དགག་བྱ་ངོས་འཛིན་ཁྱབ་ཆུངས་པ་འགོག་ཚུལ།

གཉིས་པ་ལྷག་མཐོང་ཆེན་མོའི་ས་བཅད་བཞིན་དགག་བྱ་ངོས་འཛིན་ཁྱབ་ཆུང་བ་འགོག་ཚུལ་ནི། ཁ་ཅིག་ན་རེ། གང་རྣམ་པར་བཅད་པ་ན་25གཞུང་འགར་བཅད་པ་དེ་ན་ཞེས་པའི་དེ་སྒྲ་མ་དག །དབུ་མ་པའི་ལྟ་བ་མཐར་ཐུག་པ་དེ་ངེས་པར་འགྱུར་བའི་དགག་བྱ་ནི་རང་བཞིན་ཁྱད་པར་གསུམ་དང་ལྡན་པ་སྟེ། ངོ་བོ་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གྱིས་མ་བསྐྱེད་པ་དང༌། གནས་སྐབས་གཞན་དུ་མི་འགྱུར་བ་དང༌། རྣམ་པར་འཇོག་བྱེད་གཞན་ལ་མི་ལྟོས་པའོ། །དེ་ཡང་། རྗེ་གུང་ཐང་གི་བསྟོད་པ་དོན་ལྡན་མ་ལས། ཁ་ཅིག་ཆད་པར་དོགས་པ་ཡིས། །མ་སྐྱེས་མི་འགྱུར་ལྟོས་མེད་བདག །བཀག་ཙམ་དབུ་མར་འཁྲུལ་བ་ཡིས། །གྲུབ་མཐའ་རྣམ་བཞི་གཅིག་ཏུ་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་པ་དེ་ཡིན། དེ་ལྟར་ཡང་རྩ་བ་ལས། རང་བཞིན་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལས་ནི། །འབྱུང་བར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལས་བྱུང་བ་ཡི། །རང་བཞིན་བྱས་པ་ཅན་དུ་འགྱུར། །རང་བཞིན་བྱས་པ་ཅན་ཞེས་བྱར། །ཇི་ལྟ་བུར་ན་རུང་བར་འགྱུར། །རང་བཞིན་དག་ནི་བཅོས་མིན་དང༌། །གཞན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་ཟེར་རོ། །ཞེས་དགག་བྱ་གང་བཀག་ནས་ངེས་རྒྱུའི་བདག་མེད་ཕྲ་མོའི་དགག་བྱ་དེ་ངོས་ཟིན་པ་ལ་ཁྱད་པར་གསུམ་ལྡན་གྱི་དེ་འདྲ་ཞིག་བཤད་པ་ཡིན་ན། འོ་ན་སེམས་ཙམ་པས་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་བདེན་མེད་དུ་ངེས་པར་ཐལ། སེམས་ཙམ་པས་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཁྱད་པར་གསུམ་ལྡན་གྱི་རང་བཞིན་དེ་འདྲས་སྟོང་པར་ངེས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེས་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་རྒྱུ་རྐྱེན་ལས་སྐྱེ་བ་དང༌། ཞེས་པ་ནས། བདེན་པར་གྲུབ་ན་ཁྱད་པར་གསུམ་ལྡན་གྱི་རང་བཞིན་དུ་གྲུབ་དགོས་པའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་ལ་མགོ་མཚུངས་ཀྱི་རིགས་པ་ནི། འོ་ན་རྟག་དངོས་ཀྱིས་སྟོང་པར་ངེས་ན་བདེན་མེད་མཚན་ཉིད་རྫོགས་པར་ངེས་དགོས་པར་ཐལ། བདེན་པར་གྲུབ་ན་རྟག་དངོས་ཡིན་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་པ་ནས། འོ་ན་སྔར་དྲངས་པའི་རྩ་ཤེའི་གཞུང་དེ་དག་གི་དོན་གང་ཡིན་ཞེ་ན། ཞེས་པ་ཆོས་ཉིད་ལ་རང་བཞིན་དུ་བྱས་པའི་རང་བཞིན་དང་དགག་བྱ་ལ་རང་བཞིན་དུ་བྱས་པའི་རང་བཞིན་གཉིས་ཡོད་པ་ལས། ཆོས་ཉིད་ལ་རང་བཞིན་དུ་བྱས་པའི་རང་བཞིན་ཏེ་དངོས་པོའི་གཤིས་ལུགས་སམ་རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་པ་ལ་གསུངས་པ་ཡིན།

དེ་ནི་དགག་བྱར་གྱུར་པའི་རང་བཞིན་ངོས་གཟུང་བ་མ་ཡིན་གྱི། རང་ལུགས་ལ་ངེས་པར་ཁས་བླང་དགོས་པ་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ལ་རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་པའི་རང་བཞིན། ཞེས་བཤད་པ་དེ་བསྟན་པ་ཡིན་ལ། ཆོས་ཉིད་ལ་རང་བཞིན་དུ་འཇོག་པ་ཡང༌། རྩ་ཤེ་ལས། རང་བཞིན་དག་ནི་བཅོས་མིན་དང༌། །གཞན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཡིན། །ཞེས་ཁྱད་པར་གཉིས་དང་ལྡན་པར་གསུངས་པའི་མ་བཅོས་པ་ནི་གློ་བུར་གྱི་རྒྱུ་རྐྱེན་གྱིས་གསར་དུ་བཅོས་པ་ཆུའི་ཚ་བ་ནི་ཆུ་གྲུབ་ཙམ་ཉིད་ནས་དེའི་རང་བཞིན་དུ་མེད་པ་ཆུ་གྲུབ་པའི་རྗེས་སུ་རྐྱེན་གཞན་ཞིག་དང་འཕྲད་པའི་དབང་ལས་ཆུ་ཚ་པོར་གྱུར་པ་ཡིན། དེ་ལྟར་ཚ་པོར་གྱུར་པ་གློ་བུར་བ་ཡིན་པ་ལས་ཆུའི་རང་བཞིན་མིན་པས་དེ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་པར་ཆོས་དེ་ལ་དུས་ནམ་ཡང་མི་འཁྲུལ་བའི་རང་བཞིན་དུ་གྲུབ་པའོ། །ཞེས་པ་ནས། བདེན་མེད་མེའི་རང་བཞིན་དུ་ཚད་མས་རྙེད་པ་ན་ཚ་བ་མེའི་རང་བཞིན་དུ་འཛིན་པ་འདོར་ལ། ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་ཚ་བ་མེའི་རང་བཞིན་ཡིན་ཀྱང་མེའི་རང་བཞིན་མཐར་ཐུག་ཏུ་གྲུབ་མེད།

བདེན་མེད་མེའི་རང་བཞིན་དུ་འཇོག་པ་ནི་མེའི་ཆོས་གཞན་ཞིག་ལ་ལྟོས་ནས་འཇོག་པ་མིན་པ་26མཐའ་གཅིག་ཏུ་མེའི་རང་བཞིན་དུ་འཇོག་མི་ནུས་པ་མིན་གྱི། ཞེས་པ་ནས། ཅི་དེ་ཡོད་དམ། མེད་དོ་ཞེས་དེ་སྐད་དུ་སུ་27སྨྲ། དཔེ་འགར་དེ་སྐད་དུ་སྨྲ། ཞེས་འབྱུང་ཡང་སུ་སྨྲ་ཞེས་སྦྱོར་དགོས་པ་ལྟ་བུར་མཐོང་།

གལ་ཏེ་མེད་ན་ནི་ཅིའི་དོན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ལམ་སྒོམ་པར་འགྱུར་ཏེ། ཞེས་པ་ནས། ཆོས་ཉིད་ནི་དོན་དམ་དཔྱོད་པའི་ཚད་མས་འཇོག་གི་ཐ་སྙད་པའི་ཚད་མས་མི་འཇོག་ལ། ཆོས་ཉིད་ཡོད་པ་མངོན་འགྱུར་དང་དེ་ཉིད་རྗེས་ཀྱི་དྲན་ཤེས་ཀྱིས་ངེས་ཐུབ་པ་དང་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པར་ནི་ཐ་སྙད་པའི་ཚད་མས་འཇོག་གི་ཞེས་པ་རྩ་ཤེ་ཊཱིཀ་ཆེན་གྱི་དབུར་གསུངས་པ་ལྟར་དང་། དོན་དམ་དཔྱོད་པའི་ཚད་མས་འཇོག་པ་མ་ཡིན་ཞིང༌། ཆོས་ཉིད་དོན་དམ་ཡིན་ཀྱང་ཆོས་ཉིད་ཡོད་པ་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱ་ལ། ཆོས་ཉིད་དེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་དང་ཆོས་ཆོས་ཅན་ཡིན་པ་ཡང་ཆོས་ཉིད་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་དགག་བྱ་བཀག་པའི་སྟོང་སང་དེ་ག་ངེས་པ་ལས་གཞན་གང་ཡང་མི་འཇལ་གྱི་ཐ་སྙད་པའི་ཚད་མ་ནི་རྗེས་ཀྱི་དྲན་ཤེས་ལྟ་བུའམ་ཡང་བློ་གཞན་གྱིས་འཇལ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཡང་ཚིག་གསལ་ལས། ཞེས་པ་ནས། ཅི་མེའི་རང་གི་ངོ་བོར་གྱུར་པ་དེ་འདྲའི་ཆོས་ཉིད་ཅིག་ཡོད་དམ་ཞེ་ན། དེ་ནི་བཏགས་པའི་དབང་གིས་ཡོད་པ་ལས་རང་གི་ངོ་བོས་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་པ་ནས། སྒྲོ་བཏགས་ནས་ཡོད་པར་གསུངས་པས་དོན་ལ་མེད་པ་ཞིག་རང་ལུགས་ལ་ཡོད་པར་མི་བཞེད་དོ་སྙམ་ན། ཞེས་པ་ནས། བཅོས་མ་མ་ཡིན་པ་དང་གཞན་ལ་མི་ལྟོས་པ་ཉིད་བརྗོད་དོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །ཞེས་ཀུན་རྫོབ་ལ་ལྟོས་ཏེ་བདེན་པའི་དབང་དུ་བྱས་པས་མི་ཆོག་པར་གསུངས།

བརྟགས་པའི་དངོས་ལ་མ་རེག་པར། །དེ་ཡི་དངོས་མེད་འཛིན་མ་ཡིན། །
ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན་དགག་པར་བྱ་བའི་སྤྱི་བློ་ལ་འཆར་དགོས་ཤིང་། རྒྱུ་མཚན་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་དགག་བྱ་ཁྱབ་ཆེས་པའི་སྐྱོན་དང་དགག་བྱ་ཁྱབ་ཆུངས་པའི་འདོད་ཚུལ་དེ་དག་གསུངས་སོ། །

རང་ལུགས་ཀྱི་དགག་བྱ་སྤྱིའི་རྣམ་གཞག །

གསུམ་པ་རང་ལུགས་ཀྱི་དགག་བྱའི་ཚད་བཤད་པ་ལ། དགག་བྱའི་རྣམ་གཞག་སྤྱིར་བཤད་པ། རང་རྒྱུད་པའི་དགག་བྱའི་ཚད་བཤད་པ། ཐལ་འགྱུར་བའི་དགག་བྱའི་ཚད་བཤད་པ། དེ་ལ་ལོག་པར་རྟོག་པ་དགག་པ། དེ་ལས་འཕྲོས་པའི་དོན་བཤད་པ་དང་ལྔའོ། །དང་པོ་ནི། སྤྱིར་དགག་བྱ་ལ་ལམ་གྱི་དགག་བྱ་དང༌། རིགས་པའི་དགག་བྱ་གཉིས་ཡོད་ལ། དང་པོ་ནི། ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་གཉིས་ཏེ། ཞེས་པ་ནས། དེ་ལ་ཡང་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྒྲོ་འདོགས་པའི་ལོག་རྟོག་ནི་ཡོད་རྒྱུའི་དགག་བྱ་བདེན་འཛིན་དང༌། ལོག་རྟོག་དེས་ཇི་ལྟར་གཟུང་བ་ལྟར་དུ་བདེན་པར་གྲུབ་པ་མེད་རྒྱུའི་དགག་བྱ་ཡིན་པས་དེ་གཉི་ག་དགག་བྱ་ཡིན་ཏེ། རྩོད་བཟློག་གི་རང་འགྲེལ་ལས། སྐྱེས་བུ་ཁ་ཅིག་སྤྲུལ་པའི་བུད་མེད་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཡིན་པ་ལ། ཞེས་པ་ནས། ལོག་རྟོག་དེ་ཉིད་གཞན་ཐབས་གང་གིས་ཀྱང་དགག་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་དང༌། ཞེས་བདེན་འཛིན་མི་སྐྱེ་བར་ཤོག་ཅེས་པས་བདེན་འཛིན་མི་བཟློག་ཅིང་། བདེན་འཛིན་དེས་ཇི་ལྟར་གཟུང་བ་ལྟར་མི་འདུག་སྙམ་དུ་ཁོ་ཐག་ཆོད་པའི་ངེས་པ་རྙེད་པ་ཞིག་བྱུང་ན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་འཛིན་པའི་བློ་རང་ཤུགས་ཀྱིས་བཟློག་པར་ངེས།

དེ་ལ་གནོད་བྱེད་མཐོང་ནས་ལོག་རྟོག་གིས་ཇི་ལྟར་གཟུང་བ་ལྟར་མེད་པར་ངེས་ན། ཞེས་པ་ནས། རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་ཚུལ་འདི་འདྲ་བ་ཞིག་ཏུ་ཡོད་དོ། །ཞེས་འདོད་པ་མི་འདྲ་བ་སྣ་ཚོགས་པ་དམ་འཆའ་བ་རྣམས་ཡིན་ལ། ཞེས་གྲུབ་མཐས་བསླད་པའི་དབང་གིས་རྒྱུ་མཚན་བཀོད་དེ་བློས་བཅོས་པ་ལས། རང་གི་ངང་གིས་འབྱུང་བའི་བློ་མ་ཡིན་པར་རྒྱུ་མཚན་ལ་བརྟེན་ནས་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོད་པར་འཛིན་པ་དམ་དུ་གཏོང་བའི་དམ་བཅའ་རྣམས་ཡིན་པར་གསུངས།

ལྷན་སྐྱེས་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་ཁྱད་མེད་དུ་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བ། ཞེས་པ་ནས། དགྲ་བཅོམ་དེས་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་རྟོགས་པ་མཐར་ཐུག་པའི་དོན་རྟག་གཅིག་རང་དབང་ཅན་གྱི་གང་ཟག་མེད་པར་རྟོགས་པ་མཐར་ཕྱིན་པ་ཙམ་ཡིན་པ་གང་28ཞིག །གཞུང་འགར་གང་སྒྲ་ཆད་འདུག །དེ་ཙམ་གྱིས་གང་ཟག་གི་བདག་ལྟ་ལྷན་སྐྱེས་མ་ལུས་པར་སྤོང་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར། ཕྱི་མ་དེར་ཐལ། ཞེས་པ་ནས། རྩ་བའི་རྟགས་ཟུར་དང་པོ་ནི། དངོས་སྨྲ་བས་ཁས་བླངས་ཏེ། རྟག་གཅིག་རང་དབང་ཅན་གྱི་གང་ཟག་བཀག་པ་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་ཙམ་གྱི་དོན་དུ་འདོད་པས་ནི། དེ་ཙམ་ཞིག་རྟོགས་པ་གོམས་པར་བྱས་པས་གང་ཟག་གི་བདག་འཛིན་ལྷན་སྐྱེས་མ་ལུས་པར་སྤོང་བར་འདོད་ཀྱང་དགོས་ལ་ཁས་ཀྱང་ལེན་ནོ། །ཞེས་པ་འདི་དཔྱད་དགོས་པ་ཞིག་སྟེ་སྤྱིར་རྟག་གཅིག་རང་དབང་བའི་གང་ཟག་གི་བདག་ཏུ་འཛིན་པ་དེ་འཛིན་པ་ཀུན་བཏགས་དང་། འཛིན་པ་ཀུན་བཏགས་དེའི་ཞེན་ཡུལ་བཀག་པ་ཙམ་གྱིས་འཛིན་པ་ལྷན་སྐྱེས་ལ་མི་གནོད་ཅིང་། འཛིན་པ་ལྷན་སྐྱེས་ནི་གང་ཟག་རང་རྐྱ་ཐུབ་པའི་རྫས་ཡོད་དུ་འཛིན་པ་ལ་བྱེད་དགོས། ཡིན་ན་ཡང་། རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་པ་དང་དོན་སྟེང་ནས་གྲུབ་པ་གཞིར་བཞག་ནས་ཕུང་པོ་དང་མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་པའི་གང་ཟག་རང་རྐྱ་བ་མེད་པར་རྟོགས་པ་ཙམ་གྱིས་གང་ཟག་ཕུང་པོ་དང་མཚན་ཉིད་མཐུན་པའི་རང་རྐྱ་བར་འཛིན་པའི་འཛིན་པ་ལྷན་སྐྱེས་ལ་ཅི་ཡང་མི་གནོད་ཅེས་པ་ཡིན་ཚོད་འདུག །དེ་འདྲའི་གང་ཟག་ཕུང་པོ་དང་མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་པའི་རང་རྐྱ་བར་འཛིན་པའི་ཞེན་ཡུལ་སུན་འབྱིན་པའི་བློ་ཅི་ཙམ་གོམས་ན་ཡང་རྟག་གཅིག་རང་དབང་ཅན་གྱི་གང་ཟག་ཏུ་ཞེན་པའི་ཞེན་པ་འགོག་པའི་ནུས་པ་དེ་ཙམ་མ་གཏོགས་མེད། ཅེས་པའི་དོན་ཡིན་པ་རྒན་ཉི་མས་གསུངས་སྙམ་དུ་གསལ་ལ་མི་གསལ་བ་ཞིག་དྲན། སྔགས་རིམ་ཆེན་མོ་དང་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོའི་ནང་དུའང་གོང་བཞིན་ཡོད། དེས་ན་འཇུག་པ་ལས། བདག་མེད་རྟོགས་ཚེ་རྟག་པའི་བདག་སྤོང་ཞིང༌། །ཞེས་པ་ནས། ཁས་ལེན་མེད་པའི་འབྲེལ་མེད་ཀྱི་ཐལ་བ་འཕངས་29
པས་གཞུང་འགར་འཕགས་པས་ཞེས་འབྱུང་བ་མ་དག་བླུན་པོ་རང་གི་དེ་ཉིད་གསལ་བར་བསྒྲགས་པ་ཡིན་མོད་ཀྱི། ཞེས་པ་ནས། ཁས་ཀྱང་བླངས་ཏེ། ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་བདག་འཛིན་གྱིས་གཟུང་བ་ལྟར་གྱི་རྟག་གཅིག་རང་དབང་ཅན་ཏེ་རྟག་པ་དང་གཅིག་པུ་དང་རང་དབང་བའི་ཁྱད་པར་གསུམ་ལྡན་གྱི་བདག་ཁེགས་ན། ཞེས་པ་ནས། བློ་རང་ག་བ་30མ་བཅོས་པའམ་བློ་ལྷན་སྐྱེས་དེའི་ཚེ་ན་སྟེ་བཟའ་བཏུང་ལ་སོགས་པ་ལོངས་སྤྱོད་པའི་སྐབས་ང་རང་ངོས་ནས་གྲུབ་པ་ལྟ་བུར་འཛིན་པའི་སྒོ་ནས་ངའོ་སྙམ་དུ་འཛིན་གྱི། ཞེས་པ་ནས། གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་མེད་པར་ངེས་པ་སོགས་ནི་བདེན་འཛིན་ལྷན་སྐྱེས་དང་འཛིན་སྟངས་འགལ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་སྐྱེ་མེད་པར་ངེས་པ་ཞེས་པའི་གཞན་ནི་དངོས་མིང་ཐ་དད་ཀྱི་གཞན་ཙམ་མིན་པར་རང་དབང་བའི་གཞན་དང་། གཞན་དེ་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ཞེས་བརྗོད་དུས་ཅུང་དཀའ་རྙོག་འདུག་སྙམ།

དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་རྣམས་བདེན་པའི་སྐྱེ་བ་མེད་པར་བསྒོམས་པས་བདེན་འཛིན་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་དངོས་གཉེན་བྱེད་ཀྱི་གཞན་སྐྱེ་མེད་པར་སྒོམ་པ་སོགས་ཀྱིས་མི་བྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་གང་ཟག་རྟག་གཅིག་རང་དབང་ཅན་དང༌། གང་ཟག་ཕུང་པོ་དང་རྫས་གཅིག་ཐ་དད་སོགས་ཕུང་པོའི་གསེབ་ནས་དེའི་ཆ་ཤས་གང་ཡང་རུང་བ་གང་ཟག་ཏུ་གྲུབ་ཡོད་མེད་དཔྱད་ནས་གང་དུའང་མེད་པར་རྟོགས་པ་ལ་བརྟེན་ནས། ཞེས་པ་ནས། དེའི་འཛིན་སྟངས་དང་མི་མཐུན་པ་ཅིའང་མེད་པས་31འདི་འབྲེལ་སྒྲ་དང་བྱེད་སྒྲ་གང་ཡིན་བརྟག །གྲུབ་མཐའ་སྨྲ་བས་བཏགས་པའི་དགག་བྱ་འགའ་ཞིག་བཀག་པ་ཙམ་གཏན་ལ་ཕབ་ནས་དེ་ཉིད་འབའ་ཞིག་སྒོམ་པར་བྱེད་པ་ནི་ངལ་བ་དོན་མེད་ཡིན་ལ། བོད་བླུན་པོ་ཁ་ཅིག །ཀུན་རྫོབ་འཁྲུལ་བའི་དབང་གིས་འཁོར་བར་འཁྱམས་པར་འདོད་བཞིན་དུ། ཞེས་པ་འདི་ནས་ཇོ་ནང་པས་བཞེད་པའི་རྟག་བརྟན་བདེན་གྲུབ་སྒྲུབ་པ་རང་དབང་བ་སྟེ་སྟོང་ཉིད་བདེན་གྲུབ་ཏུ་གསུངས་པ་དེ་འགོག་པ་ནི། ཀུན་རྫོབ་སྣང་བ་ལྟར་བདེན་པས་སྟོང་པར་སྒོམ་པ་བཀག་ནས། ཞེས་པ་ནས། དེ་ལྟར་ན་སྒྲོ་འདོགས་ཀུན་བརྟགས་ལྷན་སྐྱེས་གཉིས་ཀྱི་ནང་ནས་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱིས་གཟུང་བ་ལྟར་གྲུབ་པ་འགོག་པ་གཙོ་བོ་ཡིན་པར་གྲུབ་བོ། །

དབུ་མ་རང་རྒྱུད་པའི་དགག་བྱའི་ཚད་བཤད་པ།

གཉིས་པ་ནི། དབུ་མ་ཐལ་རང་གི་དགག་བྱའི་ཚད་ཀྱི་ཁྱད་པར་མ་ཤེས་ན་ཞེས་པ་ནས། ཐ་མལ་གྱི་སེམས་ཅན་རང་དགའ་བ་རྣམས་ལ་ཆོས་འདི་ཡོད་པར་སྣང་བ་ན། བློ་ལ་སྣང་བའི་དབང་གིས་བཞག་པ་མིན་པར་ཆོས་དེ་རྣམས། ཞེས་དོན་སྟེང་ནས་སྣང་དུ་ཡོད་པར་མ་ཟད་དོན་སྟེང་ནས་ཀྱང་གྲུབ་ཡོད་ལ། སྣང་ཙམ་དེས་མ་ཚིམ་པར་བཙལ་ན་རྙེད་རྒྱུའང་ཡོད་པ་ནི། དཔེར་ན། གང་ཟག་ཅེས་པ་བཏགས་ཙམ་སྣང་ཙམ་དེས་མ་ཚིམ་པར་གང་ཟག་གི་ངོ་བོ་ཅི་འདྲ་ཞིག་རེད་ཅེས་ཕུང་པོའི་གསེབ་ནས་བཙལ་བ་ན་མཚན་གཞི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་ལྟ་བུ་གང་ཟག་གི་མཚན་གཞིར་རྙེད་པའི་ལུགས་སུ་བྱས་ནས། གང་ཟག་དོན་སྟེང་ནས་ཡོད་པས་དེ་འདྲ་བ་དེ་ཡོད་པའི་ཡོད་ཚད་དང་། ཐལ་འགྱུར་བས་དེ་ལྟར་དོན་སྟེང་ནས་གྲུབ་པ་ཞིག་གཏན་ནས་མེད་ཅིང་། དོན་སྟེང་ནས་ཡོད་པར་སྣང་བ་ནི་དགག་བྱའི་སྣང་ཚུལ་དུ་བཞེད། ཕ་རོལ་ཡུལ་གྱི་ངོས་ནས་སྣང་བའི་དབང་གིས་བློས་བཏགས་པ་ལ་མ་ལྟོས་པར་རང་གི་སྡོད་ལུགས་སུ་ཡོད་པར་འཛིན་པ་ནི་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་ཞུགས་པའི་བདེན་འཛིན་ལྷན་སྐྱེས་ཞེས་བྱ་ལ། ཞེས་པ་ནས། དགག་བྱའི་ཚད་ཇི་སྐད་བཤད་པ་འདི་ལྟར་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་ངེས་ཏེ། ཞེས་རྗེ་རིན་པོ་ཆེས་དབུ་མ་དགོངས་པ་རབ་གསལ་དུ་གསུངས་པ་ལྟར། དགག་བྱ་ལ་དོན་དམ་དུ་བྱས་པའི་དོན་དམ་དེའི་གྲུབ་ཚུལ་རང་རྒྱུད་པའི་གཞུང་ཁུངས་མ་དབུ་མ་སྣང་བ་ལས་གཞན་དུ་གསུངས་མེད་པ་དང་། ཐོས་བསམ་སྒོམ་གསུམ་གྱི་རིགས་ཤེས་ལ་དོན་དམ་དུ་བྱས་ནས་དོན་དམ་དེའི་དབང་དུ་བྱས་པའི་བདེན་གྲུབ་ཀྱི་རྣམ་གཞག་གམ་བློ་ངོའི་དགག་བྱ་ལ་བརྩི་བའི་གཞུང་མང་ངོ་། །

དེ་ཡང་དབུ་མ་སྣང་བ་ལས། དངོས་པོ་ཡང་དག་པར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་དག་ལ་ཡང་དེ་ལས་བཟློག་པའི་རྣམ་པར་སྒྲོ་འདོགས་པའི་འཁྲུལ་བའི་བློ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གནས་ལུགས་ལ་སྒྲིབ་པས་ཀུན་རྫོབ་ཅེས་བྱ་སྟེ། ཞེས་པ་ནས། དེ་ནི་ཡང་དག་ཀུན་རྫོབ་འདོད། །ཅེས་གསུངས་ལ། དེ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར། དེས་བདེན་པར་ཡོད་པར་ཉེ་བར་བསྟན་པ་མཐོང་བའི་དགག་བྱ་བདེན་པ་དབང་ཤེས་ལ་མི་སྣང་བར་གསུངས་པ་ཡོད་པས་དེ་ལྟར་ན་འདིའི་མཐོང་བ་རྟོག་པ་ལ་སྦྱར་དགོས་སམ། དངོས་པོ་རྫུན་པ་ཐམས་ཅད་ནི་ཀུན་རྫོབ་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཡང་ཐོག་མ་མེད་པའི་འཁྲུལ་བའི་བག་ཆགས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པའི་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་དབང་གིས་བྱུང་ལ། དེས་ཀྱང་སྲོག་ཆགས་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་དག་པར་དངོས་པོའི་བདག་ཉིད་བདེན་པར་གྲུབ་པ་ལྟ་བུར་ཉེ་བར་བསྟན་པ་མཐོང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་དག་གི་རྟོག་པ་རྟོག་མིན་གྱི་བསམ་པའི་དབང་གིས་དངོས་པོ་རྫུན་པའི་ངོ་བོ་ཐམས་ཅད་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། ཞེས་པ་ནས། འོ་ན་དབུ་མ་སྣང་བ་ལས། དོན་དམ་པར་སྐྱེ་བ་མེད་དོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། འདི་དག་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པས་སྐྱེ་བར་མ་གྲུབ་བོ་ཞེས་བཤད་པར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་ཐོས་བསམ་སྒོམ་གསུམ་གྱི་རིགས་ཤེས་ལ་དོན་དམ་དུ་བྱས་པའི་དོན་དམ་དེ་ལ་སྦྱར་ནས་གསུངས་པས། དོན་དམ་པར་ཡོད་པའི་ཚད་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་འཇལ་བའི་རིག་ཤེས་ཀྱིས་ཡོད་པར་གྲུབ་པ་ལ་བཤད་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ཞེས་པ་ནས། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དཔྱོད་པའི་ཐོས་བསམ་སྒོམ་གསུམ་གྱི་རིག་ཤེས་ལ་དོན་དམ་དུ་བྱས་ནས་དེའི་ངོར་མེད་པ་ལ་དོན་དམ་དུ་མེད་ཅེས་བཞག་པ་ཅིག་དང༌། བློ་གནོད་མེད་ལ་སྣང་བའི་དབང་གིས་བཞག་པ་མ་ཡིན་པར་ཡུལ་རང་གི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་སྡོད་ལུགས་ཀྱི་ངོས་ནས་གྲུབ་པའི་དགག་བྱའི་བདེན་པ་ལ་དོན་དམ་དུ་བྱས་ནས་བདེན་པར་མེད་པ་ལ་དོན་དམ་དུ་མེད་ཅེས་བཞག་པ་དང་གཉིས་སོ། །

དེ་ལ་འཇོག་མཚམས་དང་པོའི་དབང་དུ་བྱས་པའི་དོན་དམ་ཡང་སྲིད་ལ། དོན་དམ་བདེན་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དེ་ཐོས་བསམ་སྒོམ་གསུམ་གྱི་རིགས་ཤེས་ཀྱིས་དཔྱད་ནས་རྙེད་པའི་ཆོས་ཅན་དེ་དང་དེའི་གཤིས་ལུགས་མཐར་ཐུག་ཡིན་པས་དེའི་ངོར་གྲུབ་པའང་སྲིད་ཅིང༌། དགག་བྱ་ལ་དོན་དམ་དུ་བྱས་པའི་དོན་དམ་ཕྱི་མའི་དབང་དུ་བྱས་པའི་དོན་དམ་དང་དོན་དམ་དེར་གྲུབ་པ་གཉི་ག་མི་སྲིད་དོ། །ཞེས་པ་ནས། ཆོས་ཉིད་རིག་ཤེས་ཀྱི་ངོ་ན་ཡོད་པས་ཆོས་ཉིད་གང་གི་གནས་ལུགས་སུ་སོང་བའི་ཆོས་ཅན་དེའི་གནས་ལུགས་སུ་གྲུབ་པར་སོང་ཡང༌། ཆོས་ཅན་གཞན་ཞིག་གི་གནས་ལུགས་སུ་གྲུབ་པ་ཙམ་གྱིས་བདེན་གྲུབ་ཏུ་འགྲོ་མི་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །

ཡང་རྩ་ཤེ་ཊཱིཀ་ཆེན་དུ་གསུངས་པ་ལྟར་ཆོས་ཉིད་རང་བཏགས་དོན་འཚོལ་བའི་གཞིར་བྱས་ནས་བཏགས་དོན་བཙལ་ན་ཆོས་ཉིད་དེ་ཡང་མི་རྙེད་པར་དེའི་ཆོས་ཉིད་རྙེད་པས་འདི་འདྲ་བའི་ཁྱད་པར་མ་ཕྱེད་པ་ལ་བརྟེན་ནས། ཞེས་པ་ནས། རྩ་ཤེའི་རབ་བྱེད་ཉེར་ལྔ་པའི་འགྲེལ་པ་ཤེས་རབ་སྒྲོན་མེ་ལས། འདིར་གལ་ཏེ་གཟུགས་ཞེས་བྱ་བར་ཡིད་ལ་བརྗོད་པ་རྟོག་པ་དང་ཚིག་ཏུ་བརྗོད་པའི་སྒྲ་ཀུན་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་མེད་དོ། །ཞེས་པ་ནས། ཡུལ་གྱི་དངོས་པོར་ཁས་བླངས་ཤིང་དེར་སྣང་བའི་བློ་རྡུལ་ཕྲ་རབ་འདུས་པའི་རྣམ་པར་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་པའི་བསགས་པ་དང་འདུས་པའི་སྐོར་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་དང་ལྷག་མཐོང་ཆེན་མོར་གསུངས་ཡོད།

ཁོ་བོ་ཅག་ནི་རགས་པའི་གཟུགས་རྩོམ་གཞིར་བྱས་པའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་རིགས་མཐུན་པའི་བསགས་པ་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་དང་ཕྲ་རབ་ཀྱང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་རྫས་སུ་འདོད་དེ། ཞེས་པ་ནས། དེ་ཉིད་སྐབས་སུ་རིགས་པ་གང་ཞིག་གིས། །ཞེས་པའི་འགྲེལ་པར་རྫས་སུ་གྲུབ་པའི་སྐྱེ་བ་འགོག་པ་ཡིན་པར་གསུངས་ཤིང༌། ཞེས་པ་བཏགས་ཡོད་འབའ་ཞིག་མ་གཏོགས་དེའི་ཟླས་དྲངས་པའི་རྫས་ཡོད་གཏན་ནས་ཞལ་གྱིས་མི་བཞེས། དེས་ན་དེའི་ཐོག་ནས་ཁྱད་པར་གསལ་པོ་འདུག་གསུངས་པ་རེད།

གཞན་ཡང་རྫས་གྲུབ་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་བཀག་པ་ཤིན་ཏུ་མང་བའི་ཚུལ་འོག་ཏུའང་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་ལེགས་ལྡན་འབྱེད་ཀྱིས། ཁོ་བོ་ཅག་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་བདག་གི་སྒྲ་དངོས་སུ་འདོགས་ཏེ། ཞེས་མཚན་གཞི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་ལ་དེ་ལྟར་གསུངས་པས་དེའི་ལུགས་ལ་ཐ་སྙད་དུ་རང་མཚན་ཞལ་གྱིས་བཞེས་པ་གསལ་པོ་ཡིན།

མངོན་སུམ་གྱི་ཤེས་པ་དངོས་པོའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཙམ་ལ་དམིགས་པ་རྟོག་པ་དང་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བས། ཞེས་མངོན་སུམ་ལ་དངོས་པོའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་སྣང་བར་གསུངས་ཤིང༌། ཞེས་པ་ནི་འདིའི་མངོན་སུམ་གྱི་ཤེས་པ་གོང་དུ་སོང་བ་ལྟར་རང་མཚན་སྣང་བ་ལ་མ་འཁྲུལ་བར་གསུངས་པས་རང་མཚན་ཞལ་གྱིས་བཞེས་པ་གསལ་པོ་རེད་གསུངས།

མངོན་སུམ་ཚད་མ་མ་འཁྲུལ་བའི་ཤེས་པར་ཡང་ཡང་བཤད་པའི་ཕྱིར། ཞེས་པ་ནས། སློབ་དཔོན་ཡེ་ཤེས་སྙིང་པོས་ཀྱང་བདེན་གཉིས་ལས། ཇི་ལྟར་སྣང་བཞིན་ངོ་བོའི་ཕྱིར། །འདི་ལ་དཔྱད་པ་མི་འཇུག་གོ །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། དངོས་པོ་ཙམ་གང་ཡིན་པ་ནི་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་བཞིན་དུ་དོན་བྱེད་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་པ་ནས། ཐ་སྙད་དུ་དངོས་པོ་རང་གི་ངོ་བོས་གྲུབ་པར་ཁས་ལེན་པ་ལས་འོས་མེད་དོ། །ཞེས་བློ་ལ་སྣང་བའི་དབང་གིས་བཞག་པ་མ་ཡིན་པར་ཡུལ་རང་གི་ངོས་ནས་གྲུབ་པ་ཞིག་ང་ཚོར་སྣང་བ་ལྟར་ཞེན་པ་ཆོས་ཀྱི་བདག་འཛིན་ལ་སོང་ནས་དེ་འདྲའི་བདེན་འཛིན་སེལ་བའི་དོན་དུ་དེའི་ཞེན་ཡུལ་རིགས་པས་འགོག་དགོས་པ་དེ་ལྟར་ཡིན།

དེ་ལྟར་རང་རྒྱུད་པའི་ལུགས་ཀྱི་རྟགས་ཀྱི་དགག་བྱ་བཤད་ཟིན་ནས། ཞེས་པ་ནས། ཞི་འཚོ་ཡབ་སྲས་ཀྱིས་གཅིག་དང་དུ་བྲལ་གྱི་རྟགས་ལ་རྩལ་32དུ་བཏོན་ནས་དབུ་མ་རྒྱན་དུ། བདག་དང་གཞན་སྨྲའི་དངོས་འདི་དག །ཅེས་སོགས་ཀྱིས་འཆད་ལ། འོན་ཀྱང་དབུ་མ་སྣང་བ་ལས་རིགས་པ་གཞན་ཡང་མང་དུ་བཤད་མོད། ཅེས་པ་ནས། བདེན་པའི་གཅིག་དང་དུ་བྲལ་ངེས་པའི་རྟགས་ཀྱི་མཚན་གཞི་ངེས་པའི་ཚད་མ་དང༌། རྟགས་དེ་དང་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཀྱི་གཞི་མཐུན་མི་སྲིད་པར་ངེས་པའི་རྟགས་དང་དགག་བྱའི་ཆོས་ཀྱི་གཞི་མཐུན་འགོག་པའི་ཚད་མ་དང༌། བདེན་པར་ཡོད་མེད་དངོས་འགལ་དུ་ངེས་པའི་དགག་ཆོས་སྒྲུབ་ཆོས་དངོས་འགལ་དུ་ངེས་པའི་ཚད་མའོ། །ཞེས་དེ་འདྲའི་ཚད་མ་གསུམ་བརྒྱུད་པའི་ཐོག་ནས་བསྒྲུབ་བྱ་ངེས་དགོས་པར་གསུངས། ཞེས་པ་ནས། བློ་ཁ་ཕྱོགས་པ་ཙམ་གྱིས་བདེན་པའི་གཅིག་དང་དུ་བྲལ་དང་བདེན་ཡོད་ལ་གཞི་མཐུན་མི་སྲིད་པར་ངེས་ནུས་སོ། །གཉིས་པ། སྤྱིར་ཡོད་ན་བདེན་པའི་གཅིག་དང་། ཡང་ན། བདེན་པའི་དུ་མ་གང་རུང་དུ་ཡོད་དགོས་ལ་དེ་གཉིས་ལས་གཞན་པའི་ཕུང་སུམ་མེད་པ་གཞིར་བཞག་ནས། ཕྱོགས་ཆོས་སྒྲུབ་པ་ལ། ཞེས་པ་ནས། དང་པོ་ལ་འདུས་བྱས་གཟུགས་ཅན་རྣམས་ལ་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆ་མེད་དང༌། གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་པ་རྣམས་ལ་དུས་ཀྱི་ཆ་མེད་དགག་པར་བྱ་སྟེ། དང་པོ་ནི་གཟུགས་ཅན་གྱི་ཆོས་ཆ་མེད་དུ་འདོད་པའི་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་ལྟ་བུ་གཤིབས་ནས་གནས་པའི་རྡུལ་ཕྲན་བར་མེད་གཉིས་ཆོས་ཅན། ཕྲད་པར་ཐལ། ཡུལ་གོ་ས་གནོན་པའི་གཟུགས་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་ཐ་དད་གང་ཞིག །དེ་གཉིས་བར་མེད་པའི་ཕྱིར། ཞེས་པ་ནས། ཕྱོགས་གཅིག་གིས་ཕྲད་ཕྱོགས་གཅིག་གིས་མ་ཕྲད་ན་ཆ་མེད་ཡིན་པ་33ཉམས་སོ། །འདིར་མ་ཉམས་སོ། །ཞེས་འབྱུང་བ་མ་དག །གཉིས་པ་ཤེས་པ་སོགས་ལ་དུས་ཆ་དགག་པ་ནི། དངོས་རྒྱུ་དངོས་འབྲས་སུ་འདོད་པའི་མིག་ཤེས་སྐད་ཅིག་དང་པོ་དང་གཉིས་པའི་བར་དུ་སྐད་ཅིག་གཞན་གྱིས་ཆོད་དམ་མ་ཆོད། དང་པོ་ལྟར་ན་དངོས་རྒྱུ་དངོས་འབྲས་ཡིན་པ་ཉམས་སོ། །གཉིས་པ་ལྟར་ན་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་དུ་མ་34ཆོད་དམ། གཞུང་འགར་ཆོད་དམ་ཞེས་འབྱུང་བ་མ་དག་སྙམ། ཕྱོགས་གཅིག་གིས་ཆོད་གཅིག་གིས་མ་ཆོད།35 གཞུང་འགར་མ་ཆོད་པ་ཞེས་པའི་པ་ཡིག་ལྷག །དང་པོ་ལྟར་ན་དུས་འདྲེས་པར་འགྱུར་ཞིང༌། འདོད་ན་རྒྱུ་དུས་ན་འབྲས་བུ་ཡོད་པར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་པ་ནས། ཁ་ཅིག་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ལ་ཆ་ཤས་མེད། རྟེན་ལ་སོགས་པས་ཕྱེ་བའི་ཆ་ཤས་ཡོད་ཅེས་ཟེར་རོ། །སོགས་སྒྲས་དུས་བསྡུས་སམ། ངོ་བོའི་ཆ་ཤས་མེད་པའི་དོན་ཅི་ཞིག་ཡིན། ཞེས་པ་ནས། དེ་ལྟར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཆ་བཅས་སུ་གྲུབ་པ་ན་ཆོས་རེ་རེ་ལའང་ཆ་དང་ཆ་ཅན་གཉིས་ཡོད་པས་ཁྱབ་ལ། སྤྱིར་ཆ་དང་ཆ་ཅན་གཉིས་ངོ་བོ་གཅིག་ཡིན་ཀྱང་བློ་ལ་སྣང་བའི་ཚེ་ངོ་བོ་ཐ་དད་དུ་སྣང་ལ། ཞེས་ཆ་དང་ཆ་ཅན་ཞེས་པའི་མིང་ཚིག་ཐ་དད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་རྟོག་པ་ལ་ཆ་དང་ཆ་ཅན་ཐ་དད་དུ་སྣང་ལ་དེ་ལྟར་སྣང་ཚུལ་དང་གནས་ཚུལ་མི་མཐུན་པ་ནི་ཆོས་རྫུན་པའི་རང་བཞིན་ལ་འཐད་ཀྱང༌། ཞེས་པ་ནས། གཅིག་དང་དུ་བྲལ་སོགས་ཀྱི་རིགས་པའི་མིང་36གཞུང་འགར་འདྲ་མིན་འབྱུང་ཡང་མིང་ཙམ་ཞེས་པ་བདེ། ཙམ་ཡང་རྣ་ལམ་དུ་མ་གྲགས་པའི་བླུན་པོའི་ཚོད་འཇོག་ཡིན་པས་སྙིང་པོ་ཅིའང་མེད་དོ། །བྱད་བཞིན་གྱི་གཟུགས་བརྙན་དཔེར་བྱེད་པ་ནི་བྱད་བཞིན་གྱི་གཟུགས་བརྙན་ལ་དངོས་སྨྲ་བས་རང་རྒྱུད་པའི་གཞུང་ནས་གསུངས་པ་བཞིན་སྟོང་ཉིད་ཕྲ་མོ་བདེན་མེད་ཚད་མས་ངེས་ཟིན་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་མཐུན་དཔེར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཞེས་པ་ནས། བྱད་བཞིན་གྱི་གཟུགས་བརྙན་ཇི་ལྟར་དུ་མི་བདེན་པར་དབུ་མའི་ལྟ་བ་མ་གོ་བ་དག་གིས་ཀྱང་བྱད་བཞིན་གྱི་གཟུགས་བརྙན་བྱད་བཞིན་དུ་སྣང་ཡང་སྣང་བའི་ཆ་གང་ནས་ཀྱང་བྱད་བཞིན་དུ་གྲུབ་མེད་པ་ངེས་ཟིན་པས་དེ་ཉིད་དཔེར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་པ་ནས། བྱད་བཞིན་གྱི་གཟུགས་བརྙན་དེ་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་བཞིན་དུ་མི་བདེན་པར་ངེས་ཟིན་ལ། མྱུ་གུ་དང་བུམ་པ་སོགས་ལ་ནི་བློ་གནོད་མེད་ལ་སྣང་བའི་དབང་གིས་བཞག་པ་མ་ཡིན་པར་ཡུལ་རང་གི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་སྡོད་ལུགས་ཀྱི་ངོས་ནས་གྲུབ་པ་ལྟ་བུར་སྣང་ན་ཡང་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་བཞིན་དུ་མི་བདེན་པའི་ཆ་དེ་ཙམ་ཡང་མ་ངེས་པས་ཞེས་པ་ནས། དེ་དགོས་ན་འཇིག་རྟེན་ལ་ལྟོས་ནས་ཡང་ལོག་གི་དབྱེ་བ་བཞག་ཏུ་མེད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་ཐལ་རང་གཉིས་ཀྱིས་རང་རང་གི་སྟོང་ཉིད་ཕྲ་མོ་སྒྲུབ་པའི་སྐབས་གཟུགས་བརྙན་དཔེར་འགོད་ཀྱི་ཡོད། དེ་ཡང་ཐོག་མར་གཟུགས་བརྙན་བྱད་བཞིན་དུ་གྲུབ་པས་སྟོང་པའི་སྟོང་པ་རགས་པ་ལྟ་བུ་དཔེར་བཀོད་པ་ནི་ཁྱད་གཞི་མྱུ་གུའི་སྟེང་གི་སྟོང་པ་ཕྲ་མོ་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ཐབས་ལ་འགྲོ་བ་ཞིག་འོང་། དེ་ནས་རྒྱུད་སྨིན་པའི་སྐབས་མཐུན་དཔེའི་སྟེང་དུ་སྟོང་ཉིད་ཕྲ་མོ་ངེས། དེ་ནས་བསྒྲུབ་བྱ་ངེས་པ་ཞིག་ཀྱང་ཡོད་པས། འདིའི་ཐད་ལྷག་མཐོང་ཆེ་ཆུང་གཉིས་ལ་གསུང་སྟངས་མི་འདྲ་བའི་ཁྱད་པར་ཕྲན་བུ་ཡོད་པ་རྒྱུད་སྨིན་མ་སྨིན་གྱི་ཁྱད་པར་ཡིན་པར་ཀུན་མཁྱེན་བླ་མ་འཇམ་དབྱངས་བཞད་པས་གསུངས་ཡོད་པ་ཕལ་ཆེར་ཡིན་སྙམ། གཅིག་དང་དུ་བྲལ་གྱི་རྟགས་འདི་དབུ་མ་རྒྱན་ལས་ཁྱབ་བྱེད་མ་དམིགས་པར་བཤད་ཅིང༌། ཞེས་པ་ནས། དེའི་ཕྱིར་ཐ་སྙད་འབའ་ཞིག་སྒྲུབ་ལ་རང་བཞིན་མ་དམིགས་པའི་རྟགས་ཀྱིས་ཁྱབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གཏན་ཚིགས་ངེས་པ་ན་ཕར་ཆེར་བདེན་མེད་ཀྱི་དོན་ལྡོག་ངེས་པ་ཡིན་པས་ཐ་སྙད་འབའ་ཞིག་སྒྲུབ་ཀྱི་རྟགས་སུ་གསུངས།

རྩ་ཤེ་ལས། ཞེས་པ་ནས། བདག་ལས་མ་ཡིན་གཞན་ལས་མིན། །ཞེས་སོགས་ཀྱི་ཚིག་དོན་དུ་རང་རྒྱུད་པ་དག་འཆད་ལ། ཞེས་པ་ནས། དངོས་པོ་གཅིག་ཀྱང་དུས་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བའམ་ཡང་ན་ལན་གཅིག་ཀྱང་མི་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །

མི་རྟག་པའི་ཞེས་པ་མི་རྟག་པ་ནི་སྐད་ཅིག་གིས་འགྱུར་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་པས་དེ་རྒྱུ་ལས་སྐྱེ་ན་འབྲས་བུའི་དུས་ན་སྐྱེད་བྱེད་རྒྱུ་རང་ཉིད་ཞིག་པའི་རྒྱུ་ལས་སྐྱེའམ། ཞེས་པ་ནས། དེས་ན་དུས་མཐའི་མཚན་ཉིད་37ཉམས་པར་འགྱུར་རོ། །གཞུང་འགར་མ་ཉམས་པར་ཞེས་པ་མ་དག །ཞེས་སོགས་རྒྱས་པར་གསུངས་པའི་མཐར། ཞེས་པ་ནས། གཏན་ཚིགས་ལ་སོགས་པ་ཡང་དག་38པའི་ཡང་དག་པ་པའི་ཞེས་པ་མ་དག དངོས་པོར་གྱུར་པས་ཐ་སྙད་གདགས་པར་ནི་གང་དུའང་མ་གྲུབ་བོ་ཞེས་སྔར་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །འདི་ཧ་ཅང་མཁྲེགས་པོ་འདུག །མཁྲེགས་པོ་ཡོད་པའི་ཐོག་ལ་ཡི་གེ་མ་དག་པ་ཡོད་ཕྱིན་དེ་ལས་མགོ་འཁྲུག་ཉེན་འདུག །བཞད་མོ་བཞད།

དེའི་ཕྱིར་ཁ་ཅིག་འདི་ལ་མ་ངེས་པ་དང་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་རྗོད་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་འབྲེལ་བ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཞེས་པ་ནས། ཞེས་པ་ཟླ་བས་ལེགས་ལྡན་གྱི་རྟགས་སྦྱོར་དེ་ལ་ཚིག་གསལ་དུ་སྐྱོན་བརྗོད་པ་ལ་བསམས་པར་མངོན་ནོ། །གོང་གི་ཚིག་མཁྲེགས་པོ་དེ་རིགས་རྗེ་རིན་པོ་ཆེས་དྲངས་མེད་པ་འདྲ། མཁས་གྲུབ་རིན་པོ་ཆེ་ཚིག་མཁྲེགས་པོ་དེ་རིགས་ལ་མཉེས་པོ་བྱུང་ནས་འདིར་དྲངས་པ་འདྲ་འདུག །བཞད་མོ་བཞད། གོང་གི་གཞུང་དེ་རང་རྒྱུད་པས་ཐ་སྙད་དུ་གཞན་སྐྱེ་འདོད་པའི་ཁུངས་བཀོད་གནང་བ་རེད།

འདི་ལྟར་གཞན་སྐྱེ་ཐ་སྙད་དུ་ཁས་ལེན་མི་ལེན་གྱི་ཁྱད་བྱུང་བ་ནི་ཞེས་པ་ནས། རྒྱུ་དུ་མས་འབྲས་བུ་གཅིག་ཁོ་ན་སྐྱེད་ན་མིག་ཤེས་ཀྱི་དེ་མ་ཐག་རྐྱེན་ལས་མྱོང་བའི་ཆ་དང་དམིགས་རྐྱེན་ལས་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཤར་བའི་ཆ་དང་བདག་རྐྱེན་ལས་ཡུལ་རིས་སུ་ཆད་པ་འཛིན་ནུས་ཀྱི་ཆ་གསུམ་པོའི་ནང་ནས་གང་རུང་གཅིག་ཁོ་ན་མིག་ཤེས་ཀྱི་རྐྱེན་གསུམ་ཀའི་ལག་རྗེས་སུ་ཐལ་བས། ཞེས་པ་ནས། བློ་གང་ལའང་ཐ་དད་པར་མི་སྣང་བ་ཡིན་ནམ། དོན་དམ་པར་ཐ་དད་པ་ཡིན། ཞེས་བརྟག་པ་གསུམ་བྱས་ནས་བརྟག་པ་དང་པོ་དོན་དམ་པར་ཐ་དད་པ་མེད་ཀྱང་བློ་ལ་ཐ་དད་པར་སྣང་བ་ཙམ་དུ་འདོད་པ་ལྟར་ན་གནས་ཚུལ་གཞན་དུ་གནས་ནས་སྣང་ཚུལ་གཞན་དུ་སྣང་བའི་ཕྱིར་རྫུན་པར་འགྱུར་གྱི་བདེན་པར་གྲུབ་པ་ཉམས་སོ། །གཉིས་པ་བློ་གང་ལའང་ཐ་དད་པར་མི་སྣང་བ་དེ་ལྟར་ན་རྐྱེན་གསུམ་གྱི་ལག་རྗེས་གསུམ་པོ་གཅིག་ཏུ་སོང་བས་རྒྱུ་དུ་མས་འབྲས་བུ་དུ་མ་བྱེད་པ་ཡིན་པ་ཉམས་སོ། །གསུམ་པ་དོན་དམ་པར་ཐ་དད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་མིག་ཤེས་དང་མིག་ཤེས་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་གསུམ་པོ་ཡང་དོན་དམ་པར་ཐ་དད་དུ་ཐལ་ལོ། །ཞེས་པ་ནས། ཞེས་པའི་རྟགས་ཀྱིས་དེ་དག་དོན་དམ་པར་ཐ་དད་ཁེགས་ལ་དེ་ཁེགས་པས་དོན་དམ་པར་དུ་མ་ཡིན་པ་ཁེགས་པའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པར་རྒྱུ་དུ་མས་འབྲས་བུ་དུ་མ་བྱེད་པ་ཁེགས་སོ། །འབྲས་བུ་ལ་དཔྱོད་པ་ཡོད་མེད་སྐྱེ་འགོག་ནི། ཡོད་པ་སྐྱེ་བར་མི་རིགས་ཏེ། །ཞེས་པ་ནས། རྟེན་འབྲེལ་གྱི་རིགས་པ་ནི་ཐལ་འགྱུར་བའི་སྐབས་སུ་བཤད་པར་བྱའོ། །ཞེས་འདིར་རང་རྒྱུད་པའི་སྐབས་ཡིན་པས་རིགས་པའི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་སྦྱོར་བར་མ་མཛད་ལ། རིགས་པའི་རྒྱལ་པོ་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཞེས་པ་ཐལ་འགྱུར་བའི་ཆོས་སྐད་ཅིག་ཡིན་པ་འདྲ་སྟེ་འདིར་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་རིགས་པ་ནི་ཞེས་སྤྱིར་བཏང་གསུངས་པའི་ཕྱིར།

ཐལ་རང་གྲུབ་མཐའི་རྣམ་དབྱེ་གང་ལ་ཡང༌། །དམུས་ལོང་དུ་མས་གླང་ཆེན་བརྟགས་པ་དང༌། །མཚུངས་ཀྱང་ད་དུང་དབུ་མར་ཁས་འཆེ་བ། །ཕྱུགས་ཀྱི་བློ་ལྡན་མཁས་པའི་གཟུགས་བརྙན་མཚར། །བར་སྐབས་ཀྱི་ཚིགས་སུ་བཅད་པའོ། །ཞེས་པ་འདི་དག་གིས་ནི་སྤྱིར་གཞུང་ལ་ཞིབ་ཏུ་བརྟགས་ན་ཐལ་རང་གཉིས་སུ་ངེས་པས་རང་རྒྱུད་པའི་ལུགས་ཀྱི་དགག་བྱའི་འདོད་ཚུལ་དང་། ཐ་སྙད་དུ་རང་མཚན་ཞལ་གྱིས་བཞེས་པའི་དབུ་མ་པའི་ལུགས་ཀྱི་བདེན་མེད་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་རྟགས་ཀྱི་དགག་བྱའི་འདོད་ཚུལ་དང་དེ་དག་འགོག་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་རིགས་པ་རྣམས་གསུངས་སོ། །

དབུ་མ་ཐལ་འགྱུར་བའི་དགག་བྱའི་ཚད་བཤད་པ།

གཉིས་པ་ནི། ཐལ་འགྱུར་བའི་དགག་བྱའི་ཚད་བཤད་པ་ནི། ཐལ་འགྱུར་བའི་ལུགས་ལ་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྟོག་པས་བཏགས་པ་ཙམ་དུ་ཇི་ལྟར་འཇོག་པའི་ཚུལ་ཤེས་ན་རྟོག་པས་བཏགས་པ་ཙམ་མ་ཡིན་པའི་ཡོད་ལུགས་སུ་འཛིན་ཚུལ་ཤེས་པར་འགྱུར་ལ། ཞེས་དབུ་མ་དགོངས་པ་རབ་གསལ་དུ་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། །

དེས་ཇི་ལྟར་གཟུང་བ་ལྟར་དུ་གྲུབ་པ་ནི་རྟགས་ཀྱི་དགག་བྱའི་ཚད་མཐར་ཐུག་པ་ཡིན་པས་ཞེས་པ་ནས། དེའི་ཚེ་འཁྲུལ་གཞི་ཐག་པའི་ཁ་དོག་དང་དབྱིབས་དང་ཐག་པའི་ཆ་ཤས་དང་ཚོགས་པ་དང་དེ་དག་གི་རྒྱུན་བཅས་གང་ཡང་སྦྲུལ་གྱི་མཚན་གཞིར་གཟུང་རྒྱུ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པས་དེའི་ཚེ་ཐག་པ་ལ་སྦྲུལ་དུ་རྟོག་པས་བཏགས་པ་འབའ་ཞིག་སྟེ་སྦྲུལ་དེ་བློའི་འཆར་སྣང་ཙམ་ལས་ཐག་པའི་སྟེང་ནས་སྦྲུལ་དུ་གྲུབ་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །

དཔེ་དེ་དོན་ལ་སྦྱར་བ་ན་དེ་བཞིན་དུ་འབུ་སྲིན་ཚུན་ཆད་ལ་ངའོ་སྙམ་དུ་འཆར་བ་ན་ཕུང་པོ་བློ་ཡུལ་དུ་ཤར་ནས་དེ་ལ་བརྟེན་པའི་ངའོ་སྙམ་པའི་བློ་སྐྱེ་བ་གཅིག་མཚུངས་ཡིན་པས། ཕུང་པོ་ལ་བརྟེན་ནས་ངའོ་སྙམ་པའི་བློ་སྐྱེ་བ་ན་ངའོ་སྙམ་པ་སྐྱེ་སའི་གཞི་རྟེན་ལྟ་བུ་ཕུང་པོའི་གསེབ་ནས་ང་དེ་ཡོད་མེད་བསམ་བློ་བཏང་བའི་ཚེ་ཕུང་པོའི་སྐད་ཅིག་སྔ་ཕྱིའི་རྒྱུན་གྱི་ཚོགས་པ་དང་སྐད་ཅིག་སྔ་ཕྱི་དུས་གཅིག་ཏུ་ཚོགས་པ་དང་སྐད་ཅིག་རེ་རེ་བ་དང་གཟུགས་ཚོར་སོགས་དང་། དེ་བཞིན་དུ་མགོ་དང་རྐང་ལག་དང་སྙིང་དང་རྩ་སོགས་ཡན་ལག་གི་ཆ་ཤས་དང་ཕུང་པོའི་དབྱིབས་ཡན་ལག་ཚོགས་ཙམ་སོགས་གང་དུ་ཡང་ངའི་མཚན་གཞིར་འཇོག་པ་ལ་རིགས་པས་གནོད་པ་འབབ་ཚུལ་འོག་ཏུ་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་དེ་དག་གང་ལས་ཀྱང་ངའི་མཚན་གཞི་འཇོག་རྒྱུ་ཅུང་ཟད་ཙམ་ཡང་མི་རྙེད་ལ་གལ་ཏེ་ཕུང་པོའི་གསེབ་ནས་ངའི་མཚན་གཞི་ཞིག་བཞག་ན་ཉེ་བར་ལེན་པ་པོ་དང་བླང་བྱ་གཅིག་ཏུ་ཐལ་བ་སོགས་ཀྱི་སྐྱོན་མང་པོ་འབྱུང་། དེ་བཞིན་དུ་ཕུང་པོའི་ཆ་དང་ཆ་ཅན་གང་ལས་ཀྱང་ཕུང་པོ་ལས་དོན་གཞན་དུ་ཕུང་པོ་ལ་དབང་སྒྱུར་མཁན་གྱི་ང་དང་ངོ་བོ་ཐ་དད་པའི་ངའི་མཚན་གཞི་ཡང་མེད་པས། ཕུང་པོ་ལས་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་བདག་ཀྱང་འཇོག་ཐབས་མེད་ཅིང་། ཡོད་ན་ཕུང་པོའི་གསེབ་དེ་ག་ན་ཡོད་དགོས་པ་ལ་མགོ་ནས་རྐང་མཐིལ་བར་གྱི་ལུས་ཀྱི་ཆ་ཤས་དང་། ཤེས་པ་ཕྲ་རགས་དང་། དེ་དག་གི་སྐད་ཅིག་སྔ་ཕྱིའི་རྒྱུན་གང་གི་སྟེང་ནས་དཔྱད་ནའང་ངའི་མཚན་གཞི་ཅུང་ཟད་ཙམ་ཡང་འཇོག་རྒྱུ་མེད་པས་མ་བརྟགས་པ་ན་ང་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་བྱེད་པ་འདི་ལ། ང་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་འཇུག་པའི་གཞི་དེ་གང་ཞིག་ཡིན་བརྟགས་ན་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་རྙེད་པས། དེའི་ཕྱིར་ང་ཞེས་པ་ནི་རྟོག་པས་བཏགས་པ་ཙམ་དུ་ཟད་དོ། །ཞེས་པ་མདོར་ན། དཔེ་ཐག་ཁྲའི་སྟེང་ནས་སྦྲུལ་ཡིན་པ་ཅུང་ཟད་ཙམ་ཡང་མེད་པ་བཞིན་དུ་ཕུང་པོའི་སྟེང་ནས་ང་ཡིན་པ་ཅུང་ཟད་ཙམ་ཡང་མེད་ལ། དེ་ལྟ་ན་ཡང་སྦྲུལ་གྱི་ཕུང་པོ་ལ་བརྟེན་ནས་བཏགས་པའི་སྦྲུལ་ཞེས་པའི་སེམས་ཅན་ཞིག་ཡོད་ཀྱང་། ཐག་ཁྲ་ལ་སྦྲུལ་དུ་བཏགས་པ་བཞིན་དུ་སྦྲུལ་གྱི་ཕུང་པོའི་གསེབ་ནས་ཀྱང་སྦྲུལ་ཡིན་པ་ཅུང་ཟད་ཙམ་ཡང་མེད། ཡིན་ན་ཡང་། ཐག་ཁྲ་ལ་སྦྲུལ་ཞེས་བཏགས་པ་ན་ཐག་ཁྲའི་གསེབ་ཏུ་སྦྲུལ་ཡིན་པ་ཞིག་མེད་ཀྱང་། དེ་མེད་པ་ལ་རིགས་པས་གནོད་པ་ཡང་མེད། སྦྲུལ་གྱི་ཕུང་པོ་ལ་བརྟེན་ནས་སྦྲུལ་ཞེས་བཏགས་ཏེ་སྦྲུལ་དུ་གྲུབ་པ་དེ་དེའི་ཕུང་པོའི་གསེབ་ནས་སྦྲུལ་གྱི་མཚན་གཞི་ཞིག་རྙེད་རྒྱུ་ཡོད་ནས་སྦྲུལ་དུ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ཡང་། ཐག་ཁྲ་ལ་སྦྲུལ་ཞེས་བློས་བཏགས་ནས་བློ་བྱེ་བྲག་པ་དེའི་ངོར་སྦྲུལ་དུ་གྲགས་ཡོད་ནའང་། དེ་ལ་རྗེས་ཀྱི་བློ་གཞན་ཞིག་གིས་གནོད་པ་དང་། གང་ཟག་གཞན་གྱི་ཐ་སྙད་པའི་བློས་གནོད་པ། དེ་ལ་གནོད་པ་མཐོང་མཁན་གྱི་བློ་དེར་བློ་གཞན་གྱིས་མི་གནོད་པ། དེ་སྦྲུལ་མ་རེད་སྙམ་པའི་བློ་དེ་ལ་བློ་གང་གིས་བལྟས་ཀྱང་གནོད་པ་མེད་པས་བློ་དེ་ཐ་སྙད་པའི་ཚད་མར་གྱུར་པ་རེད། དེས་ན་ཐག་ཁྲ་སྦྲུལ་ཡིན་པ་ལ་ཐ་སྙད་པའི་ཚད་མས་གནོད་པ་ཡོད་པ་དང་། སྦྲུལ་གྱི་ཕུང་པོར་བརྟེན་ནས་སྦྲུལ་ལོ་སྙམ་དུ་འཛིན་པ་ན་དེའི་ཕུང་པོའི་གསེབ་ཏུ་སྦྲུལ་མེད་མོད། དེ་ལ་སྦྲུལ་དུ་བཏགས་པའི་སྒོ་ནས་གྲགས་ཙམ་དེར་ཐ་སྙད་ཚད་མ་གཞན་གྱིས་མི་གནོད་པ་དང་། དེའི་སྟེང་ནས་སྦྲུལ་ཡིན་མིན་འཇོག་རྒྱུ་ལས་མེད། དེ་བཞིན་དུ་ང་ཞེས་བརྗོད་པ་ན་ཕུང་པོའི་གསེབ་ནས་ང་ཡིན་པ་ཞིག་རྙེད་དུ་མེད་ཀྱང་ཕུང་པོའི་སྟེང་ནས་ང་ཞེས་བཏགས་པ་ལས་གྲགས་ཙམ་དེར་ཐ་སྙད་པའི་ཚད་མ་གཞན་གྱིས་མི་གནོད་པས། འདིའི་ང་དེ་ཐ་སྙད་དུ་ཡོད། དངོས་གནས་བྱས་ན་རང་ཅག་གི་བློར་ཕུང་པོ་ལ་བརྟེན་ནས་ངའོ་སྙམ་པའི་བློ་འདི་ལྟར་སྐྱེ་དགོས་ཚོད་དུ་འདུག་སྟེ་ཕུང་པོ་ན་བ་ན་ང་ན་བ་དང་། ཕུང་པོ་ནད་ལས་དྲག་དུས་ང་དྲག་སོང་ཟེར་བ་ལྟ་བུ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ཕུང་པོ་གཞོན་དུས་ང་གཞོན་པ་དང་། ཕུང་པོ་རྒུད་པ་ན་ང་རྒས་ཟེར་བ་ལྟ་བུ་ཕུང་པོ་ལ་རག་ལས་པ་དང་ཕུང་པོ་ལ་ལྟོས་ནས་ང་འཇོག་དགོས་ཀྱང་། རང་ཅག་གི་བློ་ངོར་གློ་བུར་དུ་འཆར་ཚུལ་ལ་བརྟགས་ན། ལོངས་སྤྱོད་པ་པོའི་ང་ཞེས་པ་ཞིག་གཙོ་བོར་བརྩིས། དེ་ནས་ངའི་སེམས་དང་ངའི་ལུས་ཞེས་ལུས་སེམས་གཉིས་པོ་དེ་ང་ལ་ཚུར་བརྟེན་པ་དང་ཚུར་ལྟོས་པ་བློ་ལ་འཆར་གྱིན་ཡོད།
དེས་ན་ང་དེ་དབང་སྒྱུར་མཁན་དང་ལུས་སེམས་གཉིས་དེའི་དབང་བསྒྱུར་བྱ་སྟེ་དེས་བདག་ཏུ་གཟུང་རྒྱུའི་ཁོལ་པོ་ལྟ་བུར་བློ་ལ་འཆར་འོང་། དེས་ན་ང་ཞེས་པ་ངོ་ཐོག་བསམ་བློ་བཏང་ན་ཕུང་པོ་ལ་བརྟེན་ནས་བཏགས་ཙམ་མམ་གྲགས་ཙམ་ཞིག་ལས་མེད། ང་མེད་ཟེར་ན་ཕན་གནོད་དངོས་སུ་འབྲེལ་བས་ང་མེད་པ་ལ་མྱོང་བས་གནོད་འོང་། ང་ཡོད་ཀྱང་ཡོད་ས་དེ་ནས་བཙལ་ན་རྙེད་རྒྱུ་མེད། དེས་ན་མཐར་ཡོད་ནི་ཡོད་ཐག་ཆོད་རེད། ཡོད་སྟངས་ལ་བསམ་ན་རྙེད་རྒྱུ་ནི་མི་འདུག །འོ་ན་ཡོད་སྟངས་གང་ཞེ་ན། གྲགས་པའི་དབང་གིས་ཕར་བཏགས་ཙམ་རེད་འདུག་སྙམ་པ་མ་གཏོགས་གཞན་བསམ་བློ་གཏོང་ས་གཏན་ནས་མེད།

དོན་འདི་ནི་དབུ་མ་རིན་ཆེན་ཕྲེང་བ་ལས། སྐྱེས་བུ་ས་མིན་ཆུ་མ་ཡིན། །མེ་མིན་རླུང་མིན་ནམ་མཁའ་མིན། །རྣམ་ཤེས་མ་ཡིན་ཀུན་མིན་ན། །དེ་ལས་གཞན་ན་སྐྱེས་བུ་གང་། །ཞེས་གསུངས་པས་ཀྱང་བསྟན་ཏེ། ཞེས་པ་འབྱུང་བ་ཕྲ་རགས་འདུས་པའི་རྟེན་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེས་བུའམ་གང་ཟག་ཅེས་འདོགས་པས་དེ་འདྲའི་ཕུང་ཁམས་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ཆོས་དེ་དག་ས་ཆུ་མེ་རླུང་གི་འབྱུང་བའི་བདག་ཉིད་དུ་དཔྱད་པ་ན་ས་མིན་ཆུ་མིན་མེ་མིན་རླུང་མིན་ནམ་མཁའ་མིན། རྣམ་ཤེས་མ་ཡིན། ཀུན་མིན་ན་ཞེས་དེ་ཐམས་ཅད་འདུས་པའམ་དེ་ཐམས་ཅད་ཚོགས་པ་དེ་ཡང་བདག་ཏུ་འཇོག་པ་མིན། ཡང་དེ་དག་ལས་དོན་གཞན་པའི་སྐྱེས་བུ་ཞིག་ཀྱང་ག་ལ་ཡོད་དེ་མེད་ཅེས་པའོ། །

དེ་ལ་སྐྱེས་བུ་ནི་གང་ཟག་དང་ངའོ། །ཞེས་པ་ནས། ང་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་བཏགས་པའི་དོན་དེ་ཇི་འདྲ་ཞིག་ཏུ་གྲུབ་བཙལ་ན་ངའི་མཚན་གཞི་མི་རྙེད་པ་ལྟར། ཞེས་པ་མདོ་ལས། བདག་ཅེས་བྱ་བ་བདུད་ཀྱི་སེམས། །ཁྱོད་ནི་ལྟ་བར་གྱུར་པ་ཡིན། །འདུ་བྱེད་ཕུང་པོ་འདི་སྟོང་སྟེ། །འདི་ལ་སེམས་ཅན་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་བདག་ནི་བདེ་སྡུག་མྱོང་མཁན་དང་ལས་གསོག་པ་པོ་སྟེ། མདོར་ན། ཐམས་ཅད་ལོངས་སྤྱོད་མཁན་གྱི་བདག་པོ་ལྟ་བུར་ཞེ་ཕུགས་སུ་བཟུང་བ་དེས། རྣམ་འགྲེལ་ལས། བདག་ཡོད་ན་ནི་གཞན་དུ་ཤེས། །བདག་གཞན་ཆ་ལས་འཛིན་དང་སྡང༌། །འདི་དག་དང་ནི་ཡོངས་འབྲེལ་ལས། །ཉེས་པ་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་ཉེས་པ་མང་པོ་འབྱུང་བས། བདག་ཅེས་བྱ་བ་བདུད་ཀྱི་སེམས། །ཞེས་སོགས་གསུངས། བདག་ཅེས་རང་ཅག་གིས་འཛིན་ཞེན་དམ་པོ་བྱེད་པ་འདི་ངོ་ཐོག་བདག་དེའི་གནས་སྟངས་ཇི་འདྲ་འདུག་བསམས་ནས་བཙལ་ན་རྙེད་དུ་མེད་པས། འོ་ན་ཇི་ལྟར་བྱེད་དགོས་ཤེ་ན། གོང་གི་མདོ་ཚིག་དེའི་མཇུག་ཏུ། ཇི་ལྟར་ཡན་ལག་ཚོགས་རྣམས་ལ། །བརྟེན་ནས་ཤིང་རྟར་བརྗོད་པ་ལྟར། །དེ་བཞིན་ཕུང་པོ་རྣམས་བརྟེན་ནས། །ཀུན་རྫོབ་སེམས་ཅན་ཞེས་བྱ་འོ། །ཞེས་ཕུང་པོ་ལ་བརྟེན་ནས་བཏགས་པ་དང་། གང་ལ་བརྟེན་ནས་བཏགས་སའི་ཕུང་པོའི་གསེབ་ནས་གང་ཟག་གི་མཚན་གཞི་རྙེད་དུ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་བུམ་པ་དང་ཀ་བ་སོགས་ཀྱི་ཐ་སྙད་བཏགས་པའི་དོན་དེ་ཇི་འདྲ་ཞིག་ཏུ་གྲུབ་དཔྱད་ནའང་བུམ་པའི་ཆ་ཤས་རེ་རེ་བ་དང་ཚོགས་པ་སོགས་གང་ཡང་བུམ་པའི་མཚན་གཞིར་མི་རྙེད་པར་ཀུན་ནས་མཚུངས་སོ། །ཞེས་པ་ནས། ཇི་ལྟར་མེད་ཅེ་ན། བུམ་པ་ལྟ་བུ་གཅིག་དུ་བྲལ་གྱི་རྟགས་ཀྱིས་བདེན་མེད་དུ་སྒྲུབ་པའི་རིགས་པ་དེ་ཆོས་ཉིད་དང་རྣམ་མཁྱེན་སོགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྟེང་དུ་ཚུལ་གསུམ་ཚད་མས་འགྲུབ་མི་འགྲུབ་ཀུན་ནས་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བུམ་པ་ཆ་བཅས་སུ་སྒྲུབ་པ་དང་ཆོས་ཉིད་ཆ་བཅས་སུ་སྒྲུབ་པ་ལ་འགྲུབ་དཀའ་སླ་ཅིའང་མེད་པར་གོང་དུ་བཤད་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་རྟགས་ཀྱིས་བདེན་མེད་དུ་སྒྲུབ་པ་སོགས་ཕལ་ཆེ་བ་ཁྱད་པར་ཅིའང་མེད་དོ། །ཞེས་ཆོས་ཉིད་སྤྲོས་པ་དང་བྲལ་བ་མི་སྲིད་གསུངས་པ་ལྟར་ཆོས་ཉིད་ཆོས་ཅན་ལ་བརྟེན་པས་ཆོས་ཅན་གྱི་སྤྲོས་པ་ལས་ཡན་གར་དུ་གནས་ཐབས་མེད་ལ། ཁྱད་ཆོས་ཡིན་ན་ཁྱད་གཞི་ཞིག་གི་ཁྱད་ཆོས་ཡིན་དགོས་པ་ལས་ཁྱད་གཞི་མེད་པའི་ཁྱད་ཆོས་ཤིག་གཏན་ནས་མེད་པ་ལྟར་ཡིན། གནས་ལུགས་མཐར་ཐུག་ཅེས་པ་སུའི་གནས་ལུགས་ཡིན་པ་དེའི་གཞི་ངོས་བཟུང་ནས་དེའི་སྟེང་ནས་གནས་ལུགས་འཇོག་དགོས། དེ་ལྟར་བསམ་ན་ཆོས་ཉིད་ལས་ཆོས་ཅན་གལ་ཆེ་ཆེ་ལྟ་བུར་མངོན། ཆོས་ཅན་དང་འབྲེལ་དགོས་ཏེ་གཞི་འཁོར་བ་ལ་བརྟེན་པའི་བདེ་སྡུག་ཀྱང་ཆོས་ཅན་གྱི་སྟེང་ནས་འཇོག་དགོས། ས་ལམ་གྱི་རྟོགས་པ་དེ་དག་ཀྱང་གཞི་ཆོས་ཅན་གྱི་སྟེང་ནས་འགྲོ་དགོས། ཡ་གིའི་འབྲས་བུའི་སྤངས་རྟོགས་དེ་དག་ཀྱང་གཞི་ཆོས་ཅན་གྱི་སྟེང་ནས་བསམ་དགོས། གཞན་དོན་འབད་མེད་ལྷུན་གྲུབ་ཅེས་པའང་ཆོས་ཅན་གྱི་སྟེང་ནས་བསམ་དགོས་པ་ཡིན། དེ་ལྟར་ཆོས་ཅན་གྱི་ཐོག་ནས་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུ་ཡིན་པས་ངས་ཆོས་ཅན་གལ་ཆེན་པོ་འདུག་སྙམ། ཆོས་ཅན་གྱི་གནས་ཚུལ་ཇི་ལྟར་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ཤེས་པའི་ཐོག་ནས་ཆོས་ཅན་དེ་དང་འབྲེལ་དགོས། ཆོས་ཅན་བཟང་པོ་ལ་བཟང་པོར་བལྟས་ནས་ཐར་པ་དང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་དོན་དུ་གཉེར་དགོས་ལ། རང་གིས་དོན་དུ་གཉེར་བར་མ་ཟད་ནམ་མཁའི་མཐས་གཏུགས་པའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དེའི་ས་ལ་འགོད་དགོས། ཡིན་ནའང་དེ་དག་ལ་བདེན་པར་ཞེན་ན་ནི་ལས་ངན་པ་གསོག་པའི་རྐྱེན་དུ་འགྱུར་ངེས་པས་མི་འགྲིག་ལ། ཆོས་ཅན་དེ་དང་འབྲེལ་བ་ན་དེའི་གྲུབ་ལུགས་དང་གནས་ལུགས་ཤེས་དགོས་ཏེ། དེ་མ་ཤེས་པའི་དབང་གིས་ངན་པ་ཞིག་མཐོང་ན་ཧ་ཅང་མི་འདོད་པའི་བློ་སྐྱེས། ལེགས་པ་ཞིག་མཐོང་ན་ཧ་ཅང་འདོད་པའི་བློ་སྐྱེས་འོང་། དེ་ལྟ་བུའི་བློ་མེད་པར་བཟོ་དགོས་ན་བཟང་པོ་ལ་བཟང་ཙམ་དང་ངན་པ་ལ་ངན་ཙམ་དུ་འདུ་ཤེས་ཏེ། སྡུག་བདེན་དང་ཀུན་འབྱུང་སྤངས། འགོག་པ་མངོན་དུ་བྱས། ལམ་སྒོམ་པ་འདི་དག་བསླེབ་ཀྱི་ཡོད། དེ་ཐམས་ཅད་ཆོས་ཅན་གྱི་སྟེང་ནས་འཇོག་དགོས་པས་ཆོས་ཅན་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། དེས་ན་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་པའང་ཆོས་ཅན་དེ་དག་ལ་བརྟེན་ནས་མིང་ཙམ་གྱི་སྒོ་ནས་གྲུབ་པ་མ་གཏོགས་མེད་པས་དེ་ལ་ཆོས་ཉིད་ཅེས་བརྗོད་པ་ལས། དེ་ལས་ལྷག་པའི་ཆོས་ཉིད་ཅེས་སྔོ་ཙོག་ཙོག་དང་། འོད་ཡོད་པ། མཆོད་གཤོམ་དུ་སྒྲིག་ཆོག་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་གཏན་ནས་མེད།
དེས་ན་ཆོས་ཅན་དབང་ཆེ་ཆེ་དང་དེ་ལ་ལྟོས་ན་ཆོས་ཉིད་དེ་ལས་དབང་ཆུང་ཆུང་ལྟ་བུ་མི་འདུག་གམ། དེ་ལྟར་ན་ཆོས་ཅན་ཞིག་ཡོད་པས་ཆོས་ཉིད་འདི་གྲུབ་པ་དང་། ཆོས་ཉིད་ཡོད་པས་ཆོས་ཅན་གྱི་འགྱུར་བ་འདི་བྱུང་བ་རེད། ཆོས་ཅན་གྱི་འགྱུར་བ་འདིས་བདེན་པས་སྟོང་པའམ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སམ་རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་པས་སྟོང་པའི་ཆོས་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་མཚོན་ཐུབ། དེས་ན་ཆོས་ཉིད་རང་མཚན་པའམ་བདེན་པར་གྲུབ་པ་གཏན་ནས་མེད་ཅེས་གསུངས།

གཞན་ཡང་ཆོས་ཉིད་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཡིན་པ་བདེན་པར་གྲུབ་པར་ཐལ།
ཆོས་ཉིད་བདེན་པར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། ཞེས་པ་ནས། དེ་ལྟར་ན་ཆོས་ཉིད་བདེན་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རྟོག་པས་བཏགས་པ་ཙམ་དུ་ངེས་པར་འདོད་པར་རིགས་ཏེ་འདི་ལྟར།

ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཡིན་ཚུལ་དཔྱད་པ་ན་རྙེད་རྒྱུ་མེད་ཅིང་བརྟེན་པའམ་ལྟོས་པའི་དབང་གིས་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་ལ། དེ་དང་དེའི་གནས་ལུགས་མཐར་ཐུག་གམ་གྲུབ་ལུགས་མཐར་ཐུག་ཅེས་བརྗོད། དེ་འདྲའི་ཆོས་ཉིད་ཡོད་ཀྱང་བཙལ་ན་ནི་རྙེད་དུ་མེད་ལ་གྲགས་པའི་སྒོ་ནས་ཡོད་པས། ཆོས་ཉིད་ཅེས་པའི་ཐ་སྙད་ཙམ་ཞིག་གནོད་མེད་དུ་ཡོད་ལ་ཆོས་ཉིད་ཅེས་པའི་ཐ་སྙད་འདི་སྦྱོར་བ་པོ་མེད་པར་རང་འཁྲུངས་སུ་བྱུང་བ་ཡང་མ་ཡིན་ལ། ཞེས་པ་ནས། དེ་ལྟར་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྟོག་པས་བཏགས་ཚུལ་ཐག་པ་ལ་སྦྲུལ་དུ་བཏགས་པ་དང་མཚུངས་ཀྱང་བཏགས་པ་ལྟར་ཐ་སྙད་དུ་གྲུབ་མ་གྲུབ་གཏན་མི་མཚུངས་ཏེ། རྟོག་པས་བཏགས་པ་ལྟར་ཁས་བླངས་པ་ལ། ཐ་སྙད་པའི་ཚད་མས་གནོད་མི་གནོད་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ལྷག་མཐོང་ཆེན་མོ་ལས། ཐ་སྙད་པའི་ཤེས་པ་ལ་གྲགས་པ་ཡིན་པ་དང་། ཇི་ལྟར་གྲགས་པའི་དོན་དེ་ལ་ཐ་སྙད་པའི་ཚད་མ་གཞན་གྱིས་གནོད་པ་མེད་པ་དང༌། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལའམ་རང་བཞིན་ཡོད་མེད་ཚུལ་བཞིན་དུ་དཔྱོད་པའི་རིགས་པས་གནོད་པ་མི་འབབ་པ་ཞིག་ནི་ཐ་སྙད་དུ་ཡོད་པར་འདོད་ལ། དེ་དག་ལས་བཟློག་པ་ནི་མེད་པར་འདོད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་འདི་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན།

ས་ལམ་དང་འབྲས་བུའི་སྐབས་ཀྱི་ཐ་སྙད་འཇིག་རྟེན་ལ་མ་གྲགས་པ་དག་ཀྱང་དང་པོར་འཇིག་རྟེན་ཐ་མལ་པའི་རྟོག་པས་བརྡ་སྦྱར་བ་མ་ཡིན་ཀྱང༌། ཞེས་པ་ནས། ཡང་མདོ་ལས། ཆོས་འདི་སྔ་ནས་བདག་མེད་སེམས་ཅན་མེད། །དེ་དག་རབ་ཏུ་སྟོན་ཀྱང་ཟད་མི་འགྱུར། །བཏགས་པ་ཙམ་དུ་བརྟགས་ནས་བརྗོད་པ་ཡིན། །ཞེས་དང་། ཞེས་འདི་ཐམས་ཅད་སྔོན་ནས་ཏེ་ཡེ་གདོད་མ་ནས་སམ་ཆོས་ཅན་གྲུབ་ཙམ་ཉིད་ནས་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པའམ་བདག་ཏུ་མེད་པར་གྲུབ་ཅིང་། དེ་ནི་ལམ་རིམ་ཆུང་ངུ་ལས། བྱ་བྱེད་ཐམས་ཅད་འཐད་པའི་ཕྱིར་ཆད་སྟོང་མིན་ལ། ཆོས་རྣམས་ཡེ་གདོད་མ་ནས་དེ་ལྟར་སྟོང་པ་ལ་སྟོང་པར་ཤེས་པ་ཙམ་ཡིན་པས་བློས་བྱས་ཀྱི་སྟོང་པའང་མིན་ཞིང༌། ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་དེ་ལྟར་འདོད་པས་ཉི་ཚེ་བའི་སྟོང་པའང་མིན་པས། ཞེས་པ་ནས། ལམ་དུས་སུ་ཉམས་སུ་ལེན་མི་ནུས་པ་དང་རིག་རྒྱུ་དང་རྟོགས་རྒྱུ་ཅི་ཡང་མེད་པའི་སྟོང་པ་ཡང་མིན་ནོ། །ཞེས་འཕགས་པའི་མཉམ་གཞག་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་གཟིགས་པ་ལྟར་སྒྲས་བརྗོད་པ་དང་རྟོག་པས་རིག་ཏུ་མེད་ཀྱང་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་མདོ་དང་བསྟན་བཅོས་ཀྱིས་ཀྱང་བསྟན་དུ་ཡོད་པར་གསུངས་པ་དང་། གང་ལྟར་ཡེ་གདོད་མ་ནས་རང་བཞིན་གྱིས་དག་པ་ལ་དག་པར་གཏན་ལ་ཕབ་ནས་སྔར་མ་ཤེས་པ་སྟེ། ཡིན་ཚུལ་ལ་རྨོངས་པ་དེ་དག་བསལ་ནས། ཡིན་ཚུལ་ཇི་ལྟར་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་ཤེས་པར་བྱེད་པའི་ཐབས་གསུངས།

གང་དག་ཞི་ཞིང་རབ་ཞིའི་ཆོས་སེམས་པའི། །ཞེས་པ་ནས། རིན་ཆེན་ཕྲེང་བ་ལས། གཟུགས་ཀྱི་དངོས་པོ་མིང་ཙམ་ཕྱིར། །ནམ་མཁའ་ཞེས་པ་ཐོགས་རེག་བཀག་ཙམ་གྱི་ངོས་ནས་བཞག་པ་ཡིན་པས། དགག་བྱ་ཐོགས་བཅས་གཟུགས་ཀྱི་དངོས་པོ་དེ་མིང་ཙམ་ཡིན་པས། དེ་བཀག་པའི་ནམ་མཁའ་ཡང་ནི་མིང་ཙམ་མོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྟེན་འབྱུང་བ་མིང་ཙམ་དུ་ཟད་ཀྱི་ངོ་བོས་གྲུབ་པ་མེད་པས་དེ་ལ་བརྟེན་པའི་གཟུགས་ལྟ་ག་ལ་ཡོད། །རྟེན་མིང་ཅན་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་མེད་པས་དེ་ཕྱིར་བརྟེན་པ་མིང་ཙམ་ཉིད་ཀྱང་མེད། །དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་དང་འདུ་ཤེས་འདུ་བྱེད་དང༌། །རྣམ་ཤེས་འབྱུང་བ་ལྟ་བུ་དང༌། །ཞེས་པ་ནས། འཇིག་རྟེན་དོན་དུ་ཅི་ཞིག་ཡོད། །ཅེས་དོན་དམ་པར་མིང་ཡང་མེད་པ་དང་ཐ་སྙད་དུ་མིང་གིས་བཞག་པ་ཙམ་མ་གཏོགས་པ་ཅི་ཡང་མེད་པར་གསུངས་སོ། །ཞེས་པ་འདི་དག་གིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་མིང་དང་རྟོག་པའི་དབང་གིས་ཡོད་པ་ལུང་རིགས་གཉིས་ཀྱིས་བསྒྲུབས་ཏེ། དེ་ལྟར་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་མིང་དང་རྟོག་པ་ཙམ་གྱིས་བཞག་པ་དེ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་པའི་ཡོད་པར་འཛིན་པ་ནི་བདེན་འཛིན་ལྷན་སྐྱེས་ཏེ། སྔོན་ལ་བཏགས་དོན་བཙལ་བར་བསམ་བློ་བཏང་ན་ཇི་ལྟར་བསམ་བློ་བཏང་ཡང་མ་རྙེད་པའི་མཚམས་དེ་ནས། རྩ་ཤེའི་ཊཱིཀ་ཆེན་དུ་འཇོག་ཚུལ་གཉིས་ལས་ནི་མེད་ལ་སྔ་མ་ལ་མི་འཐད་ན་ཕྱི་མ་ལ་འཇོག་པ་འོས་མེད་དོ་སྙམ་དུ་བློ་དེ་ཡི་ཕྱོགས་སུ་དྲང་དགོས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཡོད་པ་ནི་ཡིན་ལ། ཡོད་ན་དོན་སྟེང་ནས་སམ་རང་དབང་གིས་གྲུབ་པ་དང་། ཡང་ན། ཐ་སྙད་ཀྱི་དབང་གིས་སམ་གཞན་སྟོབས་ཀྱིས་གྲུབ་པ་གཉིས་ལས་མ་འདས། རང་དབང་གིས་ཡོད་ན་རྙེད་དགོས་པ་ལས་མ་རྙེད་པ་དེའི་ཚེ། ད་ནི་གཞན་དབང་གིས་གྲུབ་པ་ལས་འོས་མེད་སྙམ་དུ་བློ་དེའི་ཕྱོགས་སུ་དྲང་བར་བྱ་དགོས་པར་གསུངས། ཕྱི་དང་ནང་གི་ཆོས་ཅི་འདྲ་ཞིག་བློ་ལ་འཆར་ཡང་བཙལ་ན་རྙེད་དུ་མེད་ཅིང་། བཏགས་པའི་དབང་གིས་སམ་གྲགས་པའི་དབང་གིས་ཡོད་པར་གཏན་ནས་མི་འཆར་བར། ཆོས་དེ་དང་དེ་དོན་གྱིས་ངོས་ནས་གྲུབ་ཡོད་པ་ཞིག་རང་ཅག་གི་བློ་ལ་འཆར་བཞིན་ཡོད། དེ་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པའམ་དགག་བྱ་ཞེས་བརྗོད། ཐལ་འགྱུར་བའི་གཞུང་ནས་དགག་བྱར་བརྩི་བའི་རང་མཚན་ཞེས་པའང་དེ་ལ་བྱ། དེས་ན་མིང་དང་རྟོག་པ་ཙམ་གྱིས་བཞག་པ་དེ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་པ་སྟེ་རྟོག་པའི་དབང་གིས་བཞག་པ་གཏན་ནས་མི་འཆར་བར་དོན་སྟེང་ནས་ཡོད་པར་འཆར་ཞིང་། ཤར་བ་བཞིན་དོན་སྟེང་ནས་ཡོད་པར་ཞེན་ཅིང་འཛིན་པའི་འཛིན་པ་དེ་ལ་བདེན་འཛིན་ཞེས་བརྗོད། དེ་ཡང་རང་གི་ངང་གིས་འཆར་བ་སྟེ་རྒྱུ་མཚན་དཔྱད་ནས་བདེན་ཞེན་སྐྱེས་པ་མིན་པས་ལྷན་སྐྱེས་སུ་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན།

དེས་ཇི་ལྟར་གཟུང་བ་ལྟར་གྲུབ་ན་བདེན་པར་གྲུབ་པ་དང་། དོན་དམ་པར་གྲུབ་པ་དང༌། ཡང་དག་པར་གྲུབ་པ་དང༌། རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་པ་དང༌། རང་གི་ངོ་བོས་གྲུབ་པ་དང༌། རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་དང་། རང་དབང་དུ་གྲུབ་པ་དང༌། རྫས་སུ་གྲུབ་པ་ཞེས་བྱ་ལ། དེ་དག་སྐབས་འདིར་བརྟག་པ་མཐའ་བཟུང་གི་སྒོ་ནས་རྟགས་ཀྱི་དགག་བྱའི་ཚད་ཡིན་ནོ། །

དེ་ཡང་། ལྕང་སྐྱའི་ལྟ་མགུར་ཨ་མ་ངོས་འཛིན་ལས། ད་ལྟ་རང་རེ་ཡི་བློ་གསལ་འགའ་ཞིག །ཚུགས་ཐུབ་བདེན་གྲུབ་སོགས་བརྡ་ལ་ཞེན་པས། །སྣང་བ་ལིང་ལིང་དེ་རང་སོར་བཞག་ནས། །དགག་རྒྱུ་རྭ་ཅན་ཞིག་འཚོལ་བར་སྣང་སྟེ། །སྒྲིབ་བྲལ་ཨ་མ་ཡི་བཞིན་རས་དེ་ན། །ལང་ལང་ལིང་ལིང་དེ་ཡོད་སྐད་མི་འདུག །གནད་འགག་མ་ཕིགས་པའི་བཤད་བཤད་མང་ན། །ཨ་མ་རྒན་མོ་དེ་བྲོས་དོགས་འདུག་གོ །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རེད། གཞུང་དེ་དག་གོང་འོག་བསྒྲིགས་ནས་རྡོག་ལ་སྒྲིལ་བ་ན་བློ་ལ་འཆར་རྒྱུ་ཞིག་འོང་། དེས་ན་ང་ཚོས་ཚུགས་ཐུབ་བདེན་གྲུབ་ཅེས་པའི་བརྡ་ལ་ཞེན་ནས་སྐབས་རེར། དཔེར་ན། ལྟ་བས་རང་བཞིན་བཙལ་བའི་ཕྱིར། །
ཞེས་གསུངས་པ་ན་ལྟ་བས་རང་བཞིན་བཙལ་བ་ལས། ཐ་སྙད་དུ་གྲུབ་ཅེས་པའི་ཐ་སྙད་པའི་ངོ་བོ་དེ་འཚོལ་གྱི་མེད་བསམ་པ་བློ་ལ་འཆར་གྲབས་བྱེད་འོང་། རང་བཞིན་འགོག་པ་ཡིན་གྱི་ཞེས་པའི་རང་བཞིན་དེ་བུམ་པའི་རང་བཞིན་ལ་བསམས་ནས་བུམ་པ་དེ་ག་བཙལ་བ་དང་། དེ་དོན་སྟེང་ནས་མེད་པ་བཤད་ཀྱི་ཡོད། བུམ་པའི་སྣང་བ་ལིང་ལིང་དེ་ལ་ཐོགས་ཐོགས་རེག་རེག་མ་བྱས་པར་བུམ་པ་དེ་ག་བློ་ལ་སྣང་བ་བཞིན་དུ་ཡོད་པར་ཐག་བཅད་ནས་དེའི་སྟེང་གི་བདེན་དངོས་སམ་བདེན་གྲུབ་བམ་རང་མཚན་ཞེས་པའི་དགག་བྱ་ཞིག་བསམ་ན་བློས་བྱས་ཀྱི་དགག་བྱ་ཡིན། དེ་བཀག་པའང་བློས་བྱས་ཀྱི་སྟོང་ཉིད་ཡིན། དེས་ན་དེ་ནི་མཐར་གཏུགས་ན་རང་རྒྱུད་པའི་ལྟ་བ་དང་འདྲ་པོ་འདུག་སྙམ་པ་དྲན་ཏེ། སྣང་བ་ལིང་ལིང་དེ་ཡོད་ཚད་དམ་གྲུབ་ཚད་རང་ལ་ཆ་བཞག །ད་དུང་དེའི་སྟེང་དུ་འགོག་རྒྱུ་གཞན་ཞིག་ཡོད་ན་དེ་ཕལ་ཆེར་བློས་བྱས་པའམ་བཏགས་ནས་བཞག་པར་སོང་ཡོད་པས། སྣང་བ་ལིང་ལིང་སོགས་གསུངས་པ་རེད། སྒྲིབ་བྲལ་ཨ་མ་སོགས་ཀྱིས། རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ངང་ལས་ཤར་བའི་ཆོས་ཤིག་ཡིན་པས། རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་གྲུབ་ཚུལ་དེ་ཡང་མིང་ཙམ་ཞིག་ལས། ལྟོས་པ་མེད་པའམ་ཚུགས་ཐུབ་པ་ཞིག་ཆོས་དེ་དང་དེའི་རང་ས་ན་གོ་ས་ནོན་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཟིན་པའི་ངོ་བོ་རྗེན་པ་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡོད་ལུགས་མེད་པས། སྒྲིབ་བྲལ་ཨ་མ་ཡི་བཞིན་རས་དེ་ན། །ལང་ལང་ལིང་ལིང་དེ་ཡོད་སྐད་མི་འདུག །ཅེས་གསུངས།

འོ་ན་ཡོད་ལུགས་གང་ཞེ་ན། ཡོད་ཞིག་ཡོད་མོད་ཀྱང་ད་ལྟའི་དེ་འདྲའི། །
རོང་རོང་འགལ་འདུ་ཅན་ཡིན་ཚོད་མི་སྣང་། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་ཡོད་ནི་ཡོད་ཀྱང་ང་ཚོ་ལ་སྣང་བའི་ཡོད་ལུགས་འདི་འདྲ་ཞིག་ཡོད་ན་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་དང་འགལ་འདུ་ཆགས་ཡོད། རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་མིན་ན་ནི་བཏགས་དོན་བཙལ་ན་རྙེད་དགོས་པ་ལས་དེ་ལྟར་ནམ་ཡང་རྙེད་དུ་མེད་པས་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་རེད། དེ་ལྟར་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཡིན་ན་ཡོད་ཚུལ་དེ་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་དེ་གའི་རྣམ་འགྱུར་དུ་ཤར་བའི་མིང་ཙམ་དང་སྣང་ཙམ་ཞིག་མ་གཏོགས་མེད་པ་ཞིག་ཆགས་ཀྱི་ཡོད་ཚོད་འདུག །དེ་ལྟ་བུའི་སྒོ་ནས་གཞུང་རྣམས་སུ་གསུངས་པ་ལ་བལྟས་ཤིང་། རང་གིས་ཀྱང་འབད་པས་ཡང་སྐོར་བསྐྱར་སྐོར་བྱས་ཏེ་ལེགས་པར་དཔྱད་ན་ག་ལེར་བློ་ལ་ཤར་བ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་ཚོད་འདུག །

བཞི་བརྒྱ་པ་ལས། འདི་ཀུན་རང་དབང་མེད་པ་སྟེ། །དེས་ན་བདག་ཉིད་39ཡོད་མ་ཡིན། །དེས་ན་བདག་ནི་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་ཀྱང་འབྱུང་། ཞེས་པའི་འགྲེལ་པར། འདི་ན་གང་རང་གི་ངོ་བོ་དང༌། རང་བཞིན་དང༌། རང་དབང་དང༌། གཞན་ལ་རག་མ་ལས་པ་ཡིན་པ་དེ་ལ་ནི། ཞེས་དེ་དག་རྣམ་གྲངས་པར་གསུངས་ཏེ། གཞན་ལ་རག་མ་ལས་པ་ཞེས་པ་ནི་རྒྱུ་རྐྱེན་གཞན་ལ་རག་མ་ལས་པ་ལ་མི་ཟེར་གྱི། ཤེས་པ་གཞན་གྱི་དབང་གིས་བཞག་པ་མ་ཡིན་པར་ཏེ། མདོར་ན། འདོགས་བྱེད་ཀྱི་བློས་བཏགས་ཙམ་ཞིག་མ་གཏོགས་མེད་པས་དེ་འདྲའི་བློས་བཏགས་པ་ལ་མ་ལྟོས་པར་རང་ཚུགས་ཐུབ་པའི་སྡོད་ལུགས་དེ་འདྲ་རང་ངོས་ནས་ཡོད་པ་ལ་བཞེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་པ་ནས། དེའི་ཕྱིར་རྟགས་ཀྱི་དགག་བྱ་ལ་ཕྲ་རགས་ཀྱི་ཁྱད་ཤིན་ཏུ་ཆེའོ། །

དེ་ལ་ལོག་པར་རྟོག་པ་དགག་པ།

བཞི་པ་དེ་ལ་ལོག་པར་རྟོག་པ་དགག་པ་ནི། ཁ་ཅིག་ན་རེ། དབུ་མ་ཐལ་རང་ལ་ཐ་སྙད་དུ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་ཁས་ལེན་མི་ལེན་གྱི་ཁྱད་པར་ཡོད་པ་ཤིན་ཏུ་མི་རིགས་ཏེ། ཞེས་པ་ནས། ཡུལ་རང་ངོས་ནས་གྲུབ་པས་བདེན་གྲུབ་ཏུ་རིགས་པས་ཕུལ་40ན་འདིར་འས་འཕུལ་མི་འདུག་ཀྱང་ཡོད་ན་ལེགས། ཁས་ལེན་དགོས་པ་དང་ཀ་བུམ་ཡུལ་གོ་ས་གནོན་ནུས་སུ་གྲུབ་ན་ཕྱི་རོལ་དོན་དུ་རིགས་པས་ཕུལ་ན་ཁས་ལེན་དགོས་པ་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་པ་ནས། དེས་ན་མདོ་སྡེ་པའི་ལུགས་ལ་རང་ངོས་ནས་གྲུབ་པ་ཙམ་གྱིས་མདོ་སྡེ་པ་རང་གི་ལུགས་ཀྱི་རང་མཚན་དང་སྤྱི་མཚན་ཞེས་པའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པར་མི་འགྲོའི། རྟོག་པས་བཞག་པ་ལ་གཏན་མ་ལྟོས་པར་རང་ངོས་ནས་གྲུབ་ན་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པར་འགྲོ་བས་སྤྱི་མཚན་དང་སྒྲ་བྱས་མི་རྟག་གི་ཐ་དད་སོགས་སྤྱི་མཚན་རང་མཚན་གཉིས་སུ་ཕྱེ་བའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་མ་གྲུབ་བོ་ཞེས་སྨྲ་ཡང༌། ཞེས་པ་ནས། གཞན་ཡང༌། གལ་ཏེ་རང་གི་མཚན་ཉིད་རྟེན་གྱུར་41ན། །འས་འཕུལ་མེད་པ་དག་གམ་སྙམ། དེ་ལ་སྐུར་བས་དངོས་པོ་འཇིག་པའི་ཕྱིར། །ཞེས་པ་ནས། ཁྱོད་ཀྱིས་དངོས་པོ་རང་བཞིན་མེད་པར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་པའི་ཐལ་འགྱུར་འདི་རྒོལ་བ་སུ་ལ་འཕངས་པ་ཡིན་སྨྲོས་ཤིག །ཐལ་རང་གཉིས་ལ་དགག་བྱའི་ཁྱད་པར་འདི་ཙམ་ཡོད་ན་དམིགས་ཕིགས་པའི་དགག་པ་ཅིའི་ཕྱིར་མི་མཛད་གསུངས་པ་ལྟར་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོར་ལུང་དེ་དག་བཀོད་ནས་གསུངས་ཤིང་། འཇུག་པ་རྩ་བས་ཐལ་བ་གསུམ་པོ་རང་རྒྱུད་པ་ལ་འཕངས་ཡོད།

གལ་ཏེ་དངོས་སྨྲ་བ་ལ་འཕངས་པ་ཡིན་ན་དངོས་སྨྲ་བ་སུ་ཡང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཅེས་པ་ནས། ཐལ་འགྱུར་བས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཐ་སྙད་དུ་རང་བཞིན་མེད་དོ་ཞེས་ཡང་ཡང་སྨྲས་ཀྱང༌། སྤྱིར་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཞེས་པ་དང་བུམ་པ་དང་ཀ་བའི་རང་བཞིན་ཞེས་པའི་རང་བཞིན་ཐ་སྙད་དུའང་མེད་པར་འདོད་པ་མིན་གྱི་རང་གི་ངོ་བོས་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན་ཐ་སྙད་དུའང་མེད་པ་ལ་ཐ་སྙད་དུའང་རང་བཞིན་མེད་ཅེས་བརྗོད་པ་ཡིན་པ་ལྟར། ཞེས་པ་ནས། རིགས་པས་དཔྱད་མ་དཔྱད་ཅེས་པ་ལའང་འཇོག་མཚམས་མི་འདྲ་བའི་ཁྱད་པར་དུ་མ་ཤེས་དགོས་ཏེ། ཞེས་ཐལ་རང་གཉིས་དོན་དམ་དཔྱོད་བྱེད་དུ་སོང་མ་སོང་གི་འཇོག་མཚམས་ལ་ཁྱད་པར་ཡོད་གསུངས། དཔེར་ན། བུམ་པ་ཞེས་པའི་མིང་དེ་གང་ལ་འཇུག་པའི་གཞི་དེ་ཉིད་ཡུལ་སྟེང་42ན་དཔེ་འགར་ཡང་འཇུག་ས་འབྱུང་ཡང་མེད་ན་ལེགས། ཇི་འདྲ་ཞིག་ཏུ་གྲུབ་དཔྱོད་པ་ནི་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་མ་བརྟགས་མ་དཔྱད་པར་ལོངས་སྤྱོད་བཞིན་པ་དེ་ལྟར་ཡང་། དེ་འདྲའི་སྣང་ཙམ་དེས་མ་ཚིམ་པར་གཞི་དེ་ཉིད་ཡུལ་སྟེང་ན་ཇི་འདྲ་ཞིག་ཏུ་གྲུབ་དཔྱོད་པ་ཙམ་གྱིས་ཐལ་འགྱུར་བའི་ལུགས་ལ་རང་བཞིན་སེམས་པའི་རིགས་པ་ཡིན་པས་ཞེས་པ་ནས། བུམ་པ་ཞེས་པ་ལྟ་བུའི་དོན་འདི་འདྲ་ཞིག་ཏུ་གྲུབ་རིགས་པས་བཅོས་ནས་འཇོག་སྟེ། ཞེས་པ་གང་ཟག་ལ་མཚན་གཞི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་འཇོག་པ་སོགས་སོ། །

གོང་དུ་ལུང་གསལ་ཁ་ཅན་དྲངས་ཟིན་པ་ལྟར་བུམ་པ་སོགས་རྫས་སུ་གྲུབ་པར་ནི་འདོད་ལ། ཞེས་པ་ནས། སྔ་མ་ལ་ལྟོས་ནས་འབྲས་བུ་དང་ཕྱི་མ་ལ་ལྟོས་ནས་རྒྱུར་བཞག་པ་ནི་བློས་བཏགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །ཞེས་པ་ཕྱོགས་སྔ་འདིའི་འདོད་པ་གཞུང་གང་དུ་ཡོད་བལྟས་ནས་ཤེས་པར་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་རེད་འདུག །

འོ་ན། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་གང་། །ཞེས་པ་ནས། དེ་ཡང་འཇུག་པའི་རང་འགྲེལ་ལས། ངོ་བོ་ཉིད་གསུམ་དུ་ཇི་ལྟར་འཇོག་པའི་ཚུལ་བཤད་པ་ལྟར། ཤེས་དགོས་པ་ཡིན་ཏེ་འོག་ཏུ་ཐལ་འགྱུར་བའི་རང་ལུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་གསུམ་གྱི་ཐད་དུ་བཤད་པར་བྱའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ལྟོས་ནས་བཏགས་པ་དེ་འདོགས་བྱེད་ཡོད་པའམ་མེད་པར་བཏགས་པ་གང་ཡིན། ཞེས་པ་ནས། གཉིས་པ་ལྟར་ན་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཉིད་བདེན་གྲུབ་ཏུ་འདོགས་པ་པོར་སྨྲ་བ་ཁྱོད་ལས་ནོག་ཤལ་དང་ལྡན་པ་སུ་ཞིག་བཙལ་བར་བྱ།

སྨྲས་པ། གང་ཞིག་ཟླ་བ་འགོག་པའི་ཟོལ་སྦྱོར་གྱིས། །ཞེས་པ་ནས། འཁྲུལ་བའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱང་བདུད་ཀྱིས་བསླུས། །བར་སྐབས་ཀྱི་ཚིགས་སུ་བཅད་པའོ། །འདི་དག་གི་ཕྱོགས་སྔའི་འདོད་པ་གང་དུ་ཡོད་པ་དེར་ཞིབ་ཏུ་བལྟ་དགོས་པ་གལ་ཆེ།

དགག་བྱ་བདག་གཉིས་དང་དེ་བཀག་པའི་བདག་མེད་གཉིས་བཤད་པ།

ལྔ་པ་དེ་ལས་འཕྲོས་པའི་དོན་བཤད་པ་ལ། དགག་བྱ་བདག་གཉིས་དང་དེ་བཀག་པའི་བདག་མེད་གཉིས་བཤད་པ། ཉན་རང་གིས་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་རྟོགས་པ་ཡོད་མེད་བཤད་པ། སྒྲིབ་པ་གཉིས་དང་དེ་དག་ལམ་གང་དུ་སྤོང་བའི་རྣམ་གཞག་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ལ། གྲུབ་མཐའ་སྨྲ་བ་གཞན་གྱི་ལུགས་མདོར་བསྡུས་བརྗོད་པ་དང༌། ཐལ་འགྱུར་བའི་ལུགས་ཁྱད་པར་དུ་བརྗོད་པའོ། །དང་པོ་ལ། རང་སྡེ་གཞན་དག་གིས་43གཞུང་འགར་གཞན་དག་གི་ཞེས་འབྱུང་ཡང་བྱེད་སྒྲ་བྱས་ན་དག་སྙམ། འདོད་པའི་བདག་ལྟ་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་དམིགས་ཡུལ་གྱི་བདག་ངོས་གཟུང་བ། དེ་ལ་དཔལ་ལྡན་ཟླ་བས་སྐྱོན་ཇི་ལྟར་བརྗོད་པའི་ཚུལ། ཞེས་པ་ནས། འོ་ན་བདག་ལྟ་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་དམིགས་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་ཡོད་པའི་བདག་དེ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་གཞིར་ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག་འཇོག་ཅེ་ན། ཞེས་པ་རྒྱ་གར་མཁས་པའི་འབྱུང་ཁུངས་ཀྱི་ཡུལ་དེར་ཕྱི་ནང་གི་མཁས་པ་མང་པོས་བདེ་སྡུག་ལོངས་སྤྱོད་མཁན་གྱི་བདག་ཅེས་པ་དེ་ལ་ཧ་ཅང་བརྟག་དཔྱད་གནང་ཡོད། གཙོ་བོ་སྐྱེ་བ་སྔ་མ་འདོད་མཁན་གྱི་མུ་སྟེགས་པ་དག་ཡིན་ནམ་བདག་སྔ་མ་ནས་འདིར་འོང་བ། འདི་ནས་ཕྱི་མར་འགྲོ་བའི་ཕུང་པོ་འདི་འདོར་ལེན་བྱེད་མཁན་གྱི་བདག་ཅིག་ནི་ཡོད་དགོས། དེ་ཡང་ཕུང་པོ་འདིའི་གསེབ་ནས་བཞག་ན་ནི་མི་འཐད་པས། ཕུང་པོ་ལས་དོན་གཞན་པའི་རྟག་གཅིག་རང་དབང་བའི་བདག་འདོད་པར་བཤད།

རང་གི་སྡེ་པ་མཐའ་དག་གིས་ཕྱག་རྒྱ་བཞི་སྟེ་འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པ། ཟག་བཅས་ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་བ། ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་ཞིང་བདག་མེད་པ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞི་བ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། གནས་མ་བུ་པའི་སྡེ་བ་ལྟ་བུ་རེ་གཉིས་མ་གཏོགས་ནང་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་ཞལ་གྱིས་བཞེས། དེ་ལྟར་ན་ལས་གསོག་པ་པོ་དང་འབྲས་བུ་མྱོང་བ་པོའི་བདག་ཅེས་པ་ངར་འཛིན་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་དམིགས་པའི་རྟེན་དུ་གྱུར་པའི་བདག་དེ་བཤད་པ་ན་མང་པོས་བཀུར་བ་ཁ་ཅིག་བདག་ལྟ་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་དམིགས་པའི་མཚན་གཞི་ནི་རང་གི་ཕུང་པོ་ལྔ་ཆར་ལ་འདོད་དེ། ཞེས་པ་ནས། འདི་དག་ཀྱང་མང་པོས་བཀུར་བའི་འདོད་པ་ཡིན་པར་འཇུག་པའི་རང་འགྲེལ་ལས་བཤད་དོ། །ལུགས་གསུམ་པ་ནི། མཛོད་རང་འགྲེལ་ལས། བདག་ཡོད་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་ན། །ལྟ་བའི་མཆེ་བས་རྨས་པར་འགྱུར། །ཞེས་དང༌། བཏགས་པའང་མེད་པར་འགྱུར་འོང་བས། །མེད་དོ་ཞེས་ཀྱང་མ་གསུངས་སོ། །

བདག་རྫས་ཡོད་མེད་ཅིང་བཏགས་ཡོད་ཙམ་ཅིག་ཡོད་པར་བཤད་ནས། བཏགས་པར་ཡོད་པའི་བདག་དེའི་མཚན་གཞི་གང་ཡིན་སྙམ་པ་ལ། ཕུང་པོའི་རྒྱུན་འདི་དག་ལ་དགེ །མི་དགེའི་འབྲས་བུ་ཡོད་པ་ཉིད། །ཅེས་དང༌། ཞེས་པ་ནས། བདག་དང་གང་ཟག་གི་མཚན་གཞིར་ཕུང་པོ་ལྔ་ཀའམ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སོགས་འཛིན་པ་དང་ཞེས་སོགས་སྒྲས་ཀུན་གཞི་དང་རྒྱུན་བཅས་བསྡུ།

དེ་ལྟ་ན་ཡང་རྣམ་ཤེས་སོགས་རྫས་ཡོད་དུ་ཁས་ལེན་པ་ནི་དེ་དག་གི་ལུགས་ལ་འགལ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། ཞེས་པ་ནས། འདུས་བྱས་ཡིན་ན་བཏགས་ཡོད་ཡིན་པས་ཁྱབ་པར་ཁས་བླངས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །

གཉིས་པ། དེ་ལྟར་བདག་གི་མཚན་གཞི་ཕུང་པོའི་གསེབ་ནས་རྙེད་དུ་ཡོད་པར་བཟུང་ནས་མཚན་གཞི་དེ་འབད་པས་བཙལ་ཏེ་བདག་གི་མཚན་གཞི་རྫས་ཡོད་ཅིག་འདོད་པ་དེ་འགོག་པ་ལ། དེ་ལ་དཔལ་ལྡན་ཟླ་བས་སྐྱོན་ཇི་ལྟར་བརྗོད་པའི་ཚུལ་ནི། ཕུང་པོ་རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་པར་ཁས་བླངས་ནས་དེ་དང་ངོ་བོ་གཅིག་ཏུ་ཁས་བླངས་པ་ན་བདག་ཕུང་ཐ་དད་གཏན་མེད་ཀྱི་གཅིག་ཏུ་ཁས་ལེན་དགོས་ཏེ། ཞེས་པ་ནས། གཞན་ཡང་ཕུང་པོའམ་རྣམ་ཤེས་ཁོ་ན་བདག་ཡིན་ན། ཉེ་བར་ལེན་པ་བདག་ཡིན་ན་ནི་ལས་དང་བྱེད་པ་པོ་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་བར་གསུངས་པ་བཞིན་ཉེ་བར་བླང་བྱ་དང་ཉེ་བར་ལེན་པ་པོ་ཁྱད་པར་མེད་པས་བྱ་བྱེད་གཅིག་ཏུ་ཐལ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཞེས་པ་ནས། དེ་གཉིས་ཀྱི་ལུགས་ལ་ཀུན་གཞི་ཁས་ལེན་པར་ཤེས་རིག་དང་ལྡན་པ་སུའང་མི་སྨྲ་བའི་ཕྱིར་རོ། །

20 གཞུང་འགར་གཉིས་ཀྱིས་ཞེས་གསལ།

21 སྡེ་བསྟན། དབུ་མ། ཙ་པ། ༩ན༣ དེ་ནི་མེད་པ་མིན་པས་རྟག །ཅེས་དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མར་ཡང་། ༥༥ན༡ དེ་བཞིན་དུ་འབྱུང་། བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༣༧ན༧ དེ་ནི་མེད་པ་མིན་པས་བརྟག །ཅེས་གསལ།

22 སྟོང་ཐུན། བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༤༡བ༢ གཤགས་སྤྱོད་པ། ཞེས་དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ། ༦༡ན༣ གཤགས་སྦྱོང་བ། ཞེས་དང་། ཞོལ་པར་མ། ༥༧བ༥ བཤགས་སྤྱོད་པ་ཞེས་གསལ།

23 བཀྲས་ལྷུན། ༤༡བ༧ གང་ཞིག་གི་རྣམ་པར་སྨིན་པ། ཞེས་དང་། དེ་བཞིན་དུ་སྐུ་འབུམ་པར་མ། ༦༡བ༣ དང་། ཞོལ་པར་མ། ༥༨ན༥ ལའང་གང་ཞིག་གི་ཞེས་གསལ།

24 བཀྲས་ལྷུན་དང་སྐུ་འབུམ་པར་མ་གཉིས་ཀར་གཞལ་བྱ་ལ་ཞེས་གསལ་ཡང་། སྡེ་བསྟན། དབུ་མ། ཡ་པ། བཞི་བརྒྱ་པའི་འགྲེལ་པ། ༡༩༧བ༥ གཞན་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ཞེས་དང་། ལམ་རིམ་ཆེན་མོ། ༣༩༧ན༡ནའང་དེ་བཞིན་གསལ།

25 བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༤༥ན༤ དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ། ༦༦བ༤ གཉིས་ཀར་གང་རྣམ་པར་བཅད་པ་དེ་ན་ཞེས་གསལ།

26 བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༤༦ན༡ དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ། ༦༧བ༦ འཇོག་པ་མིན་པ་མཐའ་གཅིག་ཏུ་ཞེས་འབྱུང་ཡང་། ཞོལ་པར་མ། ༦༤ན༡ འཇོག་པ་མཐའ་གཅིག་ཏུ་ཞེས་གསལ།

27 བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༤༦ན༥ དེ་སྐད་དུ་སྨྲ། ཞེས་དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ། ༦༨ན༥ དེ་སྐད་སུ་སྨྲ། ཞེས་གསལ།

28 སྐུ་འབུམ་པར་མ། ༧༠ན༥ ཡིན་པ་གང་ཞིག་ཅེས་དང་། བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༤༧བ༣ ཡིན་པ་ཞིག །ཅེས་གསལ།

29 བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༤༨ན༤ འཕགས་པས་ཞེས་དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ། ༧༡ན༤ འཕངས་པས་ཞེས་གསལ།

30 བླ་བྲང་པར་མ། ༧༣བ༥ རང་དགའ་བ་ཞེས་གསལ།

31 བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༥༠ན༣ དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ། ༧༣བ༦ དང་། ཞོལ་པར་མ། ༦༩བ༡ གསུམ་ཀར་མེད་པས་ཞེས་འབྱུང་། བླ་བྲང་པར་མར། ༧༥བ༢ ཅིའང་མེད་པའི་ཞེས་གསལ།

32 བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༥༤ན༦ བཙལ་དུ་བཏོན་ནས་ཞེས་དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ། ༨༠ན༢ དང་། ཞོལ་པར་མ། ༧༥ན༢ གཉིས་ཀར་རྩལ་དུ་བཏོན་ནས་ཞེས་གསལ།

33 བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༥༥ན༡ ཡིན་པ་མ་ཉམས་སོ། །སྐུ་འབུམ་པར་མ། ༨༡ན༤ ཡིན་པ་ཉམས་སོ། །ཞེས་གསལ།

34 བཀྲས་ལྷུན། ༥༥ན༢ དང་། བླ་བྲང་པར་མ། ༨༣ན༢ དང་སྐུ་འབུམ་པར་མ་གསུམ་ཀར་ཐམས་ཅད་དུ་ཆོད་དམ། ཞེས་གསལ།

35 བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༥༥ན༢ དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ། ༨༡ན༤ དང་། བླ་བྲང་པར་མ། ༨༣ན༢ གསུམ་ཀར་མ་ཆོད་པ། ཞེས་གསལ།

36 བཀྲས་ལྷུན་པར་མ་༥༦ན༢ མོང་ཙམ་ཡང་ཞེས་དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ་༨༢བ༤ མིད་ཙམ་ཡང་ཞེས་དང་། ཞོལ་པར་མ། ༧༧བ༡ མེད་ཙམ་ཡང་ཞེས་གསལ།

37 བཀྲས་ལྷུན་པར་མ་༥༧ན༧ དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ། ༨༤བ༦ དང་། ཞོལ་པར་མ། ༧༩ན༦ གསུམ་དུ་དེས་ན་དུས་མཐའི་མཚན་ཉིད་མ་ཉམས་པར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་གསལ།

38 བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༥༧བ༣ དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ་༨༥ན༣ དང་། ཞོལ་པར་མ། ༧༩བ༤ གསུམ་ཀར་ཡང་དག་པ་པའི་ཞེས་གསལ།

39 སྡེ་བསྟན། ཚ་པ། ༡༦ན༤ བདག་ནི་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་གསལ།

40 བཀྲས་ལྷུན་པར་མ་༦༤བ༥ དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ། ༨༩བ༢ གཉིས་ཀར་ཕུལ་ན་ཞེས་གསལ།

41 བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༦༦ན༡ རྟེན་འབྱུང་ན། །ཞེས་དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ། ༩༨ན༣ རྟེན་འགྱུར་ན། །ཞེས་དང་། སྡེ་བསྟན། དབུ་མ། འ་པ། འཇུག་པ་རྩ་བ། ༢༠༥ན༣ རྟེན་འགྱུར་ན། །ཞེས་དང་། ཞོལ་པར་མ། ༩༡ན༣ བརྟེན་གྱུར་ན། །ཞེས་གསལ།

42 བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༦༦བ༧ སྟེངས་ན། ཞེས་དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ། ༩༩བ༢ སྟེང་ན། ཞེས་གསལ།

43 བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༦༩ན༣ དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ། ༡༠༣ན༡ གཉིས་ཀར། གཞན་དག་གི་འདོད་པའི། ཞེས་གསལ།

བཀའ་ཆོས་ཉིན་བཞི་པ།

དེ་ཡང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་དགེ་འདུན་གྲུབ་པ་དཔལ་བཟང་པོས། དོན་དེ་ལྟར་གོ་བའི་བཤེས་གཉེན་ང་། །སྤྱིར་ལུས་ཅན་ཀུན་ལ་བཀའ་དྲིན་བསམ། །སྒོས་ཆོས་མཛད་ཡོངས་ལ་དག་སྣང་སྦྱོང་། །དགྲ་ནང་ན་འདུག་པའི་ཉོན་མོངས་འདུལ། །44ཞེས་ཇི་སྐད་གསུངས་པ་བཞིན། ང་ཚོས་སྡུག་བསྔལ་མི་འདོད་ཅིང་བདེ་བ་འདོད་པས། སྡུག་བསྔལ་སེལ་བ་དང་བདེ་བ་བསྒྲུབ་པའི་ཐབས་ཚུལ་ལ་མ་རྨོངས་པའི་ཐོག་ནས་ཕུགས་རྒྱང་རིང་པོའི་གཏན་གྱི་བདེ་བའི་བཙན་ས་འཛིན་ཐུབ་པའི་གོ་སྐབས་འདིར། མི་ལུས་ཐོབ་པར་མ་ཟད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་དང་མཇལ། འདི་ཕྱི་གཏན་གྱི་འདུན་མ་ཞིག་སྒྲུབ་པའི་སྐབས་དང་ཁེལ་ཡོད་པའི་སྐབས་འདིར། ང་ཆོས་པ་དང་ནང་པ་ཡིན་ཞེས་བཤད་ཐུབ་ཙམ་ལ་ཆ་མ་བཞག་པར་རང་རང་གི་སེམས་ལ་ཞུས་དག་བཏང་སྟེ། བློ་ཆོས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ཆོས་ཆོས་སུ་འགྲོ་བ་ཞིག་དགོས་པ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེ་སྟེ། སློབ་གཉེར་བྱས་ནས་གང་ཤེས་པ་དེའང་འཇིག་རྟེན་ཆོས་བརྒྱད་ཀྱི་གཞན་དབང་ངམ་དེའི་ཡན་ལག་ལྟ་བུར་ཕྱིན། དེ་བཞིན་མཚམས་དང་བསྙེན་སྒྲུབ་བྱས་ནས་སྔགས་ཀྱི་ནུས་པ་ཕྲན་བུ་ཐོབ་ན་ཡང་དེ་ཡང་འཇིག་རྟེན་ཆོས་བརྒྱད་ཀྱི་གཞན་དབང་དུ་ཕྱིན་ན། ཁྲི་མཐོན་པོའི་སྟེང་ནས་དབང་བསྐུར་རྒྱུད་བཤད་མན་ངག་གནང་བཞིན་ཡོད་མོད། ཕྱི་ལྟར་དུ་ཁྲི་སྟེང་ནས་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རྒྱ་ཆེར་བསྐོར་ཏེ་ཟབ་དོན་འདོམས་མཁན་ཞིག་ཡིན་ན་ཡང་། ནང་ལྟར་དུ་འཇིག་རྟེན་ཆོས་བརྒྱད་ཀྱི་གཞན་དབང་དུ་སོང་ནས་སེམས་རྒྱུད་མ་དུལ་ན། སྐབས་རེར་གང་བྱས་ཆོས་སུ་འགྲོ་རྒྱུའི་ཚབ་ལ་སྡིག་པའི་རྐྱེན་དུ་འགྲོ་བའི་ཉེན་ཁ་ཡོད་པས་རྒྱུན་དུ་རང་གི་སེམས་ལ་བྱ་ར་བྱེད་དགོས་པ་གལ་ཆེ། རྗེ་མི་ལའི་རྣམ་ཐཪ་དུ་གསུངས་པ་བཞིན་ཕྱི་ཆོས་པའི་གཟུགས་སུ་སྣང་བ། ནང་ཆོས་པར་མ་ངེས་པའི་སྣང་ལ་མ་ངེས་པ་གསུངས་པ་དེ་འདྲ་ཞིག་ཏུ་མ་སོང་བར་རང་ཅག་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས། ཇི་ལྟར་བྱེད་དགོས་ཤེ་ན། སྤྱིར་ལུས་ཅན་ཀུན་ལ་བཀའ་དྲིན་བསམ། །ཞེས་སོགས་གསུངས་པ་ལྟར་སྤྱིར་ནམ་མཁའི་མཐས་གཏུགས་པའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་དང་བྲལ་ན་སྙམ་པ་ཙམ་མ་ཡིན་པར། སྡུག་བསྔལ་རྒྱུ་དང་བཅས་པ་ལས་བྲལ་བའི་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་ས་ལ་འགོད་འདོད་ཀྱི་བསམ་བློ་མ་སྐྱེས་པ་སྐྱེ་བ་དང་སྐྱེས་པ་གོང་ནས་གོང་དུ་སྤེལ་བའི་ཉམས་ལེན་དེ་ཉམས་ལེན་གྱི་མཐིལ་དུ་གཟུང་དགོས། དེ་ནས། སྒོས་ཆོས་མཛད་ཡོངས་ལ་དག་སྣང་སྦྱོང་། །ཞེས་གསུངས་པ་འདི་སྟོན་པ་གཅིག་གི་རྗེས་འབྲང་རང་ཅག་བོད་གངས་ཅན་པའི་ས་དགེ་བཀའ་རྙིང་རིས་སུ་མ་ཆད་པ་དེ་དག་ལ་གསུངས་པ་ཡིན་པས་ཆོས་བརྒྱུད་ཚང་མས་ཕན་ཚུན་དག་སྣང་སྦྱོང་དགོས་པ་དང་། ང་ཚོའི་ཆོས་དང་ཁོ་ཚོའི་ཆོས་ཞེས་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཕྱོགས་རིས་འཐེན་འཁྱེར་བྱས་ན་ཡག་པོ་མེད། ཡང་འཇམ་མགོན་བླ་མ་ཙོང་ཁ་པ་ཆེན་པོའི་རྗེས་འཇུག་གཅིག་གྱུར་ཡིན་ན་ཡང་ཡིག་ཆ་སོ་སོར་ཁས་ལེན་མི་མཐུན་པ་ཕྲན་བུ་ཡོད་པ་བཞིན་གསུང་སྟངས་མི་འདྲ་བ་དེ་འདྲ་ནི་ཡོད། ཡིན་ན་ཡང་། བོད་གངས་ཅན་ལྗོངས་ཀྱི་ས་དགེ་བཀའ་རྙིང་ཐམས་ཅད་སྟོན་པ་གཅིག་གི་རྗེས་འཇུག་དང་བདག་པས་གཞན་གཅེས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་རིན་པོ་ཆེ་ཉམས་ལེན་གྱི་མཐིལ་དུ་འཛིན་མཁན་དང་། ཟབ་མོའི་ལམ་གྱི་རིམ་པའི་ཕྱོགས་ནས་ཀྱང་དབུ་མ་པ་དང་དེའི་ནང་ཚན་དཔལ་ལྡན་ཟླ་བའི་རྗེས་འབྲང་བ་ཡིན་པ་གཅིག་མཚུངས་ཡིན།

དེ་ནས། དགྲ་ནང་ན་འདུག་པའི་ཉོན་མོངས་འདུལ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་ཆོས་པའི་ལས་སུ་བྱ་བ་ནི། རང་སེམས་ལ་བྱ་ར་བྱས་ཏེ་སེམས་ལ་བཟོ་ལྟ་བཟོ་རྒྱུ་དང་དུལ་པོ་བྱེད་རྒྱུ་དེ་རེད། སེམས་དུལ་བ་ཡང་སེམས་ཐུལ་བར་ཤོག་ཅེས་སྨོན་པ་ཙམ་དང་དུལ་པོ་ཡོང་ན་བསམ་པའི་འདོད་པ་ཙམ་གྱིས་སེམས་དུལ་པོ་མི་འོང་བས། སེམས་མ་དུལ་བར་བྱེད་མཁན་གང་ཡིན་ཤེས་པར་བྱས་ནས་མ་དུལ་བའི་སེམས་དེ་ལ་གཉེན་པོ་བསྟེན་ནས་འདུལ་ཐབས་བྱེད་རྒྱུ་ལས་གཞན་མེད་དེ། དཔེར་ན། གཟུགས་པོ་བདེ་ཐང་འོང་བ་ལ་ཡང་གཟུགས་ཁམས་དཀྲུག་མཁན་གྱི་ན་ཚ་འགོག་ཐབས་བྱེད་དགོས་པ་བཞིན་དུ་སེམས་རྒྱུད་མ་རུང་བ་བྱེད་མཁན་གྱི་ཉོན་མོངས་ལ་གཉེན་པོ་བསྟེན་པ་དང་ཉོན་མོངས་ལ་ཉེས་དམིགས་སུ་བལྟས་ནས་སམ། གང་ལྟར་ཉོན་མོངས་ལ་བདེན་ཁ་མི་སྦྱིན་པ་འདི་གལ་ཆེན་པོ་རེད། དེ་ལྟའི་བསམ་བློ་བསྒྱུར་བཅོས་གཏོང་བའི་འདུ་ཤེས་གང་ཡང་མེད་པར་ཤེས་བྱའི་འདུ་ཤེས་ཙམ་གྱིས་ཕྱིན་ན་ཡག་པོ་མེད། མདོར་ན། ཁྲི་ཐོག་ཏུ་ཡོད་པའི་སློབ་དཔོན་ནམ་བླ་མའི་ངོས་ནས་ཀྱང་གང་ཐུབ་ཅི་ཐུབ་ཀྱིས་རང་གི་སེམས་ལ་བྱ་ར་བྱ་སྟེ། སྐབས་རེར་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་མིང་ཡོད་པས་མི་མང་པོ་ཞིག་གིས་གུས་གུས་བཏུད་བཏུད་བྱེད་སྐབས་སུའང་ང་རྒྱལ་དང་ཕྲག་དོག་འགྲན་སེམས་སྐྱེ་སྲིད། འདི་འདྲའི་སྐབས། བློ་སྦྱོང་ཚིགས་བརྒྱད་མ་ལས། གང་དུ་སུ་དང་འགྲོགས་པའི་ཚེ། །བདག་ཉིད་ཀུན་ལས་དམན་བལྟ་ཞིང་། །གཞན་ལ་བསམ་པ་ཐག་པ་ཡིས། །མཆོག་ཏུ་གཅེས་པར་འཛིན་པར་ཤོག །ཅེས་གསུངས་པ་འདིའི་ཐོག་ནས་ཨ་ཙི། ང་ལ་ཡིད་ཆེས་གུས་བཀུར་འདི་འདྲ་བྱེད་མོད་ང་རང་ཁ་སྟབས་ཧ་ཅང་སྐྱོ་པོ་ཡིན་བསམས་ནས་ཆེད་དུ་གཉེར་ནས་སེམས་ལ་བྱ་ར་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད།

ང་ཚོར་རྐྱེན་སྣ་ཚོགས་དང་དེ་དང་འབྲེལ་བའི་དབང་གིས་སེམས་ཀྱི་ནང་དུ་རྣམ་རྟོག་འདྲ་མིན་འཆར་གྱི་ཡོད། དཔེར་ན། དཔེ་ཆ་གང་འཚམ་ཤེས་མཁན་ཞིག་ཡིན་ན་དེ་ལ་བརྟེན་པའི་ང་རྒྱལ་དང་ཕྲག་དོག་འགྲན་སེམས་སྐྱེས་ཤིང་། ལྷག་པར་དུ་དཔེ་ཆ་མི་ཤེས་མཁན་དག་ལ་མཐོང་ཆུང་དང་ཁྱད་གསོད་བྱེད་པའི་ཉེན་ཁ་ཏན་ཏན་ཡོད། ཡང་མི་ཤེས་མཁན་ཞིག་ཡིན་ན་སེམས་ཞུམ་ནས་ངས་ཅི་ཡང་མི་འོང་སྙམ་དུ་དྲན་མཁན་ཡང་ཡོད། དེས་ན་སྟོན་པ་བཀའ་དྲིན་ཅན་ཐབས་མཁས་ལ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་གཞན་དབང་དུ་གྱུར་པའི་དབང་གིས་རྣམ་དཔྱོད་ཆེ་ཆུང་ལ་དཔགས་པའི་ལམ་གྱི་རིམ་པའི་རྣམ་གཞག་མང་པོ་ཞིག་གསུངས་ཡོད་པས། རང་ཅག་ཚང་མས་བློའི་ནུས་པ་དང་མཐུན་པའི་ཉམས་ལེན་བྱེད་རྒྱུ་ཡོད་པས་ཚང་མས་ཉམས་ལེན་ལ་ཐུགས་སྣང་གནང་རོགས་ཞེས་ངས་དུས་རྟག་ཏུ་ཞུ་བཞིན་པ་ལྟར་རེད། དགེ་འདུན་པ་ཙམ་དུ་མ་ཟད་སྐྱ་བོ་ཕོ་མོ་དག་གིས་ཀྱང་ང་ནང་པ་ཡིན། ང་ཆོས་པ་ཡིན་ཟེར་བ་དང་། རང་གི་ཁྱིམ་དུ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྟེན་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་མི་ཆོག་པར་ཆོས་ངོ་མ་དེ་རང་གི་རྒྱུད་ལ་སྐྱེ་དགོས་པས་ཚང་མས་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས། དེ་བཞིན་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་གྲོགས་པོ་རྣམ་པ་ཡིན་ན་ཡང་བོད་ཀྱི་ཆོས་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་བཞིན་ཡོད། སྐད་དང་གོམས་གཤིས་ཀྱི་ཐོག་ནས་དཀའ་ངལ་ཡོད་ཀྱང་དེ་དག་ངལ་བ་ཁྱད་བསད་ཀྱིས་སྐད་ཡིག་གཞན་ཞིག་ལ་བརྟེན་ནས་ནང་ཆོས་ལ་འབད་བརྩོན་གནང་བ་ཧ་ཅང་ལེགས། དེ་ཡང་དང་པོ་ནས་འདོད་ཐག་ཐུང་ཐུང་བྱས་ཏེ་ཁྱུག་ཙམ་ཞིག་ལ་སེམས་ལ་ཧ་ཅང་ཞི་བདེ་ཡོང་གིན་འདུག་བསམ་ན་ནོར་འཁྲུལ་རེད། སྟོན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་རང་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་ཐུན་མོང་གི་གདུལ་བྱ་རྣམས་ལ་མིག་དཔེ་ཡོང་བར་དགོངས་ནས་སྐུ་ངལ་ཁྱད་བསད་ཀྱིས་ལོ་དྲུག་དཀའ་སྤྱད་མཛད་ཡོད། ཁོང་གིས་དཀའ་སྤྱད་འདི་ལྟ་བུ་ཞིག་མཛད་ཀྱང་ངེད་ཅག་གིས་དེ་ལས་ལྡོག་སྟེ་དཀའ་ལས་རྒྱག་མི་དགོས་པར་སངས་རྒྱ་ཐུབ་ཀྱི་རེད་བསམས་ན་ཧ་ཅང་ནོར་འཁྲུལ་རེད། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཁྱིམ་ནས་ཁྱིམ་མེད་པར་རབ་ཏུ་བྱུང་ཞིང་ལོ་དྲུག་དཀའ་སྤྱད་མཛད་པ་ནི་རྗེས་འཇུག་གི་གདུལ་བྱ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུད་མ་རུང་བ་དེ་དག་རུང་བ་དང་། མ་དུལ་བ་དུལ་བ། མ་ཞི་བ་ཞི་བར་བྱེད་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཉམས་ལེན་གྱིས་དཀའ་སྤྱད་སྙིང་རུས་བྱེད་དགོས་པ་གོ་བའི་ཆེད་དུ་རེད། རྒྱ་གར་འཕགས་པའི་ཡུལ་གྱི་མཁས་གྲུབ་གཉིས་ལྡན་གྱི་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་དེ་དག་དང་། བོད་གངས་ཅན་ལྗོངས་ཀྱི་ས་དགེ་བཀའ་རྙིང་རིས་སུ་མ་ཆད་པའི་སྐྱེས་མཆོག་མཁས་གྲུབ་གཉིས་ལྡན་དེ་དག་གིས་འབད་པ་ཆེན་པོས་སྒྲུབ་པ་ཉམས་ལེན་གནང་ཞིང་། ལོ་ནས་ལོ་བསྟུད་དེ་སྐུ་ངལ་ཁྱད་དུ་བསད་ནས་ཉམས་རྟོགས་རྒྱུད་ལ་སྐྱེས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཤིག་མ་གཏོགས་མེད། རྗེ་མི་ལས་བླ་མ་དང་པོ་མཇལ་དུས་ཉིན་བསྒོམས་ན་ཉིན་འཚང་རྒྱ། མཚན་བསྒོམས་ན་མཚན་འཚང་རྒྱ། སྐལ་ལྡན་ལས་འཕྲོ་ཅན་ཡིན་ན་བསྒོམ་མི་དགོས་པར་འཚང་རྒྱ་གསུངས་པས། རྗེ་བཙུན་མི་ལས་ང་སྐལ་ལྡན་ལས་འཕྲོ་ཅན་ཡིན་པ་ཐག་ཆོད་སྙམ་དུ་དགོངས་ནས་གཟིམས་བསྡད་པ་རེད། སང་གཟིམ་སད་པ་ན་གཟིམ་ལམ་བཟང་པོ་ཞིག་ཀྱང་མ་བྱུང་བ་རེད་ཅེས་རྣམ་ཐར་དུ་གསལ་བ་ལྟར་རེད། དེས་ན་ལོ་གསུམ་ཕྱོགས་གསུམ་དང་མྱུར་བ་མྱུར་དུ་འཚང་རྒྱ་ཐུབ་ཅེས་པ་བཤད་ཆོས་ཀྱི་ངོས་ནས་ཟབ་ཁྱད་དེ་ལྟར་ཡོད་ནའང་ང་ཚོའི་ངོས་ནས་འབད་བརྩོན་ཆེ་ཙམ་མ་བྱས་ན་ཁག་པོ་རེད། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ལོ་ནས་ལོ་བསྟུད་དེ་དཔེ་ཆ་བློ་འཛིན་དང་སྐྱོར་སྦྱང་། ཆོས་ར་འགྲིམས་ནས་དཔྱད་པ་བྱས་ཏེ་ལག་པ་གད་གད་བར་དུ་རྩོད་པ་བྱེད་ཅིང་། ལོ་མང་པོ་ལ་དེ་ལྟར་བསགས་ནས་མཁས་པར་འགྱུར་དགོས། ཤེས་རྒྱུད་ཐུལ་ནས་ས་ལམ་གྱི་རྟོགས་པ་གོང་མ་སྐྱེ་བ་དེ་ལས་ཀྱང་དཀའ་ཁག་ཆེ་བ་ཡོད་ངེས་ཅན་རེད། དེས་ན་ང་ཚོས་སྒྲུབ་པ་ཉམས་ལེན་ལ་ཨུ་ཚུགས་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག །ག་ལེར་འབད་པ་རྒྱུན་ལྡན་དུ་བྱས་ན་ཡོང་ངེས་ཅན་རེད། རྒྱུ་མཚན་དེ་ལྟར་ན་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་གནང་རོགས་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། ལམ་ཉམས་ལེན་ཡག་པོ་ཞིག་ཡོང་བ་ལའང་ལམ་ཅི་འདྲ་ཞིག་བསྒོམ་དགོས་པ་དང་། མཐར་ཐུག་གི་ལམ་ཅི་འདྲ་ཞིག་ཡིན་པ། དེ་སྒྲུབ་པའི་ཐབས་ཅི་འདྲ་དགོས་པ་སོགས་སྔོན་ལ་ས་བཅད་བསྡུས་དོན་གྱི་ཚུལ་དུ་རགས་རིམ་ཞིག་བློ་ལ་གོ་རིམ་བསྒྲིག་དགོས་པ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད། དེ་ནས་ཇེ་རྒྱས་སུ་གཏོང་བ་ལས་སླ་ཞིང་། དེ་ཡང་སྣ་གཅིག་ཧ་ཅང་ཞིབ་ཚགས་པོ་ཤེས་ཡོད་ཀྱང་ད་ལྟ་ལས་དང་པོའི་སའམ་སེམས་ཤིན་ཏུ་མ་ཞི་བའི་སྐབས་ནས་ཞི་བ་མཐར་ཐུག་གི་སར་བགྲོད་པའི་བར་གྱི་ལམ་ཡོངས་རྫོགས་གོ་རིམ་མཐར་ཆགས་སུ་བློ་ངོར་བསྒྲིག་དགོས་པར་མ་ཟད། དེ་ལ་གོ་བ་ཞིག་ཆགས་དགོས་པ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། རིམ་གྱིས་རྨང་གཞིའི་གཞུང་ཐིག་དེའི་ཐོག་ནས་ཁྲིད་རིམ་བཞིན་འགྲོ་ཐུབ་ན་ལེགས། གཞན་གནད་གཅིག་དཔྱིས་ཕྱིན་པར་ཤེས་ནའང་ལམ་ཡོངས་རྫོགས་གུང་བསྒྲིགས་ནས་མཐར་ཐུག་གི་སྐྱེལ་སའི་གནས་དེ་བློ་ངོར་ལེགས་པར་ཤར་བ་ཞིག་མ་བྱུང་ན་ལམ་གོལ་སར་འགྲོ་བའི་ཉེན་ཁ་ཡོད་པར་མ་ཟད། སྐབས་རེར་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་སྐྱེ་བ་དང་། ཡང་སྐབས་རེར་ཞུམ་པ་སྐྱེ་བའི་ཉེན་ཁ་ཡང་ཡོད། དེས་ན་ལམ་ཡོངས་རྫོགས་ཀྱི་བགྲོད་ཚུལ་ཤེས་དགོས་པ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། དེ་ལྟར་བསམས་ན་བོད་གངས་ཅན་ལྗོངས་སུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་སྔགས་དང་བཅས་པ་ཆ་ཚང་བ་ཞིག་ཡོད་པ་འདི་ཆེས་ཤིན་ཏུ་ཟབ། སྤྱིར་ཐེག་དམན་གྱི་གཞུང་རྣམས་སུའང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གོ་འཕང་ཞེས་པ་ཙམ་ཞིག་གསུངས་ཡོད་ཀྱང་དེའི་ལམ་གྱི་བགྲོད་ཚུལ་དང་། དེ་ཇི་ལྟར་ཐོབ་དགོས་པ་དམིགས་སུ་བཀར་ནས་གསལ་པོ་གསུངས་མེད། དེ་ལ་ལྟོས་ན་ཐེག་ཆེན་གྱི་གཞུང་རྣམས་སུ་ཧ་ཅང་ཞིབ་རྒྱས་སུ་གསུངས་ཡོད། ཡིན་ན་ཡང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་གོ་འཕང་ངམ་སྐུ་གསུམ་གྱི་གོ་འཕང་ཇི་ལྟར་བསྒྲུབ་དགོས་མིན་དང་། དེའི་ཉེར་ལེན་དང་རིགས་འདྲའི་རྒྱུན་གང་ཡིན་སོགས་ཞིབ་ཅིང་ཕྲ་བ་གསང་སྔགས་སྤྱི་དང་ལྷག་པར་སྔགས་བླ་མེད་ཀྱི་སྐབས་ནས་གསུངས་པ་ལ་གོ་བ་ཆགས་པ་ཞིག་དགོས་པ་གནད་ཆེ། སངས་རྒྱས་ཆོས་ཚོགས་མ་ལྟ་བུ་འདོན་པའི་སྐབས་ཁ་ནས་སངས་རྒྱས་ཞེས་བརྗོད་པ་ན་ལམ་ཡོངས་རྫོགས་ལ་གོ་བ་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་ན། རྒྱུ་དང་རྐྱེན་འདི་དང་འདི་ལ་བརྟེན་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གོ་འཕང་ཐོབ་དགོས་བསམ་པ་བློ་ལ་འཆར་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། དེ་ལྟ་བུའི་ཚུལ་གྱིས་སློབ་གཉེར་ཧུར་ཐག་དང་ཉམས་ལེན་ཡག་པོ་གནང་ནས་བསྟན་པའི་མཛེས་རྒྱན་ལ་སྨན་པ་ཞིག་གནང་དགོས། དེ་ལྟར་ལམ་ཡོངས་རྫོགས་ཀྱི་སྙིང་པོ་བསྡུས་ན་ཟབ་པ་དང་རྒྱ་ཆེ་བའི་ལམ་གཉིས་ལས་མ་འདས་ལ། ཟབ་མོའི་ལམ་གྱི་རིམ་པ་ཞེས་པ་ཟབ་མོ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་དོན་གཏན་ལ་ཕབ། དེའི་དོན་བསྒོམས་ནས་གོམས་པའི་རྒྱུན་བསྲིང་དགོས་པ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན།

དེས་ན་སྐབས་སུ་བབས་པ་ཟབ་མོ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་དོན་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་འདོམས་པའི་ལེགས་བཤད་རྨད་དུ་བྱུང་བ་མཁས་གྲུབ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པས་མཛད་པའི་སྟོང་ཐུན་སྐལ་བཟང་མིག་འབྱེད་ཀྱི་བཤད་ལུང་གི་རྒྱུན་ཙམ་ཞིག་འབུལ་བ་སྐབས་སུ་བབས་པ་ཡིན་པས། མཐའ་ཡས་པའི་མ་རྒན་སེམས་ཅད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆེད་དུ་བླ་མེད་རྫོགས་བྱང་གི་གོ་འཕང་འཐོབ་པར་བྱ། དེའི་ཆེད་དུ་མཁས་གྲུབ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ལེགས་བཤད་དེ་འཆད་ཉན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་སྙམ་དུ་དགོངས་ནས་གསན་པར་མཛོད།

གསུམ་པ་རང་སྡེ་གཞན་དག་གིས་བདག་ལྟ་གཉིས་ཀྱི་འཛིན་སྟངས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་བདག་དང་དེ་བཀག་པའི་བདག་མེད་ཇི་ལྟར་འཇོག་པའི་ཚུལ་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཐེག་དམན་གྱི་མདོ་སྡེ་རྣམས་ལས། ཞེས་པ་ནས། མངོན་པ་ཀུན་ལས་བཏུས་ལས། བདག་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་གང་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་གང་ཟག་གི་བདག་ཏུ་སྨྲ་བའི་མུ་སྟེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བདག་ཏུ་བཏགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅེས་པ་རྟག་གཅིག་རང་དབང་བ་དེས་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་མཚན་ཉིད་བྲལ་ལོ། །ཞེས་སོགས་དང༌། ཞེས་པ་ནས། ངའི་གཟུགས་ངའི་ཚོར་བ་ཞེས་སོགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཕུང་པོ་རྣམས་བདག་དེས་དབང་བསྒྱུར་བྱར་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་རྗེ་ཁོལ་ལྟར་བདག་ཕུང་པོ་དང་མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་པའི་རང་རྐྱ་བར་སྣང་ལ། ཞེས་བདག་ཕུང་མཚན་ཉིད་མཐུན་པའི་རང་རྐྱ་བ་ཞེས་པ་ཀུན་མཁྱེན་བླ་མའི་དབུ་མར། དཔེར་ན། བདག་ཅེས་པ་ཚོང་དཔོན་དང་ཕུང་པོ་དེ་དག་ཚོང་པ་ལྟ་བུ་སྟེ་ཚོང་དཔོན་དང་ཚོང་པ་གཉིས་མཚན་ཉིད་མཐུན་པས་བདག་དང་ཕུང་པོ་མཚན་ཉིད་མཐུན་པའི་རང་རྐྱ་བར་འཛིན་པ་དང་། ཕྱུགས་དང་ཕྱུགས་རྫི་ལྟ་བུ་བདག་དང་ཕུང་པོ་མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་པའི་འཛིན་ཚུལ་དུ་གསུངས་ཡོད།

དེ་ལྟར་དུ་ཡོད་པར་ཞེན་པ་ནི་བདག་རྫས་ཡོད་དུ་འཛིན་པའོ། །ཞེས་པའི་འཛིན་པ་འདི་ནི་ཐལ་འགྱུར་བས་གཞལ་ན་འཛིན་པ་ཀུན་བཏགས་སོ། །དེ་ཡང་ངའོ་སྙམ་པའི་དམིགས་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་བདག་དེ་རྟག་མི་རྟག་དང་གཅིག་དང་དུ་མ་སོགས་གང་དུ་ཡོད་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ་ཞུགས་ནས་དཔྱད་པ་ན། ཞེས་པ་ནས། དེ་འདྲ་བའི་རྟག་གཅིག་རང་དབང་ཅན་དུ་གྲུབ་པ་ཁེགས་ན་གང་ཟག་རང་རྐྱ་ཐུབ་པའི་རྫས་ཡོད་དུ་གྲུབ་པ་ཁེགས་པ་དང༌། ཞེས་པ་རིམ་གྱིས་ཁེགས་པ་ལ་དགོངས་པ་བཞེས་པ་ཡིན་ནམ། འདི་གོང་དུ་གསུངས་པ་དེ་དང་འབྲེལ་ནས་ཡོད་པ་ལྟར་མཐོང་།

གང་ཟག་ཕུང་པོ་དང་མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་པའི་རང་རྐྱ་ཐུབ་པའི་རྫས་ཡོད་དུ་གྲུབ་པ་རྣམ་པར་བཅད་ཙམ་དེ་ཉིད་ཅེས་པ་ནས། གྲུབ་མཐའ་སྨྲ་བ་རང་རྒྱུད་པ་དང་སེམས་ཙམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་སྡེ་གང་གི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ཏེ་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་འཇོག་པའི་ཚུལ་ནི་རྒྱས་པར་གོང་དུ་བརྗོད་ཟིན་ཏོ། །

བཞི་པ་དེ་ལ་དཔལ་ལྡན་ཟླ་བས་དགག་པ་ཇི་ལྟར་བརྗོད་པའི་ཚུལ་ནི། ཞེས་པ་ནས། ཅེས་གསུངས་པའི་དོན་ནི་འོག་ཏུ་བཤད་པར་བྱའོ། །

གཉིས་པ་ཐལ་འགྱུར་བའི་ལུགས་ཁྱད་པར་དུ་བརྗོད་པ་ནི། གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་45པ་པ་དང་དབུ་མ་རང་རྒྱུད་པ་རྣམས་ཞེས་པ་ནས། ཐ་སྙད་ཙམ་དུ་ཡང་ཡོད་པ་46འདིར་ཡོད་པ་ཞེས་འབྱུང་བ་མ་དག་པ་ཆེན་པོ་ཡིན་པས་འདི་རིགས་ཉེན་ཁ་ཆེ། དོན་དམ་དཔྱོད་བྱེད་ཀྱི་རིགས་པས་དགག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཞིང༌། དེ་བཀག་པ་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་དང་དོན་དམ་བདེན་པ་ཡིན་ལ། སེམས་ཙམ་པ་དང་དབུ་མ་རང་རྒྱུད་པ་དག་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་དོན་དམ་བདེན་པར་མི་འདོད་ཅིང༌། གང་ཟག་གི་བདག་འགོག་པའི་རིགས་པ་ཡང་ཀུན་རྫོབ་དཔྱོད་བྱེད་ཀྱི་རིགས་པར་འདོད་དོ། །ཞེས་པ་རྩ་ཤེ་ཊཱིཀ་ཆེན་དང་དངོས་ཟིན་མི་མཐུན། ཀུན་མཁྱེན་བླ་མས་མཁས་གྲུབ་རྗེའི་གསུང་འདི་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་སྤྱི་ལྡོག་གམ་རྟག་གཅིག་རང་དབང་ཅན་གྱི་བདག་མེད་ལ་དགོངས་པ་ཡིན་པར་གསུངས། གང་ལྟར་ལྟ་བ་བཀའ་རྟགས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་བཞིའི་ནང་གི་བདག་མེད་ཙམ་ལ་བཞེད་པར་གསལ།

ངར་འཛིན་ལྷན་སྐྱེས་དེའི་དམིགས་པའི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་ང་ནི་ཐ་སྙད་དུ་ལས་འབྲས་ཀྱི་རྟེན་དུ་ཡོད་ལ། ཞེས་པ་ནས། དེ་ལ་རང་རྒྱུད་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་མིག་རྣ་སོགས་ནི་ང་ཡི་བའི་མཚན་གཞི་དང་གང་ཟག་དང་ཆོས་གཉིས་སུ་ཕྱེ་བའི་ཡ་གྱལ་གྱི་ཆོས་ཀྱི་མཚན་གཞི་གཉི་ག་ཡིན་ལ། རྩ་ཤེ་ཊཱིཀ་ཆེན་དུ་ང་ཡི་བའི་གཞི་ཞེས་པ་ཙམ་ལས་མཚན་གཞི་དང་གདགས་གཞི་གང་ཡང་གསལ་བར་མ་གསུངས་ལ། དགོངས་པ་རབ་གསལ་དུའང་བདག་གི་བའི་མཚན་གཞི་ཞེས་པ་ཙམ་ལས་མ་བྱུང་བས།
སྲས་ཀྱི་ཐུ་བོ་རྣམས་ཀྱི་ནང་མཚན་གཞི་དང་གདགས་གཞི་ལ་ངོས་འཛིན་ཚུལ་མི་འདྲ་བ་གཉིས་བྱུང་ཞིང་། དེ་ལྟར་མཚན་གཞི་ལ་བསམས་ན་ང་ཡི་བ་དང་། རང་རྒྱུད་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་མིག་སྣ་སོགས་གདགས་གཞིར་བཟུང་ནས་དེ་ལས་ང་ཡི་བ་འཆར་གྱི་ཡོད་པས་གདགས་གཞི་ལ་བྱས་པ་རེད། འདིར་མཚན་གཞིར་མཛད་པར་གསལ་ཞིང་། དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས། དེ་བཞིན་དུ་མིག་ན་བ་དང་སོས་པ་ན་ང་ན་བ་དང་སོས་སོ་ཞེས་ཐ་སྙད་འདོགས་པ་བཞིན་དུ་འཇོག་ནུས་ཤིང་ངའི་མིག་ན་ཞིང་སོས་སོ་ཞེས་ཐ་སྙད་འདོགས་པ་ལྟར་ཡང་འཇོག་ནུས་མོད་ཀྱང༌། མིག་དེ་ཉིད་བདག་དང་བདག་གི་བ་གཉིས་ཀར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ་སྙད་ཀྱིས་འཇོག་པ་མིན་ནོ། །ཞེས་ཀྱང་གསུངས་ཡོད།

དེ་དག་བློ་ལྷན་སྐྱེས་ལ་ཡུལ་གྱི་རང་ངོས་ནས་གྲུབ་པའི་ང་ཡི་བར་སྣང་ཞིང་དེ་འདྲའི་ང་ཡི་བ་ལ་དམིགས་ནས་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པར་ཞེན་པ་ནི་ང་ཡི་བར་འཛིན་པ་ལྷན་སྐྱེས་ཡིན་ལ། རང་རྒྱུད་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་མིག་སོགས་ལ་དམིགས་ནས་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པར་འཛིན་པ་ལ་ང་ཡི་བར་འཛིན་པའི་འཛིན་སྟངས་ཡོད་པས་མ་ཁྱབ་པ་ནི་བློ་ཁ་ནང་དུ་ཕྱོགས་ནས་བལྟས་ན་མྱོང་བས་འགྲུབ་པ་ཤིན་ཏུ་གསལ་ཞིང༌། ཞེས་ང་ཡི་མིག་ཅེས་བརྗོད་པ་ན་མིག་དེ་ང་ཡི་བར་བྱ་རྒྱུ་དང་། མིག་ལ་བརྟེན་ནས་དེ་དང་ལྡན་པ་ཅན་གྱི་ང་ཡི་བར་སྣང་ཙམ་དེ་ང་ཡི་བའམ་ང་ཡི་བར་བྱེད་པ་པོ་འཇོག་པས་རང་རྒྱུད་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་མིག་སོགས་ལ་བརྟེན་ནས་དེ་ལྡན་པ་ཅན་གྱི་ང་ཡི་བ་ཙམ་སྣང་བའི་སྐབས་མ་ཡིན་པར་ངའི་མིག་ཅེས་མིག་གཙོ་བོར་བྱས་ནས་དམིགས་པ་ཞིག་ཀྱང་ཡོང་བཟོ་འདུག །དེའི་ཕྱིར་རང་རྒྱུད་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་མིག་སོགས་ང་ཡི་བའི་མཚན་གཞི་ཡིན་ཀྱང་དེ་ལ་དམིགས་ནས་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པར་འཛིན་པ་ལ་ང་ཡིར་འཛིན་པ་ཡིན་མི་དགོས་པ་གསལ་བར་གྲུབ་པས། ཞེས་པ་ནས། ངར་འཛིན་དང་ང་ཡི་བར་འཛིན་པ་གང་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང༌། ང་ཡི་བར་འཛིན་པ་ཡང་འཇིག་ལྟ་དང་གང་ཟག་གི་བདག་འཛིན་ཡིན་ཀྱང་ངར་འཛིན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར། ཉོན་མོངས་སྐྱོན་རྣམས་མ་ལུས་འཇིག་ཚོགས་ལ། །ལྟ་ལས་བྱུང་བར་བློ་ཡིས་མཐོང་འགྱུར་ཞིང་། །བདག་ནི་འདི་ཡི་ཡུལ་དུ་རྟོགས་བྱས་ནས། །ཞེས་གསུངས་པ་ངར་འཛིན་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་ངའི་འཛིན་ཚུལ་ཅི་འདྲ་ཡོད་པ་གཞུང་ཆེན་མོ་རྣམས་ལྟ་བཞིན་རང་གི་ཉམས་མྱོང་དང་སྦྱར་ནས་ངོ་འཕྲོད་པ་ཞིག་དགོས་པ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེ།

ཉན་རང་གིས་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་རྟོགས་པ་ཡོད་མེད་བཤད་པ།

གཉིས་པ་ཉན་རང་གིས་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་རྟོགས་པ་ཡོད་མེད་བཤད་པ་ལ། དཔལ་ལྡན་ཟླ་བས་ཇི་ལྟར་བཤད་པའི་ཚུལ་དང་། དེ་ཉིད་མི་འཐད་པར་འདོད་པའི་ལོག་རྟོག་དགག་པ་དང༌། ཉན་རང་གིས་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་རྟོགས་པ་ཡོད་པར་བཞེད་པའི་ཚད་ལྡན་གཞན་གྱིའང་ལུགས་བརྗོད་པ་དང༌། ཉན་རང་གིས་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་རྟོགས་པ་ཡོད་པ་འཐད་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ལུང་རིགས་རྒྱས་པར་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ནི། དཔལ་ལྡན་ཟླ་བས་ཉན་རང་གིས་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་རྟོགས་པ་ཡོད་པར་ལུང་དང་རིགས་པ་གཉིས་ཀྱི་སྒོ་ནས་བསྒྲུབས་པའི་ལུང་ནི་ས་བཅུ་པའི་མདོ་ལས། ཞེས་པ་ནས། ཕྱི་རོལ་པ་བཞིན་དུ་ཉན་རང་དགྲ་བཅོམ་པ་འདི་དག་གིས་ཁམས་གསུམ་ན་སྤྱོད་པའི་ཕྲ་རྒྱས་ཐམས་ཅད་སྤངས་པར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ། །ཞེས་པ་ཕུང་པོ་བདེན་འཛིན་ཡོད་པས་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་རྫོགས་པར་རྟོགས་པ་མེད་ལ། དེའི་ཕྱིར་ཁམས་གསུམ་ན་སྤྱོད་པའི་ཕྲ་རྒྱས་མ་ལུས་པ་སྤངས་པ་མི་སྲིད་པ་དང་། ཡང་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་དམིགས་པས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ཞེས་པ་ནས། ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་བསྒོམ་པ་རྒྱས་བསྡུས་དང་རྫོགས་མ་རྫོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཡོད་པར་གསུངས་ལ། འདིར་རྫོགས་མ་རྫོགས་ཞེས་པ་ནི་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་ལྟ་བ་ཤེས་སྒྲིབ་ཀྱི་གཉེན་པོར་བསྐྱེད་ནས་བསྒོམས་ན་བདག་མེད་པའི་དོན་དགོས་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྒོམ་པ་ཡིན་ལ། ཉོན་སྒྲིབ་ཀྱི་གཉེན་པོ་ཙམ་ཞིག་གི་ཆེད་དུ་བསྒོམས་ན་དགོས་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྒོམ་པ་མ་ཡིན་པར་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟ་བུའི་ཁྱད་པར་འབྱུང་བ་ཡང་ཤེས་སྒྲིབ་སྤོང་བ་ལྷུར་ལེན་མི་ལེན་གྱི་དབང་གིས་ཡིན་ནོ། །དཔལ་ལྡན་ཟླ་བས་ཇི་ལྟར་བཤད་པའི་ཚུལ་བརྗོད་ཟིན་ཏོ། །

གཉིས་པ་དེ་ཉིད་མི་འཐད་པར་འདོད་པའི་ལོག་རྟོག་དགག་པ་ནི། བརྡོལ་ཐབས་སྨྲ་བ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། ཟླ་བ་གྲགས་པས་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་མ་རྟོགས་ན་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་རྟོགས་པ་ཡང་མི་འཐད་ཅེས་བཤད་པ་མི་རིགས་ཏེ། མདོ་སྡེ་པས་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་ལུང་རིགས་གཉི་གས་གཏན་ལ་ཕབ་པའི་སྒོ་ལེགས་པར་ངེས་ཀྱང་ཕུང་པོ་རང་བཞིན་མེད་པར་མ་ངེས་པའི་ཕྱིར། ཞེས་རྒྱུ་མཚན་བཀོད་པ་ནི་རྗེའི་དགོངས་པ་གང་ཡིན་ཞིབ་ཏུ་མ་དཔྱད་པར་གློ་བུར་དུ་སྐྱོན་བརྗོད་དེ་འདྲ་བྱུང་བ་རེད།

བཏགས་ཆོས་རང་བཞིན་མེད་པར་ངེས་པ་ལ་གདགས་གཞི་རང་བཞིན་མེད་པར་ངེས་དགོས་པས་ཀྱང་མ་ཁྱབ་སྟེ། ཞེས་པ་ནས། ཉན་ཐོས་ཀྱི་མི་སློབ་ལམ་དུ་ཕུང་པོ་བདེན་འཛིན་སྤངས་པ་མི་སྲིད་པར་འདོད་པའང་ཤིན་ཏུ་ནང་འགལ་ལོ། །

སྨྲས་པ། སྐུལ་བྱེད་ཕྲག་དོག་དྲག་པོས་ཡིད་བསྐྱོད་ནས། །ཉིན་མཚན་དུ་མར་འབད་པས་བསམས་པའི་མཐར། །ལུང་དོན་འཆད་ཚུལ་འདི་འདྲ་མཐོང་བའི་ཚེ། །མཁས་པས་ཁྲེལ་དང་བརྩེ་དང་ངོ་མཚར་སྐྱེ། །བར་སྐབས་ཀྱི་ཚིགས་སུ་བཅད་པའོ། །

འོ་ན་རང་ལུགས་ལ་ས་དྲུག་པ་མན་ཆད་དུ་ཉན་རང་བློས་ཟིལ་གྱིས་གནོན་མི་ནུས་ཤིང༌། ཞེས་པ་ནས། སྐད་ཅིག་ལ་ནི་འགོག་པར་འཇུག་འགྱུར་ཞིང༌། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། བྱ་རྫོགས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་མའི་ཐུང་མཐའ་རེ་རེ་ལ་འགོག་པ་ཡང་དག་པའི་མཐའ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང་ལྡང་བར་ནུས་ཤིང༌། ཞེས་པ་ནས། ཞེས་གསུངས་པའི་དོན་ཡང་བྱང་སེམས་རང་གི་ཡུལ་འགོག་པ་ཡང་དག་པའི་མཐའ་ཤེས་པའི་ཆེ་བའོ། །

ཉན་རང་གིས་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་རྟོགས་པར་བཞེད་པའི་ཚད་ལྡན་གཞན་གྱིའང་ལུགས་བརྗོད་པ།

གསུམ་པ་ཉན་རང་གིས་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་རྟོགས་པ་ཡོད་པར་བཞེད་པའི་ཚད་ལྡན་གཞན་གྱིའང་ལུགས་བརྗོད་པ་ལ། རྒྱལ་སྲས་ཞི་བ་ལྷའི་ལུགས་བརྗོད་པ་དང༌།
མངོན་རྟོགས་རྒྱན་དང་རྒྱུད་བླ་རྩ་འགྲེལ་གྱི་དོན་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ནི། སྤྱོད་འཇུག་ལས། ཞེས་པ་ནས། ཞེས་ཕྱོགས་སྔ་མ་བརྗོད་ནས། དེའི་གནོད་བྱེད་ནི། འོ་ན་མི་རྟག་སོགས་བཅུ་དྲུག་བསྒོམས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་མངོན་པ་སོགས་ནས་བཤད་པའི་ཆོས་རྣམས་ཐ་སྙད་དུ་རང་མཚན་གྱིས་གྲུབ་པར་ཞལ་གྱིས་བཞེས་མཁན་དག་གིས་བཞེད་པ་ལྟར་གྱི་ཉོན་མོངས་རགས་པའམ་དམིགས་རྣམ་ཅན་གྱི་ཉོན་མོངས་ཆགས་སོགས་རྩ་བ་དང་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ལ་ཉོན་མོངས་སུ་བྱས་པའི་ཉོན་མོངས་དེ་རེ་ཤིག་མངོན་གྱུར་མགོ་མནན་པ་ཙམ་གྱི་ཚེ་ཉོན་མོངས་ཟད་པའི་གྲོལ་བ་ཐོབ་པར་འཇོག་དགོས་ཏེ། ཞེས་པ་ནས། བོད་ཀྱི་མཁས་པ་དག་ལ་འདི་འདྲ་བའི་རྣམ་འགྱུར་ཤིན་ཏུ་མང་ངོ་། །

གཉིས་པ་མངོན་རྟོགས་རྒྱན་དང་རྒྱུད་བླ་རྩ་འགྲེལ་གྱི་དོན་བཤད་པ་ལ་གཉིས་ལས། དང་པོ་མངོན་རྟོགས་རྒྱན་རྩ་འགྲེལ་ལས་ཇི་ལྟར་བཤད་པའི་ཚུལ་ནི། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་དབྱེར་མེད་ཕྱིར། ཞེས་པ་ནས། སྨྲ་བའི་རྣམ་རིག་གྲུབ་པའི་མཐའ། །མཚུངས་པར་ཤེས་པའི་མཁས་པ་མཚར། །ཞེས་སྨྲ་བ་ནི་གསལ་བྱེད་པའི་བཞད་གད་དེ། ཚིག་འདི་དབུ་མ་དགོངས་པ་རབ་གསལ་དུའང་ཡོད་ལ་འདི་བུ་སྟོན་གྱི་ཕར་ཕྱིན་དུའང་ཡོད་སྙམ། དེས་ན་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་རྒྱན་ལས། ཉན་རང་གིས་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་རྟོགས་པ་མེད་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། ཞེས་པ་ནས། དེ་ལྟ་ན་ཡང་འཕགས་སེང་གི་ལུགས་ལ། གང་ཟག་ཕུང་པོ་དང་མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་པའི་རང་རྐྱ་ཐུབ་པའི་རྫས་ཡོད་མེད་པར་རྟོགས་པ་ཉིད་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་མཚན་ཉིད་རྫོགས་པར་རྟོགས་པར་འདོད་ཀྱི47། ཀྱིས་ཞེས་བྱེད་སྒྲ་བྲིས་འདུག་པ་མ་དག་པར་སྣང་། ཉན་རང་གིས་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་རྟོགས་པ་ཡོད་པར་འདོད་ཀྱང་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་མཚན་ཉིད་རྫོགས་པར་རྟོགས་པའི་དོན། ཞེས་པ་ནས། དེའང་དེས་སྔར་རྟོགས་ཟིན་གྱི་བདག་མེད་བསྒོམ་པའི་རྒྱུན་གོམས་པར་བྱེད་པའང་སྲིད་པར་འདོད་དགོས་པས་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའང་འདོད་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །

གཉིས་པ་རྒྱུད་བླ་རྩ་འགྲེལ་གྱི་དོན་བཤད་པ་ནི། གཞན་དག་ན་རེ། རྒྱུད་བླ་ལས། ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་འོད་འབར་བ། །མིག་མེད་པས་ནི་མཐོང་བ་མེད། །ཅེས་དང༌། དེའི་འགྲེལ་པར། ཞེས་པ་ནས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བསྟན་པའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་དད་པའི་སྒོ་ནས་རིམ་གྱིས་རྟོགས་བྱ་ཡིན་པར་བཤད་པ་ཡིན་གྱི། སོ་སྐྱེ་དང་ཉན་རང་སོགས་ཡིན་ན་ཆོས་ཉིད་གཏན་ནས་མི་རྟོགས་48པར་འདིར་ཡང་འཇུག་ས་ཆད་པ་རེ་གཉིས་འདུག །སྟོན་པ་ལ་བཤད་ན་འབྲེལ་མེད་དོ། །

གཞན་ཡང༌། འདོད་ཆེན་མུ་སྟེགས་ཉན་ཐོས་དང༌། །ཞེས་པ་ནས། རྒན་པོ་སྔ་མ་དག་གི་ཚིག་ཙམ་གྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་འཇུག་པ་ཡིན་པས་སྙིང་པོ་ཅི་ཡང་མེད་དོ། །

ཉན་རང་གིས་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་རྟོགས་པ་འཐད་པའི་ལུང་རིགས་རྒྱས་པར་བརྗོད་པ།

བཞི་པ་ཉན་རང་གིས་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་རྟོགས་པ་ཡོད་པ་འཐད་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ལུང་རིགས་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ལ་གཉིས། རིགས་པ་བརྗོད་པ་དང༌། ལུང་གི་ཤེས་བྱེད་དགོད་པའོ། །དང་པོ་ནི། ཞེས་པ་ནས། ཉན་རང་གིས་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་རྟོགས་པ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར། སྤྲོས་པས་ཆོག་གོ །

གཉིས་པ་ལུང་གི་ཤེས་བྱེད་དགོད་པ་ནི། སྔར་བཤད་པ་འཇུག་པའི་རང་འགྲེལ་དུ་དྲངས་པ་རྣམས་དང་གཞན་ཡང་ལྷག་པའི་བསམ་པ་བརྟན་པས་ཞུས་པ་ཚིག་གསལ་དུ་དྲངས་པ་ལས། དཔེར་ན། མི་ལ་ལ་ཞིག་གིས་སྒྱུ་མ་མཁན་གྱི་རོལ་མོ་བྱུང་བའི་ཚེ། ཞེས་པ་ནས། སྔར་འཁོར་བ་ལས་གྲོལ་བ་ཞུས་པ་ལ་བདེན་པ་བཞི་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཤེས་དགོས་པར་གསུངས་པ་དེའི་དོན་ངེས་49པའོ། །ངའི་དཔེ་ཆ་འདིར་ངེས་པའོ་ཞེས་བྲིས་འདུག་ཀྱང་དྲིས་པའོ་ཞེས་བརྗོད་ན་བདེ་སྙམ། དེའི་ལན་དུ་འཇམ་དཔལ་གང་གིས་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་མ་སྐྱེས་པར་མཐོང་བ་དེས་ནི་སྡུག་བསྔལ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་པ་ནས། དེ་ལྟར་ན་ཉན་རང་གིས་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་རྟོགས་པ་ཡོད་མེད་ཀྱི་རྣམ་པར་བཞག་པ་རྒྱས་པར་བཤད་ཟིན་ཏོ། །

44 རྒྱལ་བ་དགེ་འདུན་གྲུབ་ཀྱི་གསུང་འབུམ་བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། པོད་ང་པ། ༢༨བ༣ བཀའ་དྲིན་བསམ། དག་སྣང་སྦྱོང་། ཉོན་མོངས་འདུལ། །ཞེས་གསལ་ཡང་། བཀྲས་ལྷུན་ཆོས་སྤྱོད་རབ་གསལ་དུ། སོམས་དང་། སྦྱོངས། ཐུལ། །ཞེས་གསལ།

45 བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༧༥ན༣ རྣལ་འབྱོར་དཔྱོད་པ་པ་ཞེས་དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ། ༡༡༢ན༥ རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་པ་ཞེས་གསལ།

46 བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༧༦ན༣ དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ་༡༡༣བ༦ དང་། ཞོལ་པར་མ། ༡༠༤བ༦ དང་།
བླ་བྲང་པར་མ། ༡༡༥ན༡ བཞི་གར་ཐ་སྙད་ཙམ་དུ་ཡང་ཡོད་པ་ཞེས་གསལ།

47 བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༨༧ན༦ དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ་༡༣༡ན༦ རྟོགས་པར་འདོད་ཀྱིས། ཞེས་གཉིས་ཀར་གསལ།

48 བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༨༨བ༥ དང་། ཞོལ་པར་མ། ༡༢༤ན༢ གཉིས་ཀར་མི་རྟོག་པར་ཞེས་དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ། ༡༣༣བ༡ མི་རྟོགས་པར་ཞེས་གསལ།

49 བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༩༢བ༧ དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ། ༡༣༠ན༦ དང་། ཞོལ་པར་མ། ༡༣༠ན༦ གསུམ་ཀར་དེའི་དོན་ངེས་པའོ། །ཞེས་གསལ།

བཀའ་ཆོས་ཉིན་ལྔ་པ།

དེ་ཡང་ཇི་སྐད་དུ། བདག་གིས་ཇི་སྙེད་བསགས་པའི་དགེ་བ་འདིས། །བསྟན་དང་འགྲོ་བ་ཀུན་ལ་གང་ཕན་དང་། །ཁྱད་པར་རྗེ་བཙུན་བློ་བཟང་གྲགས་པ་ཡི། །བསྟན་པའི་སྙིང་པོ་རིང་དུ་གསལ་བྱེད་ཤོག །ཅེས་པའི་དགའ་ལྡན་ལྷ་བརྒྱའི་ཚིག་འདི་རྒྱུན་དུ་འདོན་བཞིན་པ་ལྟར། རང་ཅག་གིས་ཐར་པ་དང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་གོ་འཕང་འཐོབ་པར་ཤོག །ཅེས་སྨོན་ལམ་བཏབ་པ་ཙམ་གྱིས་མི་ཕན་པས། དེ་དག་འགྲུབ་པའི་རྒྱུ་ཚོགས་མ་ཚང་བ་མེད་པ་ལ་བསླབས་ཏེ་འདོད་པའི་དོན་མངོན་དུ་བྱེད་དགོས། དེ་བཞིན་དུ་བསྟན་པའི་སྙིང་པོ་རིང་དུ་གསལ་བྱེད་ཤོག །ཅེས་པའང་སྨོན་ལམ་གཅིག་པུས་བསྟན་པའི་སྙིང་པོ་གསལ་བར་བྱེད་མི་ཐུབ་པས། རང་ཉིད་ཀྱིས་འབད་བརྩོན་བྱས་ནས་བསྟན་པའི་སྙིང་པོ་གསལ་བར་བྱེད་དགོས། བསྟན་པའི་སྙིང་པོ་ཞེས་པ་རྒྱུ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ཐེག་པའི་སྐབས་སུ་ཐབས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དང་། སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ། དེ་ཡང་སྤྱིར་དབུ་མ་པ་དང་དེའི་ནང་ནས་ཀྱང་དཔལ་མགོན་འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་དགོངས་པ་བཞིན་དཔལ་ལྡན་སངས་རྒྱས་བསྐྱངས་དང་། དཔལ་ལྡན་ཟླ་བ་གྲགས་པ། ཞི་བ་ལྷ་སོགས་ཀྱི་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ལེགས་བཤད་དག་གིས་ཇི་ལྟར་གཏན་ལ་ཕབ་པའི་དགོངས་དོན་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ཤེས་པར་བྱས་ཏེ། ཐབས་ཤེས་ཟུང་འཇུག་གི་ལམ་ཉམས་སུ་ལེན་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱུང་ན། མདོ་ཕྱོགས་ཀྱི་བསྟན་པའི་སྙིང་པོ་རང་གི་རྒྱུད་ལ་གསལ་བར་བྱས་པ་ཡིན་ལ། དེ་ནས་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་ལྟ་བ་དང་ལྷའི་རྣལ་འབྱོར། དེའི་ནང་ནས་ཀྱང་སྐུ་གསུམ་ལམ་འཁྱེར་གྱི་ལྷའི་རྣལ་འབྱོར་དང་ཟུང་དུ་སྦྲེལ་ནས་ཐབས་ཤེས་དབྱེར་མེད་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའི་རྣལ་འབྱོར་ཐུན་མོང་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ། མཐར་གཏུགས་ན་བདེ་སྟོང་ཟུང་འཇུག་ཅེས་པ་ཡ་གཅིག་ཏུ་བརྩིས་པའི་བདེན་གཉིས་ཟུང་འཇུག་གི་རྟོགས་པ་རང་ཅག་གི་རྒྱུད་ལ་སྐྱེ་ཐུབ་པར་དཀའ་ཡང་། གོ་བ་ཚུན་ཆད་ཆགས་པའི་ཐོག་ནས་ཉིན་རེ་བཞིན་དུ་དེ་ལྟ་བུའི་ཟུང་འཇུག་གི་རྣམ་པ་ཡིད་ལ་བྱས་ཏེ། མངོན་འདོད་ཀྱི་དད་པ་དང་། ཡིད་ཆེས་ཀྱི་དད་པ། དང་བའི་དད་པ་དང་ལྡན་པའི་སྒོ་ནས་ཡང་ཡང་བསྒོམ་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་བསྟན་པའི་སྙིང་པོ་མཐར་ཐུག་པ་རང་རྒྱུད་ལ་གསལ་ཐུབ་པའི་བག་ཆགས་ཁྱད་པར་ཅན་འཇོག་ཅིང་། དེ་ལྟ་བུའི་སྒོ་ནས་རང་ཉིད་ཀྱིས་ཉིན་རེ་བཞིན་དུ་བསྟན་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ལ་གོ་བ་ཆགས་པའི་ཐོག་ནས། ཤར་སྒོམ་ཚུན་ཆད་ཀྱིས་གོམས་འདྲིས་བྱེད་ཐུབ་ན་རིམ་བཞིན་རང་ཅག་གི་རྒྱུད་ལ་བསྟན་པའི་སྙིང་པོ་གསལ་བར་བྱེད་ཐུབ་པ་ཞིག་འོང་། རང་གི་རྒྱུད་ལ་ཉམས་མྱོང་སྐྱེས་ཏེ་མི་ཕྱེད་པའི་དད་པ་ཐོབ་པ་ཞིག་བྱུང་ན། རང་ལ་ཡིད་ཆེས་དང་ཉམས་མྱོང་ཡོད་པ་དེ་ཁམས་དང་མོས་པ་མཚུངས་པའི་དོན་གཉེར་ཅན་གཞན་དག་ལ་ཕྲན་བུ་བསམ་ཚུལ་བརྗེ་རེས་བྱེད་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་དངོས་གནས་ཕན་ཐོགས་འབྱུང་ངེས་ཡིན། དེ་འདྲའི་སྒོ་ནས་རང་གཞན་གྱི་རྒྱུད་ལ་བསྟན་པའི་སྙིང་པོ་གསལ་བར་བྱེད་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡོང་ངེས། དེས་ན་ཉིན་རེ་བཞིན་དུ་སྨོན་ལམ་འདེབས་བཞིན་རང་གི་སྙིང་ལ་ལྕགས་བཅུག་སྟེ་ལག་ལེན་ཐད་འབད་བརྩོན་བྱེད་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ངས་མི་ནུས་སྙམ་པའི་ཞུམ་པའི་བློ་སྐྱེས་ན། ཞུམ་པས་ཕོངས་པ་ལས་ཐར་དུ་མེད་གསུངས་པ་བཞིན་གཏན་ནས་ཡག་པོ་མེད། དེས་ན་ད་རེས་མི་ལུས་ཐོབ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་དང་མཇལ། བླང་དོར་གྱི་གནས་ཕྲན་བུ་ཤེས་པར་མ་ཟད་ཟབ་པ་དང་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཆོས་ལ་དད་པ་ཡོད་པའི་སྐབས་འདིར་གང་ཐུབ་ཅི་ཐུབ་ཀྱིས་འབད་བརྩོན་མི་བྱེད་ན་ག་དུས་བྱེད། ད་རེས་ནི་འདུན་མ་གཏན་ལེགས་དང་གཏན་ཉེས་སུ་གཏོང་བའི་ཡར་འགྲོ་མར་འགྲོའི་ས་ཚིགས་ལྟ་བུའི་སྐབས་ཡིན་པས་རང་དྲིན་རང་ལ་མ་ཆུང་བ་དང་འགྱོད་པ་མེད་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད། འཆི་བ་མེད་པ་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་སྐུ་བརྙེས་ནས་ལུས་མ་སྤངས་པར་དག་ཞིང་སོགས་སུ་འགྲོ་བ་རེ་ཟུང་ཡོད་པ་ལས་སྤྱི་བྱིངས་ནི་ཁག་པོ་ཡིན་པས། སྐྱེས་པའི་མཐའ་མ་འཆི་རྒྱུ་རེད། དེའི་ཚེ་ཆོས་པ་རབ་འཆི་བ་ལ་བྲོད། འབྲིང་མི་འཚེར། ཐ་མ་མི་འགྱོད་གསུངས་པ་ལྟར་བྱུང་ན་ལེགས། འཆི་བའི་ཉིན་མོ་ནི་དཔེར་ན། ང་ལ་མཚོན་ན་གསོན་པའི་རིང་ལ་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་མིང་ཡོད་པས་དད་པ་བྱེད་མཁན་དང་རིགས་ཞེན་རུས་ཞེན་གྱིས་དགའ་མོས་བྱེད་མཁན་ཡང་ཡོད་པས་དཔུང་རོགས་བྱེད་ཐུབ་མོད། ང་ཤི་བའི་ཉིན་མོར་ངའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་མཉམ་དུ་འགྲོགས་ནས་སུ་ཡང་གཏན་ནས་འགྲོ་མི་ཐུབ་པས། དེའི་ཉིན་མོར་རྒྱུ་དངོས་པོ་དང་གཏམ་སྙན་གྲགས་སོགས་ཀྱིས་ཕན་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པ་ནི་རྒྱུ་མཚན་བཤད་མི་དགོས་པར་མཐོང་ཆོས་སུ་ཡོད། ཕན་ཐོགས་པ་གཅིག་ཡོད་པ་ནི་ངའི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་དགེ་བའི་བག་ཆགས་དེ་དག་ཡིན་པ་ལས། དེ་ལས་གཞན་གང་གིས་ཀྱང་ཕན་མི་ཐོགས་ལ་རེ་བ་དང་སྐྱབས་བཅོལ་ས་གཅིག་ཀྱང་མེད་པ་གསལ་པོ་རེད། རང་གཞན་ཚང་མར་དེ་འདྲའི་གནས་སྐབས་འོང་རྒྱུ་ནི་ཐག་ཆོད་པ་རེད། དེས་ན་གུང་ཐང་པའི་མི་རྟག་སྒོམ་ཚུལ་ལས། དུས་ལན་གཅིག་རྙེད་པའི་དལ་འབྱོར་འདི། །དོན་མ་གྲུབ་ལག་ནས་འཆོར་ཉེན་གདའ། །ད་ཐར་པའི་ལམ་ལ་བསྙེགས་རེ་རན། །དོན་དེ་ཕྱིར་བསྐུལ་མའི་ལྕག་འདི་ཟུངས། །
ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རེད།

དེ་རིང་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༩༨ ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༡ རེད། ལོ་གཅིག་གཉིས་ཀྱི་མཚམས་ནས་ཕྱི་ལོ་ཉིས་སྟོང་ཞེས་འབོད་པ་དེ་ཡང་སླེབས་ཚར་བ་རེད།

གུང་ཐང་རིན་པོ་ཆེས། ཉམས་ལེན་བྱེད་རྒྱུ་མ་དྲན་ཉི་ཤུ་ཐལ། །བྱེད་དོ་བྱེད་དོའི་ངང་ནས་ཉི་ཤུ་ཐལ། །མ་བྱུང་མ་བྱུང་ཟེར་ཞིང་བཅུ་ལྷག་ཐལ། །མི་ཚེ་སྟོང་པར་ཟད་པའི་རྣམ་ཐར་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན། རང་ཅག་མང་ཆེ་བ་བོད་ནས་ཡོང་མཁན་དག་ལ་མཚོན་ན་ལོ་ཉི་ཤུ་ལྷག་ལ་རང་གི་ལུང་པར་གནས་པའི་སྐབས་ཀྱང་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་བྲེལ་བ་སྣ་ཚོགས་ཡོད་ལ། དེ་ནས་བཙན་བྱོལ་དུ་གྱར་སྐབས་དང་ཐོག་བྲེལ་བ་ཁོ་ནའི་ངང་དུ་གཞིས་ཆགས་དང་སློབ་གྲྭ་གསར་འཛུགས་བྱེད་རྒྱུ་དང་། ཆོས་སྡེ་དེ་དག་ཀྱང་ཡུན་གནས་ཐུབ་པར་ཇི་ལྟར་བྱེད་དགོས་སྙམ་པའི་བྲེལ་ཟིང་དེ་གའི་ངང་དུ་ལོ་ཉི་ཤུ་ཕྱིན། དེ་ནས་ལོ་གྲངས་རིམ་གྱིས་སོང་བ་ན་གཞིས་ཆགས་དང་སློབ་གྲྭ་དེ་དག་གང་འཚམ་ཡག་པོ་བྱུང་ཡང་། ད་དུང་ཡར་རྒྱས་གཏོང་ཐབས་བྱེད་དགོས་པས་འདས་པའི་ལོ་བཅོ་ལྔ་ཉི་ཤུའི་ནང་བོད་ནས་ཕེབས་པའི་གསར་འབྱོར་བ་མང་པོ་ཞིག་ལ་འགྲོ་སྟངས་བཟོ་དགོས་པ་དང་། འཛམ་གླིང་དུ་བོད་པའི་ཐོག་ལ་དོ་སྣང་མང་ཙམ་འབྱུང་ཐབས་སོགས་ཀྱི་བྲེལ་བས་དུས་འདས་ཏེ། མ་བྱུང་མ་བྱུང་ཟེར་ནས་བཅུ་ལྷག་ཐལ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་བྲེལ་བྲེལ་གྱི་ངང་ནས་ལོ་ཉི་ཤུ་ཕྱིན་ཟིན། ང་ལ་མཚོན་ན་ལོ་དྲུག་ཅུ་རེ་གསུམ་རེ་བཞིའི་མཚམས་སུ་སླེབས་ཟིན། ལོ་ཞེས་པ་ནི་ཡུད་ཙམ་ཞིག་སྟེ་ད་ལྟ་ ༡༩༩༧ ལོ་ཤར་མ་ཐག་ཡིན་བསམ་པ་ལྟ་བུ་ཡོད་ཀྱང་ ༡༩༩༨ ཡུད་ཙམ་ཞིག་ལ་ཤར་མ་སོང་ངམ། འདི་འདྲ་བྱས་ནས་འགྲོ་རྒྱུ་རེད། ཉིན་རེ་ཉིན་རེར་གོ་སྐབས་ནམ་བྱུང་དང་ཞར་དང་ཞོར་ལ་རང་རང་གི་སེམས་ལ་བཟོ་བཅོས་བཏང་སྟེ་སེམས་ལ་བྱ་ར་བྱེད་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་ལག་རྗེས་སྟོན་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་འོང་བས། རང་གིས་དུས་ཚོད་ཀྱི་བྲེལ་བ་ཕར་བཏང་ན་མ་གཏོགས་བྲེལ་བས་ང་ཚོ་གཏོང་མི་སྲིད་པ་གསལ་པོ་ཡིན། ཚུལ་དེ་འདྲ་ལ་དགོངས་ནས་དོན་མ་གྲུབ་ལག་ནས་འཆོར་ཉེན་གདའ། །ཞེས་གསུངས། དེས་ན་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ཁ་སྟབས་དེ་འདྲ་ཆགས་བསྡད་ཡོད། མདོ་ལས། བདག་ཉིད་བདག་གི་མགོན་ཡིན་གྱི། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་བློ་ཆོས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ཆོས་ལམ་དུ་ལྷོང་བ། ལམ་མཐར་ཕྱིན་པ་ཞིག་རང་གིས་འབད་བརྩོན་བྱེད་དགོས་བསམ་པ་ལས། སྨོན་ལམ་གཅིག་པུས་མི་འགྲུབ་ལ་གཞན་གྱིས་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་ཞབས་བརྟན་ཡིན་ཟེར་ནས་བསྒྲུབས་ན་ཡང་དེ་གཅིག་པུས་ངའི་རྒྱུད་ལ་རྟོགས་པ་སྐྱེ་མི་ཐུབ། ཚེ་ལ་ཕན་གྱི་རེད་ཅེས་པའི་བཤད་སྲོལ་ཞིག་ཡོད་པ་བདེན་ཤས་ཆེ་སྟེ། ཕན་ཚུན་རྟེན་བརྟེན་པའི་ལས་དང་སྨོན་ལམ་གྱི་བསོད་ནམས་ཀྱི་འབྲེལ་བའི་ཐོག་ནས་ཕན་ཐོགས་ཕྲན་བུ་འབྱུང་སྲིད་པ་ཞིག་རེད། ཁྱེད་རྣམས་ཀྱིས་ཞབས་བརྟན་བསྒྲུབས་ནས་ངའི་རྒྱུད་ལ་རྟོགས་པ་སྐྱེ་རྒྱུ་ཞིག་ཡོད་ན། ཁྱེད་རྣམས་ཀྱིས་ཞབས་བརྟན་བསྒྲུབས། ང་སྐྱིད་ཉལ་བྱས་ན་འགྲིགས་ཀྱང་དེ་འདྲ་གཏན་ནས་མི་འོང་། ངའི་རྒྱུད་ཀྱི་རྟོགས་པ་དེ་ངས་འབད་བརྩོན་བྱས་ཏེ་བསྒྲུབ་དགོས་པ་ལས་གཞན་ཅི་ཡང་བྱེད་རྒྱུ་མེད། དེ་བཞིན་ཁྱེད་ཅག་གི་རྒྱུད་ཀྱི་རྟོགས་པ་དེ་རང་རང་གིས་འབད་བརྩོན་བྱེད་རྒྱུ་ལས་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་ཐུགས་རྗེ་བྱིན་རླབས་ལས་འབྱུང་རྒྱུ་མེད། ཕྱིའི་སྡོད་གནས་སོགས་ང་ཚོས་ཐབས་ཤེས་བྱས་ཏེ་བསྒྲུབ་རྒྱུ་ཡོད་པ་ལས་རང་གི་རྒྱུད་ཀྱི་རྟོགས་པ་དེ་རང་ལས་གཞན་སུ་གང་གིས་ཀྱང་བསྒྲུབ་མི་ཐུབ། འདི་ལ་དགོངས་ནས། ཐུབ་རྣམས་སྡིག་པ་ཆུ་ཡིས་མི་འཁྲུ་ཞིང་། །འགྲོ་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཕྱག་གིས་མི་སེལ་ལ། །ཉིད་ཀྱི་རྟོགས་པ་གཞན་ལ་སྤོ་མིན་ཏེ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། རང་ཅག་གིས་སྟོན་པ་བཀའ་དྲིན་ཅན་སྐུ་དངོས་སུ་མཇལ་ཐུབ་ན། མཐོང་གྲོལ་ཞེས་ཞུ་སྲོལ་ཡོད་པ་བཞིན་དེ་མ་ཐག་བྱ་ནམ་མཁའ་ལ་འཕུར་བ་ལྟར་འགྱུར་སྙམ་དུ་འགའ་ཤས་ཀྱིས་དྲན་སྲིད་ཀྱང་དེ་འདྲ་མི་འོང་། ཆོས་ལ་དད་པ་མེད་ན་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་རེད། དེ་མ་གཏོགས་རང་གཞན་ཚང་མས་སེམས་ལ་ཞུས་དག་བཏང་སྟེ། ཆོས་དང་སྐྱེ་བ་སྔ་ཕྱི་ཁས་བླངས་ཤིང་སྟོན་པ་བཀའ་དྲིན་ཅན་ཡང་སྐྱབས་གནས་ཡང་དག་ཏུ་ཁས་བླངས་ཏེ་དེ་དག་ལ་སེམས་གཏིང་ནས་མོས་པ་ཡོད་མཁན་ཞིག་ཡིན་ན། དེ་ལུགས་ཀྱིས་བྱེད་སྟངས་མི་འདྲ་བ་ཞིག་བྱེད་དགོས་པ་གལ་ཆེན་པོ་རེད་འདུག །ཁ་ནས་ཆོས་ཁས་བླངས། ལག་ལེན་དང་མི་ཚེ་འགྲོ་སྟངས་ཆོས་ཁས་མི་ལེན་མཁན་དང་གཅིག་མཚུངས་ལས་མེད་ན་དེ་ལ་དགོས་པ་ཅི་ཡང་མེད། གང་ལྟར་སེམས་ལ་ཞུས་དག་གཏོང་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། དེས་ན་རང་གཞན་གྱི་རྒྱུད་ལ་བསྟན་པའི་སྙིང་པོ་གསལ་བར་བྱེད་ཐུབ་པར་ཚང་མས་འབད་བརྩོན་གནང་དགོས་པ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། དགེ་ལུགས་པ་ཡིན་ཞེས་རི་བོ་དགེ་ལྡན་པ་ལ་ཕྱོགས་ཞེན་བྱས་པ་ཙམ་གྱིས་མི་ཕན་པར་ཞེན་ཁོག་གོག་བྱས་ནའང་བྱེད་སྟངས་ཤེས་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས། འོ་ན་གང་འདྲ་ཞིག་དགོས་ཤེ་ན། གུང་ཐང་རིན་པོ་ཆེས། ཉམས་མྱོང་བརྡ་ཡི་ཆིག་ཐང་དེ། །ཕན་འགའ་སྲིད་ཀྱང་གོལ་བ་མང་། །དགག་སྒྲུབ་སྦྱོར་བ་ཀུན་ཚང་བ། །ཁྱོད་གསུང་ཐར་འདོད་ཡོངས་ཀྱི་གསོས། །ཞེས་གསུངས་པ་དེ་དངོས་གནས་རེད། རྗེ་རིན་པོ་ཆེའི་གསུང་པོ་ཏི་བཅོ་བརྒྱད་དུ་མདོ་སྔགས་ཀྱི་གནད་འགག་ཐམས་ཅད་བསྒྲིལ་ནས་ཧ་ལས་པ་ཞིག་གསུངས་ཡོད། བློ་གཟུ་བོར་གནས་པ་སུས་བལྟས་ཀྱང་ངོ་མཚར་སྐྱེ་བ་དང་དད་པའི་སྤུ་ལོང་རང་དབང་མེད་པར་གཡོ་བའི་ལེགས་བཤད་ཤ་སྟག་ཡིན། གསུང་དེ་དག་མཆོད་གཤོམ་དུ་པོ་ཏིའི་རྣམ་པར་ལུས་པ་ཙམ་མ་ཡིན་པར་ཡང་ཡང་མཇལ་དགོས་པ་དང་། མ་མཐར་ཡང་དཔེ་ཆ་དེ་དག་བཀླགས་རྗེས་དེའི་ནང་དུ་གསུངས་པ་རྣམས་ནམ་ཞིག་ན་རང་རྒྱུད་ལ་སྐྱེ་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱུང་ན་སྙམ་པ་དང་སྐྱེ་བར་ཤོག་ཅེས་སྨོན་ལམ་ཞིག་ལས་མ་བྱུང་ཡང་འདེབས་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད། གདན་ས་ཁག་ཏུ་མ་གཞི་རང་རང་གི་ཡིག་ཆའི་ཁས་ལེན་འཛིན་མཚམས་གཙོ་བོར་བྱེད་དགོས་ངེས་རེད། འོན་ཀྱང་། ཡིག་ཆ་བརྩམས་པའི་དགོས་དོན་རྗེའི་གསུང་མདོ་སྔགས་ཀྱི་ལེགས་བཤད་པོ་ཏི་བཅོ་བརྒྱད་ཀྱི་དགོངས་དོན་རྟོགས་པའི་དོན་དུ་བརྩམས་པའི་འགྲེལ་པ་ཡིན་པ་ལས་རྗེའི་གསུང་དེ་དག་མི་དགོས་པ་བྱས་ནས་རྗེས་འཇུག་གི་ཡིག་ཆ་གཅིག་པུས་ཆོག་པའི་དོན་ག་ལ་ཡིན། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་དགེ་འདུན་གྲུབ་པར་དད་ལྡན་གྱི་སློབ་མ་འགས་དབུ་ཕར་གྱི་གཞུང་རྩོམ་རོགས་ཞུ་སྐབས། ཕ་བློ་བཟང་གྲགས་པས་མཛད་ཡོད་པས་ངས་བྲིས་པ་ཡིན་ན་ཁོང་གི་ལེགས་བཤད་དེ་དག་གལ་ཆུང་བྱེད་ཉེན་ཡོད་པས་བརྩམ་དགོས་པ་མི་འདུག་གསུངས་པ་རེད། ཡང་རྗེའི་གསུང་དུ་ཟིན་བྲིས་རེ་གཉིས་ལས་ཆེད་དུ་བརྩམས་པ་མེད་པའི་རྣམ་འགྲེལ་འདུལ་མཛོད་བཅས་ཀྱི་སྐོར་ལ་དགེ་འདུན་གྲུབ་པས་པོ་ཏི་ལོངས་པའི་ལེགས་བཤད་བརྩམས་གནང་ཡོད། གཞན་རྗེ་རང་གིས་ལེགས་བཤད་གསེར་ཕྲེང་། རྩ་འཇུག་གི་རྣམ་བཤད་གཉིས། དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་སོགས་མཛད་ཡོད་པས་དགེ་འདུན་གྲུབ་པས་དེའི་སྐོར་གང་ཡང་མཛད་མེད་པ་དཔེ་དེ་བཞིན་རེད། མདོར་ན། འཇམ་མགོན་བླ་མ་ཙོང་ཁ་པ་ཆེན་པོའི་གསུང་པོ་ཏི་བཅོ་བརྒྱད་ཀྱི་དགོངས་དོན་རྟོགས་པའི་དོན་དུ་རྗེས་འཇུག་གི་མཁས་པ་དག་གིས་ལེགས་བཤད་བརྩམས་པ་ཡིན་པས། གྲྭ་ཚང་སོ་སོའི་ཡིག་ཆ་དེ་དག་ལ་བརྟེན་ནས་རྗེ་རིན་པོ་ཆེའི་གསུང་པོ་ཏི་བཅོ་བརྒྱད་ཀྱི་དོན་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། དེས་ན་ཁྱེད་རྣམ་པས་རང་གི་ཡིག་ཆ་ནས་བཤད་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། ངོ་བོ། དབྱེ་བ་དང་། ས་མཚམས་སོགས་འདོན་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་མི་ཆོག་པར་གཙོ་བོ་རྗེ་རིན་པོ་ཆེའི་གསུང་ལ་འདྲིས་ཤེས་པར་བྱེད་དགོས་པ་གལ་ཆེ་བས་སློབ་གཉེར་ཧུར་ཐག་གནང་རྒྱུ་དང་། དེ་ལས་གལ་ཆེན་ཞིག་ལ་སློབ་གཉེར་བྱས་པའི་ལག་རྗེས་ལ་ཐོས་རྟགས་ཞི་ཞིང་དུལ་བ། སྒོམ་རྟགས་ཉོན་མོངས་ཆུང་བ་ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན་དགོས། ཆོས་དང་ཆོས་མིན་གྱི་ཚངས་ཐིག་དང་། འདུལ་བའི་གཞུང་ཤེས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་རྒྱུན་དུ་འགྲོ་སྟངས་དང་། སྡོད་སྟངས། མདོར་ན། སྐྲ་འཇོག་སྟངས་གོས་གྱོན་སྟངས་ཚུན་ཆད་གཞུང་ནས་གསུངས་པ་རྣམས་ལ་སློབ་སྦྱོང་བྱས་ཡོད་པ་དག་གཞིར་བཟུང་ནས་དེ་དང་མཐུན་པའི་འཇམ་མགོན་བླ་མ་ཙོང་ཁ་པའི་རྗེས་འཇུག་ཚད་ལྡན་ཞིག་བྱེད་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེ། ངས་རྒྱུན་དུ་མཁན་ལས་ཟུར་རྣམ་པར་འདུས་མང་ལ་ཁྲིམས་ལྕི་ཙམ་དང་སྒྲིག་ལམ་ཀུན་སྤྱོད་སོགས་ལ་དོ་དམ་པོ་བྱུང་ན་ཡག་པོ་འདུག་ཅེས་རྟག་པར་འཆད་བཞིན་ཡོད། ཚང་མས་ཐུགས་ཁུར་བསྐྱེད་པ་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད། དཔེར་ན། སྔོན་རྒྱ་གར་བྱང་ཕྱོགས་སྦག་སར་གནས་པའི་སྐབས་དང་། དེ་ནས་གཞིས་ཆགས་སོ་སོར་གནས་སྤོ་བྱེད་པའི་སྐབས་གང་འདྲ་འབྱུང་ངམ་སྙམ་དུ་སེམས་ལ་གཡང་ཟ་དགོས་བྱུང་བ་དེ། ད་ཆ་ཕལ་ཆེར་ཡལ་ནས་གང་འཚམ་ཚོད་ཐིག་པའི་སྐབས་ལ་སླེབས་ཡོད། དེ་དག་ནི་ཚང་མས་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་པའི་འབྲས་བུ་རེད་ལ། ད་དུང་ཡིན་ཡང་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་གནང་རོགས་ཞེས་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། དེ་ལྟ་བུའི་སྒོ་ནས་བསྟན་པའི་སྙིང་པོ་རང་གཞན་གྱི་རྒྱུད་ལ་གསལ་བར་བྱེད་པ་ལ་ཐོག་མར་སྒྲུབ་པ་ཉམས་ལེན་བྱེད་དགོས་པ་དང་། དེ་ལ་ཡང་ཉམས་སུ་ལེན་ཚུལ་ཤེས་དགོས་པ་དང་། ཤེས་པ་ལ་ཡང་ཐོས་དགོས། ཐོས་པ་ལ་ཡང་ཐོས་པའི་དོན་ཚང་ཞིང་མ་ནོར་བ་ཞིག་དགོས་པས་ཟབ་མོ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་དོན་ལས་བརྩམས་པའི་གཞུང་མཁས་གྲུབ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པས་མཛད་པའི་སྟོང་ཐུན་སྐལ་བཟང་མིག་འབྱེད་ཀྱི་བཤད་ལུང་གི་རྒྱུན་ཙམ་ཞིག་འབུལ་བ་སྐབས་སུ་བབས་པ་ཡིན།

སྒྲིབ་པ་གཉིས་དང་དེ་དག་ལམ་གང་དུ་སྤོང་བའི་ཚུལ་བཤད་པ།

གསུམ་པ་སྒྲིབ་པ་གཉིས་དང་དེ་དག་ལམ་གང་དུ་སྤོང་བའི་རྣམ་གཞག་བཤད་པ་ནི། སློབ་དཔོན་ཟླ་བ་གྲགས་པ་འདིའི་བཞེད་པའི་སྒྲིབ་པ་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་པར་བཞག་པ་ཡང་རང་རྒྱུད་པ་མན་ཆད་ཀྱི་གྲུབ་མཐའ་སྨྲ་བ་སུ་དང་ཡང་མི་མཐུན་ལ། ཞེས་པ་དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོར། འཁོར་བའི་གཞི་རྩ་མཐར་ཐུག་པ་མ་ལོག་ཀྱང་འཁོར་བ་ལས་གྲོལ་བ་མི་འགལ་ལོ། །ཞེས་བདེན་འཛིན་འཁོར་བའི་གཞི་རྩ་མཐར་ཐུག་ཡིན་ཡང་དེ་ནི་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ལས་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་མ་ཡིན་པས་འཁོར་བ་ལས་ཐར་བ་ལ་དེ་སྤོང་མི་དགོས་པར་གསུངས།

དེ་ཡང་རང་རྒྱུད་པའི་ལུགས་ལ་བདེན་འཛིན་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་མ་རིག་པ་ཡིན་ཞིང༌། བདེན་འཛིན་མངོན་གྱུར་ཐམས་ཅད་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་མངོན་གྱུར་ཡིན་ལ། ཞེས་པ་ནས། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་མ་རིག་པ་ཡང་དབུ་སེམས་ཀྱི་ཤིང་རྟ་ཆེན་པོ་ཁ་ཅིག །གང་ཟག་རང་རྐྱ་ཐུབ་པའི་རྫས་ཡོད་དུ་འཛིན་པའི་འཇིག་ལྟ་ལ་བཞེད་ཅིང༌། ཁ་ཅིག་ཐོགས་མེད་སྐུ་མཆེད་ཀྱིས་བདེན་པ་དང་ལས་འབྲས་སོགས་ལ་བློ་མི་གསལ་ཞིང་རྨོངས་པའི་ཆར་གྱུར་པའི་སེམས་བྱུང་ལ་བཞེད་ལ། ཞེས་ལམ་རིམ་ཆེན་མོ་ལས་མདོར་ན། ལོག་པར་རྟོག་པ་དང་མ་རྟོགས་པའི་བློ་གཉིས་ལས་མ་རྟོགས་པའི་བློའོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། བདེན་བཞི་དང་ལས་འབྲས་སོགས་ལ་རྨོངས་པའི་ཆ་ལ་མ་རིག་པར་བཞེད།

ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་མ་རིག་པ་དང་འཇིག་ལྟ་དོན་མི་གཅིག་པར་བཞེད་དོ། །ཞེས་པ་ནས། དེས་ན་ཆོས་ཀྱི་བདག་འཛིན་ཡང་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་མ་རིག་པར་བཞེད་དེ། འཇུག་པའི་རང་འགྲེལ་ལས། དེ་ལ་འདིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཇི་ལྟར་གནས་པའི་ཞེས་པ་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཡིན་ལུགས་སམ་རང་བཞིན་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པས་སྟོང་ཙམ་གྱི་གནས་ལུགས་དེར་ལྟ་བ་ལ་རྨོངས་པར་རམ་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པས་ན་གཏི་མུག་སྟེ། མ་རིག་པ་དངོས་པོའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་སྒྲོ་འདོགས་པར་བྱེད་པ་རང་བཞིན་མཐོང་བ་ལ་སྒྲིབ་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ནི། ཀུན་རྫོབ་བོ། །ཞེས་དང༌། དེ་ལྟར་ན་རེ་ཤིག་སྲིད་པའི་ཡན་ལག་གིས་ཡོངས་སུ་བསྡུས་པ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་མ་རིག་པའི་དབང་གིས་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་རྣམ་པར་བཞག་གོ །ཞེས་དང༌། རེ་ཤིག་སྲིད་པའི་ཡན་ལག་གིས་ཞེས་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་ཐོག་མའི་མ་རིག་པ་ངོས་འཛིན་པའི་སྐབས་བདེན་འཛིན་ལ་གསུངས་པས་བདེན་འཛིན་སྲིད་པའི་རྩ་བར་འཇོག་པ་གཞུང་འདིས་གསལ་པོར་བསྟན་ཡོད།

བཞི་བརྒྱ་པའི་འགྲེལ་པ་ལས། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ལྷག་པར་སྒྲོ་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་མི་ཤེས་པའི་དབང་གིས་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་ཆགས་པ་དང་ལྡན་ཞིང༌། ཞེས་པ་ནས། བཞི་བརྒྱ་པ་ལས། ལུས་ལ་ལུས་དབང་ཇི་བཞིན་དུ། །གཏི་མུག་ཀུན་ལ་གནས་གྱུར་ཏེ། །དེ་ཕྱིར་ཉོན་མོངས་ཐམས་ཅད་ཀྱང༌། །གཏི་མུག་བཅོམ་པས་བཅོམ་པར་འགྱུར། །ཞེས་པའི་འགྲེལ་པ་ལས། གཏི་མུག་ནི་དེ་རྣམས་ལ་ཇི་ལྟར་བདེན་པར་རྟོག་པ་ལས་རྨོངས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དངོས་པོ་བདེན་པའི་རང་གི་ངོ་བོར་ལྷག་པར་སྒྲོ་འདོགས་པར་རབ་ཏུ་འཇུག་གོ །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་ཉོན་མོངས་དུག་གསུམ་ངོས་འཛིན་པའི་སྐབས་དེ་གསུམ་གྱི་ཡ་གྱལ་གྱི་གཏི་མུག་དེ་དངོས་པོ་བདེན་པའི་རང་གི་ངོ་བོར་ལྷག་པར་སྒྲོ་འདོགས་པ་ཞེས་བདེན་འཛིན་ལ་ངོས་བཟུང་བར་གསལ།

བདེན་འཛིན་དེ་ཉོན་མོངས་ཅན་གྱི་མ་རིག་པར་བཞེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡང༌། བདེན་མེད་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་དང་འཛིན་སྟངས་དངོས་སུ་འགལ་བའི་ཕྱིར་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རྟོགས་པའི་རིག་པ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་འགལ་ཟླ་མི་མཐུན་ཕྱོགས་སུ་གྱུར་པའི་མ་རིག་པར་གྲུབ་ལ། ཞེས་པ་དབུ་མ་དགོངས་པ་རབ་གསལ་དུ་ལུགས་འདིའི་ཉོན་མོངས་འཇོག་ཚུལ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཞེས་པའི་ས་བཅད་ཅིག་ལོགས་སུ་ཡོད་སྙམ། འདིས་ནི་དེའི་དོན་བསྡུས་ནས་གསུངས་པ་ཡིན། གང་ལྟར་ཆོས་རྣམས་རང་བཞིན་མེད་པ་དེ་བཏགས་དོན་བཙལ་ན་རྙེད་མ་རྙེད་དང་རྟེན་འབྱུང་ཡིན་པ་དེ་འདྲའི་ཐོག་ནས་དཔྱད་པ་ན་བདེན་པར་གྲུབ་ན་རིགས་པས་གནོད་པས་བདེན་པར་མེད་པར་ཐག་ཆོད། བདེན་པར་མེད་བཞིན་དུ་བདེན་པར་ཡོད་པར་ཞེན་པའི་བློ་དེ་གནས་ལུགས་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་ཞུགས་པའི་ལོག་ཤེས་དང་མ་རིག་པར་གྲུབ་པར་གསུངས།

ཕུང་པོ་ལ་བདེན་འཛིན་མ་སྤངས་པར་གང་ཟག་ལ་བདེན་འཛིན་སྤོང་མི་ནུས་ཤིང༌། ཞེས་པ་ནས། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེ་དག་ནི་སྤྲོས་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཏེ་འཇིག་རྟེན་པའི་སྤྲོས་པ་ལས་བྱུང་ངོ༌། །སྤྱིར་སྤྲོས་པ་ལ་འཇོག་ལུགས་མི་འདྲ་བ་ཡོད་མོད་འདིར་བདེན་འཛིན་གྱི་སྤྲོས་པ་ལ་སྦྱར་ན་བདེ། འདི་སྐོར་གཤམ་དུ་གསལ།

འཇིག་རྟེན་པའི་རྙེད་པ་དང་མ་རྙེད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་འདི་བདེན་ནོ་སྙམ་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་བློ་ཅན་དག །དེ་དང་དེ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པར་བྱེད་པས་དེའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དག་ནི་སྤྲོས་པ་ལས་བྱུང་ངོ༌། །སྤྲོས་པ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་འགག་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ཡི་རྙེད་པ་བྱུང་ན་དགའ་བ་དང་མ་རྙེད་པ་ལ་མི་དགའ་བ། བསྟོད་ན་དགའ་བ་དང་སྨད་ན་མི་དགའ་བ། བདེ་ན་དགའ་བ་སྡུག་ན་མི་དགའ་བ་ལ་སོགས་པ་འཇིག་རྟེན་པའི་ཆོས་བརྒྱད་ཀྱི་སྤྲོས་པ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་འགག་པར་འགྱུར་རོ། །དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པས་འགག་སྟེ། སྟོང་པ་ཉིད་རྟོགས་ནས་འགག་གོ །དེ་ལྟ་བས་ན་སྟོང་པ་ཉིད་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཡིན་ལ་སྟོང་པ་ཉིད་སྒོམ་པ་ཁོ་ནས་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཞིང༌། དེ་ཁོ་ན་རྟོགས་པ་ཉིད་ནི་ཐར་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཞེས་པ་ཐལ་འགྱུར་བའི་ལུགས་ལ་ཐར་པ་དོན་དམ་བདེན་པར་འདོད་པ་ཟླ་བ་གྲགས་པས་གསལ་བར་གསུངས་ཡོད་པས་བཤད་སྲོལ་མི་འདྲ་བ་མེད་ནའང་ཐར་པ་ཆོས་ཉིད་དང་སྟོང་ཉིད་ཡིན་མིན་བཞེད་པ་མི་འདྲ་བ་ཡོད་ཀྱང་རྗེའི་རྩ་ཤེ་ཊཱིཀ་ཆེན་དང་ལམ་རིམ་ཆུང་ངུ་རྣམས་སྦྲེལ་ནས་བལྟས་ན་ཕལ་ཆེར་སེམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་དྲི་བྲལ་གྱི་གནས་སྐབས་དེ་ཐར་པ་དེ་ག་རང་ལ་ངོས་འཛིན་གྱི་ཡོད་པ་གསལ་པོ་ཐོན་ཡོང་གིན་འདུག །

སློབ་དཔོན་འཕགས་པ་ལྷས་ཀྱང༌། མདོར་ན་ཆོས་ནི་མི་འཚེ་སྟེ། །མྱ་ངན་འདས་པ་སྟོང་པ་ཉིད། །འདི་ལ་དེ་གཉིས་འབའ་ཞིག་ཅེས། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་གསུངས། །50ཞེས་གསུངས་སོ། །ཞེས་འབྱུང་བས་སོ། །དོན་འདི་ཉིད་ནི་སློབ་དཔོན་འཕགས་པའི་བཞེད་པ་ཡིན་པར་གདོན་མི་ཟ་སྟེ། རྩ་ཤེ་ལས། ལས་དང་ཉོན་མོངས་ཟད་ལས་51ཐར། །ལས་དང་ཉོན་མོངས་རྣམ་རྟོག་ལས། །དེ་དག་སྤྲོས་ལས་སྤྲོས་པ་ནི། །སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་འགག་པར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་ནས། ཞེས་འཁོར་བའི་སྐྱེ་བ་བཟང་ངན་འགྲུབ་པའི་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པ་མེད་ན་ལས་གསར་དུ་མི་གསོག་ཅིང་། སྔར་བསགས་ཀྱི་ལས་ལ་གསར་དུ་གསོས་འདེབས་བྱེད་མེད་པའི་སྐབས་ཐོབ་པ་ན་ཐར་པ་ཞེས་བྱ། ཡང་ལས་བསགས། ལས་དེ་ཉོན་མོངས་དང་། དེ་ཚུལ་མིན་ཡིད་བྱེད་ཀྱི་རྣམ་རྟོག་དང་། དེ་བདེན་འཛིན་གྱི་སྤྲོས་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཞིང་། མདོར་ན། འཁོར་བའི་ཉེས་པ་ཐམས་ཅད་བདེན་འཛིན་གྱི་སྤྲོས་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་པས། དེ་ལྟ་བུའི་སྤྲོས་པ་ནི་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་ལ་བརྟེན་ནས་རིམ་གྱིས་འགག་པར་འགྱུར་ཞེས་པའོ། །ཁུ་ནུ་བླ་མ་རིན་པོ་ཆེས་ལེགས་སྦྱར་སྐད་དུ་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་འགག་པར་འགྱུར། །ཞེས་འབྱུང་བར་གསུངས་ལ། དེས་ན་གང་དུ་འགག་སའི་རང་བཞིན་དེ་ཚིག་འདིས་སྟོན་ཅིང་གོ་བར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་སྙམ། གང་ལྟར་འགོག་བྱེད་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་དེས་དྲི་མ་གང་གི་དབྱིངས་སུ་ཟད་པར་བྱེད་ཅེ་ན། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཏེ་སེམས་སྟེང་གི་ཆོས་ཉིད་དེར་དག་ཅིང་། སེམས་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག་པ་ཡིན་པས་དེའི་དོན་ཁོང་དུ་ཆུད་དེ་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ན་དེའི་དབྱིངས་སུ་གློ་བུར་བའི་སྤྲོས་ཚོགས་དེ་རྣམས་ཟད་དེ་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་འགག་པར་འགྱུར་ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན།

སྟོང་པ་ཉིད་དེ་ཡང་ཇི་འདྲ་བ་ཞིག་སྙམ་པ་ལ། ཞེས་པ་ནས། དེ་བཞིན་དུ་རིགས་པ་དྲུག་ཅུ་པ་ལས་ཀྱང༌། གང་ཡང་རུང་བའི་དམིགས་པའི་གཏད་སོ་ཚུགས་ཐུབ་པའི་གནས་ཤིག་རྙེད་ན། །ཡུལ་དེ་ཡིད་དུ་འོང་བ་ཞིག་ཡིན་ན་དེ་ལ་འདོད་ཅིང་སྲེད་པའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་ཆགས་པ་སྐྱེ་ལ། མི་འདོད་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི་དེ་ལ་རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་པའི་སྡང་བའི་བློ་སྐྱེ་བས། ཉོན་མོངས་སྦྲུལ་གདུག་གཡོ་ཅན་གྱིས། །ཟིན་པར་འགྱུར་རོ་གང་གི་སེམས། །དམིགས་གཏད་ཀྱི་གནས་ཀུན་ཞིག་ནས་དམིགས་པ་མེད་པའི་གནས་མཐོང་ན་དེ་ལྟར་ཟིན་མི་འགྱུར། །ཞེས་པ་ནས། དེ་ལྟར་ཉོན་མོངས་ཅན་གྱི་མ་རིག་པའི་འཇོག་ལུགས་མི་མཐུན་པའི་དབང་གིས་ཉོན་མོངས་པ་གཞན་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་ལ་ཡང་མི་མཐུན་པའི་ཁྱད་པར་ཆེན་པོ་ཡོད་དེ་འདི་ལྟར། ཞེས་རང་རྒྱུད་པ་མན་ཆད་ཀྱིས་ཆོས་རྣམས་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་བཞིན་ཐ་སྙད་དུ་གྲུབ་ཚད་དོན་སྟེང་ནས་ཡོད་པར་འཛིན་པ་དེ་ཙམ་གྱིས་བློ་དེའི་དབང་གིས་ཡུལ་ལ་འདོད་པ་དང་མི་འདོད་པ་ལ་རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་པ་ནི་བློ་དོན་མཐུན་ཏེ། སྤྱིར་བཟང་པོ་ལ་བཟང་པོར་དང་ངན་པ་ལ་ངན་པར་འདུ་ཤེས་པ་ཙམ་སྐྱོན་མིན་པར་མ་ཟད་དེ་ལྟར་འཛིན་པའི་བློ་ཚད་མ་ཡིན་མོད། ཇི་ལྟར་གནས་པའི་སྡོད་ལུགས་དེ་ལས་ལྷག་པ་བློ་གནོད་མེད་ལ་སྣང་བའི་དབང་གིས་བཞག་པ་མ་ཡིན་པར་ཡུལ་རང་གི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་སྡོད་ལུགས་ཀྱི་ངོས་ནས་གྲུབ་པར་ཞེན་ནས་ཡུལ་ལ་འདོད་མི་འདོད་ཀྱི་དབང་གིས་ཆགས་སྡང་སྐྱེས་པ་སྐྱོན་ཡིན་པ་ལས། ཐ་སྙད་དུ་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་བཞིན་དུ་ཡོད་པ་དེའི་ཐོག་ནས་བཟང་པོ་ལ་བཟང་པོ་དང་ངན་པ་ལ་ངན་པར་བལྟས་པ་ཙམ་ལ་ཉོན་མོངས་སུ་མི་འཇོག་ཅིང་། འདིར་རང་ཅག་ལ་དོན་སྟེང་ནས་གྲུབ་པར་སྣང་བ་སྣང་བ་ལྟར་དུ་གྲུབ་མེད་པས་སྣང་བ་དེ་འཁྲུལ་བ་ཡིན་ལ། མེད་བཞིན་དུ་སྣང་བ་སྣང་བ་ལྟར་དུ་ཞེན་པ་བདེན་འཛིན་ཡིན་པས། དེ་གཞིར་བཞག་པའི་ཐོག་ནས་ཡུལ་ལ་འདོད་པའི་རྣམ་པ་དང་། མི་འདོད་པ་ལ་རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་པའི་རྣམ་པའི་བློ་སྐྱེས་ན་བདེན་འཛིན་ཕྲ་མོས་དྲངས་པའི་ཆགས་སྡང་ཕྲ་མོ་ཡིན་ལ་རང་རྒྱུད་པ་མན་ཆད་ཀྱིས་དེ་བློ་དོན་མཐུན་དུ་བརྩི།

གང་ཟག་རང་རྐྱ་ཐུབ་པའི་རྫས་ཡོད་དུ་འཛིན་པའི་འཇིག་ལྟ་དང༌། དེའི་དབང་གིས་བྱུང་བའི་རྩ་ཉོན་དྲུག་དང་ཉེ་ཉོན་ཉི་ཤུ་ལ་སོགས་པ་ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་གི་མངོན་པའི་སྡེ་སྣོད་དག་ས་བཤད་པའི་དཔེ་རྙིང་ལས་སྡེ་སྣོད་གཞན་དག་ལས་ཞེས་དང་། སྡེ་སྣོད་དག་ལས་ཞེས་གཉིས་འབྱུང་ཡང་དེ་ཙམ་ཁྱད་མེད།

ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཀྱང་ཉོན་མོངས་མཚན་ཉིད་པར་འདིར་ཡང་བཞེད་ལ། ཞེས་གཏི་མུག་བདེན་འཛིན་དང་མཚུངས་ལྡན་དུ་ཡོད་པའི་ཉོན་མོངས་ཕྲ་བ་དང་། གཏི་མུག་བདེན་འཛིན་གྱིས་རྒྱུ་བྱས་པའམ་དེ་ལ་བརྟེན་པའི་ཉོན་མོངས་རགས་པ་བཅས་གསུངས་ཡོད། ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་གི་མངོན་པའི་སྡེ་སྣོད་ལས་གསུངས་པའི་ཆགས་སྡང་གིས་མཚོན་པའི་རྩ་བ་དང་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དེ་དག་འདིར་མི་བཞེད་པ་མིན་ལ། ཉོན་མོངས་སྤྱིའི་དོན་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་བློ་གང་བྱུང་ན་རང་རྒྱུད་ལྡན་གྱི་གང་ཟག་མ་སྐྱིད་པའམ་རབ་ཏུ་མ་ཞི་བར་བྱེད་པ་ལ་གསུངས་པས་དེ་ཐམས་ཅད་ཉོན་མོངས་སུ་བཞེད་པ་རེད།

རང་རྒྱུད་པ་མན་ཆད་སུའི་ལུགས་ལའང་ཉོན་མོངས་སུ་མ་གྲགས་པའི་བདེན་འཛིན་ལྷན་སྐྱེས་ལ་བརྟེན་ནས། ཞེས་པ་ནས། གང་ཟག་རང་རྐྱ་ཐུབ་པའི་རྫས་ཡོད་དུ་འཛིན་པ་ལ་མ་ལྟོས་པར་བདེན་འཛིན་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེས་པའི་ཆགས་སོགས་ཀྱང་ཉོན་མོངས་པར་བཞེད་དོ། །ཞེས་གཏི་མུག་བདེན་འཛིན་དང་མཚུངས་ལྡན་དུ་སོང་བའི་ཆགས་སོགས་ཀྱིས་ཕལ་ཆེར་བདེན་པར་འཛིན་ཅིང་དེ་ལྟར་ནའང་གཏི་མུག་བདེན་འཛིན་གྱིས་ནི་རང་སྟོབས་ཀྱིས་བདེན་པར་འཛིན་ལ་དེ་དང་མཚུངས་ལྡན་དུ་སོང་བའི་ཆགས་སོགས་ཀྱིས་ནི་གཏི་མུག་གི་དབང་གིས་བདེན་པར་འཛིན་པས་གཞན་སྟོབས་ཀྱིས་བདེན་པར་འཛིན་པའི་ཁྱད་པར་ཡོད་དོ། །དེ་འདྲའི་ཆགས་སོགས་ཕྲ་མོ་དེ་དག་རང་རྒྱུད་པ་མན་ཆད་ཀྱིས་བློ་དོན་མཐུན་ལས་ཉོན་མོངས་ལ་མི་བཞེད་དོ། །

དེའི་ཕྱིར་འདོད་ཆགས་དང༌། ཞེས་པ་ནས། ལུགས་འདི་འབའ་ཞིག་ལ་གྲགས་པའི་ཉོན་མོངས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་གཉིས་ཡོད་པ་ཤེས་པར་བྱའོ། །

འདིར་གསུངས་པ་དང་གོང་དུ་སྤྱོད་འཇུག་གི་ལུང་། ཉོན་མོངས་མེད་ཀྱང་དེ་དག་ལ། །ལས་ཀྱི་ནུས་པ་མཐོང་བ་ཡིན། །ཞེས་པ་དང་གོང་འོག་ཏག་ཏག་འགྲིག་པོ་བྱུང་འདུག །དེ་ལྟར་ན་ཐུན་མོང་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཉོན་མོངས་པ་དེ་དག་མཚུངས་ལྡན་དང་བཅས་པ་ནི་ཉོན་སྒྲིབ་མངོན་གྱུར་ཡིན་ལ། ཞེས་པ་ནས། འོ་ན་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་གང་ལ་བཞེད་ཅེ་ན། འཇུག་འགྲེལ་ལས། དེ་ལ་མ་རིག་པའི་བག་ཆགས་ནི་ཤེས་བྱ་ཡོངས་སུ་གཅོད་པའི་གེགས་སུ་གྱུར་པ་ཡིན་ལ། ཞེས་མ་རིག་པ་བདེན་འཛིན་ནི་ཉོན་མོངས་དང་དེས་བཞག་པའི་བག་ཆགས་ལ་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ཞེས་མིང་ཁོ་ནའི་སྟེང་ནས་ཅི་འདྲ་གོ་དགོས་ཤེ་ན། ཤེས་བྱ་ཤེས་པ་ལ་གཙོ་བོ་རང་རྒྱུད་ལྡན་གྱི་གང་ཟག་ཉོན་མོངས་པར་བྱེད་པའམ་སྡུག་བསྔལ་བར་བྱེད་པའི་ཆ་ནས་མ་ཡིན་པར་ཇི་ལྟ་ཇི་སྙེད་ཀྱི་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ཅིག་ཅར་དུ་མཁྱེན་པ་ལ་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པའི་གེགས་སུ་གྱུར་པར་གསུངས་པ་ཡིན།

འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་བག་ཆགས་ཡོད་པ་ནི་ལུས་དང་ངག་དག་གི་འཇུག་པ་དེ་ལྟ་བུའི་རྒྱུ་ཡང་ཡིན་ཏེ། མ་རིག་པ་དང་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་བག་ཆགས་དེ་ཡང༌། མ་རིག་པ་དང་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་བག་ཆགས་ཕྲ་མོ་དེ་དག་རྒྱུན་མཐའི་བར་ཆད་མེད་ལམ་དངོས་ཀྱི་གཉེན་པོར་བསྐྱེད་ནས་ཟད་དགོས་པ་ལས་དེའི་གོང་དུ་ནི་ཟད་དུ་མེད་པས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་དང༌། སངས་རྒྱས་ཁོ་ན་ལ་ལྡོག་པར་འགྱུར་གྱི། ཞེས་པ་ནས། དགྲ་བཅོམ་པ་ལ་ཡང་ཡོད་པ་སྤྲེའུ་ལྟར་མཆོང་བ་དང་གཞན་ལ་རྨངས་མོ་ཞེས་ཟེར་བ་སོགས་ཀྱི་ལུས་ངག་གི་གནས་ངན་ལེན་རྣམས་ཡིན་ནོ། །དགྲ་བཅོམ་པ་ལ་ཆགས་སོགས་མེད་པས་དེ་དག་གི་དབང་གིས་མ་ཡིན་ཀྱང་བག་མེད་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ཕྲན་བུ་དེ་འདྲ་འབྱུང་གི་ཡོད་པ་འདྲ། རྒྱུ་ཡང་ཡིན་ཏེ་ཞེས་པས། ཆགས་སོགས་ཀྱི་བག་ཆགས་དེ་དག་ཤེས་བྱ་ཡོངས་སུ་གཅོད་པའི་གེགས་ཡིན་པར་མ་ཟད། ལུས་ངག་གི་གནས་ངན་ལེན་གྱི་རྒྱུ་ཡང་ཡིན་ཞེས་བསྟན་པས། བག་ཆགས་དེ་དག་ཤེས་སྒྲིབ་ཏུ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །རྗེ་རིན་པོ་ཆེའི་གསུང་དུ་ཤེས་པར་གྱུར་པའི་ཤེས་སྒྲིབ་ཡོད་མེད་གསལ་ཁ་མེད་པས་དགེ་ལྡན་གྱི་མཁས་གྲུབ་རྣམས་ཀྱི་ནང་དུ་བཞེད་པ་གཉིས་བྱུང་སྟེ་ཀུན་མཁྱེན་འཇམ་དབྱངས་བཞད་པ་ཡབ་སྲས་ཀྱིས་བདེན་གཉིས་ངོ་བོ་ཐ་དད་དུ་འཛིན་པའི་དྲི་མ་ཕྲ་མོ་ཤེས་པར་གྱུར་པའི་ཤེས་སྒྲིབ་ཏུ་བཞེད་ཅིང་། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་དགེ་འདུན་རྒྱ་མཚོ་དང་། པཎ་ཆེན་བསོད་ནམས་གྲགས་པ། སེ་ར་རྗེ་བཙུན་པ། པཎ་ཆེན་བློ་བཟང་ཆོས་རྒྱན་སོགས་ཀྱིས་ཤེས་པར་གྱུར་པའི་ཤེས་སྒྲིབ་མི་བཞེད་དོ། །འདི་ནི་ཉོན་མོངས་སྤངས་ཟིན་པ་དག་གིས་མྱོང་ཐོག་ནས་འདུག་མི་འདུག་གསལ་པོར་གསུངས་པ་ཞིག་བྱུང་ན་ལེགས། གཞན་ཐག་ཆོད་ལ་མ་ཆོད་བྱས་ནས་གང་འཚམ་ཞིག་ནས་དཀའ་ངལ་རེད་དྲན་གྱི་འདུག །བཞད་མོ་བཞད། ང་ཚོས་ནི་ལུང་རྐྱང་རྐྱང་ལ་ཡིད་ཆེས་བྱེད་རྒྱུ་ལས་གང་ཡང་བཤད་མི་ཐུབ། ཤེས་པར་གྱུར་པའི་ཤེས་སྒྲིབ་ཡོད་དང་མེད་གསུངས་པ་དེ་གོ་བ་ལེན་ལུགས་ཙམ་མ་ཡིན་པས་ཅུང་ཟད་ཉེན་ཁ་ཡོད།

སེམས་ཀྱི་གནས་ངན་ལེན་ནི་ཤེས་བྱའི་གནས་རྟོགས་པར་དཀའ་བ་དག་ལ་བློ་མི་གསལ་བའི་ཆ། མོའུ་འགལ་གྱི་བུས་མ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འོད་ཟེར་ཅན་གྱི་དམྱལ་བར་སྐྱེས་པ་མངོན་ཤེས་ཀྱིས་ཡུན་རིང་དུ་བལྟས་ཀྱང་མ་རྟོགས་པར་གསུངས་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། ཞེས་པ་ནས། དེ་ཡང་བདེན་འཛིན་དང་དེའི་དབང་གིས་བྱུང་བའི་ཆགས་སོགས་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བག་ཆགས་འཇོག་བྱེད་བྱས་ནས་སེམས་རྒྱུད་ཀྱི་སྟེང་དུ་བཞག་པའི་བག་ཆགས་ལ་གཉིས་ཡོད་དེ། བདེན་འཛིན་དང་ཆགས་སོགས་ཉོན་མོངས་པ་རང་རང་གི་རིགས་འདྲ་ཕྱི་མ་སྐྱེད་པའི་ངོ་བོར་གྱུར་པ་དང༌། ཞེས་པ་ད་ལྟ་བདེན་འཛིན་མངོན་གྱུར་དུ་སྐྱེས་པ་འགགས་པ་ན་ནུས་པའམ་བག་ཆགས་ཀྱི་ངོ་བོར་གྱུར་ཅིང་དེ་རྐྱེན་དང་ཕྲད་པ་ན་བདེན་འཛིན་མངོན་གྱུར་དུ་སྐྱེ་བའི་བག་ཆགས་དེ་ས་བོན་གྱི་བག་ཆགས།

འཇུག་ཤེས་དྲུག་ལ་ཡུལ་རང་ངོས་ནས་གྲུབ་པ་ལྟ་བུར་སྣང་བའི་བདེན་སྣང་ཙམ་ཞིག་བསྐྱེད་པའི་ནུས་པའི་ངོ་བོར་གྱུར་པའོ། །ཞེས་པ་ནས། ཉོན་མོངས་པའི་ས་བོན་52ཡིན་པ་ལ་འདིར་དཔེ་འགར་ས་བོན་མ་ཡིན་ཞེས་འབྱུང་བ་མ་དག་པ་ཆེན་པོའོ། །

ཉོན་སྒྲིབ་ཡིན་པས་ཁྱབ་ཀྱང་ཉོན་མོངས་པའི་བག་ཆགས་ཡིན་པ་ལ་ཉོན་སྒྲིབ་ཡིན་པས་མ་ཁྱབ་ལ། ཞེས་པ་ནས། སྒྲིབ་པ་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་པར་བཞག་པ་བཤད་ཟིན་ཏོ།།

ད་53ནི་གཞུང་འགར་དེ་ནི་ཞེས་འབྱུང་བ་མ་དག །སྒྲིབ་པ་གཉིས་པོ་དེ་དག་ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་ལམ་གང་དུ་ཚུལ་ཇི་ལྟར་སྤོང་བའི་རྣམ་པར་བཞག་པ་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། འཇུག་པའི་རང་འགྲེལ་ལས། ཞེས་པ་ནས། དེ་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་བདེན་འཛིན་གྱི་རྣམ་རྟོག་ཤེས་སྒྲིབ་ཏུ་བྱས་ཤིང༌། དེ་ལ་མཐོང་སྤང་དང་སྒོམ་སྤང་གཉིས་སུ་བྱས་ནས། མཐོང་སྤང་ས་54དང་པོར་སྤོང་བ་དང་། གཞུང་དུ་མར་དང་པོར་སྤོང་བ་ཞེས་པ་མ་དག །སྒོམ་སྤང་ལ་ཆུང་འབྲིང་སོགས་དགུར་ཕྱེ་ནས་ཞེས་པ་ནས། སྤང་བྱ་དེ་དག་གཉེན་པོས་སྤོང་བའི་ཚུལ་ཡང༌། མངོན་པ་དང་དབུ་ཕར་གྱི་ལུགས་ལ་སྤང་བྱ་སྤོང་ཚུལ་ཅུང་མི་འདྲ་བ་ཡོད་དེ། མཐོང་ལམ་ལ་མཚོན་ན། ཐེག་ཆེན་གྱི་མཐོང་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་སྐྱེ་བ་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་དང༌། ཞེས་པ་ནས། གཉེན་པོས་སྤང་བྱ་སྤོང་བའི་ཚུལ་ལ་མཐའ་བཅད་པ་རྒྱས་པར་གཞན་དུ་བཤད་པ་ལས་ཤེས་པར་བྱའོ། །

དེ་འགོག་བྱེད་ཐལ་རང་གི་ཁྱད་པར་བཤད་པ།

གཉིས་པ་དེ་འགོག་བྱེད་ཐལ་རང་གི་ཁྱད་པར་བཤད་པ་ལ། གཞན་གྱི་འདོད་པ་དགག་པ་དང༌། རང་གི་ལུགས་བཞག་པ་གཉིས། དང་པོ་ནི། འདི་ནས་ལྷག་མཐོང་ཆེན་མོ་དང་དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོའི་དོན་གོ་རིམ་མི་འདྲ་བ་ཙམ་ལས་དེ་དག་གི་དོན་བསྡུས་ནས་འཆད་པ་ལ། ཕྱིས་ཀྱི་དབུ་མ་ཐལ་འགྱུར་བར་ཁས་འཆེ་བ་དག་མང་པོ་ན་རེ། ཞེས་པ་ནས། ཐལ་འགྱུར་བའི་ལུགས་ལྟར་འདི་ལྟར་ཡིན་ནམ་ཡང་ན་ཐལ་འགྱུར་ལྟར་ཞེས་གསུངས་པ་གང་ཡིན་ནམ། གདུལ་བྱ་འགའ་ཞིག་གི་གཞན་ངོ་ཙམ་དུ་རང་རྒྱུད་ཁས་ལེན་པ་ལ་ཡང་འགལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར། ཞེས་པ་ནས། སེམས་ཙམ་པ་ཡང་དོན་དམ་བདེན་པ་རྟོགས་པའི་རིག་ཤེས་ཀྱི་55རིག་ངོ་ན་གཞན་དབང་གི་སྣང་བ་མི་ལྡོག་པར་འདོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདིར་རིག་ཤེས་ཀྱིས་ཞེས་བྱེད་སྒྲ་འབྱུང་བ་མ་དག །
གཞན་ཡང་ཚུལ་འདི་ལྟར་སྨྲ་བ་ནི་ཚིག་གསལ་ལས། ཞེས་པ་ནས། གཞན་དུ་ན་རིགས་པ་གང་ཡིན་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་དཔྱོད་པའི་རིགས་པ་ཡིན་པ་བཟློག་ཏུ་མེད་དོ། །

ཐལ་རང་གི་དོན་དང་རང་རྒྱུད་ཁས་མི་ལེན་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཚིག་གསལ་དང་སྦྱར་ཏེ་བཤད་པ།

གཉིས་པ་རང་གི་ལུགས་བཞག་པ་ལ། ཐལ་རང་གི་དོན་བཤད་པ། རང་རྒྱུད་ཁས་མི་ལེན་པའི་རྒྱུ་མཚན་བཤད་པ། དེ་ཉིད་ཚིག་གསལ་དང་སྦྱར་ཏེ་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ནི། ཇི་སྐད་དུ། གཉི་ག་ལ་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་ནི་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་དང༌། ཞེས་པ་ནས། རྗེས་དཔག་དེ་ཉིད་གང་ལ་ཚད་མར་སོང་བའི་གཞལ་བྱ་ལ་རང་མཚན་གྱི་ཐ་སྙད་འདོགས་སམ་མི་འདོགས་གང་ཡིན་ཡང་སླའི། ཐལ་འགྱུར་བས་དགག་བྱའི་རང་མཚན་དུ་སྨྲ་བའི་རང་མཚན་དེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྟེང་དུ་ཡོད་པར་འདོད་པས། གཞལ་བྱ་དེ་མིང་ཙམ་གྱིས་བཞག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཡུལ་གྱི་སྡོད་ལུགས་སུ་གྲུབ་པར་འདོད་པ་ལ་དངོས་སྨྲ་བ་ཐམས་ཅད་ཁྱད་པར་མེད་པས། ཞེས་པ་ནས། དངོས་སྨྲ་བའི་ལུགས་ལ་གཞལ་བྱའི་གཟུགས་ཞེས་པ་དོན་སྟེང་ནས་གྲུབ་པ་ཞིག་ཡིན་པས་དེ་མེད་ན་གཟུགས་འཆར་ཐུབ་ཀྱི་མེད་པར་འདོད་པས་མིག་ཤེས་དེ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པའི་གཟུགས་ལ་ཚད་མར་སོང་བར་རློམ་ཞིང་ཞེ་བས་ཁས་ལེན་པ་ཡིན་པས། རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པའི་རང་མཚན་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་དེ་ལ་ཚད་མར་མ་སོང་ཡང་དེ་ལ་ལྟོས་ནས་འཁྲུལ་བའི་ཤེས་པ་ཞིག་ལ་གཟུགས་སུ་འཛིན་ཙམ་གྱི་ངོས་ནས་ཚད་མ་ཡིན་པར་འཇོག་ཐུབ་པ་དེ་འདྲའི་ཁྱད་པར་འབྱེད་ཐུབ་པ་དེ་ཇི་སྲིད་དངོས་སྨྲ་བའི་གྲུབ་མཐའ་བཏང་ནས་དབུ་མ་ཐལ་འགྱུར་བའི་གྲུབ་མཐའ་མ་རྟོགས་ཀྱི་བར་དུ་ཞེས་པ་ནས། འདི་ལྟར་གཞན་མིག་ལྟའོ་ཞེས་བྱ་བར་རྟོག་པ་དེ་ནི་མིག་ལ་བལྟ་བའི་བྱ་བ་རང་དབང་གིས་ཡོད་ན་བལྟ་བྱའི་དམིགས་པའི་རྐྱེན་སོགས་ལ་ལྟོས་མི་དགོས་པར་རང་དབང་གིས་བལྟ་བ་ཡོད་དགོས་ལ། ལྟ་བྱེད་མིག་དང་བྱ་བ་ལྟ་བ་གཉིས་སོ་སོར་ནི་ཡོད་ལ་དེ་འདྲའི་བལྟ་བའི་བྱ་བ་རང་དབང་གིས་ཡོད་ན་མིག་གིས་མིག་མཐོང་དགོས་པ་ལ་མིག་ལ་རང་གི་བདག་ཉིད་མི་ལྟ་བའི་ཆོས་ཀྱང་འདོད་ལ། རང་དབང་གིས་ལྟ་བ་མེད་ན་གཞན་ལ་ལྟ་བ་དེ་ཡང་རྐྱེན་ལ་རག་ལས་པའི་དབང་གིས་མཐོང་དགོས་པས། རང་དབང་གིས་གཞན་ལ་ལྟ་བ་དེ་ཡང་མེད་དགོས་པར་གསུངས།
གཞན་ལ་ལྟ་བའི་ཆོས་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཉིད་དུ་ཡང་ཁས་བླངས་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་གཞན་ལ་རང་དབང་གིས་ལྟ་བ་ཡོད་ན་ཐོག་མར་རང་ལ་རང་དབང་གིས་ལྟ་བ་དེ་ཚང་ནས་དེ་ནས་གཞན་ལའང་རང་དབང་གིས་ལྟ་བ་ཡོད་དགོས་ཞེས་པའོ། །

དེའི་ཕྱིར་གང་དང་གང་ལ་རང་གི་བདག་ཉིད་ལྟ་བ་མེད་པ་དེ་དང་དེ་ལ་ནི་གཞན་རང་དབང་གིས་ལྟ་བ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཞེས་པ་ནས། མེ་ཡི་དཔེས་ནི་ནུས་མ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་སོ། །

གཉིས་པ་རང་རྒྱུད་ཁས་མི་ལེན་པའི་རྒྱུ་མཚན་བཤད་པ་ནི། ཞེས་པ་ནས། དཔེར་ན། བུམ་པ་བཞིན་ཞེས་བཀོད་པ་ན་དེ་འདྲའི་རྩོད་གཞི་ཆོས་ཅན་དེ་སངས་རྒྱས་པའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་འདོད་པ། འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པས་ཀྱང་ཁྱད་པར་དུ་མ་བྱས། ཞེས་པ་ནས། རང་སྡེ་དངོས་སྨྲ་བ་དང་བྱེ་བྲག་པ་གཉི་གའི་ལུགས་ལ་མཐུན་སྣང་དུ་གྲུབ་ཅིང༌། དངོས་སྨྲ་བ་དང་ཐལ་འགྱུར་བ་གཉིས་རྩོད་པའི་སྐབས་ཆོས་ཅན་གཟུགས་དེ་དངོས་སྨྲ་བའི་ལུགས་ལ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པའི་གཟུགས་ལ་མ་འཁྲུལ་བའི་ཚད་མས་རྙེད་དོན་ཡིན་ལ། ཐལ་འགྱུར་བའི་ལུགས་ལ་གཟུགས་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་མ་གྲུབ་ཀྱང་གྲུབ་པ་ལྟ་བུར་སྣང་བའི་ཚད་མ་འཁྲུལ་བས་རྙེད་པའི་དོན་ཙམ་ཡིན་ཞིང༌། ཞེས་པ་གང་ལྟར་དངོས་སྨྲ་བས་མངོན་སུམ་མ་འཁྲུལ་བའི་ཚད་མར་བཤད་པ་དང་འདིར་འཁྲུལ་བའི་ཚད་མར་བཤད་པས་ཚད་མས་གྲུབ་ཚུལ་མཐུན་སྣང་བ་མེད་ཅིང་། ཤེས་བྱ་ལ་འཁྲུལ་བའི་ཚད་མས་རྙེད་པའི་དོན་དང་མ་འཁྲུལ་བའི་ཚད་མས་རྙེད་པའི་དོན་གཉིས་སུ་ཁ་ཚོན་ཆོད་པ་ལྟར། ཚད་མ་ལ་ཡང་ཡུལ་དེ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་ལྟ་བུར་སྣང་བའི་འཁྲུལ་བ་དང་དེ་ལྟར་མི་སྣང་བའི་མ་འཁྲུལ་བ་གཉིས་སུ་ཁ་ཚོན་ཆོད་པའི་ཕྱིར། དོན་བུམ་པ་ལྟ་བུ་ཀུན་རྫོབ་པའི་ཆོས་དེ་འཁྲུལ་བའི་ཚད་མས་རྙེད་པའི་དོན་ཙམ་ཡིན་ཀྱང་ཁོ་འཇལ་བའི་མ་འཁྲུལ་བའི་ཚད་མ་ཡོད་པ་མི་འགལ་བའི་ཕྱིར་ཁོ་འཁྲུལ་བའི་ཚད་མས་རྙེད་པའི་དོན་ཙམ་ཡིན་ཀྱང་ཁོ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཇི་སྙེད་པ་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་གཞལ་བྱ་ཡིན་པ་མི་འགལ་ཏེ། ཞེས་པ་ནས། གཞན་དུ་ན་ཉན་ཤེས་ཀྱིས་སྒྲ་རྙེད་པ་ཡིན་ཞིང་སྒྲ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ཡིན་པས་ཉན་ཤེས་ཀྱིས་སྒྲ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་རྙེད་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །

གསུམ་པ་དེ་ཉིད་ཚིག་གསལ་དང་སྦྱར་ཏེ་བཤད་པ་ལ། ཞེས་འགོག་ལུགས་ལ་ཁྱད་པར་ཕྲན་བུ་ཡོད་པ་ཙམ་ལས་ལྷག་མཐོང་ཆེན་མོ་དང་དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལྟར་ཡིན། དབུ་མ་པས་རང་རྒྱུད་ཀྱི་རྟགས་ཁས་བླངས་ན་གཞི་ཆོས་ཅན་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་སྐྱོན་བསྟན་པར་བཞེད་ནས་ཕྱོགས་སྔ་མ་བཀོད་པ་ནི། ཚིག་གསལ་ལས། ཞེས་པ་ནས། དེ་ལ་དགག་པ་བརྗོད་པར་བཞེད་ནས་ཐོག་མར་དོན་མི་འཐད་པར་བསྟན་པ་ནི། ཚིག་གསལ་ལས། དེ་ནི་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་གང་གི་ཚེ་འདིར་སྐྱེ་བ་བཀག་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་སུ་འདོད་པ་དེའི་ཚེ་དེ་ཁོ་ནར་དེའི་རྟེན་ཆོས་ཅན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཙམ་གྱིས་བདག་གི་དངོས་པོ་རྙེད་པ་ནི་ཉམས་པར་གྱུར་པ་འདིས་རང་ཉིད་ཀྱིས་ཁས་བླངས་པ་ཉིད་དོ། །ཞེས་གང་གི་ཚེ་སྐྱེ་བ་བཀག་པ་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་སུ་འདོད་པ་དེའི་ཚེ་ཆོས་ཅན་མིག་སོགས་དེ་ཁོ་ནར་གྲུབ་པ་ཉམས་པར་སློབ་དཔོན་རང་གིས་ཞལ་གྱིས་བཞེས་ཡོད་ལ། མིག་སོགས་དེ་ཁོ་ནར་རམ་དོན་དམ་པར་མེད་པ་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་སུ་བཀོད་པ་ན། མིག་སོགས་དོན་དམ་པར་མ་གྲུབ་པ་ཁས་ལེན་ལ་ཡོད་པས་དོན་དམ་པར་མེད་པའི་ངོ་བོ་དེ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཙམ་གྱིས་བདག་གི་དངོས་པོ་རྙེད་པ་ཆགས་ཡོད། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཙམ་གྱིས་བདག་གི་དངོས་པོ་རྙེད་པའི་ཀུན་རྫོབ་པའི་ཆོས་མིག་སོགས་ལྟ་བུ་དེ། བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་བདེན་པའི་སྐྱེ་བ་མེད་པར་སྒྲུབ་པའི་སྐབས་ལ་ཉམས་པར་འགྱུར་བ་རང་ཉིད་ཀྱིས་ཁས་བླངས་པ་ཉིད་དོ། །འདིར་ལྷག་མཐོང་ཆེན་མོའི་སྐབས་རྟེན་ཆོས་ཅན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཙམ་གྱིས་བདག་གི་དངོས་པོ་རྙེད་པ་ཞེས་པ་རྟེན་ཆོས་ཅན་ཡུལ་དེ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཙམ་གྱིས་བདག་གི་དངོས་པོ་རྙེད་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པ་ཞེས་ཡུལ་ལ་སྦྱར།

དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོའི་སྐབས་རྟེན་ཆོས་ཅན་དེ་ཆོས་ཅན་འཇལ་བྱེད་ཀྱི་བློ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཙམ་གྱིས་བདག་གི་དངོས་པོ་རྙེད་པ་ཉམས་པར་འགྱུར་བ་སྟེ་བདག་གི་དངོས་པོ་རྙེད་པ་དེ་མ་ཡིན་པར་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་བློའི་རྙེད་དོན་ཡིན་པ་དེ་ཁྱེད་ཀྱིས་ཁས་བླངས་ཞེས་ཡུལ་ཅན་ལ་སྦྱར། གང་ལྟར་མ་འཁྲུལ་བའི་ཤེས་པས་རྙེད་པར་གསུངས་པས། ཆོས་ཅན་མིག་སོགས་རང་མཚན་སྣང་བ་ལ་ལྟོས་ཏེ་མ་འཁྲུལ་བའི་བློར་ཞལ་གྱིས་བཞེས། དེ་ལྟ་བུའི་མ་འཁྲུལ་བའི་བློས་རྙེད་པའི་རྙེད་དོན་ལ་འཇོག་ཅེས་པ་ནི། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཙམ་གྱིས་བདག་གི་དངོས་པོ་ཞེས་སོགས་ཀྱི་དོན་ཡིན། རང་རྒྱུད་འགོག་པའི་གྲུབ་མཐའ་མི་མཐུན་པ་མིན་ནོ་གསུངས་པ་བཞིན་གཉིས་ཀས་རང་རྒྱུད་མི་འཐད་པར་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ཕྱོགས་ལ་གཅིག་པ་ཡིན།

ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་དག་ནི་ཐ་དད་པ་སྟེ་དངོས་འགལ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་པ་ནས། གང་གི་ཕྱིར་ཞེས་པ་མན་ཆད་ནི་དོན་བསྡུ་བའོ། །དེ་ལ་ཐོག་མར་མདོར་བསྟན་གྱི་ཚིག་དོན་བཤད༌ན། ཐ་སྙད་དུ་ཡང་རང་མཚན་ཞལ་གྱིས་མི་བཞེས་པའི་དབུ་མ་པས་དངོས་སྨྲ་བའི་ངོར་མིག་སོགས་བདེན་པའི་སྐྱེ་བ་མེད་པར་སྒྲུབ་པའི་ཚེ། ཞེས་པ་ནས། གཟུགས་སོགས་ཐ་སྙད་དུ་བདེན་པར་མ་གྲུབ་ན་ཐ་སྙད་དུ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་མ་གྲུབ་དགོས་ཤིང༌། ཞེས་རང་རྒྱུད་པས་རང་གི་གྲུབ་མཐའི་དབང་གིས་ཁྱད་པར་ཕྱེ་ན་ཡང་ཞིབ་ཏུ་བསམ་བློ་བཏང་སྟེ་དཔྱད་ན་བདེན་པར་མ་གྲུབ་ན་ཐ་སྙད་དུ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་མ་གྲུབ་དགོས་པས་དེ་ལྟར་ན་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པར་སྣང་བའི་མིག་ཤེས་སོགས་འཁྲུལ་བར་དངོས་སུ་ཁས་མི་ལེན་ཡང་དོན་གྱིས་ཁས་ལེན་དགོས་པས། གཟུགས་སོགས་རྣམས་འཁྲུལ་བའི་ཚད་མས་རྙེད་དོན་དུ་འདོད་དགོས་ལ། ཞེས་པ་ནས། ཞེས་གསུངས་ཤིང༌། འདིའི་དོན་ལ་ཟླ་བ་གྲགས་པའི་56འདི་བྱེད་སྒྲ་བྱས་པ་ཡིག་ནོར་རྗེས་སུ་འབྲང་བར་འདོད་པའི་བོད་གཞན་དག་ན་རེ། ལེགས་ལྡན་འབྱེད་ཀྱིས་ས་57ནི་གཞུང་དུ་མར་ས་ནི་ཞེས་པའི་ས་ཡིག་ཆད་འདུག །དོན་དམ་པར་སྲ་བའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་ཏེ། འབྱུང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རླུང་བཞིན་ནོ། །ཞེས་པ་ནས། དེའི་ཕྱིར་ཐལ་འགྱུར་བའི་ལྟ་བ་ལེགས་པར་རྟོགས་པའི་རྒོལ་བ་གཉིས་ཀྱིས་ཐ་སྙད་ཀྱི་རྣམ་གཞག་འགའ་ཞིག་གཏན་ལ་དབབ་པའི་ཕྱིར་དུ་ནང་ཕན་ཚུན་བཀོད་པའི་གཏན་ཚིགས་ལ་ཆོས་ཅན་དང་ཚུལ་གསུམ་རྒོལ་བ་གཉི་གའི་ལུགས་ལ་མཐུན་སྣང་དུ་གྲུབ་ཀྱང་རང་རྒྱུད་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་སུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །

གང་ཟག་གི་བདག་འགོག་པའི་རིགས་པ་བཤད་པ།

གསུམ་པ་དགག་བྱ་དེ་འགོག་པའི་རིགས་པ་བཤད་པ་ལ། དགག་བྱ་དེ་འགོག་པའི་རིགས་པ་དངོས་བཤད་པ། རིགས་པས་གཏན་ལ་འབེབས་པའི་གཞི་བདེན་པ་གཉིས་བཤད་པ། བདེན་གཉིས་ངེས་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མ་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ལ། གང་ཟག་གི་བདག་འགོག་པའི་རིགས་པ་དང༌། ཆོས་ཀྱི་བདག་འགོག་པའི་རིགས་པ་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ནི། འཇུག་པ་ལས། ཤིང་རྟ་རང་ཡན་ལག་ལས་གཞན་འདོད་མིན། །
ཞེས་པ་ནས། རང་གི་ཡན་ལག་རྣམས་དང་རང་བཞིན་གྱིས་གཅིག་ཐ་དད་སོགས་བརྟགས་58ནས་གཞུང་དུ་མར་བཏགས་ནས་ཞེས་པ་མ་དག་འགོག་པའི་རིགས་པ་གོང་དུ་བཤད་པ་ཐམས་ཅད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་པ་ནས། གཟུགས་མེད་ཁམས་སུ་སྐྱེས་པ་ན་བདག་མེད་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་རྣམ་པ་བདུན་དུ་བཙལ་བ་ན་བཙལ་ས་ཕུང་པོའི་སྟེང་ནས་སམ་དེའི་གསེབ་ནས་བདག་གི་མཚན་གཞི་ཅུང་ཟད་ཙམ་ཡང་རྙེད་དུ་མེད་པས་བདག་གང་དུའང་མ་རྙེད་པ་དེ་བདག་རང་བཞིན་མེད་པའི་དོན་ཡིན་ལ། དེ་ལྟ་ན་ཡང་མ་དཔྱད་པ་ན་གང་ཟག་བྱ་བ་བྱེད་ནུས་སུ་བསྙོན་མི་ནུས་པར་ཐ་སྙད་པའི་ཚད་མས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་གང་ཟག་ཐ་སྙད་དུ་ཡོད་ལ། དེ་ཡང་ངའོ་སྙམ་པའི་བློ་སྐྱེ་བ་ན་རང་རྒྱུད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལྔའམ་བཞི་གཞིར་བྱས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེ་ཡི་མ་བྱས་པར་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་བརྟེན་ནས་བཏགས་པ་ཙམ་དུ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་པ་མདོར་ན། གུང་ཐང་རིན་པོ་ཆེའི་བསྟོད་པ་དོན་ལྡན་མར། ལྟ་བས་རང་བཞིན་བཙལ་བའི་ཕྱིར། །མ་རྙེད་པ་ཡིས་ཁེགས་འགྱུར་ལ། །མ་རྙེད་གདགས་གཞི་འགོག་མིན་པས། །རྗེས་ཀྱི་མིང་ཙམ་ལྷག་མར་མཐོང་། །མིང་ཙམ་དེར་ཡང་བྱ་བྱེད་ཀུན། །བསྙོན་མེད་མྱོང་བས་གྲུབ་པ་ཡིས། །རྗེས་འགྲོ་སྐྱོན་ཡོན་བླང་དོར་ཀུན། །ཞེས་སོགས་གསུངས་པ་ལྟར། དོན་སྟེང་ནས་ཡོད་མེད་བཙལ་བ་ན་དོན་སྟེང་ནས་གྲུབ་པར་མ་སོང་བའི་མཚམས། མཐའ་མའི་སྡོམ་ལྟ་བུ་ལ་ཡོད་ནི་ཡོད། དོན་སྟེང་ནས་གྲུབ་པ་ནི་མེད་པས་རྐྱེན་གཞན་འདོགས་བྱེད་ཀྱི་རྟོག་པར་རག་ལས་པའམ་དེའི་དབང་གིས་གྲུབ་པ་དང་། མིང་གི་དབང་གིས་གྲུབ་པ་ལས་དོན་སྟེང་ནས་གྲུབ་མེད་པས་མིང་ཙམ་ཞེས་བརྗོད་ལ། ཡང་མིང་ཙམ་ཞེས་པའི་ཙམ་སྒྲས་མིང་མིན་པའི་དོན་ཡོད་པ་དང་། དོན་ཚད་མས་གྲུབ་པ་མི་གཅོད་པས་མིང་མིན་པའི་དོན་ཞིག་ཡོད་ཀྱང་དོན་དེའི་ངོ་བོ་འཇོག་དགོས་ཚེ་མིང་གི་སྟོབས་ལས་འཇོག་རྒྱུ་ལས་མིང་གང་ལ་འཇུག་སའི་དོན་དེའི་ངོས་ནས་རང་བཞིན་ཞིག་རྙེད་རྒྱུ་མེད་པས་མིང་ཙམ་དུ་གྲུབ་པ་ཡིན།

དེ་ལྟར་བདག་རིགས་པས་ཁེགས་པ་ན་བདག་གི་བ་ཡང་རང་བཞིན་མེད་པར་གྲུབ་སྟེ། བདག་གི་བ་ནི་བདག་ལ་ལྟོས་ནས་བཞག་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་རྩ་ཤེ་ལས། བདག་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན། །བདག་གི་ཡོད་པར་ག་ལ་འགྱུར།།
ཞེས་གསུངས་སོ། །

ཆོས་བདག་འགོག་པའི་རིགས་པ་དང་འཕྲོས་དོན་ཐལ་བཟློག་སྐོར་བཤད་པ།

གཉིས་པ་ཆོས་ཀྱི་བདག་འགོག་པའི་རིགས་པ་བཤད་པ་ལ། ཆོས་བདག་འགོག་པའི་རིགས་པ་དངོས་བཤད་པ་དང༌། སེམས་ཙམ་པ་སོགས་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཁྱད་པར་གཞན་ཡང་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ནི། ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་གཏན་ལ་འབེབས་པའི་རིགས་པ་དུ་མ་ཞིག་གསུངས་ཀྱང༌། ཞེས་པ་ནས། དེ་ལྟ་ནའང་དངོས་པོ་རྣམས་བདེན་འཛིན་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་བཟུང་བ་ལྟར་གྲུབ་ན་བཞི་པོ་འདི་གང་རུང་ཞིག་ཏུ་ངེས་པར་གྲུབ་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གོང་དུ་བཤད་ཟིན་ལ།

དེ་རིང་ཕྱི་དྲོར་སེར་སྨད་ལ་འགྲོ་གཏན་ཁེལ་ཞིང་སང་ཉིན་སྨད་ཀྱི་ཆོས་རར་ཆོས་འབྲེལ་བྱེད་རྒྱུ་ཡིན། དེ་ཡང་ཁོ་ཚོས་ཆོས་འབྲེལ་གང་བྱེད་ན་འགྲིག་གསུངས་བྱུང་བས་ལམ་གཙོ་རྣམ་གསུམ་གྱི་བཤད་ལུང་མདོར་བསྡུས་ཤིག་འདོན་དགོས་བསམ་བྱུང་། དགོང་མོ་སེར་སྨད་གྲྭ་ཚང་དུ་སྡོད་རྒྱུ་དང་སང་ཉིན་འདིར་ཆོས་འབྲེལ་བྱེད་པའི་དུས་ཚོད་མི་འདུག་པས་ཆོས་འབྲེལ་མེད། གནངས་ཉིན་ང་སེར་སྨད་ནས་ཚུར་བཅར་ཏེ་ཆུ་ཚོད་བརྒྱད་པ་ཙམ་ལ་འདུ་ཁང་སྒོ་འཕྱོར་འོག་ཏུ་སྐྱ་སེར་ཚང་མའི་ཆེད་ཚེ་དབང་འདོན་རྒྱུ་དང་དེའི་གོང་དུ་བྲག་རི་རིན་པོ་ཆེས་བསྐུལ་མ་གནང་བ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་གཞུང་ལམ་ནས་གསུངས་པའི་བྱང་སྡོམ་འབོག་ཆོག་འདོན་དགོས་བསམ་བྱུང་། དེའི་རྗེས་སུ་བརྟན་བཞུགས་རེད། བཀའ་ཆོས་ད་དུང་ལྷག་ཡོད་པས་དེའི་ཕྱི་དྲོར་ཆོས་ཐུན་གཅིག་འཚོགས་རྒྱུ་ཡིན། དེས་ཀྱང་མི་ཚར་བས་ཕྱི་ཚེས་༤ ཉིན་ངན་པ་དགུ་འཛོམས་ཁེལ་ཡོད་ཀྱང་ང་ནི་དེ་ལ་རྣམ་རྟོག་གང་ཡང་མེད། ངན་པ་དགུ་འཛོམས་ལ་གུང་སེང་ཞིག་ཐོབ་ན་བསམ་པ་དེ་བྱུང་མ་སོང་ཡང་ཁྱད་མི་འདུག །བཞད་མོ་བཞད། དེའི་ཉིན་ཞོགས་པར་ཆོས་ཐུན་གཅིག་འཚོགས་རྒྱུ་དང་ད་དུང་མ་ཚར་ན་ཕྱི་དྲོ་ཚོགས་ནའང་འགྲིག །ཕྱི་ཚེས་༥ ཞོགས་པར་འགྲོ་རྒྱུ་བཅས་གོ་རིམ་དེ་ལྟར་རེད་མཁྱེན་སོང་ངམ།

དེ་ཡང་ཐོག་མར་བདག་སྐྱེ་འགོག་པའི་རིགས་པ་མདོ་ཙམ་བརྗོད་པ་ནི།
འཇུག་པ་ལས། ཞེས་པ་ནས། རྩོད་པ་འདི་ཉིད་ལན་དང་བཅས་པའི་དོན་ཤིན་ཏུ་རྟོགས་པར་དཀའ་བའི་གནས་ཡིན་པས་བཤད་པར་བྱའོ། །

དེ་ནས་རྗེའི་རྩ་ཤེ་ཊཱིཀ་ཆེན་དུ་གསུངས་པའི་དོན་གྱི་གནད་བསྡུས་ནས་བསྟན་པ་ལ། དེ་ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། སྐབས་ཀྱི་དོན་ལས་བཟློག་པས་ཞེས་སོགས་ཀྱི་དོན། ཞེས་པ་ནས། གྲངས་ཅན་གྱིས་བདག་ལས་ཞེས་པའི་དོན་འབྲས་བུ་གསལ་བའི་བདག་ཉིད་ལས་ཡིན་ན་ནི་གྲུབ་ཟིན་བསྒྲུབས་པ་དང༌། ཞེས་པ་རྒྱུ་དུས་ན་མངོན་པར་མི་གསལ་བའི་མྱུ་གུ་གྲུབ་པ་ནི་འབྲས་བུའི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་དེ་རྒྱུ་ལ་ཡོད་པ་དང་རྒྱུའི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་དེ་འབྲས་བུ་ལ་ཡོད་པའི་རང་བཞིན་སྒོ་ཀུན་ནས་གཙོ་བོའི་རང་བཞིན་གཅིག་ཏུ་ཡོད་པར་འདོད་ཅིང་། དེ་ལྟར་རང་བཞིན་གཅིག་ཏུ་ཡོད་པས་རྒྱུའི་གནས་སྐབས་ལ་འབྲས་བུའི་རང་བཞིན་རྫོགས་པར་གྲུབ་ཟིན་པས་མངོན་པར་གསལ་མི་གསལ་གྱི་ཞིབ་ཆ་བྱས་པ་ཡིན་ནའང་བདེ་པོ་ཞིག་མེད།

རྒྱུ་མི་གསལ་བ་ནུས་པའི་བདག་ཉིད་ལས་ཡིན་ན་ནི་སྐྱེ་ལྡན་ཐམས་ཅད་དེ་ལས་སྐྱེ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་པས་ཁྱབ་པ་འགལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་དམ་བཅའ་ལ་བརྟགས་ནས་སྐྱོན་བརྗོད་པ་མ་བསལ་བའི་ཕྱིར་མི་འཐད་ལ། གཞན་ཡང་ཚིག་གསལ་ལས་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཚིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བསྒྱུར་བ་དེ་ཉིད། ཤེས་རབ་སྒྲོན་མ་ལས་གླགས་ཡོད་པའི་ཚིག་ཡིན་པའི་ཡང་ཕྱིར་ཏེ། ཞེས་བསྒྱུར་ལ། ཐལ་བར་འགྱུར་ཞེས་པ་གླགས་ཡོད་པ་ཞེས་པའི་ཚིག་ཏུ་བསྒྱུར་བས་གོ་བདེ་བར་སོང་བའི་དོན་ཡིན།

དེའི་དོན་ནི་རྒོལ་བ་གཞན་གྱི་ཀླན་ཀའི་གླགས་ཏེ་སྐབས་ཡོད་པའི་ཚིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཡང་མི་རིགས་སོ། །ཞེས་པ་ནས། སྐྱེ་བ་དོན་མེད་དང་ཐུག་མེད་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ན་རྟགས་ཕྱོགས་ཆོས་མ་གྲུབ་པར་འགྱུར་ཞིང༌། ཞེས་པ་དངོས་པོ་རྣམས་བདག་ལས་སྐྱེ་བ་མེད་དེ། དེ་དག་གི་སྐྱེ་བ་དོན་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དང་ཤིན་ཏུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པས། འགྲེལ་ངག་མདོར་བསྟན་ཉིད་བཤད་པའི་སྐབས་སྐྱེ་བ་དོན་མེད་དང་ཐུག་མེད་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་ཡོད་པས་སྐྱེ་བ་དོན་མེད་དང་ཐུག་མེད་དེ་གཏན་ཚིགས་ལྟ་བུར་མངོན་ལ། དེ་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ན་ནི་རྟགས་ཀྱི་ངོ་བོ་མེད་ནས་མ་གྲུབ་པའི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་པས་ཕྱོགས་ཆོས་མ་གྲུབ་པར་འགྱུར་ཞིང་། གལ་ཏེ་བདག་ལས་སྐྱེ་ན་དོན་མེད་དང་ཐུག་མེད་དུ་འགྱུར་བ་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ཡང་ཕྱོགས་ཆོས་གྲུབ་པ་ན་བསྒྲུབ་བྱ་གྲུབ་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དངོས་ཟིན་ལྟར་མི་འཐད་ཅིང༌། དེས་ན་འདིར་འགྱུར་བའི་ཞེས་པའི་ཚིག་གི་བཟློག་དོན་གཉིས་རྟགས་སུ་སངས་རྒྱས་བསྐྱངས་རང་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་འདོད་པར་མངོན་ནོ། །ཞེས་ལེགས་ལྡན་གྱིས་སངས་རྒྱས་བསྐྱངས་ཀྱི་འདོད་པ་བླངས་སོ། །ཞེས་པ་ནས། དངོས་སུ་ཚིག་ཟིན་ལ་མ་སྨོས་ཀྱང་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཞེས་པའི་ཚིག་གི་ནུས་པས་ཤུགས་ལ་འཕངས་པར་མངོན་པའི་སྐྱེ་བ་དོན་མེད་དང་ཐུག་མེད་ཀྱི་བཟློག་དོན་སྐྱེ་བ་དོན་བཅས་དང་ཐུག་བཅས་རྟགས་སུ་འགོད་པ་སངས་རྒྱས་བསྐྱངས་རང་གི་འདོད་པར་གསལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ནོ། །ཞེས་པ་ནས། འདིར་སངས་རྒྱས་བསྐྱངས་ཀྱིས་བདག་སྐྱེ་མེད་པར་བསྒྲུབ་པའི་རྟགས་སུ་སྐྱེ་བ་དོན་བཅས་ཐུག་བཅས་འགོད་ན་བདག་སྐྱེ་རྣམ་པར་བཅད་ཙམ་གྱི་མེད་དགག་ལས་བཟློག་པའི་བཟློག་དོན་བསྒྲུབ་བྱར་ཁས་ལེན་དགོས་པར་ཡང་མཚུངས་ཞེས་པ་སྟེ། བདག་སྐྱེ་མེད་པར་སྒྲུབ་པའི་རྟགས་ལ་སྐྱེ་བ་དོན་མེད་ཐུག་མེད་ཀྱི་བཟློག་དོན་དོན་བཅས་ཐུག་བཅས་བཀོད་པའི་དབང་དུ་བྱས་ན་སྐྱེ་བ་དོན་དང་བཅས་པ་དང་། ཐུག་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་པས་སྐྱེ་བ་ཞིག་ཡོད་པ་ནི་གཞིར་བྱས་ལ། བདག་སྐྱེ་མེད་ཅེས་བརྗོད་པ་ན་བདག་སྐྱེ་རྣམ་པར་བཅད་ཙམ་མ་ཡིན་པའི་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་ཤུགས་ལ་འཕངས་འོང་ལ། དེ་ལྟར་ན་དབུ་མ་པའི་སློབ་དཔོན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཐུན་མོང་དུ་ཁས་ལེན་པ་ནི། བདག་ལས་མ་ཡིན་གཞན་ལས་མིན། །ཞེས་སོགས་ཀྱི་སྐབས་སྐྱེ་བ་བཞི་ལས་བདག་ལས་མ་ཡིན་པ་མེད་དགག་ཡིན་ལ། བདག་སྐྱེ་རྣམ་པར་བཅད་ཙམ་ལས་བདག་སྐྱེ་བཀག་པའི་ཤུལ་དུ་སྐྱེ་བ་གཞན་འཕེན་པའི་མ་ཡིན་དགག་མ་ཡིན་པར་དེ་ཐམས་ཅད་མེད་དགག་ཡིན་པར་གསུངས་པས་རྩ་བའི་གྲུབ་མཐའ་དང་འགལ་བར་མ་ཟད་རྒྱུ་མཚན་གཅིག་ལ། ཀུན་མཁྱེན་བླ་མས་གསུངས་པ་ལྟར་འགྲེལ་པ་བུདྡྷ་པཱ་ལི་ཏར་སྐྱེ་བ་གཅོད་པ་ཐ་སྙད་དུ་གྲུབ་པ་ཞེས་ཐོག་མར་གསུངས་པ་དང་། དེ་ནས་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་མཇུག་ཏུ་དེ་ལྟར་ན་སྐྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་མིང་གི་ཐ་སྙད་ཙམ་དུ་གྲུབ་བོ་ཞེས་པ་ཞིག་ཡོད་པ་དང་། སྐྱེ་བ་དོན་མེད་ཐུག་མེད་རྟགས་སུ་བཀོད་ན་གཏན་ཚིགས་ཡང་དག་ཏུ་མི་འགྲོ་ལ་དོན་བཅས་ཐུག་བཅས་རྟགས་སུ་བཀོད་ན་སྐྱེ་བ་ཡོད་པ་དོན་གྱིས་འཕངས་ལ་དེ་ལྟར་སྐྱེ་བ་ཡོད་པ་གཞིར་བྱས་ལ་བདག་སྐྱེ་བཀག་ན་གཞན་སྐྱེ་ཤུགས་ལ་འཕེན་ཞིང་། དེ་ལྟར་ན་སྐྱེ་མེད་སྒྲུབ་པའི་དམ་བཅའ་མེད་དགག་ཏུ་གསུངས་པའི་རྩ་བའི་གྲུབ་མཐའ་དང་འགལ་བར་གསུངས་ཏེ་དེས་ན་གླགས་ཡོད་པའི་ཚིག་ཏུ་གསུངས།

དེ་ཁས་ལེན་དགོས་པར་མཚུངས་ཚུལ་ནི། གཞན་ལས་སྐྱེ་སྟེ། ཞེས་པ་ནས། དམ་བཅའི་ཚིག་གིས་བསྒྲུབ་ཆོས་དངོས་པོ་རྣམས་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་ཤུགས་ལ་འཕེན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ། ཡང་ལེགས་ལྡན་གྱིས་ཐ་སྙད་དུ་གཞན་སྐྱེ་ཞལ་གྱིས་བཞེས་པས་སངས་རྒྱས་བསྐྱངས་ཀྱིས་ཀྱང་ཐ་སྙད་དུ་གཞན་སྐྱེ་ཁས་ལེན་པ་གཞིར་བཞག་མཛད་དེ་སྐྱོན་གཟིགས་པ་རྣམས་ལ་སྐྱོན་བརྗོད་མཛད་པ་རེད། དེ་ཡང་དངོས་པོ་རྣམས་སྐྱེ་བ་དོན་བཅས་ཐུག་བཅས་སུ་དངོས་སུ་སྨྲས་པས་དངོས་པོ་རྣམས་སྐྱེ་བར་སྨྲས་ཤིང༌། ཞེས་པ་ནས། ལེགས་ལྡན་འབྱེད་རང་ཉིད་ཀྱང་ཐ་སྙད་དུ་གཞན་སྐྱེ་འདོད་པས་དེ་གཉིས་སུ་ཁ་ཚོན་ཆོད་པར་སྨྲ་བའོ། །རྩ་ཤེའི་རྣམ་བཤད་ཆེན་མོ་ལས། དེ་ལ་རྟགས་བཟློག་པ་ལྟར་བྱར་མེད་པས་བདག་སྐྱེ་རྣམ་པར་བཅད་ཙམ་མིན་པ་བཟློག་པའི་དོན་ནོ། །ཞེས་དང༌། ཞེས་པ་ནས། རང་གི་གྲུབ་པའི་མཐའ་དང་འགལ་བའི་སྐྱོན་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཞེས་བརྗོད་དེ། ཡང་གཞན་ལུགས་ཀྱི་རང་གི་གྲུབ་མཐའ་གང་དང་འགལ་བའི་སྐྱོན་འབྱུང་ན། ཞེས་པ་ནས། དེས་ན་བདག་ཅག་གི་རྗེ་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་ལྷག་མཐོང་ཆེན་མོ་ལས། ཕྱི་ནང་གི་དངོས་པོ་གང་དག་བདག་ལས་59གཙང་དཔར་དུ་བདག་ལ་སོགས་པ་གང་ན་ཡང་ཞེས་པ་ཡིག་ནོར་ཡིན། གང་ན་ཡང་སྐྱེ་བ་ནམ་ཡང་ཡོད་མ་ཡིན། ཞེས་པ་དང༌། དེ་བཞིན་དུ་དམ་བཅའ་གཞན་གསུམ་ལ་ཡང་སྦྱར་བར་བྱའོ། །ཞེས་པ་ནས། གཞན་ལ་འཕངས་པའི་ཐལ་འགྱུར་ཙམ་གྱིས་དངོས་པོ་རྣམས་བདག་ལས་སྐྱེ་བ་མེད་དེ་ཞེས་པའི་རང་གི་དམ་བཅའ་དེ་མི་འགྲུབ་པས།60 གཞུང་འགར་མི་འགྲུབ་པའི་ཞེས་འབྲེལ་སྒྲ་བྱས་པ་ནོར། དོན་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་ལས་བཟློག་པའི་དོན་སྐྱེ་བ་དོན་ཡོད་པ་སོགས་འགོད་དགོས་པའི་ཕྱིར་སྔར་བརྗོད་པའི་རང་གི་གྲུབ་མཐའ་དང་འགལ་བའི་སྐྱོན་འབྱུང་སྙམ་དུ་བསམས་ནས་སྔར་བཤད་པ་ལྟར་རྒོལ་བ་ཡིན་གྱི། ཞེས་པ་ནས། འདིའི་ལྷག་མ་ཅུང་ཟད་གོ་སླ་བའི་ཕྱིར་འདིར་མ་བཤད་དོ། །

གཞན་སྐྱེ་དང་གཉིས་ཀ་དང་རྒྱུ་མེད་ལས་སྐྱེ་བ་འགོག་ཚུལ།

གཉིས་པ་གཞན་སྐྱེ་དགག་པ་ནི། གཞན་སྐྱེ་ཁས་ལེན་པ་དག་གིས་འབྲས་བུ་རྣམས་རང་རང་གི་རྒྱུ་དང་དངོས་མིང་ཐ་དད་ཀྱི་གཞན་ཙམ་མ་ཡིན་པར་རང་བཞིན་གྱིས་གཞན་ཡིན་པར་ཁས་བླངས་ཤིང༌། རང་བཞིན་གྱི་གཞན་ཡིན་ན་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་མེད་ཀྱི་གཞན་ཡིན་དགོས་ཤིང་དེ་ལྟར་ན་དུ་བ་ཆོས་ཅན། མེ་དང་ཕན་ཚུན་ལྟོས་མེད་ཀྱི་གཞན་དུ་ཐལ། ཞེས་པ་ནས། གཞན་སྐྱེའི་སྒྲ་བཤད་དུ་འཁྲུལ་ནས་སྒྲ་བཤད་ལ་ཁྱབ་པ་རྩིས་པར་འདུག་པས་སྙིང་པོ་ཅིའང་མེད་དོ། །

གསུམ་པ་གཉི་ག་ལས་སྐྱེ་བར་འདོད་པའི་ཕྱོགས་ལ་ནི། བདག་ལས་སྐྱེ་བ་ལ་བརྗོད་པ་དང་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་ལ་བརྗོད་པ་གཉི་གའི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་རོ། །

བཞི་པ་རྒྱུ་མེད་དུ་འདོད་པའི་ཕྱོགས་ལ་ནི། འཇུག་པ་ལས། གལ་ཏེ་རྒྱུ་མེད་ཁོ་ནར་སྐྱེ་བར་ལྟ་ཞིག་འགྱུར་ན་ནི། །ཞེས་པ་ནས། རྟེན་འབྲེལ་གྱི་གཏན་ཚིགས་འདི་ཉིད་ཀྱི་ཡང་ཕྱོགས་ཆོས་ནི་དངོས་པོ་རྣམས་རྒྱུ་མེད་དུ་སྐྱེ་བར་འདོད་པ་མ་གཏོགས་གཞན་རྣམས་ཀྱི་ངོར་གྲུབ་ཟིན་པས་སྒྲུབ་མི་དགོས་ལ། ཞེས་པ་རྟེན་འབྲེལ་ཞེས་པའི་གོ་དོན་ལ་ཕྲ་རགས་དུ་མ་ཞིག་ཡོད་ཅིང་། འདིར་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་དོན་ཐུན་མོང་བ་ལྟ་བུ་ལ་གོ་དགོས་སམ། ཁྱབ་པ་ནི་བརྟེན་ནས་སྐྱེ་བ་དང་རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་པ་ལ་འགལ་བ་བསྟན་པའི་སྒོ་ནས་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། རྟེན་འབྲེལ་ཡིན་ན་ལྟོས་བཅས་ཡིན་དགོས་ཤིང༌། རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་ན་གཞན་ལ་ལྟོས་མེད་དུ་གྲུབ་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལྷག་མཐོང་ཆུང་ངུར་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བའི་རྟེན་འབྲེལ་དང་། བརྟེན་ནས་བཏགས་པའི་རྟེན་འབྲེལ་བཅས་གཉིས་གསུངས་ཡོད། བརྟེན་ནས་བཏགས་པའི་རྟེན་འབྲེལ་ལ་ཆ་ཤས་ལ་བརྟེན་ནས་བཏགས་པ་དང་། ཡང་མིང་གི་ཐ་སྙད་ཀྱིས་བཏགས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་གྲུབ་པའི་ཞེས་བརྗོད་ཚེ་རྟེན་འབྲེལ་ཕྲ་མོའི་གོ་བ་སླེབ་ཀྱི་ཡོད།

དུས་གསུམ་གྱི་རྣམ་གཞག་བཤད་པ།

གཉིས་པ་སེམས་ཙམ་པ་སོགས་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཁྱད་པར་གཞན་ཡང་བཤད་པ་ལ། དུས་གསུམ་གྱི་རྣམ་གཞག་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་བཤད་པ། ཀུན་གཞི་ཁས་མི་ལེན་ཞིང་ཕྱི་དོན་ཁས་ལེན་པའི་ཁྱད་པར་བཤད་པ། རང་རིག་ཁས་མི་ལེན་པའི་ཁྱད་པར་བཤད་པ་དང་གསུམ་མོ། །དང་པོ་ལ། དུས་གསུམ་གྱི་རྣམ་གཞག་སྤྱིར་བཤད་པ་དང༌། འདས་མ་འོངས་དངོས་པོ་ཡིན་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་བཤད་པའོ། །
དང་པོ་ནི། བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་རྣམས་ཞེས་པ་ནས། མྱུ་གུ་སྐད་ཅིག་སྔ་མ་སྔ་མ་ལས་ཕྱི་མ་རྣམས་སྐྱེ་བ་བཞིན་དུ་ཞིག་པ་ལ་རྒྱུན་གྱི་ཞིག་པ་དང་སྐད་ཅིག་མའི་ཞིག་པ་གཉིས་བྱས་ནས་མྱུ་གུའི་ཞིག་པ་སྐད་ཅིག་སྔ་མ་སྔ་མ་ལས་ཀྱང་ཞིག་པ་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་སྐྱེ་བ་སོགས་སུ་བཞེད་དོ། །འོ་ན་མྱུ་གུའི་ཞིག་པ་དེའི་སྐད་ཅིག་མ་སྐྱེས་ལ་མ་འགགས་པ་རྣམས་ད་ལྟར་བར་འགྱུར་ལ། དེ་ལྟར་ན་འདས་པ་དང་ད་ལྟར་བ་མི་འགལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། སྐྱོན་མེད་དེ། མྱུ་གུ་ཞིག་པ་སྐད་ཅིག་དང་པོ་ནི་གང་ཞིག་རྒྱུའི་མྱུ་གུའི་ཞིག་པ་ཡིན་ལ་དེའི་རིགས་འདྲའི་ཞིག་པ་སྐད་ཅིག་ཕྱི་མ་རྣམས་ནི་རང་རང་གི་ཞིག་པ་སྔ་མ་སྔ་མ་རྣམས་ཀྱི་ཞིག་པ་ཡིན་ཞིང༌། མྱུ་གུའི་ཞིག་པ་དེ་ཉིད་རང་དུས་ན་མྱུ་གུའི་ཞིག་པ་ཞིག་པ་མ་ཡིན་ཀྱང་མྱུ་གུ་ཞིག་པ་ཡིན་པས་སྤྱིར་ཞིག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི་ད་ལྟར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་ཞིག་པའི་སྒྲས་མ་ཞིག་པ་གཅོད་པས་དགག་པ་དང་། དགག་པའི་ཤུལ་དུ་ཞིག་རྒྱུ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བ་འཕེན་པ་གཉིས་ཀ་བྱས་པས་མ་ཡིན་དགག་དང་། དེ་བཞིན་མ་འོངས་པ་ཞེས་པས་མ་འོངས་རྒྱུའི་ཆོས་དེ་ད་ལྟར་གྲུབ་ཡོད་པ་གཅོད་པ་དང་མ་འོངས་པ་ཉིད་རྐྱེན་མ་ཚང་བས་དངོས་པོར་འཕེན་པས་དེ་ཡང་མ་ཡིན་དགག་ཏུ་གསུངས།

དེ་ལྟར་འདས་པའི་རིགས་འདྲ་ཇི་སྙེད་ཅིག་བྱུང་ཡང་དངོས་པོ་གཞན་ཞིག་ཞིག་པའི་སྒོ་ནས་རང་གི་ངོ་བོ་བཞག་དགོས་ལ། ཞེས་པ་ནས། ཁ་ཅིག་ན་རེ། བུམ་པའི་ཞིག་པ་ཞིག་པ་ཡིན་ན། བུམ་པ་མ་ཞིག་པར་ཐལ། བུམ་པའི་ཞིག་པ་ཞིག་པའི་ཕྱིར། མ་ཁྱབ་ན་དགག་པ་གཉིས་ཀྱིས་61རྣལ་མ་མི་གོ་བར་འགྱུར་རོ། །གཉིས་ཀྱི་ཞེས་འབྲེལ་སྒྲ་བྱས་པ་མ་དག་པར་སེམས། ཞེས་ཟེར་བ་ནི་བབ་ཆོལ་ཏེ། ཞེས་པ་ནས། གཞན་ཡང་དེ་ལྟར་སྨྲ་བས་ནི་དགག་པ་གཉིས་ཀྱིས་གཞུང་འགའ་ཞིག་ཏུ་འདིར་ཡང་བྱེད་སྒྲ་ཆད་པ་ནོར། རྣལ་མ་གོ་བའི་དོན་གཏན་ནས་མ་རྟོགས་པར་གསལ་ཏེ། ཤེས་བྱ་ཆོས་ཅན། ཞེས་པ་ནས། སྐད་ཅིག་ཕྱི་མ་རྣམས་མ་འོངས་པར་སྨྲ་བ་ནི་རང་ཚིག་འགལ་བ་ངོ་མི་ཤེས་པར་ཟད་དོ། །

གཉིས་པ། དགོངས་པ་རབ་གསལ་དང་རྩ་ཤེ་ཊཱིཀ་ཆེན་དུ་གསུངས་པ་བཞིན་འདས་མ་འོངས་དངོས་པོ་ཡིན་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་བཤད་པ་ནི། དོན་འདི་ཉིད་སྒྲུབ་པ་ལ་ཚིག་གསལ་ལས་ལུང་དང་རིགས་པ་གཉིས་གསུངས་པའི་ལུང་ནི། ས་བཅུ་པའི་མདོ་ལས། སྐྱེ་བའི་རྐྱེན་གྱིས་རྒ་ཤི། ཞེས་པ་ནས། དེ་ཡང་རང་སྡེ་ཞིག་འཇིག་ཐ་དད་དུ་ཁས་ལེན་པ་རྣམས་ཀྱི་ལུགས་ཀྱིས་དངོས་པོ་རྣམས་རང་གྲུབ་དུས་ལས་དུས་གཉིས་པར་མི་སྡོད་པའི་འཇིག་པ་ནི་དངོས་པོ་དེ་དང་དེའི་རྒྱུ་ཉིད་ལས་སྐྱེ་བས་རང་རྒྱུ་ལས་གཞན་པའི་ཕྱིས་འབྱུང་གི་རྒྱུ་ལ་མི་ལྟོས་པར་འདོད་ལ། ཞེས་འཇིག་པ་རྒྱུ་དང་ཞིག་པ་རྒྱུ་མེད་ཅེས་ཞིག་འཇིག་གཉིས་ལ་ཁྱད་པར་ཕྱེ། རང་ལུགས་ལ་སྐད་ཅིག་དང་པོ་སྐད་ཅིག་གཉིས་པར་མི་སྡོད་པ་རྒྱུ་དང་བཅས་ན་མ་བསྡད་པ་དེ་ཡང་རྒྱུའི་རྐྱེན་གྱིས་སྐྱེད་དགོས་པར་གསུངས། སྐད་ཅིག་གཉིས་པར་ཞིག་པ་ནི་དངོས་མེད་ཡིན་པས་རྒྱུ་གཏན་མེད་དུ་འདོད་དོ། །དེ་ལ་ཐལ་འགྱུར་བའི་ལུགས་འདིར་ཞིག་མ་ཞིག་གཉིས་རྒྱུས་སྐྱེད་མི་སྐྱེད་མགོ་མཚུངས་བྱས་ནས་གནོད་པ་སྟོན་པ་ཡིན་ཏེ་འདི་ལྟར། དུས་གཉིས་པར་མ་བསྡད་པ་ལ་རྒྱུ་མེད་ན་དུས་གཉིས་པར་མི་སྡོད་པ་ལ་ཡང་རྒྱུ་མེད་དགོས་པས་སྐད་ཅིག་མ་མེད་པར་འགྱུར་ལ། ཞེས་པ་ནས། མར་མེ་ཤི་བ་ལས་མུན་པ་སྐྱེ་བ་དང་ས་བོན་ལས་མྱུ་གུ་སྐྱེ་བ་མིང་ཙམ་གྱིས་བཞག་ནུས་མི་ནུས་རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །

50 སྡེ་བསྟན། དབུ་མ། ཚ་པ། བཞི་བརྒྱ་པ། ༡༤ན༣ ཆོས་ནི་མདོར་ན་མི་འཚེ་བར། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་གསུངས། །སྟོང་ཉིད་མྱ་ངན་འདས་པ་སྟེ། །འདིར་ནི་དེ་གཉིས་འབའ་ཞིག་གོ །ཞེས་གསལ།

51 སྡེ་བསྟན། དབུ་མ། ཙ་པ། རྩ་ཤེ། ༡༡ན༡ ཟད་པས་ཐར། །ཞེས་དང་། བཀྲས་ལྷུན་པར་མ་༩༨བ༧ དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ་༡༤༩ན༢ གཉིས་ཀར་ཟད་ལས་ཐཪ། །ཞེས་གསལ།

52 བཀྲས་ལྷུན་པར་མ་༡༠༠ན༤ ས་བོན་མ་ཡིན་པ་ལ། ཞེས་དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ། ༡༥༡ན༢ ས་བོན་ཡིན་པ་ལ། ཞེས་དང་། ཞོལ་པར་མ། ༡༤༡བ༤ ས་བོན་ཡིན་པ་ལ་ཞེས་གསལ།

53 བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༡༠༡བ༡ དེ་ནི། ཞེས་དང་། སྐུ་འབུམ་དཔར། ༡༥༣ན༣ ད་ནི་ཞེས་གསལ།

54 བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༡༠༡བ༦ དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ། ༡༥༣བ༣ དང་། ཞོལ་པར་མ། ༡༤༤ན༦ གསུམ་ཀར་མཐོང་སྤང་དང་པོར། ཞེས་གསལ།

55 བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༡༡༠ན༡ དང་། ཞོལ་པར་མ། ༡༥༦བ༡ གཉིས་ཀར་རིག་ཤེས་ཀྱིས། ཞེས་དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ། ༡༦༦ན༥ རིག་ཤེས་ཀྱི། ཞེས་གསལ།

56 བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༡༡༦ན༢ དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ། ༡༧༥ན༦ དང་། ཞོལ་པར་མ། ༡༦༤བ༦ གསུམ་ཀར་ཟླ་བ་གྲགས་པས། ཞེས་གསལ།

57 བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༡༡༦ན༢ དང་། སྐུ་འབུམ་དཔར་གཉིས་ཀར། ༡༧༥བ༡ དང་། ཞོལ་པར་མ། ༡༦༤བ༦ གསུམ་ཀར་ལེགས་ལྡན་འབྱེད་ཀྱིས་ནི་ཞེས་གསལ།

58 བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༡༡༧བ༥ དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མར་ཡང་༡༧༧བ༦ གཉིས་ཀར་བཏགས་ནས་ཞེས་དང་། ཞོལ་པར་མ། ༡༦༧ན༦ བརྟགས་ནས་ཞེས་གསལ།

59 ལྷག་མཐོང་ཆེན་མོ་བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༤༨༣བ༡ བདག་ལས་གང་ན་ཡང་། ཞེས་དང་། སྟོང་ཐུན་བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༡༢༢བ༦ དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ ༡༨༥ན༤ དང་། ཞོལ་པར་མ། ༡༧༤བ༤ གསུམ་ཀར་བདག་ལ་སོགས་པ་གང་ན་ཡང་། ཞེས་གསལ།

60 བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༡༢༣ན༣ དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ། ༡༨༥བ༤ དང་། ཞོལ་པར་མ། ༡༧༥ན༤ གསུམ་ཀར་མི་འགྲུབ་པའི་ཞེས་གསལ།

61 བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༡༢༨ན༢ དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ། ༡༩༣ན༢ དང་། ཞོལ་པར་མ། ༡༨༢བ༣ གསུམ་ཀར་དགག་པ་གཉིས་ཀྱི་རྣལ་མ་ཞེས་གསལ།

བཀའ་ཆོས་ཉིན་དྲུག་པ།

བརྟེན་ནས་འབྱུང་བའི་དེ་ཉིད་གསལ་མཛད་པ། །ཐུབ་པའི་ལུགས་བཟང་སྐྱེ་བ་ཐམས་ཅད་དུ། །ལུས་དང་སྲོག་ཀྱང་བཏང་ནས་འཛིན་པ་ལ། །སྐད་ཅིག་ཙམ་ཡང་ལྷོད་པར་མ་གྱུར་ཅིག །ཅེས་གསུངས་པ་བཞིན་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཟབ་ཁྱད་མཐར་ཐུག་པ་ནི་སྟོང་པ་རྟེན་འབྱུང་དང་རྟེན་འབྱུང་སྟོང་པ་ཞེས་པའི་སྟེང་ནས་འདོན་དགོས། དེ་ལྟ་བུའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་རྣམ་དཔྱོད་གཞན་དང་མི་འདྲ་བ་ཞིག་ཡོད་པས། བདག་པས་གཞན་གཅེས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་མཐའ་མེད་དུ་འཕེལ་ཐུབ་པ་དང་གཞན་ལ་ཕན་བདེ་མཐའ་མེད་དུ་སྒྲུབ་ཐུབ་པ་འོང་། ཡང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དང་པོར་སྐྱེས་ནས་སྟོང་ཉིད་ཀྱི་ལྟ་བ་རྗེས་སུ་སྐྱེས་པའང་ཡོད་མོད་སྤྱིར་དེ་གཉིས་ལ་འབྲེལ་བ་ཞིག་འདུག །བཟང་པོའི་བློ་གང་ཡིན་ཤེས་རབ་ཀྱི་གྲོགས་དང་བཅས་པ་ན་མཐའ་མེད་དུ་འཕེལ་བ་དང་གཏིང་ཚུགས་པོ་ཞིག་ཡོང་ཐུབ་པའི་གནད་ཡོད། དེ་ལྟ་བུའི་ཟབ་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཚུལ་བླ་ན་མེད་པ་ཐུབ་པའི་བསྟན་པ་རིན་པོ་ཆེ་དེ། ལུས་དང་སྲོག་ཀྱང་བཏང་ནས་འཛིན་པ་ལ། །སྐད་ཅིག་ཙམ་ཡང་ལྷོད་པར་མ་གྱུར་ཅིག །ཅེས་གསུངས་ཏེ། མདོར་ན། སྲོག་འཚོ་བའི་དགོས་དོན་ནི་གཞན་ལ་ཕན་བདེ་བསྒྲུབ་རྒྱུ་དེ་ཡིན་ཞིང་། དེ་སྒྲུབ་སྟངས་མ་ནོར་བ་ཡང་ཟབ་པ་དང་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཚུལ་ལུགས་འདིའི་ཐོག་ནས་བློ་དང་འཚམ་པའི་གཞན་ཕན་བྱེད་ཐུབ་པ་འོང་བས། དེ་འདྲའི་བསྟན་པ་དེ་དང་ཚེ་རབས་ཐམས་ཅད་དུ་མི་འབྲལ་བར་ཤོག །ཅེས་པའོ། །དེ་ལྟ་ན་ད་ལྟའི་སྐབས་འདིར་མ་འོངས་འབྱུང་འགྱུར་ཞིག་ལ་རེ་སྟོང་བཅོལ་མི་དགོས་པར་ལག་ལེན་དངོས་ལ་ཐུབ་པའི་ལུགས་བཟང་འདི་རང་གིས་ཀྱང་བསམ་བློ་བཏང་སྟེ་བསྒོམ། གཞན་གྲོགས་དང་གྲོགས་མཆེད་རྣམས་ལ་ཡང་བཤད་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་ཡོད་པ་ནི་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་དང་དོན་ཆེན་པོ་ཡིན་པས། ཉིན་རེ་བཞིན་དུ་དོན་དང་ལྡན་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས་པ་གལ་ཆེ། མདོར་ན། བླ་མ་གོང་མ་རྣམས་ཀྱི་གསུང་སྒྲོས་ལ་དགེ་བ་བྲེ་གསོག་ཕུལ་གསོག་དགོས་གསུངས་པ་ལྟར་བྱེད་དགོས་པ་ལས། དེ་ལས་ལྡོག་སྟེ་དགེ་བ་རླབས་ཆེན་ཞིག་ཡིན་ན་བྱས། དགེ་བ་རླབས་ཆེན་ཞིག་མིན་ན་བྱས་མ་བྱས་ཁྱད་མི་འདུག་བསམ་པ་ནི་ནོར་བ་རེད། དགེ་བ་དང་ཡོན་ཏན་སྣ་རེ་རེ་ནས་དང་དོད་དང་བདག་གཅེས་བྱས་ན་རིམ་གྱིས་ཐིགས་པ་བསགས་པས་རྒྱ་མཚོ་ཞེས་བཤད་སྲོལ་ཡོད་པ་བཞིན་འོང་། དེས་ན་རྒྱལ་བའི་ཆོས་ཚུལ་དེ་དག་ཤེས་དགོས། ཤེས་པ་ལའང་ཐོས་དགོས་པས་སྟོང་ཐུན་སྐལ་བཟང་མིག་འབྱེད་ཀྱི་བཤད་ལུང་མདོར་བསྡུས་ཙམ་འབུལ་བ་སྐབས་སུ་བབས་པ་ཡིན། སང་ཉིན་ཆོས་ཐུན་གཅིག་གིས་ཚར་ངེས་པས་ཕྱི་དྲོའི་ཚོགས་ཐུན་འདི་རེ་ཞིག་མཐའ་མ་ལྟ་བུ་ཡིན་པས་ཚང་མས་ཀུན་སློང་དང་ཀུན་སྤྱོད་རྣམས་ལེགས་པར་གསལ་བཏབ་སྟེ་གསན་པར་མཛད་རྒྱུ་དང་།

ངས་འདིར་གསལ་བཤད་ཅིག་བྱེད་རྒྱུ་ལ། ཁ་སང་སེར་སྨད་ཆོས་རའི་ནང་ངས་སྐུ་ཐང་ལྷ་འགྲོས་ཁྱད་མཚར་ཡོད་པ་ཞིག་མཐོང་བྱུང་། མ་གཞི་གཞན་དག་ལ་གོ་བརྡ་སྤྲོད་པའི་ཆེད་དུ་ཡང་ཡིན། ལྷ་འགྲོས་ཁྱད་མཚར་ཞིག་འདུག་དྲན་བྱུང་ཡང་རྗེས་སུ་ཁོ་ཚོས་འགྲེལ་བཤད་བྱེད་དུས་དེ་ཐ་འོག་སེང་ཞོན་མ་ཟེར་བ་རེད་ཅེས་གསལ་བཤད་བྱས་བྱུང་ལ་སྐུ་ཐང་ཡང་བསྟན་བྱུང་། ཁོ་ཚོ་བློ་གཏད་ཐུབ་པའི་ཆོས་གྲོགས་ཡིན་ལ། གཉོམ་ཆུང་དང་བསམ་པ་རྣམ་དག་རེད། ཁ་སང་བློ་ཕམ་བྱེད་ཀྱིན་འདུག་པས་བློ་གཏད་ཐུབ་པའི་བསམ་པ་རྣམ་དག་གི་ཆོས་གྲོགས་རྣམས་བློ་ཕམ་བྱུང་ན་ང་ལ་སྡིག་པ་ཡོང་གི་རེད། ཁྱེད་ཚོས་སེམས་ཁྲལ་གཏན་ནས་བྱེད་མི་དགོས་ངས་གཙང་བཟོ་བྱེད་ཀྱི་ཡིན་ཞེས་ད་ནངས་ཞོགས་པར་ཞུ་རྒྱུ་བྱུང་། ཁ་སང་ཐང་གའི་རི་མོའི་འགྲོས་དེ་སེང་གེར་ཞོན་པ་ཞིག་མཐོང་བའི་རྐྱེན་གྱིས་ངས་ནོར་འདུག །ཡང་སྐབས་རེར་འདི་ལྟ་བུའི་གནས་ཚུལ་ཡང་བྱུང་མྱོང་སྟེ་ཉེ་བའི་ལོ་ཤས་སྔོན་ངོས་རང་བྷན་དྷ་ར་གཞིས་ཆགས་ལ་འགྲོ་སྐབས་དེར་གསང་བདེ་འཇིགས་གསུམ་གྱི་སྐུ་ཐང་ཡག་པོ་ཞིག་འདུག །ཡང་དེའི་ཟུར་ན་ལྷ་འདྲེ་ཁྱད་མཚར་ཞིག་འདུག །ལྷ་འདྲེ་དེ་མེད་པར་བཟོས་ནས་རྗེས་སུ་གསར་བཟོ་བྱུང་ན་ལེགས་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན། བསྟན་འཛིན་སྒང་དུ་རྒྱུད་སྟོད་ལ་ཕྱིན་པའི་སྐབས་ཀྱང་གཟིམ་ཆུང་ནང་གསང་བདེ་གཉིས་ཀྱི་སྐུ་ཐང་ལས་འཇིགས་བྱེད་ཀྱི་སྐུ་ཐང་དེ་བཤམས་ས་འདུག་ཀྱང་བཤམས་མི་འདུག །
ང་ཚོ་ནང་ཚགས་ཡིན་པས་ངས་སྤྱིར་གསང་བདེ་འཇིགས་གསུམ་གྱི་སྐུ་ཐང་ཡོད་ཚོད་ཀྱང་འཇིགས་བྱེད་ཀྱི་སྐུ་ཐང་མི་འདུག་པས་གནད་འགག་ཅིག་ཡོད་པ་འདྲ། ཞེས་བཤད་པས་ཁོ་ཚོ་གད་མོ་དགོད་ཀྱི་འདུག །བཞད་མོ་བཞད། དེ་ལྟར་ན་ང་ནམ་སླེབས་ལ་འཇིགས་བྱེད་ཀྱི་སྐུ་ཐང་དེ་སྦས་དགོས་ན་དགོས་པ་མེད་པས་ང་འདིར་སླེབས་ཞོར་ལ་ཕྱག་མཛོད་ང་ཚོ་ངོ་ཤེས་ཡིན་པས་བཟོ་བཅོས་བརྒྱབ་ན་འགྲིག་ཚུལ་ཁོང་ལ་ཤོད་ཅེས་བཤད་པ་ཡིན། དེས་ན་དུས་དུས་སུ་ང་སླེབས་པའི་སྐབས་ཚོད་ཚོད་ལྟ་བུ་དང་།
ཁབ་ཤུལ་སྙུང་འགྲོ་ལྟ་བུ་བྱས་ན་འགྲིག་མི་ཡོང་། ཁ་སང་ངས་བསམ་པ་བཞིན་རེད་མི་འདུག །ཁོ་ཚོས་བསམ་བློ་བཏང་སྟེ་ཧ་ཅང་དོ་སྣང་ཡག་པོ་བྱས་འདུག །བསམ་བཞིན་དུ་ང་ལ་སྙད་བརྐོས་པ་དེ་འདྲ་ག་ནས་ཡིན་ཏེ་དོ་སྣང་མ་བྱས་པར་ལྷོད་ཡེངས་ཤོར་བའང་རེད་མི་འདུག་ལ། ཁོང་ཚོས་དང་པོ་ཉིད་ནས་གང་བྱུང་འདྲེས་ལྷད་མེད་པ་ཞིབ་འཇུག་ནན་པོ་བྱས་འདུག །དེའི་སྐོར་དེ་ལྟར་ཡིན།

ཡང་གཞན་ཞིག་ལ། མ་གཞི་བཤད་དགོས་པ་དེ་ཙམ་མི་འདུག་ཀྱང་། འཇར་མན་གྱི་སོའི་སྨན་པ་ཨ་ཅག་ལགས་དང་ཁྱོ་ག་ཞིག་འདུག །ཁྱོ་ག་དེ་ངས་ངོ་ཤེས་ཀྱི་ཡོད། སོའི་སྨན་ཁང་ཞིག་འདིར་ཡོད་ཀྱང་བར་སྐབས་གཙང་མ་དེ་ཙམ་མི་འདུག་པས།
སོའི་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་གྱིས་གཙང་སྦྲ་ཡག་པོ་མ་བྱས་ན་ཉེན་ཁ་ཡོད་ཅེས་བཤད་སོང་།

ངོས་ཀྱིས་རྒྱུན་དུ་འཆད་བཞིན་པ་ལྟར་དགེ་འདུན་པ་རྣམ་པས་ཞག་རྩི་ཅན་གྱི་ཟས་བསྟེན་པ་ཅུང་མང་དྲགས་ཀྱི་འདུག་ཅེས་བཤད་བྱུང་། ངས་རྩེད་མོ་དང་བཅས་བོད་ཇ་སླ་པོ་བཟོས་ན་ཡག་པོ་ཡོད་ཅེས་སྔོན་ནས་མང་པོ་བཤད་མྱོང་མོད་བོད་ཇ་ཞག་མང་པོ་ཡོད་པ་དེ་ཕལ་ཆེར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པའི་ཆ་ཤས་ཤིག་ལ་བརྩིས་ནས་བསྟན་པ་གང་དུ་འཛིན་སྐྱོང་སྤེལ་གསུམ་བྱེད་ས་དེར་ངེས་པར་ཇ་གར་པོ་ཡོད་དགོས་པ་ལྟ་བུ་རྩི་བཞིན་འདུག །བོད་ཇ་བཞེས་མྱོང་མེད་པའི་སྟོན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཆོས་ཚུལ་འཛིན་མཁན་ཚང་མས་བཞེས་དགོས་པ་འདྲ་པོ་འདུག །སྔོན་ངས་གྲྭ་ཚང་ལ་ཞག་རྩི་ཡོད་པ་དེ་ཧ་ཅང་འཐུང་དྲགས་ན་ཁྲག་དང་མཁྲིས་པ་ལ་གནོད་པས་ཡག་པོ་མེད། དེ་ལས་ཆུ་ཁོལ་འཐུང་ན་ཡག་པོ་ཡོད་ཅེས་བཤད་ཀྱང་། རྗེས་སུ་གྲྭ་ཚང་སྐུ་ཞབས་ཤིག་གིས་ཚོགས་སུ་ཆུ་ཁོལ་འཐུང་བ་ལ་རྣམ་རྟོག་ལང་གི་འདུག་ཅེས་བཤད་འདུག །གཟུགས་པོར་གནོད་ན་ཡང་ཇ་ལ་ཕུ་རྒྱག་བཞིན་འཐུང་བ་ལས་ཆུ་ཁོལ་གྱིས་ཡིད་ཚིམ་གྱི་མེད་པ་འདྲ། གང་ལྟར་དགེ་འདུན་པའི་ནང་དུ་ཕོ་བའི་སྐྲན་ནད་སོགས་བྱུང་བ་ནི་ཟས་ཟ་སྟངས་མ་འགྲིག་པའི་རྐྱེན་ཡིན་པས་དེ་འགྲིག་གི་མི་འདུག་ཅེས་རྗོད་མཁན་འདུག་ལ། ངས་ཀྱང་སྔོན་ནས་དེ་ལྟར་བཤད་ཡོད་པས་ཕན་ཐོགས་ཡོད་མེད་མི་ཤེས་ཀྱང་འབྲེལ་ཡོད་རྣམས་ལ་ཞུས་ན་ཡག་པོ་འདུག་ཅེས་ཁ་སང་བཤད་པ་ཡིན། དེས་ན་ཟས་ལ་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས་པ་གལ་ཆེ།

ཕོ་སྐྲན་རིགས་མང་ཙམ་འབྱུང་བཞིན་པ་ནི་ཚ་བའི་ནང་དུ་ཆུ་གྲང་མོ་འཐུང་བའི་རྐྱེན་དང་། ཡང་སྐབས་རེར་ཟས་ཟ་སྟངས་ཀྱིས་གྲོད་ཁོག་བཤལ་བའང་ཡོད་ཚོད་འདུག །སྤྱིར་བོད་པའི་ནང་སྐྲན་ནད་ཀྱི་རིགས་མང་ཙམ་འདུག་པས་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས། ཕན་གྱི་ཡོད་མེད་མི་ཤེས་ཏེ་ཁྲལ་ལྟ་བུ་བྱས་ནས་མ་ཞུས་ན་འགྲིག་མ་སོང་སྙམ། བཞད་མོ་བཞད།

ཀུན་གཞི་ཁས་མི་ལེན་པའི་རྒྱུ་མཚན་སོགས་བཤད་པ།

གཉིས་པ་ཀུན་གཞི་ཁས་མི་ལེན་ཞིང་ཕྱི་དོན་ཁས་ལེན་པའི་ཁྱད་པར་བཤད་པ་ལ། ཀུན་གཞི་ཁས་མ་བླངས་ཀྱང་ལས་འབྲས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་འཐད་པའི་ཚུལ་བཤད་པ། ཡིད་ཤེས་ལས་ངོ་བོ་ཐ་དད་པའི་ཀུན་གཞི་ཡོད་པ་འཕགས་པ་སོགས་ཀྱིས་བཞེད་པར་འདོད་པ་དགག་པ། ཐ་སྙད་དུ་ཕྱི་དོན་རྣམ་པར་འཇོག་པའི་ཚུལ་བཤད་པ་དང་གསུམ་མོ། །དང་པོ་ནི། དངོས་པོ་རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་པ་མེད་པར་འདོད་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཀུན་གཞི་སོགས་ཁས་མ་བླངས་ཀྱང་ལས་འབྲས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་འཇོག་པའི་ཚུལ་ཆེས་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པ་ཡོད་དོ། །ཞེས་པ་ནས། ལས་རང་བཞིན་གྱིས་མ་གྲུབ་པར་མཚུངས་ཀྱང་རྣམ་སྨིན་ཕྱུང་མ་ཟིན་པའི་ལས་ཞིག་པ་ལས་ཀྱང་འབྲས་བུ་འབྱུང་ལ་རྣམ་སྨིན་ཕྱུང་ཟིན་པ་ལས་མི་འབྱུང་ཞིང་དགེ་མི་དགེ་ལས་འབྲས་བུ་བདེ་སྡུག་སོ་སོར་མ་འདྲེས་པར་འབྱུང་བར་ཤེས་པར་བྱའོ། །ད་ནི་རྩ་ཤེ་ཊཱིཀ་ཆེན་དུ་གསུངས་པ་བཞིན་འདི་དཔྱད་པར་བྱ་སྟེ་ཅི་ལས་གསོག་པ་པོའི་དུས་ཀྱི་ང་དེ་རྣམ་སྨིན་མྱོང་བའི་དུས་ཀྱི་ང་དེ་ཡིན་ནམ་མ་ཡིན། ཞེས་པ་ནས། ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་ཐམས་ཅད་ལེགས་པར་གནས་པར་འགྱུར་རོ། །

གཉིས་པ་ལ། ཡིད་ཤེས་ལས་ངོ་བོ་ཐ་དད་པའི་ཀུན་གཞི་ཡོད་པ་འཕགས་པ་སོགས་ཀྱིས་བཞེད་པར་འདོད་པ་དགག་པ་ལ། ཞལ་གྱིས་མི་བཞེས་པའི་རྒྱུ་མཚན་དང༌། བཞེས་པར་འདོད་པ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ་ནི། དཔལ་ལྡན་ཟླ་བ་ཡིད་ཤེས་ལས་ངོ་བོ་ཐ་དད་པའི་ཀུན་གཞི་མི་བཞེད་དེ། འཇུག་འགྲེལ་ལས། ཞེས་པ་ནས།
མ་བརྟགས་མ་དཔྱད་པར་འཇུག་པའི་ཐ་སྙད་པའི་ཤེས་པ་གནོད་མེད་ཀྱིས་འགྲུབ་ས་མེད་པས་ཀུན་གཞི་ཞེས་པའི་62གཞུང་འགར་བྱེད་སྒྲ་བྱས་པ་ནོར། མིང་བརྟགས་དོན་ཇི་འདྲ་ཞིག་ཏུ་གྲུབ་བཙལ་ན་རིགས་པས་རྙེད་དགོས་ལ་ཞེས་པ་ནས། འདོད་པ་དག་ནི་ནང་འགལ་བའི་འཕྲེང་བ་བརྒྱུད་པར་ཟད་དོ། །ཞེས་ནང་ཤེས་པ་བཏགས་དོན་བཙལ་ནས་རྙེད་མི་དགོས་པར་མ་བརྟགས་མ་དཔྱད་པའི་ངང་ནས་མིང་ཙམ་གྱིས་ཤེས་པ་འཇོག་ཐུབ་པ་བཞིན་དུ། ཕྱི་དོན་ཡང་བཏགས་དོན་བཙལ་ན་རྙེད་དུ་མེད་ཀྱང་མིང་ཙམ་གྱིས་འཇོག་ནུས། གང་ཟག་བཏགས་དོན་བཙལ་ན་རྙེད་པའི་ལུགས་སུ་བྱས་ནས་གང་ཟག་གི་མཚན་གཞི་ལ་ཡིད་དང་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་འཇོག་མི་དགོས་པར། བཏགས་དོན་བཙལ་ན་རྙེད་རྒྱུ་མེད་པ་དང་། རྙེད་རྒྱུ་མེད་པའི་མིང་ཙམ་གྱི་གང་ཟག་ཅིག་འཇོག་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་དྲན་ཤེས་ཡོད་མེད་ཀྱིས་ཁྱད་འབྱེད་པ་དང་། ཀུན་གཞི་ལྟ་བུ་དཀའ་དཀའ་བྱས་ནས་འཇོག་མི་དགོས།

ཀུན་གཞི་ཁས་ལེན་ན་དེ་ཉིད་ཉོན་ཡིད་དང་འཇིག་ལྟ་དང་ངར་འཛིན་ལྷན་སྐྱེས་སོགས་དང་བཅས་པའི་དམིགས་པར་བཤད་པ་ལྟར་ཁས་ལེན་དགོས་པས། ཞེས་པ་ནས། བདག་ལྟའི་དམིགས་ཡུལ་འཇོག་ཚུལ་ཟླ་བས་བཤད་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འཕགས་པ་ཡང་བཞེད་པར་གོང་དུ་བསྒྲུབས་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །

གཉིས་པ་བཞེད་པར་འདོད་པ་དགག་པ་ནི། ཁ་ཅིག་ན་རེ། ཞེས་པ་ནས།
འགོག་པར་བྱེད་དམ་ཞེས་སོགས་སྨྲ་བར་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟར་ཕྱོགས་སྔའི་འདོད་པའི་ཁུངས་དང་བཅས་པ་བཀོད་ནས་འདི་ལྟར་སྨྲ་བ་ནི་སྙིང་པོ་མེད་པའི་བརྡོལ་གཏམ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་པ་ནས། དྲང་དོན་དུ་བཞེད་པ་དཔལ་ལྡན་ཟླ་བ་དང་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །

ཐ་སྙད་དུ་ཕྱི་དོན་བཞེད་པའི་ཚུལ།

གསུམ་པ་ཐ་སྙད་དུ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་རྣམ་པར་འཇོག་པའི་ཚུལ་བཤད་པ་ནི། ཞེས་པ་ནས། ད་63ནི་གཞུང་དུ་མར་དེ་ནི་ཞེས་འགྲེང་བུ་བྱུང་བ་མ་དག་པར་སེམས། སེམས་ཙམ་གསུངས་པའི་མདོའི་དོན་འགྲེལ་ཚུལ་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། ཞེས་པ་ནས། ཕྱི་རོལ་མེད་པར་གསུངས་པའི་དགོས་པ་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་གཟུགས་སོགས་ལ་དམིགས་ནས་ཆགས་པ་ཤས་ཆེར་སྐྱེ་བ་བཟློག་པ་དང༌། ཕྱི་རོལ་རང་བཞིན་མེད་པར་ངེས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ཤེས་པ་རང་བཞིན་མེད་པར་ངེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །

གཉིས་པ་དྲང་དོན་དུ་སྒྲུབ་པའི་ལུང་ནི་ལང་གཤེགས་ལས། ཞེས་པ་ནས།
ཆེས་ཤིན་ཏུ་བླུན་པ་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །

གསུམ་པ་ཡིད་ཤེས་ལས་ངོ་བོ་ཐ་དད་དུ་གྱུར་པའི་ཀུན་གཞི་ཡོད་པར་གསུངས་པ་ཞེས་པ་ནས། ལས་འབྲས་ལ་ཡིད་བརྟན་དུ་མི་རུང་བར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་མཐོང་ནས་ཅུང་ཟད་ཞིབ་པར་བཤད་དོ། །

62 བཀྲས་ལྷུན་པར་མར། ༡༣༡བ༣ དང་། ཞོལ་པར་མ། ༡༨༨ན༢ གཉིས་ཀར་ཀུན་གཞི་ཞེས་པས་ཞེས་དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ། ༡༩༨ན༦ ཀུན་གཞི་ཞེས་པའི་ཞེས་གསལ།

63 བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༡༣༥བ༥ པ་དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ། ༢༠༤བ༥ པ་གཉིས་ཀར་དེ་ནི་སེམས་ཙམ་ཞེས་གསལ།

བཀའ་ཆོས་ཉིན་བདུན་པ།

གང་གིས་ཐུགས་བརྩེ་ཉེར་བཟུང་ནས། །ལྟ་བ་ཐམས་ཅད་སྤང་བའི་ཕྱིར། །དམ་པའི་ཆོས་ནི་སྟོན་མཛད་པ། །གཽ་ཏམ་དེ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །

དེ་ཡང་དཔལ་མགོན་འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་རིགས་པ་དྲུག་ཅུ་པ་ལས། དགེ་བ་འདི་ཡིས་སྐྱེ་བོ་ཀུན། །བསོད་ནམས་ཡེ་ཤེས་ཚོགས་བསགས་ཏེ། །བསོད་ནམས་ཡེ་ཤེས་ལས་བྱུང་བའི། །དམ་པ་སྐུ་གཉིས་ཐོབ་པར་ཤོག །ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར་ང་ཚོས་ཆེད་དུ་བྱ་བ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་སེམས་བཟང་པོ་ཞིག་བསྐྱེད་དགོས་ཤིང་། དངོས་གཞི་སེམས་བསྐྱེད་པ་བཞིན་དུ་གཞན་དོན་བསྒྲུབ་པ་ལ་ཡང་བླང་དོར་གྱི་གནས་བསྟན་ནས་བསྒྲུབ་རྒྱུ་ལས་གཞན་མེད། དེས་ན་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་བླང་དོར་གྱི་གནས་སྟོན་སའི་སེམས་ཅན་དེ་དང་དེའི་ཁམས་དང་མོས་པ་བག་ལ་ཉལ་གང་དང་གང་ཡོད་པ་དེ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཤེས་པའི་སྒོ་ནས་དེའི་བློ་དང་འཚམ་པའི་དམ་པའི་ཆོས་སྟོན་དགོས་པ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། གདུལ་བྱ་དེའི་བློ་དང་འཚམ་པ་ཞིག་མ་བྱུང་ན་གདུལ་བྱ་དེའི་དོན་དུ་འགྱུར་མིན་ངེས་བརྟན་མེད་ཅིང་། ཕ་རོལ་པོའི་ཁམས་དང་བསམ་པ་བག་ལ་ཉལ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཤེས་པ་ལའང་དེ་ལ་བར་དུ་གཅོད་པའི་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ཟད་པར་སྤངས་པ་ཞིག་མ་བྱུང་ན་མི་འོང་ལ། དེ་བཞིན་བསྟན་བྱའི་བླང་དོར་གྱི་གནས་དེ་ཡང་གནས་སྐབས་དང་མཐར་ཐུག་གི་འདོད་དོན་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་རང་ལ་ལྐོག་ཏུ་མ་གྱུར་པ་ཞིག་དང་། རང་གི་ཉམས་མྱོང་གི་ཐོག་ནས་གཞན་ལ་བཤད་ཐུབ་པ་ཞིག་དགོས། དེའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་གཞན་དོན་རྣམ་པར་དག་པ་ཞིག་ཡོང་བ་ལ་རང་གི་ངོས་ནས་མཁྱེན་པ་མཐར་ཐུག་པ་ཐོབ་པ་ཞིག་མ་བྱུང་ན་གཞན་དོན་བསྒྲུབ་མི་ཐུབ་ཅིང་། དེ་ལྟར་གཞན་གྱི་དོན་བསྒྲུབ་པ་ལ་གསུང་རྗེས་བསྟན་གྱི་ཆོ་འཕྲུལ་གྱི་ཐོག་ནས་བསྒྲུབ་དགོས་པ་དང་། དེ་ལྟར་གཞན་དོན་བསྒྲུབ་པ་ལ་ཡང་གསུང་དེ་གང་ལ་བརྟེན་སའི་ལུས་རྟེན་གཟུགས་སྐུ་ཞིག་དགོས་པས་གཞན་དོན་གཟུགས་སྐུ་དམ་པ་ཐོབ་དགོས་ཤིང་། སྒྲིབ་གཉིས་བག་ཆགས་དང་བཅས་པ་གཏན་དུ་སྤངས་པའི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པའི་གཟུགས་ཀྱི་སྐུ་དེ་ཡང་རང་དོན་ཆོས་སྐུ་དམ་པ་མངོན་དུ་བྱས་པའི་སྒོ་ནས་དེ་དང་དུས་གཅིག་ཏུ་འབད་མེད་ལྷུན་གྲུབ་ཀྱི་ཚུལ་དུ་གྲུབ་པ་ཞིག་དགོས་སོ། །སྐུ་གཉིས་པ་དེ་ཡང་འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་ཡིན་པས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བའི་རང་བཞིན་ལས་མ་འདས་པས། མཐུན་པའི་རྒྱུ་ལ་བསླབས་ནས་སྐུ་གཉིས་པོ་མངོན་དུ་བྱེད་དགོས་པ་དང་། དེ་ཡང་གཞི་བདེན་པ་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་ཤེས་པའི་ཐོག་ནས་སྣང་གནས་ཀྱི་ཚུལ་དང་བསྟུན་ནས་ཕན་པའི་བསམ་པ་མཐའ་ཡས་པ་ཞིག་བསྒྲུབ་རྒྱུ་དང་། གནས་ཚུལ་གྱི་དོན་ཇི་བཞིན་དུ་ཤེས་པའི་ཐོག་ནས་བཟང་ངན་དང་ཕན་གདགས་བྱ་དང་འདོགས་བྱེད་ཐམས་ཅད་སྣང་ལ་རང་བཞིན་མེད་པ་བདེན་སྟོང་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་ལས་གཞན་དོན་བསྒྲུབ་དགོས་པས། དབུ་མ་འཇུག་པ་ལས། ཀུན་རྫོབ་དེ་ཉིད་གཤོག་ཡངས་དཀར་པོ་རྒྱས་གྱུར་པ། །ངང་པའི་རྒྱལ་པོ་དེ་ནི་སྐྱེ་བོའི་ངང་པ་ཡིས། །མདུན་དུ་བདར་ནས་དགེ་བའི་རླུང་གི་ཤུགས་སྟོབས་ཀྱིས། །རྒྱལ་བའི་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོའི་ཕ་རོལ་མཆོག་ཏུ་འགྲོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ཅོ་ནེ་བླ་མའི་སྤེལ་མར་བསྟོད་པ་ལས། གྲོལ་འབྲས་སྐུ་གཉིས་ཟུང་འཇུག་པ། །གྲོལ་བྱེད་ཐབས་ཤེས་ཟུང་འབྲེལ་གྱི། །རྗེས་འགྲོ་དེ་ཡང་དམིགས་པ་ཡི། །སྣང་སྟོང་ངེས་ཚུལ་ལ་རག་ཕྱིར། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་གཞི་བདེན་པ་གཉིས་གཏན་ལ་འབེབས་པའི་སྐབས་ནས་མ་འཕྱུག་པ་དགོས། དེ་ལ་བདེན་པ་གཉིས་ཙམ་ཞིག་མུ་སྟེགས་པས་ཀྱང་འདོད་མོད་ཕྲ་ཞིང་ཕྲ་བ་ནི་དབུ་མའི་གཞུང་ནས་གསུངས་པ་བཞིན་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ། དེ་ལ་བརྟེན་པའི་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་གཉིས་འདུ་བྱས། དེའི་རྒྱུ་ཚོགས་མ་ཚང་བ་མེད་པར་བསྒྲུབས་པའི་སྒོ་ནས་རྣམ་མཁྱེན་རྒྱལ་བའི་གོ་འཕང་མངོན་དུ་མཛད་དགོས། བོད་གངས་ཅན་ན་བཞུགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ནི་ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་སྔགས་དང་བཅས་པ་ཆ་ཚང་ཞིང་ཧ་ཅང་སྤུས་དག་པོ་ཡོད་པར་མ་ཟད་མཁས་པས་བཙུན་པ་མ་བཅོམ། བཙུན་པས་མཁས་པ་མ་བཅོམ་ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན་ཐོས་བསམ་སྒོམ་པ་ཕྱོགས་ཆར་མ་སོང་བ། དེ་ཡང་འབྲོམ་རྒྱལ་བའི་འབྱུང་གནས་ཀྱིས། ང་ཐོས་དུས་ཙ་ན་བསམ་སྒོམ་བདོ། །ང་བསམ་དུས་ཙ་ན་ཐོས་སྒོམ་བདོ། །
ང་སྒོམ་དུས་ཙ་ན་ཐོས་བསམ་བདོ། །ང་བཀའ་གདམས་ཕྱོགས་ཆར་མ་ལྷུང་བ། །
ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན་ཐོས་བསམ་སྒོམ་པ་ཡ་མ་བྲལ་བའི་ཕྱག་ལེན་འདི་དག་ཧ་ཅང་བཟང་། འཛམ་གླིང་འདིར་ནང་ཆོས་ལ་དོ་སྣང་ཡོད་པའི་རིགས་འགའ་ཞིག་ནི་མཁས་པ་མཁས་རྐྱང་ཞིག་ལས་ཉམས་ལེན་དེ་ཙམ་མེད་པ་དང་། ཉམས་ལེན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ཟེར་མཁན་དག་གིས་ཀྱང་མདོ་འདོན་པ་དང་དད་པ་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་ཙམ་ལས། དེ་ལས་སྤྲོས་ཏེ་རྣམ་གཞག་གཞན་ལ་དོ་སྣང་དེ་ཙམ་མེད་པ་དེ་འདྲའང་ཡོད། དེ་དག་མཐོང་དུས་ང་ཚོ་བོད་ལ་ཆོས་སྟོན་མཁན་ཞིག་ལ་མཁས་གྲུབ་གཉིས་ལྡན་དགོས་ཞེས་གསུངས་པ་དེ་མིག་ལྟོས་ཧ་ཅང་བཟང་པོ་ཞིག་རེད་འདུག །དེས་ན་ང་ཚོ་བོད་གངས་ཅན་གྱི་ལྗོངས་སུ་སྔར་ནས་ཕྱག་སྲོལ་བཟང་པོ་ཡོད་པ་དེ་དག་དུས་ད་ལྟ་ཡིན་ནའང་དགོས་པ་ཡོད་པ་དང་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་པ་ལས་རང་རང་གི་ཕ་མེས་ཀྱི་ལམ་སྲོལ་བཟང་པོ་ཡིན་ཞེས། ཞེན་ཕོ་རུས་ཀྱི་སྐད་ཆ་མ་ཡིན་པར་དགོས་པ་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་པས་གལ་ཆེན་དུ་བརྩིས་ཏེ་ཉམས་པ་སོར་ཆུད་དང་། མི་ཉམས་རྒྱུན་འཛིན་ཅི་ཐུབ་གང་ཐུབ་བྱེད་དགོས། དེ་འདྲའི་སངས་རྒྱས་བསྟན་པའི་མེ་རོ་སླར་གསོའི་ཆ་རྐྱེན་ནམ་མ་འོངས་པའི་སོན་རྩའམ་འཇུ་ས་གཅིག་ནི་རྒྱ་གར་དུ་བྱེས་ལ་ཡོད་པའི་གདན་ས་གསུམ་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་བཤད་གྲྭ་ཁག་དེ་དག་ཕྱིས་འབྱུང་བསྟན་པའི་མེ་རྩའི་ས་བོན་གྱི་གཙོ་བོར་གྱུར་ཡོད། དེ་རིང་འདིར་སྟོང་ཐུན་སྐལ་བཟང་མིག་འབྱེད་ཀྱི་བཤད་ལུང་གི་རྒྱུན་ཙམ་ཞིག་འབུལ་བའི་གོ་སྐབས་ཐོབ་པ་ང་རང་ཡང་སྐལ་བ་བཟང་པོ་བྱུང་ལ། གཞུང་འདིའི་བཤད་ལུང་གི་རྒྱུན་ཕལ་ཆེར་དཀོན་པོ་ཡིན་པས་ཁྱེད་རྣམ་པས་གསན་ཐུབ་པའང་ཤིན་ཏུ་ལེགས། བཤད་ལུང་འབུལ་བ་དང་སྟབས་བསྟུན་ནས་སྟོང་ཐུན་སྐལ་བཟང་མིག་འབྱེད་ཀྱི་ཕྱག་དཔེ་སྟོང་ཕྲག་འགའ་ཤས་པར་སྐྲུན་གནང་ཐུབ་ཡོད་པས། དཔེ་ཆར་དོན་གཉེར་ཅན་དག་གིས་སོ་སོའི་ཡིག་ཆ་དང་རྗེ་རིན་པོ་ཆེའི་རྩ་འཇུག་གི་རྣམ་བཤད་སོགས་གཙོ་བོ་བལྟ་དགོས་མོད། དེ་དང་ཆབས་ཅིག་ཁ་སྔོན་ཞུས་པ་བཞིན་སྟོང་ཐུན་སྐལ་བཟང་མིག་འབྱེད་ཀྱིས་རྗེ་རིན་པོ་ཆེས་མཛད་པའི་དབུ་མའི་གཞུང་ལྔའི་དོན་གྱི་ཉིང་ཁུ་བསྡུས་ནས་བསྟན་ཡོད་པས། ད་ལྟ་ཕྱག་ན་ཡོད་པའི་སྟོང་ཐུན་གྱི་ཕྱག་དཔེ་ལ་རྒྱུན་དུ་གཟིགས་རྟོག་མང་ཙམ་གནང་ཐུབ་ཀྱིའང་རེད་ལ། དེ་ལྟར་གནང་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་ཧ་ཅང་ལེགས། དེ་བཞིན་དུ་དཔེ་ཁྲིད་གནང་མཁན་དག་གིས་ཀྱང་དེའི་ཐོག་ནས་དགོངས་པ་བཞེས་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་བསྟན་རྒྱུན་དང་རང་ལའང་ཕན་ཐོགས་ཡོད། མཁས་གྲུབ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་གསུང་འདིས་རྗེ་རིན་པོ་ཆེའི་གསུང་གི་དཀའ་གནད་རྣམས་ལྡེ་མིག་ལྟ་བུས་བཀྲལ་ཡོད། ཡང་སེམས་ཙམ་པའི་ཐད་དུ་འུད་ཤོབ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་གསུངས་འདུག །གང་ལྟར་བསྟན་བཅོས་འདི་ནི་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ལེགས་བཤད་དུ་འདུག་པས་ངས་ཚར་གཅིག་བཤད་པས་ནུས་པ་འཐོན་དཀའ་ཡང་བཤད་ལུང་གི་རྒྱུན་མི་ཉམས་པའི་ཆེད་དུ་རྡོ་ལག་བརྒྱུད་ཀྱི་ཚུལ་དུ་ཁྱེད་རྣམ་པར་ཕུལ་བ་ཡིན། བླ་མ་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་དག་གི་དྲུང་ནས་ཐོབ་པ་དེ་ཁྱེད་རྣམ་པར་བྱིན་རླབས་ཀྱི་རྒྱུན་ཉམས་པ་མེད་པ་བྱུང་བ་རེད། གཙོ་བོ་ཁྱེད་རྣམས་ཀྱིས་སློབ་སྦྱོང་ཡག་པོ་གནང་དགོས། མཁས་གྲུབ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པས་མཛད་པའི་གསུང་དེས་གོ་ཆོད་པ་དང་དུས་མཐའ་འདིར་ཡང་སྟོང་ཐུན་སྐལ་བཟང་མིག་འབྱེད་ལ་བརྟེན་ནས་རབ་ལ་སྟོང་ཉིད་ཀྱི་ལྟ་བ་རྒྱུད་ལ་སྐྱེ་ཐུབ་པ་དང་། དེ་ལྟར་མ་བྱུང་ཡང་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་གོ་བ་ཆགས་པ་དང་། རྗེ་རིན་པོ་ཆེའི་ལེགས་བཤད་རྨད་དུ་བྱུང་བ་དེ་དག་གི་ཁ་སྐོང་དང་ཡན་ལག་གམ་བསྡུས་དོན་ལྟ་བུར་འགྲོ་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་ལེགས། མཁས་གྲུབ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པས་ཐུགས་རེ་འདི་འདྲ་ཞིག་གནང་ནས་ལྗགས་རྩོམ་མཛད་པ་རེད། གཙང་ཉང་སྟོད་རིག་པའི་འབྱུང་གནས་ཞེས་གསུངས་ཡོད་པས་རྒྱལ་རྩེ་དཔལ་འཁོར་ཆོས་སྡེར་མཛད་པ་འདྲ། སྐྱབས་སུ་མཆི། མཛད་ནས་ལོ་དྲུག་བརྒྱ་ཙམ་ཕྱིན་པ་རེད། དུས་ད་ལྟའི་བར་གསུང་དེ་ལ་ཉམས་ལེན་བྱེད་མཁན་དང་གསུང་དེ་ལ་འཆད་ཉན་བྱེད་མཁན་མང་པོ་བྱུང་ཡོད། དེ་རིང་བཤད་ལུང་ཕུལ་བར་བརྟེན་ནས་ཨ་གསར་ལངས་ནས་ཅུང་ཙམ་ཕན་ངེས་རེད། ང་རང་གིས་བསོད་ནམས་བསགས་པ་ཡིན་པས་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ། གྲུབ་མཐའ་འོག་མ་འོག་མ་གྲུབ་མཐའ་གོང་མ་གོང་མའི་ལྟ་བའི་འབབ་སྟེགས་སུ་གསུངས་པ་བཞིན། མུ་སྟེགས་པས་སྒྲ་རྟོག་སྒྲུབ་འཇུག་ཏུ་འདོད་ཀྱང་མདོ་སྡེ་པས་བློས་ཡུལ་རིག་ཚུལ་མངོན་སུམ་སྒྲུབ་འཇུག་དང་སྒྲ་རྟོག་སེལ་འཇུག་ཏུ་འདོད་པ་སོགས་མིང་དང་རྟོག་པས་ཡུལ་ལ་འདོགས་སྟངས་དང་འཇུག་སྟངས་སྐོར་ལ་ཧ་ཅང་དགོངས་པ་བཞེས་ཡོད་པ་གསལ་པོ་འདུག །ང་ཚོ་ཕུང་མཁན་ནི་བློ་འཁྲུལ་བ་ཡིན་ལ་དེ་འཁྲུལ་ལུགས་ལའང་རིམ་པ་མང་པོ་ཡོད། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་འཇལ་བྱེད་ཀྱི་ཆ་ནས་ཀྱང་གལ་ཆེན་པོ་ཆགས་ཀྱི་ཡོད་ལ་གཙོ་བོ་བློ་མ་དུལ་བ་དུལ་བར་བྱེད་པ་དང་། མ་ཞི་བ་ཞི་བར་བྱེད་པ་ལ་བློ་ཡང་དག་ཅིག་དགོས་པ་དང་། བློ་ཡང་དག་དེས་འཁྲུལ་བའི་བློ་སྐྱོན་རྣམས་སེལ་དགོས་ཀྱི་ཡོད། དེས་ན་བློའི་རྣམ་གཞག་བཤད་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེ་ཞིང་། ཚུལ་དེ་འདྲ་ལ་དགོངས་ནས་རྟོག་པ་དང་རྟོག་མེད་ཀྱི་ཁྱད་པར་དེ་དག་གསུངས་པ་རེད། མདོར་ན། མིང་དང་བརྡའི་འཇུག་ཚུལ་ལ་བསམ་བློ་ཞིབ་ཏུ་བཏང་ཡོད། དེ་ནས་སེམས་ཙམ་པའི་གྲུབ་མཐའི་སྐབས་ལ་སླེབས་པ་ན་མིང་བརྡའི་གཞིར། ཡུལ་གྱི་གནས་ལུགས་སམ་སྡོད་ལུགས་ཀྱི་དབང་གིས་གྲུབ་པ་ཡོད་མེད་དཔྱད་པ་གནང་ནས། དེ་མེད་པར་གཏན་ལ་ཕབ་པ་དེས་སྔར་ལས་ཀྱང་ཟབ་ཏུ་ཕྱིན་ཡོད། དེ་ནས་དབུ་མའི་གྲུབ་མཐའ་ལས་གཙོ་བོ་ཐལ་འགྱུར་བའི་སྐབས་སུ་མིང་འཇུག་སའི་དོན་དེ་མིང་ཙམ་ཞིག་ལས་དོན་གྱི་ངོ་བོ་ཡུལ་སྟེང་ངམ་དོན་སྟེང་ནས་གྲུབ་པ་མེད་ཅེས་འོག་མ་འོག་མ་ནས་རིམ་གྱིས་ལམ་དེ་གའི་ཐོག་ཏུ་ཁྲིད་བཞིན་པ་ཧ་ཅང་གསལ་པོ་རེད། འདི་སྐོར་ཡག་པོ་ཞིག་ཤེས་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་བང་རིམ་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་བསྒྲིགས་ཡོད་པར་མངོན། དེས་ན་གདན་ས་ཁག་ཏུ་པོ་ཏི་ལྔ་ལ་སྦྱང་བཞིན་པ་ནི་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད། འོན་ཀྱང་། མངོན་པ་མཛོད་དང་གསང་འདུས་སོགས་ནས་གསུངས་པའི་རི་རབ་ཀྱི་རྣམ་གཞག་དེ་དག་རང་ཅག་གི་གཞུང་ནས་གསུངས་པ་ལ་ཨུ་ཚུགས་ཀྱིས་འདི་ཁོ་ན་བདེན་གྱི་དེང་གི་ཚན་རིག་པ་དག་གིས་བཤད་པ་ནི་བདེན་པ་མ་རེད་ཅེས་གླེན་པའི་ཨུ་ཚུགས་གཏན་ནས་བྱེད་མི་རུང་། ངའི་ངོས་ནས་ཚན་རིག་པ་དེ་དག་གིས་ཚད་དང་རྩིས་བརྒྱབ། ཆེ་ཤེལ་གྱིས་ཞིབ་འཇུག་བྱས་ཏེ་དངོས་སུ་མཐོང་བ་མྱོང་གྲུབ་དང་། དེ་ཡང་མི་རེ་གཉིས་ཙམ་མ་ཡིན་པར་འཛམ་གླིང་འདིར་མི་དུང་ཕྱུར་ལྔ་བཅུ་ལྷག་ལ་མཐུན་སྣང་དུ་གྲུབ་པ་ཞིག་ང་ཚོས་མ་རེད་ཅེས་བཤད་དགོས་བྱུང་ན་བཞད་གད་ཀྱི་ཡུལ་ཙམ་ལས་མེད་པར་མཐོང་། དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་གང་མཐོང་བ་དེ་ཁས་ལེན་དགོས་པ་ནི་ནང་པ་སྤྱིའི་འགྲོ་སྟངས་ཀྱང་ཡིན་ཏེ།
དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས། རིགས་པ་དང་འགལ་བའི་གྲུབ་མཐའ་ཁས་ལེན་ན་སྨྲ་བ་པོ་ཚད་མའི་སྐྱེས་བུར་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་དང་། ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། རིགས་པ་དང་འགལ་བའམ་མངོན་སུམ་ལ་བསྙོན་དགོས་པའི་རྣམ་གཞག་ཅིག་ཁས་ལེན་ན་སྨྲ་བ་པོ་ཚད་མའི་སྐྱེས་བུར་ཡོང་སྟངས་མེད་ཅིང་། དེས་ན་རྟོན་བཞིའི་རྣམ་གཞག་གསུངས་པ་བཞིན་བསམ་བློ་གུ་ཡངས་པོ་གཏོང་དགོས་པའང་གནད་འགག་ཅིག་ཡིན། མདོར་ན། བདེན་བཞིའི་ཚུལ་ལས་བརྩམས་པའི་གསུང་དག་ལ་ནི་ཕྱི་ནང་སུས་བལྟས་ན་ཡང་། རིགས་པའི་གནོད་པ་མེད་ཅིང་ཉམས་མྱོང་གི་ཐོག་ནས་བསམ་བློ་བཏང་ན་བྲོ་བ་ཁ་རྒྱུ་ཡོད་པ་དང་སེམས་ལ་ཕན་པ་ཞིག་ཏུ་ཡོད་པས། ཚུལ་དེར་དང་པོར་སློབ་གཉེར་ལེགས་པོ་བྱས། དེ་ཡང་སེམས་འདུལ་ཐབས་ཁོ་ནའི་ཆེད་དུ་དམིགས་པ་ཞིག་ངེས་པར་དགོངས་པ་བཞེས་དགོས། དེང་སང་སྐབས་རེར་ཁྱད་མཚར་ཞིག་ལ་དགེ་བཤེས་མགྱོགས་པོ་བཏང་ནས་སྒྲུབ་པ་ཉམས་ལེན་བྱེད་པའི་དམིགས་ཡུལ་ཡོད་ན་ལེགས་ཀྱང་། དེ་ལས་ལྡོག་སྟེ་ཕྱི་རྒྱལ་ལ་ཨ་སྒོར་གྱི་དོན་དུ་འགྲོ་བ་ནི་དངོས་གནས་ངོ་ཚ་དགོས་པ་ཞིག་རེད། ཡང་འགའ་རེ་བསྟན་དོན་ལ་དམིགས་པ་དེ་འདྲ་ཡོང་ངེས་རེད། དེ་མ་གཏོགས་དཔེ་ཆ་བལྟས་ནས་ཅུང་ཟད་ཤེས་པ་དེ་མི་ཚེ་འཁྱོལ་ཐབས་ཙམ་གྱི་ཆེད་དུ་ཁྲ་ཁྲ་ཟང་ཟིང་ཡོད་སར་ཕྱིན། སྔར་མི་རེ་གཉིས་ཀྱིས། ཉིན་མཚན་ཀུན་ཏུ་ཨ་སྒོར་དོན་གཉེར་བློ། །ཞེས་འཆད་མཁན་བྱུང་ཡོད་པ་བཞིན། དེ་འདྲ་བྱས་ན་ངོ་ཚ་དགོས་པ་དང་ཐབས་སྐྱོ་པོ་རེད། རང་ཅག་གིས་དཔེ་ཆ་ཡུན་བསྲིངས་ནས་བལྟས་པའི་དགོས་དོན་རབ་ལ་བྱ་བྲལ་ལ་སོང་ནས་སྒྲུབ་པའི་རྒྱལ་མཚན་འཛིན་པ་ཞིག་དང་། གཉིས་པ་གདན་ས་ཁག་ཏུ་བསྡད་ནས་དཔེ་ཁྲིད་ཀྱི་འགན་ཁུར་ཐུབ་པ། གསུམ་པ་ཕྱོགས་དང་མཚམས་སུ་ཕྱིན་ནས་ནང་པའི་ཆོས་ལ་དོ་སྣང་གསར་པ་ཡོད་མཁན་དག་ལ་གང་ཕན་ཅི་ཕན་བྱེད་རྒྱུ་འདི་དག་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད། གང་ལྟར་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ནང་ཆོས་ལ་གོ་རྟོགས་ཡོད་པའི་དད་པ་བརྟན་པོ་ཞིག་བཟོ་མ་ཐུབ་ན་ག་ལེར་ང་ཚོའི་དགེ་འདུན་གྱི་འདུས་སྡེ་རྣམས་ལྟག་ཆུ་ཆད་པའི་རྫིང་བུ་བཞིན་དུ་འགྱུར་ངེས་ལས་མེད། སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་དད་པ་བརྟན་པོ་དང་ཡག་པོ་ཞེས་པ་དེ་ཡང་ལམ་དང་ལུགས་སྲོལ་གྱི་དད་པ་དེ་མ་ཡིན་པར། ད་ལྟའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་གི་དད་པ་དེ་ནི་ལམ་དང་ལུགས་སྲོལ་གྱི་དད་པ་ཞིག་ལས་ཆོས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཤེས་པའི་དད་པ་ཞིག་མིན་པས་ཧ་ཅང་སྐྱོ་པོ་རེད། དེས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ངོ་འཕྲོད་དེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་མཐོང་བའི་དད་པ་ཅན་གྱི་སྤྱི་ཚོགས་ཤིག་ཆགས་ཐུབ་ན། ཆོས་ལ་ཤེས་ནས་དད་པ་ཐོབ་པའི་ཕ་མ་དེས་རང་གི་ཕྲུ་གུ་ལ་ཆུང་དུས་ནས་ཆོས་ཀྱི་གནས་ལུགས་འགྲེལ་བཤད་བྱས་ཏེ་ཤེས་ཐུབ་པ་ཞིག་བཟོ་ཐུབ། ངས་བསམ་ན་བླ་མ་ངོ་མ་དེ་ཨ་མ་དེས་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག་དྲན་གྱི་ཡོད། ཕྲུ་གུ་ཆུང་དུས་ནས་ཨ་མས་བྱམས་བརྩེས་སྐྱོང་ཞོར་ནང་ཆོས་ངོ་སྤྲོད་བྱེད་ཐུབ་ལ། ཕྲུ་གུ་དེས་ནང་ཆོས་རྒྱ་ཆེན་པོ་དང་གཏིང་ཟབ་པོ་ཞིག་ཤེས་པའི་དོན་དུ་གདན་ས་ལ་དགའ་བཞིན་སྤྲོ་བཞིན་དུ་འཇུག་འདོད་འབྱུང་ངེས། དེ་མ་གཏོགས་ང་ཚོའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ཕ་མ་ཅུང་ཙམ་འབྱོར་ལྡན་ཡིན་ན་རང་གི་ཕྲུ་གུ་དེ་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་སློབ་གྲྭ་ཞིག་ལ་གཏོང་ཐུབ་ན་རབ། དེ་མ་བྱུང་ན་རྒྱ་གར་དུ་ཨིན་ཇིའི་སློབ་གྲྭ་ཡག་པོ་ཞིག་ལ་གཏོང་བཞིན་ཡོད། བོད་གཞུང་གི་སློབ་གྲྭར་འགྲོ་མཁན་ཚོ་གཞན་ཞིག་ལ་འཕུར་ས་དང་བསྙེག་ས་མ་བྱུང་ནས་ལྷག་པའི་བཟོ་ལྟ་བུ་མཐོང་སྲིད། བོད་ནས་གསར་འབྱོར་མ་སླེབས་གོང་གྲྭ་ཚང་སོ་སོ་བུ་གསོ་ཁང་ལྟ་བུ་བྱས་ནས་སྡོད་དགོས་བྱུང་ཡོད། གདན་སའི་ནང་སློབ་གཉེར་དུ་བཏང་བ་རྣམས་ནི་ཉམ་ཆུང་མགོ་མ་ཚོས་པ་ལྟ་བུ་དང་། དེ་དག་ཀྱང་གང་འཚམ་ནས་གཤོག་སྒྲོ་ལྟ་བུ་སྐྱེས་ཏེ་གནས་གཞན་ཞིག་ཏུ་འཕུར་ནས་གདན་སར་གཏན་དུ་སྡོད་དཀའ། དེས་ན་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་རང་ཅག་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་རྣམས་བསམ་རྒྱུ་དངུལ་དང་མི་ཚེ་འདི་སྐྱེལ་རྒྱུ་ཙམ་ལས་མེད་ན་སྐྱོ་པོ་རེད། ལོ་བཅོ་ལྔ་ཉི་ཤུར་ནང་ཆོས་སློབ་སྦྱོང་བྱས་པའི་དགོས་དོན་སེམས་འདུལ་བའི་དོན་དུ་ཡིན་པས་རང་དགར་མི་ཚེ་སྐྱེལ་བའི་དོན་དུ་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་ཀྱི་མེད་པ་ཤེས་དགོས་པ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ཆོས་ཁས་བླངས། རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་རྟགས་ཆ་ལུགས་ཤིག་འཆང་། དེའི་ཐོག་ལ་ཆོས་གང་འཚམ་ཤེས་མཁན་ཞིག་གིས་ཞབས་འདྲེན་ཞུས་པ་ཡིན་ན། ཆོས་མི་ཤེས་མཁན་བརྒྱ་སྟོང་གིས་ཞབས་འདྲེན་ཞུས་པ་ལས་ཀྱང་སྡུག །རྒྱ་དམར་གུང་ཁྲན་གྱིས་ཆོས་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱེད་པར་ཡ་མཚར་རྒྱུ་ཅི་ཡང་མེད་དེ། རྗེ་རིན་པོ་ཆེས་མུ་སྟེགས་པས་རྟེན་འབྱུང་ཁས་མི་ལེན་པས་རང་བཞིན་མེད་པ་བློར་མ་ཆུད་པར་ཡ་མཚར་བ་གང་ཡང་མིན་མོད། རྟེན་འབྱུང་ཁས་བླངས་ནས་རང་བཞིན་མེད་པ་བློར་མ་ཆུད་པ་ནི་ཡ་མཚར་རེད་ཅེས་གསུངས་པ་བཞིན། ཆོས་གཏན་ནས་ཁས་མི་ལེན་མཁན་དག་གིས་ཆོས་ལ་སྐྱོན་བརྗོད་བྱས་པར་ཧ་ལས་དགོས་དོན་མེད། རང་ཅག་གིས་ཆོས་ཁས་བླངས། སྟོན་པ་བཀའ་དྲིན་ཅན་གྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་ཉིན་ལྟར་ཞོགས་པར་སྟོན་པའི་སྐུ་དྲུང་དུ་ཕྱག་འཚལ་བ་དང་སྨོན་ལམ་བཏབ་པ་དེ། ཉིན་ཞག་ཕྲུགས་གཅིག་གི་བསམ་བློ་གཏོང་ཕྱོགས་ཐད་དེའི་རྩི་མ་ཡལ་བ་ཞིག་དགོས་པ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད། དེ་ཡང་ཁྱེད་རྣམས་ལ་ཞུས་པ་ཙམ་མ་ཡིན་པར་བདག་གིས་ཀྱང་འདི་སྐོར་བསམ་བློ་གང་ཐུབ་ཐུབ་གཏོང་ཁུལ་ཡིན། རྨི་ལམ་ཚུན་ལའང་ང་དགེ་སློང་ཞིག་ཡིན་བསམ་པ་རྟག་པར་དྲན་གྱི་ཡོད། རྨི་ལམ་དུའང་ང་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ཡིན་བསམ་པ་གཏན་ནས་དྲན་གྱི་མེད། གཉིད་སད་པའི་སྐབས་མཚམས་རེར་ང་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ཡིན་བསམ་པའི་སྤོབས་པ་བྱས་ཏེ་ཀྲོག་ཀྲོག་ཅུང་ཙམ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ངོ་ཐོག་སེམས་ཀྱི་གཏིང་ནས་དངངས་སྐྲག་སྐྱེས་པ་ལྟ་བུ་དང་། ཡང་ན། ཆགས་སྡང་སྐྱེ་བའི་རྐྱེན་དང་འཕྲད་དུས་ང་དགེ་སློང་ཡིན་བསམ་པ་རྟག་པར་དྲན་གྱི་ཡོད། དེས་ན་རང་ཅག་ཚང་མས་འབད་བརྩོན་བྱེད་དགོས། དེ་ནས་བཤད་ལུང་གི་འཕྲོ་འབུལ་བ་ལ།

རང་རིག་ཁས་མི་ལེན་པའི་ཁྱད་པར་བཤད་པ།

གསུམ་པ་རང་རིག་ཁས་མི་ལེན་པའི་ཁྱད་པར་བཤད་པ་ལ། ཁས་ལེན་པའི་ཕྱོགས་ཇི་ལྟར་འགོག་ཚུལ་བཤད་པ་དང༌། ཁས་མི་ལེན་པའི་རང་ལུགས་ཇི་ལྟར་འཇོག་པའི་ཚུལ་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ལ་ཕྱོགས་སྔ་མ་བཤད་པ་དང༌། དེ་འགོག་ཚུལ་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ནི། མདོ་སྡེ་པ་དང་སེམས་ཙམ་པས་ཁས་ལེན་པའི་རང་རིག་ནི་འདི་ལྟར་ཡིན་ཏེ། རྟོག་གེ་འབར་བ་ལས། སེམས་ཙམ་པས་རྣམ་ཤེས་ནི་གཉིས་སུ་སྣང་སྟེ། ཞེས་པ་ནས། ངས་མཐོང་ངོ་སྙམ་དུ་ཡུལ་ཅན་དྲན་པའི་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་འདི་ལ། ཞེས་སྔར་མྱོང་བ་ཞིག་དྲན་དགོས་པ་ལས་སྔར་མ་མྱོང་བ་དྲན་དུ་མེད་པས་གང་གི་ཚེ་ཡུལ་སྔོན་པོ་མྱོང་བ་སྔོན་དུ་མ་སོང་ན་སྔོན་པོ་དྲན་པའི་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་མི་སྲིད་པ་བཞིན་དུ། ཞེས་པ་ནས། སྔོ་འཛིན་མིག་ཤེས་སྐད་ཅིག་ཕྱི་མས་རང་དང་ཐག་ཉེ་བ་སྐད་ཅིག་སྔ་མ་མྱོང་ན་སྐད་ཅིག་ཕྱི་མས་རང་དང་ཐག་རིང་བ་ཡུལ་འཛིན་པའི་བྱ་བ་སྔོན་པོ་ལ་འཕོ་བ་མེད་པར་ཐལ་བས་གཞན་མྱོང་ཁེགས་ལ། དེའི་ཕྱིར་འོས་མེད་ཀྱིས་རང་མྱོང་ཡོད་པར་གྲུབ་ཅིང༌། རང་ཉིད་ལ་རང་ཉིད་རྒྱངས་ཆད་དུ་སྣང་བ་མི་སྲིད་པས་གཉིས་སྣང་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་རང་རིག་ཡོད་པར་གྲུབ་བོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །

གཉིས་པ་དེ་འགོག་ཚུལ་བཤད་པ་ལ། སྒྲུབ་བྱེད་དགག་པ་དང༌། དམ་བཅའ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ་ནི། ཅི་རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་པའི་དྲན་པའི་རྟགས་ཀྱིས་མྱོང་བ་དཔོག་གམ་དྲན་པ་ཙམ་རྟགས་སུ་འགོད། ཅེས་པ་ནས། གཞན་དུ་ན་ལྷས་བྱིན་གྱི་རྒྱུད་ཀྱི་དྲན་ཤེས་ཀྱིས་མཆོད་སྦྱིན་གྱི་རྒྱུད་ཀྱི་མྱོང་བ་དྲན་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ།།

གཉིས་པ་དམ་བཅའ་དགག་པ་ནི། གོང་དུ་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཚུལ་གྱིས་རང་རིག་ཡོད་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་ཁེགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་རང་རིག་ཡོད་པ་ཡང་ཁེགས་ལ། ཞེས་པ་ནས། བྱེད་པོ་ལས་དང་བྱ་བ་གཅིག་མིན་པས། །དེ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་མྱོང་བར་རིགས་མ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་སོ། །

གཉིས་པ་ཁས་མི་ལེན་པའི་རང་ལུགས་ཇི་ལྟར་འཇོག་ཚུལ་བཤད་པ་ནི། ཁ་ཅིག་འཛིན་རྣམ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ཉིད་མྱོང་བའི་རང་རིག་སློབ་དཔོན་ཟླ་བ་གྲགས་པ་ཡང་ཐ་སྙད་ཙམ་དུ་བཞེད་དོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི། ཞེས་པ་ནས། དེ་ཡང་ཚིག་གསལ་ལས། ཚད་མའི་གྲངས་འཇུག་པ་གཞལ་བྱའི་གཞན་གྱི་དབང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང༌། གཟུགས་སོགས་ཀྱི་གཞལ་བྱའི་རྣམ་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ཙམ་གྱིས་ཏེ་དེའི་རྣམ་པ་གཏད་ཙམ་གྱིས་རང་གི་ངོ་བོ་ཡོད་པར་རྙེད་པའི་ཚད་མ་དག་གི་རང་གི་ངོ་བོ་རྣམ་པར་འཇོག་པའི་ཕྱིར། ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། གཞལ་བྱའི་གྲངས་ངེས་ཀྱིས་ཚད་མའི་གྲངས་ངེས་འཇོག་ཅིང༌། ཚད་མ་ལ་གཞལ་བྱའི་རྣམ་པ་ཤར་བའི་དབང་གིས་འཇལ་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཡོད་པར་འཇོག་ལ64། གཞུང་འགར་ཡོད་པར་འཇོག་པ་ཞེས་འབྱུང་བ་ཡི་གེ་ནོར། ཙམ་གྱིས་ཞེས་པ་ནི་དེ་འདྲ་བའི་ཚད་མ་འགྲུབ་ཚུལ་ལས་ཟུར་དུ་རང་རིག་གིས་འགྲུབ་པ་འགོག་པའི་ཚིག་གོ །ཞེས་པ་ནས། རང་རིག་ཁས་མི་ལེན་པའི་ཚུལ་གྱི་རྣམ་པར་བཞག་པ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །

བདེན་པ་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་བཤད་པ།

གཉིས་པ་རིགས་པས་གཏན་ལ་འབེབས་པའི་གཞི་བདེན་གཉིས་བཤད་པ་ལ་དབྱེ་གཞི། སྒྲ་དོན། གཅིག་དང་ཐ་དད་བསམ་པ། སོ་སོའི་ངོ་བོ་དང་བཞི། དང་པོ་ནི། ཤེས་བྱ་ཙམ་དབྱེ་གཞིར་བྱ་སྟེ། ཞེས་པ་ནས། གཞི་གང་ཞིག་རྫུན་པ་བསླུ་བའི་དོན་དུ་ཡོངས་སུ་གཅོད་65ན་འདིར་གཞུང་འགར་དཔྱད་ཅེས་བྲིས་པ་ཡི་གེ་ནོར། མི་བསླུ་བའི་གནས་ལུགས་ཀྱི་དོན་དུ་གྲུབ་པ་རྣམ་པར་བཅད་དགོས་པའི་ཕྱིར་དང༌། བསླུ་མི་སླུ་ཕན་ཚུན་སྤངས་པའི་དངོས་འགལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡང་དབུ་མ་སྣང་བ་ལས། ཕན་ཚུན་སྤངས་ཏེ་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་དག་ནི་གཅིག་ཤོས་དགག་པ་གཞན་སྒྲུབ་པ་མེད་ན་མེད་པའི་ཕྱིར། གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱོགས་སུ་གཏོགས་པ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་དང༌། གང་ཞིག་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་གང་རྣམ་པར་བཅད་པ་མེད་ན་མེད་པ་དེ་གཉིས་ནི་ཕན་ཚུན་སྤངས་ཏེ་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཞེས་པ་ནས། དངོས་པོ་བྱས་པ་ཅན་ལ་མ་རེག་པ་ཞེས་པའི་དོན་ནི། གང་ལ་ཇི་ལྟ་བ་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་སུ་སོང་བའི་རིག་ངོ་ན་རྒྱུ་རྐྱེན་གྱིས་བྱས་པའི་དངོས་པོ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡུལ་དུ་མེད་པ་སྟེ་དངོས་པོ་འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་ཀྱི་ཀུན་རྫོབ་གང་ཡང་དེའི་ཡུལ་དུ་མེད་དོ། །

བདེན་པ་གཉིས་ངེས་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མ་བཤད་པ།

གསུམ་པ་བདེན་པ་གཉིས་ངེས་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མ་བཤད་པ་ལ། མཚན་ཉིད་ནི། རང་མཚན་སྣང་བའི་ཆ་ནས་བསླུ་བ་དེ་ལྟར་ཡང་རང་གི་འཛིན་སྟངས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་གཞལ་བྱ་ལ་མི་སླུ་བའི་ཤེས་པའོ། །ཞེས་པ་ནས། གཞལ་བྱ་དེ་ཁོས་ཇི་ལྟར་ཡོངས་སུ་བཅད་66པ་ལྟར་གྲུབ་པའི་སྒོ་ནས་གཞལ་བྱ་ལ་མ་བསླུས་པ་མི་འགལ་བའི་ཕྱིར་སྐྱོན་མེད་དོ། །འདི་བློས་བཅད་པ་སྟེ་རྟོགས་པའི་དོན་ཡིན་པས་དཔྱད་པ་ཞེས་འབྱུང་བ་ཡིག་ནོར། དེ་ཡང་རང་རྒྱུད་པ་མན་ཆད་ཀྱི་ལུགས་ལ་ཚད་མ་ཡིན་ན་ཞེས་པ་ནས། རང་གང་ལ་ཚད་མར་སོང་སའི་གཞལ་བྱ་ལ་ཡང་བདེན་གྲུབ་ཏུ་སྣང་བ་ཡིན་པས་འཁྲུལ་ཤེས་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་གཟུགས་འཛིན་མིག་ཤེས་ལ་གཟུགས་གཟུགས་སུའང་སྣང༌། ཞེས་པ་ནས། གཟུགས་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་ལ་ཚད་མར་འགྲོ་མི་དགོས་སོ། །

གཉིས་པ་དབྱེ་བ་ནི། ཚིག་གསལ་ལས། མངོན་རྗེས་གཉིས་དང༌། ལུང་གི་ཚད་མ་དང༌། ཉེར་འཇལ་གྱི་ཚད་མ་སྟེ་བཞི་བཤད་པ་ནི་ཞེས་པ་ནས། ཤེས་པ་གང་ལ་ཡུལ་གང་གི་སྣང་བ་ཤར་བའི་སྣང་བ་དེ་67གཞུང་འགར་དེའི་ཞེས་འབྱུང་བ་མ་དག་སྙམ། ཤེས་པ་དེའི་ཡུལ་མངོན་སུམ་པ་ཡིན་པས་ཁྱབ་ལ། ཞེས་པ་ནས། ཟླ་བ་གཉིས་སྣང་གི་དབང་ཤེས་སོགས་ལོག་ཤེས་རྣམས་ཀྱང་རིམ་པ་བཞིན་དུ་བདག་གཉིས་ཀྱི་སྣང་བ་དང་།68 སྣང་བ་དེས་ཞེས་པ་ཡི་གེ་ནོར། ཟླ་བ་གཉིས་ཀྱི་སྣང་བ་སོགས་ལ་མངོན་སུམ་ཚད་མ་ཡིན་ཏེ། ཞེས་པ་ནས། དེ་འདྲའི་སྣང་བ་དེ་ཁྱོད་ཀྱིས་69གཞུང་དུ་མར་ཁྱོད་ཀྱི་ཞེས་འབྱུང་བ་མ་དག །དངོས་ཡུལ་དུ་བྱས་པའི་སྒོ་ནས་སྣང་བ་དེ་ངེས་པའི་ངེས་ཤེས་ཚད་མ་གཞན་ལ་ལྟོས་མེད་དུ་རང་སྟོབས་ཀྱིས་འདྲེན་ནུས་པའི་ཕྱིར། ཞེས་པ་ནས། སྒྲ་དོན་འཛིན་པའི་རྟོག་པ་ཡིན་པ་ཡང་མི་འགལ་ལོ། །ཞེས་པ་རྩ་ཤེ་ཊཱིཀ་ཆེན་གྱི་དོན་ཇེ་གསལ་དུ་བཏང་བ་ཞིག་རེད་འདུག །དེ་ལྟར་ཡང་ཚིག་གསལ་ལས། ཞེས་པ་ནས། དེ་ལྟར་ན་ཚད་མའི་རྣམ་པར་བཞག་པ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །

སྟོང་ཉིད་སྒོམ་ཚུལ་དང་བསྒོམས་པའི་འབྲས་བུ་བཤད་པ།

བཞི་པ་སྟོང་ཉིད་གཏན་ལ་ཕེབས་ནས་ཇི་ལྟར་སྒོམ་པའི་ཚུལ་ནི། བདག་གི་དཔལ་ལྡན་བླ་མ་དམ་པའི་ཞལ་སྔ་ནས་ཞེས་པ་ནས། དགག་སྒྲུབ་ཀྱི་ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཡི་གེ་རྣམ་པར་དགོད་པའི་ངལ་བ་མ་བྱས་སོ། །

ལྔ་པ་རྩ་བའི་ས་བཅད་སྒོམ་པ་མཐར་ཕྱིན་པའི་འབྲས་བུ་གཏན་ལ་དབབ་པ་ནི། དེ་ལྟར་གོང་དུ་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཚུལ་གྱིས་བདག་མེད་རྣམ་པ་གཉིས་ཕྲ་ཞིང་ཕྲ་བ་ཞེས་པ་ནས། དེའི་ཕྱིར། སེམས་འགགས་པས་དེ་སྐུ་ཡིས་མངོན་སུམ་མཛད། །
ཅེས་གསུངས་སོ། །འདིར་གཞུང་འགར་སེམས་འགགས་པ་དེ་ཞེས་བྱེད་སྒྲ་ཆད།
དེ་ཡང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ལུགས་ཀྱིས་དང་པོར་འཚང་རྒྱ་བའི་གནས་ནི་འོག་མིན་ཁོ་ན་དང་ཞེས་པ་ནས། གཞན་དུ་འཆད་པར་འདོད་པས་འདིར་མ་བྲིས་སོ།།

སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཡུལ་མཁྱེན་ཚུལ།

སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཡུལ་མཁྱེན་ཚུལ་མདོར་བསྡུས་པ་ཞིག་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། སངས་རྒྱས་རང་སྣང་ལ་ཆོས་གང་ཡང་མ་གཟིགས་པའི་ཕྱིར། ཞེས་པ་ནས། འོ་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་མི་མཁྱེན་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་འགལ་ཞིང༌། འདིའི་ཐད་སྲས་ཀྱི་ཐུ་བོ་གཉིས་ཀྱི་གསུང་ཚུལ་ལ་མི་འདྲ་བ་ཡོད།

ཤུགས་ལ་མཁྱེན་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ལ་ཤུགས་རྟོགས་མེད་པར་སྨྲས་པ་ཉམས་ལ། ཞེས་པ་ནས། དེ་ལྟར་ན་འབྲས་བུའི་སྐབས་ཀྱི་རྣམ་པར་བཞག་པ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །

མཇུག་བྱང་།

ཀླུ་སྒྲུབ་ཀླུ་དབང་ལེགས་བཤད་གདེངས་ཀའི་ནོར། །དགོས་འདོད་ཀུན་འབྱུང་འདོད་དགུར་སྤྱོད་པ་ནི། །རིགས་པའི་སྐྱ་བ་70འཛིན་མཁས་དེད་དཔོན་མཆོག །ཐུགས་རྗེ་ལྡན་པའི་ཡབ་ཀྱིས་བདག་ལ་བསྒྲུབས། །གཞུང་འགར་སྒྲུབས་ཞེས་སྐུལ་ཚིག་བྱས་པ་མ་དག །སྤྲོས་པའི་ཆུ་འཛིན་ཞེས་པ་ནས། རྗེ་བཙུན་བླ་མའི་དགོངས་པའི་དོན་དང་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་འགལ་ཞིང༌། གོ་བདེ་བར་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་ཏེ་གཙང་ཉང་སྟོད་ཀྱི་རིག་པའི་འབྱུང་གནས་ཀྱི་སའི་ཆ། ཆོས་གྲྭ་ཆེན་པོ་ལེགས་བཤད་སྒྲོག་པའི་ཚལ་དཔལ་འཁོར་བདེ་ཆེན་གྱི་གཙུག་ལག་ཁང་ཆེན་པོར་སྦྱར་བའི་ཡི་གེ་པ་ནི་སྡེ་སྣོད་དང་རྒྱུད་སྡེ་མཐའ་དག་ལ་སྦྱངས་ཤིང༌། ཐུབ་པའི་བརྟུལ་ཞུགས་དྲི་མ་མེད་པ་ལ་གནས་པའི་སྟན་གཅིག་པ། བློ་གྲོས་ཆོས་སྐྱོང་གིས་བགྱིས་སོ། །འདིས་ཀྱང་བསྟན་པ་རིན་པོ་ཆེ་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་དུ་དར་ཞིང་རྒྱས་ལ་ཡུན་རིང་དུ་གནས་པར་གྱུར་ཅིག ། །།

སླར་ཡང་དབུ་ནས་ཅུང་ཟད་བཀླགས་ན། ཟབ་མོ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཅེས་པ་ནས་དེ་ཡི་བསྟན་ལ་གནས་པའི་རིགས། །ཞེས་འབྱུང་བ་ལྟར་རོ། །ཞེས་པའི་བར་དུ་བཀླགས་པར་མཛད།

དེ་ཡན་ཆད་ཀྱིས་སྟོང་ཐུན་སྐལ་བཟང་མིག་འབྱེད་ཀྱི་བཤད་ལུང་གི་རྒྱུན་བདག་གིས་ལེགས་པར་ཐོབ་པ་ལྟར། ཁྱེད་རྣམས་ལ་ལེགས་པར་ཕུལ་ཟིན་པ་ཡིན་པས་གོང་དུ་ཞུས་པ་བཞིན་ཚང་མས་དཔེ་ཆ་ཡག་པོ་གཟིགས་དགོས། སྟོང་ཐུན་གྱི་ཕྱག་དཔེ་བསྣམས་ཡོད་པ་དེ་རྗེས་མ་དྲེག་པའི་དྲི་མ་གཅིག་ཀྱང་མེད་པར་གཙང་མ་གཙང་རྐྱང་ལ་མ་བཞག་པར་ནག་ཐིང་ཐིང་བཟོས་ཤོག་ཨ། དེ་རིང་ལེགས་པར་གྲུབ་པ་རེད། ཉིན་བསྟུད་ནས་བཤད་པ་རྣམས་ཐུགས་ལ་ངེས་དགོས།

སྐྱེས་རབས་ལས། ཕན་པའི་ལན་དུ་མཆོད་པ་བྱ་བ་ནི། །བསྒོ་བའི་ཚིག་བཞིན་ཉམས་སུ་ལེན་པ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན་ངས་ལྷག་བསམ་རྣམ་དག་གིས་ཞུས་པ་དེ་དག་ཐུགས་ལ་ཆོངས། ཡང་མི་འཐད་པ་ཡོད་ན་ནི་བཞག་ན་འགྲིག་པས་གནད་འགག་གང་ཡང་མེད།

སང་ཉིན་(Hunsur)ཧུན་སུར་རབ་རྒྱས་གླིང་དུ་འགྲོ་གཏན་ཁེལ་ཡོད་པས་འགའ་ཞིག་གིས་རྒྱུད་སྨད་དུ་བཀའ་ཆོས་ཡོད་པར་གོ་ངེས་ཀྱང་། ཅི་ཡོད་མ་གོ་བར་ཚོད་ཚོད་ཀྱིས་ཡོང་ན་དགོས་པ་ཆེར་མ་མཐོང་བས་དེ་སྐོར་ངས་འདིར་གསལ་བཤད་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། སང་ཉིན་ཕྱི་དྲོར་རྒྱུད་སྨད་དུ་བཀའ་ཆོས་འཚུགས་དགོས་བསམ་སོང་། བཀའ་ཆོས་ལ་འགའ་ཞིག་གིས་གསང་བ་འདུས་པའི་དབང་ཆེན་དང་། ཡང་ན། མགོན་ཆོས་གཉིས་ཀྱི་རྗེས་གནང་བྱུང་ན་གསུངས་ཀྱང་། དུས་ཚོད་ཀྱིས་ལྕོགས་དཀའ་བས་ཡོང་ས་མ་རེད་ཞུས་པ་ཡིན། དེ་ནས་ཉེ་བར་མཁོ་བ་དང་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ་ཞིག་འདོན་རྒྱུ་ཡིན་ཞེས་ཁ་སང་ཞུས་པ་ཡིན། དེ་ཡང་རྗེ་རིན་པོ་ཆེས་རྗེ་བཙུན་རེད་མདའ་བར་ཕུལ་བ་རྗེ་བཙུན་འཇམ་པའི་དབྱངས་ཀྱི་གསུང་ཞི་ཁྲོ་སྦྲགས་སྒྲུབ་ཅིག་ཡོད་པ་དེའི་འགྲེལ་པ་ཀུན་མཁྱེན་བླ་མའི་གསུང་གི་བཤད་ལུང་དང་། དེ་ནས་གུང་ཐང་རིན་པོ་ཆེའི་གསུང་བཀའ་རྒྱ་མ་ཁྲོ་བཅུའི་ཁྲིད་ཡིག་གཉིས་ཀྱི་ཁྲིད་རྒྱུན་ཡོད་པས་ཞུས་ན་བསམ་སོང་། དེ་ནས་དུས་ཚོད་ཁོམ་ན་རྒྱ་ར་ལྟ་ཁྲིད་དེ་འདོན་རྒྱུ་ཡིན། ཁྲིད་དེ་བཀའ་རྒྱ་མ་ཡིན་པས་ཁྲིད་ཉན་པ་ལ་རབ་བྱུང་ན་དཔའ་བོ་གཅིག་པའི་དབང་ཐོབ་པ་ཞིག་དང་། གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་མ་བྱུང་ཡང་བཅུ་གསུམ་མའི་དབང་ཐོབ་པ་ཞིག་ངེས་པར་དགོས། ཁྲིད་ཉུང་ཉུང་ཡིན་པས་རྗེས་མར་འབུལ་བ་ལ་དཀའ་ངལ་མེད་པར་བརྟེན་བླ་སྤྲུལ་གཞོན་པ་རྣམས་ངེས་པར་མ་ཕེབས་ནའང་འགྲིག །མང་ཚོགས་ནང་ཕེབས་བློ་ཡོད་རིགས་ཀྱིས་ཀྱང་བཅུ་གསུམ་མའི་དབང་ཐོབ་པ་དགོས་པ་མཁྱེན་དགོས། འདིར་ཕྱག་ལས་གནང་མཁན་དང་བག་ལེབ་བཟོ་མཁན་གྱི་མ་བྱན་ཚུན་ཆད་ནས་བྲེལ་བ་ཆེ་སྟབས་དཀའ་ལས་བྱུང་ཡོད་ངེས་རེད། ཚང་མར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཟེར་གྱི་ཡིན། དགེ་འདུན་པ་ཕྱོགས་མཐའ་ནས་ཕེབས་མཁན་རྣམས་ལ་དཀའ་ངལ་དུ་མ་ཞིག་ཡོད་ཀྱང་རང་གིས་དང་དུ་བླངས་ནས་ཕེབས་པར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཟེར་གྱི་ཡིན། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས། བཞད་མོ་བཞད། བདག་གིས་ཇི་སྙེད་བསགས་པའི་ཞེས་དང་། འཇམ་དཔལ་དཔའ་བོས་ཞེས་སོགས་དབུ་བསྐུལ་གནང་ཞིང་མཇུག་ཏུ་གཏང་རག་གི་མཎྜལ་ཕུལ་ཏེ་རེ་ཞིག་བཀའ་ཆོས་ལེགས་པར་གྲུབ་ཟིན་ཏོ།། །།

64 བཀྲས་ལྷུན་དང་སྐུ་འབུམ་པར་མ་སོགས་སུ་འཇོག་པ་ཞེས་དང་། དབུ་མ་དགོངས་པ་རབ་གསལ་དུ། ཚིག་གསལ་གྱི་ལུང་དེའི་མཇུག་ཏུ། རང་གི་ངོ་བོ་ཡོད་པར་འཇོག་ལ། ཙམ་གྱིས་ཞེས་པ་ནི། ཞེས་གསལ།

65 བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༡༤༩བ༢ དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ། ༢༢༦ན༡ གཉིས་ཀར་ཡོངས་སུ་དཔྱད་ན་ཞེས་དང་། ཞོལ་པར་མ། ༢༡༤ན༥ ཡོངས་སུ་བཅད་ན་ཞེས་གསལ།

66 བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༡༥༦ན༢ དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ། ༢༣༦ན༢ གཉིས་ཀར་ཡོངས་སུ་དཔྱད་པ་ཞེས་གསལ། ཞོལ་པར་མ། ༢༢༤ན༣ ཡོངས་སུ་བཅད་པ་ཞེས་གསལ།

67 བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༡༥༧ན༢ དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ། ༢༣༧བ༣ དང་། ཞོལ་པར་མ། ༢༢༥བ༤ གསུམ་ཀར་སྣང་བ་དེའི་ཞེས་གསལ།

68 བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༡༥༧ན༣ དང་། ཞོལ་པར་མ། ༢༢༦ན༡ གཉིས་ཀར་བདག་གཉིས་ཀྱི་སྣང་བ་དེས་ཞེས་འབྱུང་ཡང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ། ༢༣༧བ༦ བདག་གཉིས་ཀྱི་སྣང་བ་དང་། ཞེས་གསལ།

69 བཀྲས་ལྷུན་པར་མ། ༡༥༧ན༥ དང་། སྐུ་འབུམ་པར་མ། ༢༣༨ན༡ དང་། ཞོལ་པར་མ། ༢༢༦ན༢ གསུམ་ཀར་ཁྱོད་ཀྱི་དངོས་ཡུལ་ཞེས་གསལ།

70 བཀྲས་ལྷུན་དང་། སྐུ་འབུམ། ཞོལ་པར་མ་གསུམ་ཀར་སྐྱེ་བ་ཞེས་གསལ།

དཔར་བྱང་སྨོན་ཚིག །

༈ རྣམ་གྲོལ་ཞི་བའི་རྒྱ་མཚོར་རོ་གཅིག་ཏུ། །གཞོལ་བའི་མཐའ་ཡས་ཆོས་ཚུལ་དལ་འབབ་ཀླུང་། །ཚིག་གི་གཟེགས་མ་རེས་ཀྱང་དུག་གསུམ་གྱི། །དྲི་མ་ཡོངས་འཁྲུད་ལེགས་བཤད་བདུད་རྩི་འདི། །དཔར་དུ་བསྐྲུན་པའི་རྣམ་དཀར་ཕུང་པོའི་མཐུས། །ཡང་དག་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་མོ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱ། །གདངས་ཏེ་རྒྱུད་ལྔའི་འགྲོ་བ་མ་ལུས་པ། །ངེས་ལེགས་ནོར་བུའི་མཛོད་ལ་དབང་འབྱོར་ཤོག །

ཅེས་པ་འདི་ཡང་དེང་དུས་ཡིད་སྲུབས་ཀྱིས་རྒྱུད་བརླམས་པའི་ཀླ་ཀློའི་སྡིག་སྤྱོད་མི་བཟད་པས་གངས་ལྗོངས་ཆོས་ལྡན་གྱི་ཞིང་དུ་ཐུབ་པའི་བསྟན་པ་རིན་པོ་ཆེ་ཉིན་མོའི་སྣང་བ་ལྟར་འབར་བ་དེ་ནི་མིང་གི་ལྷག་མ་ཙམ་དུ་ཉམས་ཉེས་པར་བྱས། ཕྱོགས་དང་ཕྱོགས་ན་རྡུལ་ཕྲན་མཚོན་ཆ་སོགས་གདུག་པའི་གནོད་འཚེ་གྱ་གྱུའི་སྦྱོར་བ་ནི་ཉིན་རེ་བཞིན་དུ་དར་བ་སོགས་སྒོ་ཀུན་ནས་ལྔ་བདོའི་རྒུད་ཚོགས་མཚོ་ལྟར་བརྡོལ་བ་འདི་དག་ལྷག་མེད་དུ་ཞི་ཞིང་། བྱང་ཕྱོགས་བོད་ཁ་བ་ཅན་དུ་བསྟན་པའི་མེ་རོ་སླར་ཡང་སྔར་བཞིན་གསོས་ཏེ་རྒྱ་གར་འཕགས་པའི་ལྗོངས་འདིར་ཡང་ཐུབ་པའི་བཞེད་དགོངས་དྲི་མ་མེད་པ་དར་རྒྱས་སུ་འཕེལ་བ་དང་། འཛམ་གླིང་ཡངས་པའི་ཁྱོན་ལ་འཚེ་མེད་ཞི་བའི་ལམ་སྟོན། རྣམ་འདྲེན་ཤཱཀྱ་སེངྒེའི་རིང་ལུགས་སྒོ་ཀུན་ནས་རྒྱས་པ་སོགས་འཕྲལ་ཡུན་ལེགས་ཚོགས་དུ་མའི་ཆེད་དུ་དམིགས། ནང་བསྟན་གྲུབ་མཐའ་རིས་མེད་ཀྱི་གསུང་རབ་དཔར་དུ་བསྐྲུན་དང་བསྐྲུན་འགྱུར་གང་ལའང་སྦྱར་ཆོག་པའི་དགེ་བསྔོའི་སྨོན་ཚིག་ཏུ། ཤཱཀྱའི་དགེ་སློང་ཆོས་སྨྲ་བ་ངག་དབང་བློ་བཟང་བསྟན་འཛིན་རྒྱ་མཚོས་སྦྱར་བའོ། །དགེའོ།། །།